[24bb000039] Presentatie Omgevingswet Technische sessie BWB 090124

Omgevingswet Technische sessie 9 januari 2024

Programma Onderdeel 1

Algemeen en overzicht van raadsbesluiten onder de Omgevingswet

2

Uitleg procedure omgevingsplan en doorwerking procedure bestemmingsplannen

3

Adviesrecht in relatie tot de omgevingsvergunning

4

(verplichte) Participatie in relatie tot de omgevingsvergunning

5

Uitleg Omgevingsloket, aanvraag omgevingsvergunning en zichtbaarheid omgevingsplan

6

Uitleg Wkb (als er tijd over is)

Elk onderdeel duurt ongeveer een kwartier, waarna er gelegenheid tot vragen is.

2

Samenhang instrumenten

Overzicht termen onder de Omgevingswet Term anno 2024

Term(en) vóór 2024

Omgevingsvisie

Structuurvisie(s)

Omgevingsprogramma

Nieuw. Er was geen beleid dat op deze manier gemonitord kon worden

Omgevingsplan

Alle bestemmingsplannen en een aantal verordeningen over de fysieke leefomgeving

Omgevingsvergunning

Idem, maar nu voor meer verschillende activiteiten

Verplichte participatie

Nieuw. In een aantal gevallen moet een initiatiefnemer een participatietraject doorlopen

Wkb (Wet kwaliteitsborging voor het bouwen)

Nieuw. Niet de gemeente maar een verplichte private kwaliteitsborger ziet toe op naleving van de bouwregelgeving. De gemeente blijft wel bestuurlijk verantwoordelijk

Werkend stelsel

Nieuw. Doorwerking van de verschillende instrumenten op elkaar

Nieuw omgevingsloket (als onderdeel van het DSO)

OLO (Omgevingsloket Online), AIM (Activiteiten-besluit Internet Module), Meldpunt bodemkwaliteit, Ruimtelijkeplannen.nl

Participatiebeleid

Nieuw. Er waren geen afspraken over een meldingsplicht (= participatie-plan vooraf) en een motiveringplicht (participatie-verslag achteraf) voor de instrumenten onder de Omgevingswet

DSO

Nieuw. Digitaal Stelsel Omgevingsrecht, waaronder het nieuwe omgevingsloket

4

Onderlinge samenhang tussen de vier kerninstrumenten onder de Omgevingswet. Oud

Per 1/1/2024

Omgevingswet en Wkb

5

Overzicht raadsbesluiten

Overzicht (te nemen) Raadsbesluiten (1) Instrument

(te nemen) Raadsbesluiten

(Herziening) Omgevingsvisie

• Omgevingsvisie december 2021 vastgesteld

Omgevingsplan

• Per 1 januari 2024 omgevingsplan van rechtswege

• Actualisatie Oostflank december 2023 voorgelegd

• Tijdens transitiefase worden wijzigingen per gebied/thema voorgelegd • Delegatiebesluit bevoegdheden omgevingsplan voor continuering werkwijze (volgt)

Participatiebeleid Omgevingswet

• Participatiebeleid Omgevingswet maart 2023 vastgesteld

Leges

• Legesverordening Omgevingswet 2024 december 2023 vastgesteld

• Lijst gevallen verplichte participatie maart 2023 vastgesteld

• Verordening Nadeelcompensatie Rotterdam (procedureverordening planschade) februari 2022 vastgesteld

7

Overzicht (te nemen) Raadsbesluiten (2) Instrument

(te nemen) Raadsbesluiten

Adviesrecht gemeenteraad

• Lijst met categorieën van gevallen voor adviesrecht gemeenteraad februari 2022 vastgesteld

Verordening uitvoering en handhaving omgevingsrecht

• Verordening uitvoering en handhaving omgevingsrecht Rotterdam februari 2022 vastgesteld

Welstand

• Commissie Omgevingskwaliteit en Cultureel Erfgoed Rotterdam februari 2022 vastgesteld

Kostenverhaal

• Dwingendrechtelijk kostenverhaal niet in apart exploitatieplan, maar opgenomen in omgevingsplan • Voorkeursrecht: vestiging op basis van een omgevingsplan vraagt een verlengingsbesluit • Het onteigeningsbesluit is aan de raad (een besluit tot het indienen van een verzoek tot onteigening bij de Kroon is niet meer aan de orde)

8

Vragen over introductie

Het omgevingsplan

Chloë Polman

Van bestemmingsplan naar omgevingsplan

11 9-1-2024

Het bestemmingsplan: varianten 1. parapluplan • beleidswijziging 2. gebiedsbestemmingplan • wettelijke verplichting

1

2

3

3. projectbestemmingsplan • ontwikkeling

12

Het bestemmingsplan: onderdelen

1

regels

2

toelichting

3

verbeelding

01

13 9-1-2024

Het bestemmingsplan: de procedure

1

2

3

4 beroep

ontwerp

vaststelling door de Raad

voorbereiding 9-1-2024

14

Het omgevingsplan: in de beleidscyclus

16

Het omgevingsplan: de veranderingen ▪

Één omgevingsplan

▪

Bredere reikwijdte: fysieke leefomgeving

▪

Regels uit verordeningen

▪

Bevat milieuregels (geluid, bodem, etc.) → de bruidsschat

▪

Andere systematiek → van bestemming naar activiteit

▪

Digitaal stelsel Omgevingswet (DSO)

17

Nu

Op 1-1-24

2024-2032

Tijdelijk omgevingsplan

Vanaf 2032

Volwaardig omgevingsplan 18

Het omgevingsplan: opgave in de overgangsfase

1. Ontwikkelingen mogelijk maken 2. Beleidswijzigingen doorvoeren 3. Opbouwen volwaardig omgevingsplan

19

Het omgevingsplan: ontwikkelingen mogelijk maken

1

BOPA (Buitenplanse vergunning)

2

Wijziging omgevingsplan via TAM-IMRO (work around)

3 20 9-1-2024

Wat houdt TAM-IMRO in? ● TAM IMRO staat voor een Tijdelijke Alternatieve Maatregel ● Het gaat om een planprocedure die technisch gezien lijkt op de huidige bestemmingsplan manier, maar inhoudelijk wel moet voldoen aan de eisen van het omgevingsplan

● “lijkt” nog op een bestemmingsplan ● Procedure vergelijkbaar met de huidige procedure ● Doel: urgente initiatieven mogelijk maken ● Kan tot 2025 worden ingezet

21 9-1-2024

Het omgevingsplan: opbouwen volwaardig omgevingsplan

1

Gebiedsgericht opbouwen

2

Vooralsnog 39 gebieden

3

In 2024 starten we met 5 gebieden

22 9-1-2024

Kaart met 39 gebieden

23

Overzicht procedures 2024 ● Bestemmingsplannen die voor 2024 als ontwerp ter inzage zijn gelegd, blijven het oude recht en procedure volgen.

● (Project)ontwikkelingen worden via wijzigingen aan het omgevingsplan mogelijk gemaakt. ● Het gebiedsgericht opbouwen van het omgevingsplan start in 2024 via wijzigingen van het omgevingsplan volgens de nieuwe systematiek.

● Zo nodig worden beleidswijzigingen in het omgevingsplan doorgevoerd via een thematische wijziging volgens de nieuwe systematiek. Alle wijzigingen maken deel uit van één omgevingsplan.

24 9-1-2024

Omgevingswaarden in het omgevingsplan Kunnen op basis van omgevingswaarden beperkingen worden opgelegd aan bedrijvigheid?

●

Een omgevingswaarde bevat een objectieve en meetbare waarde en creëert een verplichting voor de gemeente.

●

Verplichte monitoring.

●

Bij niet of niet dreigen te halen moet een programma worden ingesteld.

●

Niet directe juridisch bindende werking.

●

Omgevingswaarde moet dan vertaald worden naar een omgevingsvergunning, algemene regel of maatwerkvoorschrift.

25 9-1-2024

Vragen over omgevingsplan

Adviesrecht van de Raad

Willemien Oosthoek

Werkwijze onder de Wabo Mogelijkheden voor het verlenen van een omgevingsvergunning bij afwijken van het bestemmingsplan:

● Binnenplans afwijken Toepassing bepaling uit het bestemmingsplan

● Buitenplans afwijken, kruimelgeval Toepassing van het Besluit omgevingsrecht, de zogenaamde kruimelgevallen. Dit zijn onder andere aanbouwen bij woningen, dakkapellen en gewijzigd gebruik van bestaande bouwwerken

● Buitenplans afwijken, geen kruimelgeval Alle andere afwijkingen, met een goede ruimtelijke onderbouwing

28 9-1-2024

Schematisch Wabo Past de aanvraag in het bestemmingsplan? ↓ Nee ↓ Binnenplans afwijken mogelijk? → Ja → reguliere procedure 8 weken ↓ Nee ↓ Buitenplans afwijken? ↓ Valt de aanvraag onder de kruimelgevallenregeling? → Ja → reguliere procedure 8 weken (artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, sub 2˚ van de Wabo) ↓ Nee → uitgebreide voorbereidingsprocedure 6 maanden (artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, sub 3˚ van de Wabo)

29 9-1-2024

Verklaring van geen bedenkingen onder de Wabo (VVGB) Karakter VVGB = dwingend ● Afwijken van het bestemmingsplan is bevoegdheid college B&W ● Voor afwijken bestemmingsplan bij uitgebreide procedures is afgifte van een vvgb nodig ● Afgifte vvgb is bevoegdheid raad Lijst van gevallen ● Om procedures te versnellen is in 2011 een lijst van gevallen vastgesteld, waarbij vvgb niet nodig ● Betekent dat zonder tussenkomst raad het college vergunning kan verlenen Procedure en voorbereiding ● Van toepassing bij de uitgebreide procedures met een termijn van 6 maanden ● Ontwerp van de vvgb en ontwerpbesluit op aanvraag gelijktijdig ter inzage ● Raad stelt ontwerp vvgb en definitieve vvgb vast

30 9-1-2024

Werkwijze onder de Omgevingswet Mogelijkheden voor het verlenen van een omgevingsvergunning bij afwijken van het omgevingsplan:

● Binnenplans afwijken Toepassing bepaling uit het omgevingsplan

● Buitenplans afwijken (BOPA) Alle andere afwijkingen van het omgevingsplan, met onderbouwing waarom er sprake is van ‘evenwichtige toedeling van functies aan locaties’

31 9-1-2024

Schematisch Omgevingswet Past de aanvraag in het omgevingsplan of de binnenplanse beoordelingsregels? → Ja = binnenplanse omgevingsplanactiviteit → reguliere procedure 8 weken ↓ Nee = buitenplanse omgevingsplanactiviteit → reguliere procedure 8 weken (tenzij uitzondering uitgebreide procedure van 6 maanden)

32 9-1-2024

Adviesrecht van de raad onder de Omgevingswet Karakter adviesrecht = dwingend ● Afwijken van het omgevingsplan is in de regel bevoegdheid van college B&W ● Nu preadvies van college via agendapost en raadsvoorstel naar cie. BWB en raad ● Het advies van de raad is bindend. Het college mag er niet van afwijken Lijst van gevallen ● De raad moet gevallen aanwijzen waarbij van adviesrecht sprake is ● Op 24 februari 2022 is deze lijst met gevallen vastgesteld Procedure en voorbereiding ● Van toepassing bij buitenplanse omgevingsplanactiviteit standaard beslistermijn van 8 weken (+ 6 weken) ● De raad verstrekt bindend advies (zo snel mogelijk)

33 9-1-2024

Motie Rotterdamse werkwijze Op 6 juli 2023 is door de raad het advies van de commissie BWB overgenomen ter afdoening van de motie 'Buitenplanse afwijkingen blijft Rotterdamse werkwijze’. Werkwijze ● Onder de Omgevingswet zal in een aantal gevallen de uitgebreide procedure van toepassing zijn bij het buitenplans afwijken. ● In die gevallen kan uw raad door het college worden geïnformeerd en kan uw raad een reactie over de wenselijkheid van het betreffende plan geven. ● Die reactie kan door het college bij de afweging om wel/geen medewerking te geven aan het plan worden betrokken. ● De reactie is nadrukkelijk geen bindend advies aan het college, zoals bij het adviesrecht het geval is. Het college hoeft de reactie dus niet over te nemen.

34 9-1-2024

Categorieën (1) Artikel 2 a t/m c a. het bouwen, herbouwen, vernieuwen, uitbreiden van gebouwen en bouwwerken en het omzetten van bestaande functies ten behoeve van de woonfunctie inclusief de bij die functie bijbehorende bouwwerken, geen gebouwen zijnde en voorzieningen, bij meer dan 120 woningen; b. het bouwen, herbouwen, vernieuwen, uitbreiden van gebouwen en bouwwerken, geen gebouwen zijnde en het omzetten van bestaande functies in functies ten behoeve van educatie, sport, recreatie, voorzieningen van culturele, medische, maatschappelijke en levensbeschouwelijke aard inclusief de bij die functies behorende voorzieningen, bij meer dan 5.000 m2 bruto vloeroppervlak; c. het gebruik van bij een gebouw behorende gronden ten behoeve van de woonfunctie, educatie, sport, recreatie, voorzieningen van culturele, medische, maatschappelijke en levensbeschouwelijke aard behorende bij een gebouw met meer dan 1.000 m2 bruto vloeroppervlak;

35 9-1-2024

Categorieën (2) Artikel 2 d t/m e d. het realiseren van winkels, bedrijven en kantoren en de daarbij behorende voorzieningen en het omzetten van bestaande functies naar winkel-, bedrijfs-, en kantoorfuncties, bij meer dan 5.000 m2 kantoren en bij meer dan 5.000 m2 detailhandel; e. Het bouwen van kiosken, paviljoens en overige bebouwing van beperkte omvang voor openbare nutsvoorzieningen, voorzieningen voor het openbaar vervoer of het wegverkeer, bij een oppervlakte van meer dan 65 m2 en bij een hoogte van meer dan 3 meter per bouwwerk. Artikel 3 Projecten die in overeenstemming zijn met een reeds door de gemeenteraad vastgestelde stedenbouwkundige visie, stedenbouwkundige randvoorwaarden, masterplan, gebiedsvisie, Stadsvisie Rotterdam, ontwerp-omgevingsplan of ander ruimtelijk kader, worden niet voor advies voorgelegd aan de gemeenteraad.

36 9-1-2024

Vragen over adviesrecht

Participatie

bij de omgevingsvergunning

Wim Reijnierse

Participatie Het betrekken en informeren van de omgeving over veranderingen in de leefomgeving.

Participatie Wie: burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties, andere overheden Wanneer: vroegtijdig stadium Wanneer (bis): voordat de formele besluitvorming van start gaat

Participeren in 2 stappen: 1. Kennisgeving = participatieaanpak 2. Motivering = participatieverslag

Participatie: kennisgeving en motivering Verantwoordelijk voor uitvoering

Wie is bevoegd?

Omgevingsbesluit (art. 10.7)

Gemeente

Raad

Kennisgeving + Motiveringsplicht

Omgevingsbesluit (art. 10.8)

Gemeente

College van B&W

Kennisgeving + motiveringsplicht

Omgevingsbesluit (art. 10.2)

Gemeente

Raad

Instrument

Regels

Waar staat het?

Omgevingsvisie

Kennisgeving + Motiveringsplicht

OmgevingsProgramma

Omgevingsplan

Omgevingsvergunning

Aanvraagvereiste

Omgevingswet (art. 16.55)

Initiatiefnemer

College van B&W Of Provincie GS, Waterschap, RWS

Tips: kijk op rotterdam.nl/meedenken -en-meedoen

Omgevingsvergunning • Binnenplanse activiteit (OPA) > participatie niet verplicht

• Buitenplanse activiteit (BOPA) > participatie verplicht bij "lijst gemeenteraad“

BOPA met verplicht participatie: • Nieuwbouw >2 woningen • Herbouwen, vernieuwen, uitbreiden >120 woningen

• Maatschappelijk >1000m2 BVO • Winkels, bedrijven en kantoren >500 m² BVO • Openbaar nut >65m2 en >3m hoog

Vragen over participatie

Introductie DSO

Sophie Makhlouf

48

Digitaal Stelsel Omgevingswet 49

Het DSO bestaat uit landelijke voorzieningen…

…en lokale voorzieningen

50

Zichtbaar voor burgers en bedrijven…

… is het nieuwe Omgevingsloket

DSO Onzichtbaar voor burgers en bedrijven…

… zijn alle andere systemen

51

Omgevingsloket

52

Omgevingsloket

53

Activiteitenbesluit Internet Module (AIM)

Meldpunt bodemkwaliteit

Omgevingsloket Online (OLO)

Ruimtelijke Plannen

54

Op één locatie vind je regels van alle bestuurslagen terug.

55

Het nieuwe Omgevingsloket bestaat uit 4 hoofdonderdelen

56

1. De vergunningcheck Controleer welke toestemming je nodig hebt om een werkzaamheid uit te voeren.

57

58

59

60

2. Aanvragen Dien via deze pagina een aanvraag, melding of informatie in bij het juiste bevoegde gezag.

61

62

3. Regels op de kaart Bekijk op de kaart welke omgevingsdocumenten er zijn en welke regels er gelden voor uw situatie.

63

Het omgevingsplan van rechtswege

1. Juridische regels zoals vastgesteld in vervallen instrumenten (bijv. bestemmingsplannen)

2. Juridische regels zoals vastgesteld in de bruidsschat

64

65

66

67

68

69

Hoe het omgevingsbeleid uiteindelijk getoond wordt in deze viewer is afhankelijk van de kenmerken die we gebruiken.

70

71

72

4. Maatregelen op Maat Controleer welke maatregelen je moet treffen om te voldoen aan de regels die gelden voor jouw werkzaamheid.

73

74

Het begin van iets moois… 75

Vragen over DSO

Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) Alewin van Duin

De ‘Knip’ - Omgevingsplanactiviteit Huidige bestemmingsplan, Welstand (omgevingskwaliteit), Bruidschat (regels vanuit het rijk naar het omgevingsplan)

- Bouwtechnische activiteit Een meldingsplicht Wkb bij gevolgklasse 1 projecten, Een vergunningsplicht bij verbouwprojecten die vallen in gevolgklasse 1 (minimaal tot 1-1-2025), Een vergunningsplicht bij projecten die vallen in gevolgklasse 2 en gevolgklasse 3.

78

Doel van de wkb: •

Verhoging van de bouwkwaliteit Door de technische bouwkwaliteit uit het bouwbesluit te laten controleren door private partijen

•

Verbetering van de positie van de bouwconsument Vergroten van de aansprakelijkheid van de aannemers Bij aansprakelijkstelling wordt de bewijslast omgekeerd.

Hoe dan?

79

Geld dit voor alle bouwwerken? In eerste instantie alleen voor bouwwerken waarbij de gevolgen klein zijn mocht het fout gaan. De zogenaamde ‘gevolgklasse 1’, dit zijn: - een grondgebonden woning, niet zijnde voor zorg of kamergewijze verhuur; - een woning als een drijvend bouwwerk; - een grondgebonden logiesfunctie niet gelegen in een logiesgebouw; - een industriefunctie met maximaal twee bouwlagen; of - een bovengronds bouwwerk geen gebouw zijnde: - voor een infrastructurele voorziening bestemd voor langzaam verkeer, niet over een rijks- of provinciale weg van maximaal 20 meter,

-

maximaal 20 meter hoog, met uitzondering van overige infrastructurele voorzieningen voor verkeer en bouwwerken met een waterkerende functie.

80

Belangrijke uitzonderingen! Belangrijke uitzonderingen!

-

Het mag echter geen monument zijn, gebruiksmelding nodig hebben of vergunningplichtig zijn op grond van een milieubelastende activiteit!

-

Geen grote brandcompartimenten (NEN 6060 of NEN 6079)

-

Geen gelijkwaardigheden op brandpreventief of constructief vlak!

-

Geen verbouw (verbouw op z’n vroegst 1/1/2025)

81

Hoofdproces Wkb

82

Risicobeoordeling en borgingsplan De risicobeoordeling; • Welke risico's zijn er dat het uiteindelijke bouwwerk niet aan de bouwtechnische regels voldoet? Het borgingsplan; • Welke maatregelen worden er getroffen om de risico’s te voorkomen of te beperken? • Op welke wijze voldoen het ontwerp van het bouwplan en de uitvoering van de bouwwerkzaamheden aan de regels? • Op welke momenten vindt de kwaliteitsborging plaats? Dit word opgesteld door een kwaliteitsborger. Wij als bevoegd gezag controleren het ontwerp niet meer!

Wat doen wij met de melding? Onderscheid in 4 fases van het proces: 1. Behandeling melding -

Betreft het inderdaad wkb Is de melding compleet Zien wij aanleiding voor nadere informatie en controle

2. Bouwfase -

Informatieplicht start bouw Informatieplicht kwaliteitsborger dat er wordt gebouwd in strijd met de bouwregels Door bevoegd gezag gevraagde nadere informatie

3. Melding in gebruik name -

2 weken voor in gebruik name ‘As built’ dossier met verklaring van de kwaliteitsborger

4. Gebruiksfase 84

Uitdagingen -

Hoe om te gaan met deel opleveringen? Hoe om te gaan ‘casco-bouw’? Wat nu als de bouw gereed is maar de verklaring van de kwaliteitsborger komt niet? Wanneer treden we als bevoegd gezag wel op, en wanneer niet?

Bouwbeleidsplan We richten ons op veiligheid (constructief, brand, gebruik en omgeving) en gezondheid. Tenzij de aard van de overschrijding te groot is.

85

Vragen over WKB