[23bb007314] Bijlage 2 behorende bij 23bb7325 - Nota van Beantwoording zienswijzenprocedure Partiele herziening Omgevingsvisie Rotterdam
Tekst van het document
Nota van Beantwoording ĩ^'l- tv
Oktober 2023
Gemeente Rotterdam
ínhoud Deel A Algemeen Hoofdstuk 1. Inleiding 1.
i
9 10
Communicatie over de ontwerpplannen en mogelijkheid tot indienen zienswijze
10
2.
Ontvangen zienswijzen
10
3.
Waar staat uw zienswijze?
12
Deel B Behandeling zienswijzen Hoofdstuk 1. Besluitvorming 1.
2. 3.
Hoofdstuk 2. Veel voorkomende punten in de zienswijzen Hoofdstuk 3. Overzicht van wijzigingen in het ontwerp op basis van de zienswijzen
13
Klik op een hoofdstuk om naar de betreffende pagina te gaan
17 18
Onjuist besluit, noodzaak langetermijnvisie op welbevinden en leefbaarheid
18
Algeheel ongenoegen over de plannen
19
De Ontwerp-partiele herziening past niet in beleid/regelgeving van Rotterdam
4.
10.
Onvolledig onderzoek
23
11.
Suggesties voor multicriteria-analyse
24
12.
Tekst suggesties
24
13.
Suggestie voor aanpak besluitvorming
24
14.
Algemene complimenten
25
15.
Verzoeken aan de gemeenteraad
25
Hoofdstuk 2. Procedure
26
19
1.
Procedure Omgevingsvisie
26
Rechtszekerheid
20
2.
Keuze voor stadsbrug prematuur
27
5.
Tekst doortrekken tram ontbreekt
20
3.
Plannen strijdig met Omgevingswet 28
6.
Besluitvorming tot nu toe is onzorgvuldig
4.
M.e.r.-procedure
28
21
5.
Uitkomsten Aanvulling ROER
29
Besluit opheffen VTV De Venhoeve strijdig met bestemmingsplan
21
6.
Effecten nautiek in de ROER
30
7.
Milieueffecten van sluiten volkstuinen
30
Aanpak onderzoek
31
15 7. 8.
Reactie op motie 'een gegeven brug niet in de bek kijken' 22
9.
Verzoek niet akkoord te gaan
22
8.
9. 10. 11.
DCMR advies: algemene opmerkingen DCMR-advies: onderdeel geluid, luchtkwaliteit, milieugehinderden DCRM-advies: onderdeel bodem en water
Hoofdstuk 3. Participatie 1.
Welke partijen hebben geparticipeerd?
Reactie op het participatieproces door wijkraden
Gebiedsspecifieke vragen
47
39
Impuls voor Zuid
47
AVVN Samen natuurlijk tuinieren
39
Bouwen langs het spoor
47
33
Uitnodiging voor bezoek
39
Tijdelijke studentenwoningen Toepad
48
33
Dienstreis naar oplossingen met veerponten in Amsterdam
40
Het Lage Land en Prinsenland
49
Hoogbouw in De Esch
40
Boszoom
49
Turfweg
50
32
34 34
2.
Verzoek om op de hoogte houden
34
3.
Verzoek om samen te werken in het vervolgproces
34
4.
Betrokkenheid vervolguitwerking
35
5.
Visie op participatie
6.
Er wordt niet geluisterd
7.
Onduidelijk waarop inspraak mogelijk is
4.
Betrokkenheid bewoners Drink waterweg
40
Bloemhof en Hillesluis
50
Cralingheroort
40
Scouting Kralingse Troep
51
Betrokkenheid bewoners Koningslaan
40
Kralings Zwembad
51
Bloemhof
41
Zoekgebied verdichting
51
Plot van Lucie
52
Gebouw Aafje
52
35
Hoofdstuk 4. Waarom verstedelijken in de stad en de Oostflank?
42
36
1.
We kiezen voor goede groei
42
Honingerdijk-Oostzeedijk
43
Wijkvisie Kralingen-Oost
43
37
8.
Werken aan herstel van vertrouwen 37
2.
9.
Specifieke zorgen of vragen van groepen over participatie
3. 38
Buurtcollectief De Esch
38
Benut bestaande coalitie in De Esch
38
Volkstuinvereniging Kweeklust
38
Volkstuinvereniging Nut en Genoegen
39
5.
Hoofdstuk 5. Woningbouw
53
1.
Omvang woningbouwopgave
53
2.
Bouwen voor specifieke doelgroepen
54
Waarom meer woningen in de stad? 44
3.
Tijdelijke verhuur
54
Waarom meer woningen in de Oostflank?
45
4.
Plannen uitsluitend gericht op woningbouw
55
Herzie de Omgevingsvisie ook voor de Westflank
46
Hoe gaat de bebouwing er uitzien?
55
Positief over woningbouw
46
Hoogbouw
55
Lage land
55
Baten verstedelijking De Esch
57
Natuurinclusief bouwen
57
Behoud van landschap rondom de stad en samenhang met ontwikkelingen van buurgemeenten 46
5.
Hoofdstuk 6. Volkstuinen
58
Schaatsbaan
1.
Visie op volkstuinen
58
2.
Behoud van volkstuinen
59
Rotterdamse Studenten Rugby Club (RSRC)
3.
Volkstuinen versus sport
59
4.
Sociale waarde en functie
60
5.
Groen en biodiversiteit
61
6.
Gezondheid
62
7.
Klimaatadaptatie/ klimaatverandering
8. 9.
2. 3.
77
68
Nelson Mandelapark en Zuiderpark
77
Excelsior
68
Arboretum Trompenburg
78
Betrokkenheid voetbalclub Antibarbari
69
Natuur
78
Behouden, verplaatsen, opheffen of juist uitbreiden van sportvelden
Vliegroutes vogels
78
69
Effect op Natuurnetwerk Nederland
78
Maaibeleid en nijlganzen
79
Effecten op Natura 2000 - stikstof
79
Hoofdstuk 8. Groen en Natuur
71
62
1.
Behoud van groen
71
Compensatie
62
2.
Nieuw groen voor bestaand groen
72
Overige vragen
63
3.
Recreatie
73
Houtstook
63
4.
Klimaatadaptatie en biodiversiteit
73
Boomonderhoud
63
5.
Effect van de stadsbrug op groen en ecologie in De Esch
74
Rivier- en getijdeparken compenseren verlies van groen
74
Groen op specifieke plekken
75 75
Hoofdstuk 7. Sport 1.
4.
De Bos-as als verbinding tussen Kralingse Bos en Schollebos
68
Combineren gezond leven, wonen, sporten en verkeer
64 64
6. 7.
Beter benutten bestaande sportfaciliteiten
65
De Esch tussen de Buitenbassinweg en de Drinkwaterweg
Specifieke locaties en sportclubs
65
Het park De Oude Plantage
76
Toepad (De Esch)
65
Koperpad
66
Effecten fietspad door de Oude Plantage
76
Kralings Zwembad
67
Abram van Rijckevorselweg, Kralingse Bos en de Nieuwe Maas
76
Lage Land
77
Dubbelgebruik Leonidas en Schaatsbaan
67
8.
Hoofdstuk 9. Werkgelegenheid en voorzieningen
80
1.
Werkgelegenheid
80
Werkgelegenheid in Vreewijk
80
Huidige en toekomstige voorzieningen
81
Studentendorp
81
Sociale structuur
82
Ruimte voor recreatie en cultuur
82
Locatie-specifieke vragen
83
Overlast door horeca op De Veranda
83
Kralingse Bos Oost
83
Beijerlandselaan
84
Sportvoorzieningen in Bloemhof
84
Spreiding HBD-voorzieningen in Bloemhof
84
2.
3.
Hoofdstuk 10. Energie
85
1.
Samenwerking met netbeheerders
85
2.
Overige zienswijzen over energie
87
Hoofdstuk 11. Mobiliteit
88
1.
Beleid ten aanzien van de auto
88
2.
Parkeerbeleid
89
Auto's nieuwe wijkbewoners
3.
6.
7.
HOV-tracé Kralingse Zoom - Alexander
96
Nut en noodzaak
96
Alternatieve oplossingen voor HOV Kralingse Zoom - Alexander
97
Bereikbaarheid
98
Verbeteren bereikbaarheid
98
Metrobuis Lombardijen
105
Overige vragen
106
Hoofdstuk 12. Oeververbinding een nieuwe stadsbrug
107
9.
Nut en noodzaak oeververbinding
107
Geen brug
108 108
89
Andere oplossingen om bereikbaarheid te verbeteren
98
Verlies van parkeergelegenheid
89
Kansen voor mensen
98
Waarom is er gekozen voor een brug ondanks grote weerstand?
Parkeren in de flats (inpandig)
90
Barrièrewerking nieuwe infrastructuur
99
Positief over nieuwe stadsbrug
109
Parkeren op specifieke locaties
90
Veilige en groene verbindingen
100
Oeveraanpassing Polder De Esch
109
Beleid openbaar vervoer
92
Knelpunten wegennet Rotterdam en Capelle aan den IJssel
Haalbaarheid brug onduidelijk
110
101
Capaciteit toegangswegen
113
Locatie specifieke vragen/ opmerkingen
Naamgeving brug
113
102
Locatie oeververbinding
113
Kruispunt Hoofdweg Prins Alexanderlaan
102
Dimensionering brug
113
Koningslaan, Hendrik Staetsweg, Jacob van Campenplein en -weg
IHC
114
102
Autoverkeer over de brug
115
Prinsenpark
102
Autoluw
115
Aantal auto's
116
Plan Toekomstvast Tramnet van de MRDH
92
4.
Beleid andere modaliteiten
93
5.
HOV-verbinding Zuidplein Kralingse Zoom
93
Inpassing HOV-verbinding
93
Wat is een HOV-verbinding met tram kwaliteit?
94
Bezetting HOV-verbinding met tram kwaliteit
94
Onderzoeken van een tramtunnel
94
Coalitieakkoord
95
Alternatieven voor een nieuwe HOV-verbinding
95
8.
Fietspad Toepad en verkeerslichten Oude Plantage
103
Mobiliteitstransitie
116
Van Ghentkazerne
103
Bereikbaarheid Lage Land
104
Hoogte en stijgingspercentage stadsbrug
117
Inpassing stadsbrug
117
Verplaatsing goederenemplacement IJsselmonde
104
Kosten treinstation Stadionpark
118
Ontwerp Stadionpark
105
Financiering stadsbrug
119
Van Brienenoordbrug ontlasten
122
Capaciteit A16 Van Brienenoordcorridor
122
Overlast door auto's over de oeververbinding
122
Sluipverkeer
123
Hoofdstuk 13. Milieu- en omgevingseffecten 1.
2.
3.
4.
124
Geluid en trillingen Zorgen over geluidoverlast
124
Bouwhinder
124
Gezondheid
128
Zorgplicht
128
Effect geluidshinder op gezondheid
129
(On)gezonde leefomgeving Boszoom
130
Leefbaarheid Bouwen in de stad - leefbaarheid in de Oostflank
Water
136
Effect toename bebouwing en verharding op watersysteem
136
130
Effecten ontwikkelingen omgeving station Stadionpark op de primaire waterkering
136
130
Effect van afgraven polder De Esch op waterveiligheid
137
Waterberging
137
Watercompensatie
137
Verzilting
137
Waterkwaliteit
138
Achteruitgang leefbaarheid door de komst van de stadsbrug
131
Leefbaarheid: Huidige geluidsbronnen wegnemen en geluidbeperkende maatregelen
131
6.
Geluidoverlast HOV-tracé Kralingse Zoom - Alexander
125
Sociale veiligheid onder de brug
132
Hemelwaterbeleid Waterschap Hollandse Delta
138
Geluidbeperkende maatregelen A16
125
Zekerheden verbeteren leefomgeving
132
Afvalwaterzuivering Oostflank
138
Geluidsoverlast Leonidas
126
Groene ruimte per inwoner
132
Waterinlaat
138
Windhinder door hoogbouw
133
Drinkwatervoorziening
139
Overstort Lange Hilleweg
139
Klimaat en duurzaamheid
140
Gebruik geluidregister spoor in vervolgonderzoek
126
Effecten nieuwbouw op lichtinval
133
Trillingen
127
Lichtvervuiling door de stadsbrug
133
Luchtkwaliteit
127
Bodem
134
Klimaatverandering
140
Effect van de plannen op de luchtkwaliteit
127
Rijksbrief Bodem en Water Sturend
134
Klimaatwet
140
Minder files A16
127
Bodem en water goed onderzoeken
134
Hittestress
141
Effect op fijnstof en elektrisch rijden
127
Bodemdaling (zetting)
135
Bomen zorgen voor verkoeling
141
Effect tram
128
Overstromingsrisico door bodemdaling
135
Landschap en cultureel erfgoed
142
Walstroom
128
Grondkwaliteit in De Esch
136
Bodemkwaliteit Bloemhof/Hillesluis
136
Effecten op cultureel erfgoed en het beleid van Rotterdam
142
5.
7.
8.
Watertoren
9.
143
Stedenbouwkundige waarden in de Bloemhof Tuindorp karakter Vreewijk
143 143
Volkstuinvereniging Kweeklust cultureel erfgoed
143
Veiligheid
144
Sociale veiligheid: Hangjongeren, afval op straat, criminaliteit
144
Verkeersveiligheid
144
Waterveiligheid
146
Sloop en daar bouwen
153
Waardedaling woningen door verstedelijking
Buitengebied
154
167
Minder druk bevolkte gebieden
154
Waardedaling woningen door de oeververbinding
Alternatieve oplossingen bebouwing binnen de Oostflank
167
155
Compensatie meegenomen in bekostiging plannen
167
Schade door verzakking
168
Hoofdstuk 17. Specifieke punten Wijkraden
169
Hoofdstuk 16. Overige onderwerpen
161
1.
Kosten en baten
161
Negatieve economische gevolgen brug
161
Vestiging nieuwe bedrijven
161
Wijkraad Het Lage Land-Prinsenland en 's-Gravenland
169
Kapitaalvernietiging
162
Herontwikkeling Alexanderknoop
169
Fasering en realisatie
163
VTV Ommoord
170
Tijdlijnen voor uitwerking
163
Alternatieve voorzieningen voor de auto 148
Uitvoeringsprogramma
163
WR5
170
Gebiedsspecifieke alternatieve oplossingen
Raakvlakken MIRT en verstedelijking
163
Planning realisatie woningbouw
163
Winkelcentrum Alexander en omringend gebied
170
Exploitatie bedrijven
164
Voorzieningenniveau Alexanderknoop
171
AWZI Kralingseveer
164
Inrichting Alexanderplein
171
152
ProRail
164
Overkapping snelweg
152
171
Natuurgebied De Beer
152
Concretiseer gevolgen voor bedrijven Schaardijk
Plannen Bloemhof en Hillesluis afzonderlijk weergeven in visie
165
152
166
172
Buiten de stad
Bereikbaarheid bedrijven Schaardijk
Bloemhof niet meenemen in de Omgevingsvisie Oostflank
Afstemming tussen de verschillende projecten in de regio
166
Wij missen plan van aanpak en stappenplan voor Bloemhof
172
Planschade
167
Bewoners en eigenaren meer inzicht geven over de problematiek in de wijk
173
Hoofdstuk 14. Alternatieve oplossingen Alternatieven voor de brug
Hoofdstuk 15. Alternatieve locaties voor woningbouw
147
2.
147
150
3.
Rotterdam The Hague Airport
153
Grenzen met andere gemeentes
153
4.
Wijkraad Oosterflank
170
Hoofdstuk 18. Raakvlakken met andere projecten
174
Deel C Advies Commissie m.e.r.
176
Feyenoord City
174
Hart van Zuid
174
1. Inleiding
177
Brugaanlanding en ontwikkeling van de Waterkant
175
Afstemmen andere grote projecten
175
2. Hoofdpunten van het advies MER MIRT-verkenning
178
Reactie op hoofdpunten van het advies MER MIRT-verkenning
178
Schrappen stadion, en uitvoerbaarheid 'brugalternatieven' en voorkeursalternatief
178
Effecten op Natuurnetwerk N ederland (NNN)
179
3. Hoofdpunten van het advies Aanvulling ROER
180
Reactie op hoofdpunten van het advies Aanvulling ROER
180
Keuze voor oeververbinding
180
Ambities voor gezondheid en leefbaarheid
181
Bijlage
182
Overzicht van organisaties die een zienswijze hebben ingediend
182
Deel A
Algemeen
Hoofdstuk 1. Inleiding Rotterdam wil ongeveer 30.000 nieuwe woningen bouwen in de Oostflank, het gebied tussen Prins Alexander en Zuidplein. Behalve nieuwe woningen komen er ook een nieuwe brug tussen IJsselmonde en Kralingen, een permanent station bij Stadionpark en een snelle openbaarvervoerverbinding tussen Zuidplein en Kralingse Zoom. De nieuwe hoogwaardige openbaarvervoerverbinding (HOV-verbinding) heeft tramkwaliteit. Het college van B&W heeft deze plannen verwerkt in een ontwerp-partiële herziening van de Rotterdamse Omgevingsvisie voor de Oostflank en bijbehorende milieu- en omgevingseffectrapportages. Deze partiële herziening Oostflank vervangt het deel Alexander tot Zuidplein in hoofdstuk 6 (gebieden) van de bestaande Rotterdamse Omgevingsvisie "Rotterdam Veranderstad, werken aan een wereldstad voor iedereen". De ontwerp-partiële herziening van de Rotterdamse Omgevingsvisie voor de Oostflank en bijbehorende milieu- en omgevingseffectrapportages lagen van 30 mei tot 14 juli 2023 ter inzage. Iedereen kon in deze periode een zienswijze indienen. We kregen 309 zienswijzen. We bedanken iedereen die op deze manier meedacht over de plannen.
Deze Nota van Beantwoording is onderdeel van de besluitvorming over de definitieve partiële herziening van de Omgevingsvisie door de gemeenteraad van Rotterdam.
1. Communicatie over de ontwerpplannen en mogelijkheid tot indienen zienswijze Er zijn verschillende manieren ingezet om de ontwerpplannen en de mogelijkheid tot het indienen van een zienswijze bekend te maken bij geïnteresseerden en belanghebbenden. Allereerst hebben we alle betrokken partners en participanten uit het voorgaande traject, waaronder de wijkraden in het gebied, benaderd en uitgenodigd om op de ontwerpOmgevingsvisie een zienswijze of advies op te stellen. Daarnaast communiceerden we advertenties in huisaan-huis bladen, de Staatscourant, ruimtelijkeplannen. nl, wijknieuwsbrieven en sociale media over de ontwerpplannen Oostflank en de mogelijkheid tot het bijwonen van een inloopbijeenkomsten per deelgebied. We zien dat de berichten in de wijknieuwsbrieven zeer goed zijn gelezen en ook de gerichte social media campagne heeft veel mensen (152.000 unieke bezoekers) bereikt. In overleg met de betrokken wijkraden en bewonersorganisaties zijn tijdens deze
periode vier inloopbijeenkomsten georganiseerd waarin de ontwerp-herziening Omgevingsvisie werd toegelicht en bezoekers werden gewezen op de mogelijkheid tot het indienen van een zienswijze. Naast deze bijeenkomsten zijn we ook aangesloten bij enkele door bewoners/wijkorganisaties georganiseerde bijeenkomsten.
2. Ontvangen zienswijzen De ingediende zienswijzen zijn zorgvuldig gelezen en geanalyseerd. De vragen uit de zienswijzen zijn naar thema en onderwerp ingedeeld en samengevat. Op deze manier worden alle zienswijzen van een reactie voorzien, maar zijn de exacte zienswijzen niet terug te vinden. Wel wordt bij elk thema verwezen naar de zienswijzen waar een antwoord op wordt gegeven. Zo kan iedere indiener van een zienswijze de reactie op zijn of haar zienswijze terugvinden. We kregen 309 zienswijzen. Hiervan zijn 245 zienswijzen van bewoners, 58 zienswijzen van organisaties zoals gemeenten, bedrijven en belangengroepen en 6 van wijkraden. Een deel van die zienswijzen is namens meerdere personen en/of organisaties ingediend.
10
Op basis van de ingediende zienswijzen is de Omgevingsvisie op een aantal punten aangepast. De aanpassingen staan in deze Nota van Beantwoording in deelA, hoofdstuk 3. Er zijn ook zienswijzen ingediend die niet direct over de Omgevingsvisie of de Aanvulling ROER en MER MIRT gaan. De vragen uit deze zienswijzen staan bij elkaar in het hoofdstuk Overig. Ookdeze vragen zijn beantwoord. De gemeente heeft de onafhankelijke Commissie voor de milieueffectrapportage (Commissie m.e.r.) om advies gevraagd over beide milieueffectrapporten. Deze adviezen zijn op 21 september 2023 gegeven. In deze Nota van Beantwoording staat ook een reactie op deze adviezen, in deelC. Voor de leesbaarheid hebben we deze Nota van Beantwoording opgedeeld in 3 delen: * DeelA is het algemene deel, waarin we de opbouw van de Nota van Beantwoording behandelen. Hier kunt u een korte samenvatting vinden van de ingediende zienswijzen en tot welke wijzigingen de zienswijzen hebben geleid.
Figuur 1 laat zien waar particulieren die een zienswijze hebben ingediend vandaan komen.
* Deel B is het inhoudelijke deel, waarin de zienswijzen en de reacties daarop staan. De zienswijzen zijn ingedeeld en samengevat per thema. " Deel C waarin we ingaan op het advies van de Commissie m.e.r.
11
3.
Waar staat uw zienswijze?
Elke zienswijze is opgedeeld in vragen. Op elke vraag is een antwoord gegeven. Voor de leesbaarheid zijn vragen uit verschillende zienswijzen gecombineerd. Hierdoor zijn veel details uit de zienswijzen in de Nota niet terug te vinden. De samenvatting is met alle mogelijke zorgvuldigheid gedaan, maar we kunnen niet garanderen dat ieder element de aandacht krijgt die u wellicht had verwacht. Mocht u uw vraag niet terug kunnen vinden, dan kunt u contact met ons opnemen via oostflankso@rotterdam.nl. Iedere zienswijze heeft een eigen nummer gekregen. Dit nummer heeft u bij de ontvangstbevestiging van uw zienswijze per mail ontvangen. Met dit nummer kunt u de antwoorden op de vragen uit uw zienswijze vinden. Mocht u uw nummer niet meer weten, dan kunt u contact opnemen via oostftankso@rotterdam.nl.
Als u deze Nota van Beantwoording op een computer leest, kunt u zo zoeken: 1. Open de Nota van Beantwoording 2. Gebruik de zoekfunctie in het document door de toets-combinatie CTRL+ F (op een Windows computer) of Command + F (op een MAC) 3. Type het nummer van uw zienswijze in de zoekbalk en druk op enter 4. U ziet een kleiner venster op uw scherm met de gevonden vragen U kunt nu stapsgewijs door de antwoorden op uw vragen klikken.
Klik op het vergrootglas om terug te keren naar deze pagina
12
Hoofdstuk 2. Veel voorkomende punten in de zienswijzen De zienswijzeprocedure heeft in totaal 309 zienswijzen opgeleverd, waarvan 245 van bewoners, 58 van organisaties en bedrijven en 6 van wijkraden. Dit betekent dat veel Rotterdammers, organisaties en bedrijven weten van de plannen. En dat ze er een duidelijke mening over hebben. Wij zijn blij dat zoveel mensen de moeite hebben genomen om hun reactie naar ons te sturen. Het laat zien dat veel mensen erg betrokken zijn bij de toekomst van de stad en de Oostflank en dat zij de weg naar de gemeente weten te vinden. Het grootste deel van de zienswijzen is negatief van toon. Een klein aantal zienswijzen is positief. Vaak omdat men de noodzaak van de plannen inziet, gezien allerlei maatschappelijke ontwikkelingen. Een aantal mensen kent zelf het gebrek aan woonruimte en is blij met de gekozen oplossingen. Ook geven sommige mensen aan dat het goed is dat het gebied tussen de Alexanderknoop en Zuidplein beter wordt verbonden met de rest van de stad. En er wordt gezegd dat duidelijk is waar maatregelen noodzakelijk zijn om gezondheidsschade te voorkomen.
Dit zijn de belangrijkste onderwerpen waar mensen over schrijven: Vaak gaat het over de keuze voor de stadsbrug. Hier spelen verschillende zaken: Mensen spreken zich uit tegen de oeveraanpassing van De Esch vanwege het verlies aan groen en ecologie; Mensen twijfelen of de scheepvaart een vlotte en veilige doorgang kan hebben door de stadsbrug; " Mensen maken zich zorgen over de gevolgen van de stadsbrug voor de leefbaarheid (geluidsoverlast, luchtkwaliteit, inpassing) in de gebieden rondom de aanlandingen. Ze willen graag weten hoe het er precies uit komt te zien; " Veel indieners, met name uit de wijk De Esch, spreken zich expliciet uit tegen de komst van een stadsbrug. Ze vragen naar onderbouwing van de kosten en baten van een brug ten opzichte van een tunnel en vragen om een tunnel en/of metro in de volgende fase verder te onderzoeken. Het opheffen van 3 volkstuincomplexen is ook een belangrijk onderwerp in de zienswijzen. Uit
de reacties wordt duidelijk dat vooral de huidige gebruikers van een volkstuin hier tegen zijn. Het sluiten van volkstuinen leidt volgens de reacties onder andere tot minder groen, heeft negatieve gevolgen voor de ecologie en leidt tot minder sociale contacten. Ook zijn er zienswijzen van sportverenigingen die aangeven moeite te hebben met de plannen voor verplaatsing van sportvelden binnen de Oostflank. Er zijn vooral zorgen over leden die langer onderweg zijn naar hun sportclub en de veiligheid van routes naar het nieuwe sportcomplex aan het Koperpad. Bewoners van De Esch zijn bezorgd over hun wijk. Veel mensen zijn van mening dat er geen ruimte is voor zoveel extra woningen in De Esch. Ze vinden dat de leefbaarheid van de wijk onder druk zal komen te staan. Een aantal bewoners langs de Koningslaan en Hoofdweg heeft bezwaren tegen het doortrekken van de HOV-lijn vanaf Kralingse Zoom en Alexander. Zij zien niet direct nut en noodzaak van deze verbinding en hebben zorgen over de doorstroming van verkeer en toenemende geluidhinder.
13
" Er zijn veel zienswijzen ingediend over het participatietraject. Helaas geven veel mensen aan dat ze het gevoel hebben dat er niet naar hen geluisterd wordt. " Een vaak terugkerend punt is de vraag om meer detail, meer duidelijkheid en meer zekerheid. " Maar er is ook veel creativiteit in de stad. Er zijn ook inventieve alternatieve oplossingen en alternatieve locaties voor woningbouw aangedragen. Dit laat zien hoe actief er wordt meegedacht. Concluderend zien we dat leefbaarheid een belangrijk thema is in de zienswijzen, zowel als het gaat om de verstedelijking, de stadsbrug als het openbaar vervoer. De gevolgen voor de leefbaarheid worden pas echt concreet in de uitwerking van de plannen. Dit betekent een zware verantwoordelijkheid voor de volgende fases. Vanuit de partiële herziening Omgevingsvisie en de gebiedsuitwerking Oostflank geven we randvoorwaarden en aanbevelingen mee. Om het belang van de kwaliteit van de leefomgeving te onderstrepen, voegen we in de partiële herziening Omgevingsvisie een specifieke gebiedskeuze op het gebied van de kwaliteit van de leefomgeving toe.
14
Hoofdstuk 3. Overzicht van
wijzigingen in het ontwerp op basis van de zienswijzen Uit de binnengekomen zienswijzen spreken zorgen over bepaalde punten, maar ook soms ambitie om juist om op bepaalde plekken aan de slag te gaan of zelfs meer te doen. Op basis van de zienswijzen hebben wij besloten een aantal zaken te wijzigen ten opzichte van het ontwerp dat ter inzage lag. Het gaat zowel om wijzigingen in de partiële herziening Omgevingsvisie als om wijzigingen in de gebiedsuitwerking Oostflank.
de kwaliteit van de leefomgeving, maar die worden pas echt concreet in de uitwerking van de plannen. Dit betekent een zware verantwoordelijkheid voor de volgende fases. Vanuit de partiële herziening Omgevingsvisie en de gebiedsuitwerking Oostflank geven we hieraan randvoorwaarden en aanbevelingen mee. Daarnaast voegen we in de partiële herziening Omgevingsvisie een specifieke gebiedskeuze op het gebied van de kwaliteit van de leefomgeving toe.
Een aantal belangrijke wijzigingen in de gebiedskeuzes in de partiële herziening Omgevingsvisie zijn:
" Een aantal indieners vraagt expliciet om de mogelijkheden van meervoudig ruimtegebruik te onderzoeken. In de gebiedskeuzes over sport (gebiedskeuze 8) en sterke centra (gebiedskeuze 10) besteden we daarom meer aandacht aan de kansen voor meervoudig ruimtegebruik.
" Veel zienswijzen onderschrijven het belang van groen. Een goede groenstructuur is essentieel als basis voor de ontwikkeling van de Oostflank. We zetten de gebiedskeuzes over groen daarom vooraan. " Veel mensen maken zich zorgen over de effecten van de voorgestelde ingrepen op hun leefomgevingskwaliteit. In de visie Oostflank zijn diverse ambities en strategische ingrepen opgenomen die bijdragen aan het verbeteren van
Een aantal belangrijke wijzigingen in de kaart in de partiële herziening Omgevingsvisie, op basis van de zienswijzen, zijn: " Naar aanleiding van de zienswijzen en de inbreng vanuit de gemeenteraad hebben we besloten om
minder volkstuincomplexen op te heffen en VTV De Venhoeve op de huidige locatie te behouden. Deze wijziging heeft met name gevolgen voor de plannen voor de Boszoom en het Koperpad. Dit leidt tot de volgende wijzigingen: VTV De Venhoeve blijft gehandhaafd op de huidige locatie; " RSRC wordt ingepast op de Boszoom aan de zuidzijde van VTV De Venhoeve; " De woonwijk op de Boszoom wordt iets kleiner, met circa 1000 - 1300 woningen, grofweg 300 minder dan in het ontwerp. " Voor voetbalvereniging VVOR reserveren we sportvelden in het nieuwe sportcomplex aan het Koperpad. Een nieuwe toegang tot het Koperpad aan de westzijde van het gebied zorgt ervoor dat het sportcomplex zo goed mogelijk bereikbaar is voor leden voor VVOR. Het doortrekken van de tram van Kralingse Zoom naar Alexanderknoop is een ambitie voor de lange termijn, waarbij de haalbaarheid, tracé en dergelijke
15
nog verder onderzocht moeten worden. Gezien de zienswijzen hierover was dit onvoldoende duidelijk. In de definitieve partiële herziening van de Omgevingsvisie hebben we de indicatieve status beter aangegeven. Dit hebben we zowel in tekst als op de kaart gedaan. " Naar aanleiding van de zienswijzen verwijderen we het zoekgebied verdichting bij de Steupelstraat (waar onder andere de scoutingvereniging De Kralingse Troep gelegen is) en de Turfweg. " We verwijderen naar aanleiding van de zienswijzen de voorgestelde verbinding over de AWZI op de plankaart. " Naar aanleiding van de zienswijzen hebben we het belang van een groene verbinding ter hoogte van het Sandelingeplein toegevoegd. Verdere punten die verwerkt zijn in de partiële herziening Omgevingsvisie op basis van de zienswijzen: " De ambitie voor de bouw van studentenwoningen komt regelmatig terug in de zienswijzen. Dit heeft geleid tot een expliciete ambitie van minimaal 3000 studentenwoningen in de Oostflank, omschreven in de toelichtende tekst in de partiële herziening Omgevingsvisie. " We nemen een planhorizon tot 2040 op voor de ontwikkeling van de Oostflank.
Wijzigingen in de Gebiedsuitwerking Oostflank (voorheen Ontwikkelvisie en - strategie Oostflank) als gevolg van de binnengekomen zienswijzen: " Een gedeeltelijke overkluizing ter hoogte van de kruising Burgemeester Oudlaan is als optie voor verdere uitwerking toegevoegd aan het strategisch project Abram van Rijckevorselweg in de gebiedsuitwerking Oostflank. " De ambitie voor het verbeteren van de entree van Arboretum Trompenburg wordt toegevoegd aan het strategisch project van de Abram van Rijckevorselweg en in de voorbeelduitwerking van deelgebied van Kralingse Zoom van deel 3 van de uitwerking Oostflank. We onderzoeken ook of een ongelijkvloerse kruising voor het doorgaande verkeer mogelijk is bij de Burgemeester Oudlaan. " Een aantal zienswijzen vraagt volkstuinen zo in te richten dat Rotterdammers er makkelijker doorheen te kunnen wandelen. We hebben deze ambitie voor VTV de Venhoeve opgenomen in de gebiedsuitwerking Oostflank, in deel 2 Uitwerking en deel 3 Deelgebieden. " We benoemen in de gebiedsuitwerking dat we op de hoogte zijn dat het bouwen van woningen druk legt op de AWZI Kralingseveer, en dat we dit samen met het Hoogheemraadschap verder uit willen werken.
westzijde van het Lage Land en de Hoofdweg. " Naar aanleiding van de zienswijzen over de verdichting van Prinsenland en Lage Land hebben we het tijdvak waarin die ontwikkeling plaatsvindt aangepast in deel 4 van de gebiedsuitwerking. De ontwikkeling is al gaande en vindt de komende jaren geleidelijk plaats. Ook hebben we de bandbreedte van het aantal woningen die tot de mogelijkheden behoren bij winkelcentrum Lage Land iets aangepast. Daarbij nemen we in de gebiedsuitwerking Prinsenland op als gebied waar geleidelijke verdichting op de korte termijn aan de orde is. " Naar aanleiding van de zienswijzen over de Schaatsbaan tekenen we een permanente 'funbaan' voor het schaatsen in op de kaarten in de gebiedsuitwerking, zoals die ook al een plek hebben in de huidige situatie. We geven in de gebiedsuitwerking aan dat we dubbelgebruik van de hockeyvelden voor de schaatsbaan faciliteren indien gewenst. " Het opknappen van de Boulevard Zuid o.l.v. de Alliantie Hand in Hand heeft op basis van de zienswijzen een prominentere plek gekregen in de delen die gaan over Hillesluis in de gebiedsuitwerking. " We hebben in de gebiedsuitwerking nog explicieter principes en aandachtspunten voor geluid en lucht opgenomen.
" We voegen naar aanleiding van de zienswijzen in de tekst van de gebiedsuitwerking toe dat we onderzoeken of we een fietsverbinding kunnen maken tussen de
û
Q
16
^—
—^
Deel B
Behandeling zienswijzen
Hoofdstuk 1. Besluitvorming 1. Onjuist besluit, noodzaak langetermijnvisie op welbevinden en leefbaarheid 95, 110*), 159, 171**), 287, 309 Het voorgenomen besluit om onder andere volkstuinen op te heffen, is misplaatst. Het besluit wordt voorbarig gevonden, ook omdat het onzeker is of de plannen haalbaar en uitvoerbaar zijn. Iemand maakt zich grote zorgen om de bestuurlijke onverschilligheid als het gaat over de vernietiging van groen en het gebrek aan creativiteit en over de groene toekomst van kinderen. De gemeenteraad moet kijken naar het welzijn van de burger. Er zijn veel stappen overgeslagen en andere opties genegeerd. Dit vraagt een langetermijnvisie van onze bestuurders, waarbij men op 1 lijn moet komen: het gaat uiteindelijk altijd om het welbevinden in leefbaarheid. Deskundige controle dient opgepakt te worden over de ontwikkeling van extra woningen in De Esch. Dit plan heeft alleen maar nadelen.
We hebben bij het ontwikkelen van een visie voor zo'n groot gebied als de Oostflank oog voor alle onderwerpen die belangrijk zijn voor de stad. De vijf in de Omgevingsvisie benoemde perspectieven helpen om tot een afweging van deze belangen te komen. Denk dan aan voldoende woningen voor alle Rotterdammers, bereikbaarheid voor mensen die dat nodig hebben en economische kracht van onze stad en regio. Ook moet er ruimte zijn voor ontspanning, groen, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Wij denken dat we in deze partiële herziening Omgevingsvisie Oostflank een goede balans gevonden hebben tussen alle onderwerpen die belangrijk zijn voor de stad. Maar soms is het nodig keuzes te maken. Bijvoorbeeld als niet alles tegelijk op dezelfde plek kan. Deze keuzes kunnen moeilijk zijn, maar worden gemaakt om de stad ook in de toekomst leefbaar te houden en te zorgen voor genoeg woningen voor iedereen.
de ervaringskennis vanuit het gebied zelf. Ook wordt de omgeving in de volgende fase (weer) betrokken en is er ruimte voor participatie. *) Zienswijze 110 wordt ondersteund door indieners zienswijzen 172, 237, 117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287 **) Zienswijze 171 wordt ondersteund door indieners zienwijzen 256, 178, 195
De Omgevingsvisie is een van de instrumenten uit de omgevingswet. Het is een visiedocument op hoofdlijnen. Deze visie moet verder uitgewerkt. Dat geldt ook voor de uitwerking van woningbouw in De Esch. De gemeente betrekt alle expertise die nodig is voor een dergelijke complexe opgave, waaronder ook
18
2.
Algeheel ongenoegen over de plannen
34, 78*), 83, 209, 250, 306, 309 Meerdere mensen zijn het niet eens met de plannen zoals die in de ontwerp-partiële herziening van de Omgevingsvisie Rotterdam: Oostflank staan. Sommigen geven aan dat de plannen wel wat creatiever zouden mogen of dat een planoloog zou moeten worden ingeschakeld. Ook geven een aantal mensen aan dat zij te laat geïnformeerd zijn. Iemand vindt dat er te veel marketingtaal in de Omgevingsvisie staat.
De gemeenteraad stelt de Omgevingsvisie en dus ook de partiële herziening van de Omgevingsvisie Rotterdam: Oostflank vast. Regels waarborgen dat burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties hun mening hebben kunnen geven. Dat gebeurt via participatie en een zienswijzeprocedure. Deze procedure wordt nu doorlopen. Het aansprekend visualiseren en duidelijk verwoorden van de plannen is hier een onderdeel van. Er is in het doorlopen participatieproces op verschillende manieren gewerkt aan creatieve gedachtenvorming voor deze partiële herziening van de Omgevingsvisie. Dit heeft een rijke opbrengst opgeleverd, die gebruikt is bij de opzet van de nieuwe visie. Voor de Oostflank hebben we de opbrengst vastgelegd in de Omgevingsrapportage, voor de stadsbrug in het Integraal Participatierapport .(oeververbindingen.nl). *) Zienswijze 78 wordt ondersteund door indiener zienswijze 176
û
Q
3.
De Ontwerp-partiele herziening past niet in beleid/regelgeving van Rotterdam
In de volgende fase, de planning- en studiefase, werken we het ontwerp voor de stadsbrug en de consequenties voor Polder De Esch verder uit.
110**), 116, 179, 209, 237 In de partiële herziene Omgevingsvisie zitten tegenstrijdigheden met wetgeving en gemeentelijk beleid. Meerdere mensen vinden het vernietigen van het natuurgebied Polder De Esch in strijd met de wet, met de Omgevingsvisie 2021 en met de plannen om het groener te maken in de stad.
In deze partiële herziening van de Omgevingsvisie werken we het in de Omgevingsvisie beschreven gebied Alexander tot en met Zuidplein verder uit. Na besluitvorming door de gemeenteraad wordt de huidige Omgevingsvisie op dit onderdeel aangepast. Het vervangt de huidige inhoud voor dit gebied. Van tegenstrijdigheid is dan geen sprake.
De tegenstrijdigheid met de plannen om de stad groener te maken, zien wij niet. Wij denken dat stedelijke verdichting goed kan samengaan met vergroening en met het verrijken van natuur en bodemleven. Daarom is er een aantal gebiedskeuzes gemaakt op het gebied van groen en water. Deze gebiedskeuzes zijn leidend voor de verdere uitwerking. In de partiële herziening Omgevingsvisie wordt voorgesteld om groen toe te voegen op meerdere schaalniveaus. Hierin worden ook de natuurwaarden meegenomen, die verloren gaan door het opheffen van volkstuinen. **) Zienswijze 110 wordt ondersteund door zienswijzen 172, 237, 117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287
Een oeveraanpassing ter hoogte van Polder De Esch leidt niet tot vernietiging van het natuurgebied. Het grootste deel van het natuurgebied blijft bestaan. De oeveraanpassing leidt mogelijk wel tot aantasting van de waarden van het NatuurNetwerk Nederland, waar Polder De Esch onderdeel vanuit maakt. Voor aanpassingen aan het Natuurnetwerk Nederland is een vergunning van de Provincie Zuid-Holland noodzakelijk. Daarnaast zullen eventuele aangetaste waarden elders gecompenseerd moeten worden.
19
^—
—^
4.
Rechtszekerheid
250, 107 Meerdere mensen vragen waar zij houvast aan kunnen ontlenen. Welke ruimtelijke ingrepen worden er gerealiseerd? Zij vinden dat de gemeente met een abstract document de invloed van het democratisch proces naar de toekomst, naar de markt en naar de bestuursrechter wordt verlegd. Zij zijn van mening dat er weinig zekerheid wordt gegeven over verbetering van de leefomgeving.
De Omgevingsvisie is een kaderstellend document op hoofdlijnen, waarin de gemeente haar ambities en visie op de fysieke leefomgeving vastlegt. De Omgevingsvisie is alleen bindend voor de gemeente, niet voor andere partijen. Na vaststelling van deze partiële herziening van de Omgevingsvisie voor de Oostflank, volgen meerdere stappen in het planproces: " Het planproces voor deelgebieden, zoals bijvoorbeeld De Esch of de Alexanderknoop, leidt uiteindelijk tot een Omgevingsplan (dit is vanaf 2024 de nieuwe naam voor het Bestemmingsplan). Hierbij horen opnieuw (milieu)onderzoeken. Een ontwerp-Omgevingsplan wordt t.z.t ter inzage gelegd. Daarop kunnen weer zienswijzen ingediend worden. Na vaststelling van het Omgevingsplan, is het mogelijk bezwaar en beroep in te dienen bij de bestuursrechter. Als deze procedure is afgerond, is het Omgevingsplan onherroepelijk geworden. Dan is het bindend voor iedereen.
û
Q
" Het Omgevingsplan vormt de juridische basis voor de Omgevingsvergunningen. Deze vergunningen zijn noodzakelijk om te kunnen bouwen. Dit geldt voor bebouwing, maar ook voor bijvoorbeeld de brug. Afhankelijk van de grootte van het project, horen ook hierbij de nodige (milieu)onderzoeken. Ook een Omgevingsvergunning wordt eerst ter inzage gelegd en ook op een Omgevingsvergunning is bezwaar en beroep mogelijk. Oftewel: er volgt nog een aantal stappen in het planproces voordat er een schep de grond in gaat. De Omgevingsvisie is dus de eerste, formele stap in een planproces en kenmerkt zich vanzelfsprekend door een bepaalde mate van abstractie. In elke uitwerkingsstap worden de plannen concreter, totdat uitvoering daadwerkelijk kan starten. De kwaliteit van de leefomgeving is een belangrijk thema bij de herziening van de Omgevingsvisie. Voor de ontwikkeling van de Oostflank hebben we 12 gebiedskeuzes geformuleerd, die gelden als leidend voor de verdere uitwerking. Gezien het zelfbindende karakter van de Omgevingsvisie is de gemeente dus verplicht om hier in de uitwerkingen in de volgende fases opvolging aan te geven. Om het belang van de kwaliteit van de leefomgeving te borgen, hebben we hiervoor een aparte gebiedskeuze opgenomen in de partiële herziening van de Omgevingsvisie. Deze is onder andere naar aanleiding van de zienswijzen toegevoegd aan het plan.
5.
Tekst doortrekken tram ontbreekt
97 Het doortrekken van de tram (of de HOVverbinding met tramkwaliteit) van Kralingse Zoom naar Alexander is niet in de tekst van de partiële herziening Omgevingsvisie is opgenomen. Dit is een omissie in de besluitvorming.
In de ontwerp- partiële herziening Omgevingsvisie zoals hij ter inzage heeft gelegen, is de volgende passage opgenomen: "op de lange termijn loopt deze lijn door tussen Kralingse Zoom en de Alexanderknoop." Wij zijn het eens met de zienswijze dat dit duidelijker moet. Wij hebben daarom een aantal wijzigingen in de Omgevingsvisie doorgevoerd: * Aanvullen tekst in Omgevingsvisie: "op de lange termijn loopt deze lijn door tussen Kralingse Zoom en de Alexanderknoop. Daarvoor is een indicatief tracé opgenomen." * Ook zal de legenda van de desbetreffende kaart worden aangepast.
20
^—
—^
6.
Besluitvorming tot nu toe is onzorgvuldig
202 De Stichting Platform Rotterdamse Volkstuinen geeft aan dat de keuze voor een brug, na een totaal vergeefs zeven jaar lang "participatietraject" en een onafgemaakt onderzoekstraject, getuigt van een kortzichtige, eenzijdige keuze. Zij verwijzen naar het feit dat in meerdere zienswijzen op deze partiële herziening wordt verwezen naar het gebrek aan onderzoek en objectieve uitslagen van de impact van deze desastreuze maatregelen en het gebrek aan onderzoek naar alternatieven.
Addendum Stadsbrug opgesteld, waarin dieper op dit thema wordt ingegaan. De keuze voor een stadsbrug wordt beschreven. Ook wordt beschreven hoe het bestuurlijk vastgestelde voorkeursalternatief van de stadsbrug kan leiden tot een voor de scheepvaart vlot en veilig passeerbare brug, door concreet antwoord te geven op de bovengenoemde constateringen van de Commissie m.e.r. op dit punt en de ingediende zienswijzen over dit onderwerp. Het gebrek aan onderzoek of een onafgemaakt onderzoekstraject herkennen we dus niet.
een nieuw bestemmingsplan voor deze locatie heeft vastgesteld. In principe hebben bestemmingsplannen een richttermijn van 10 jaar. Opheffen van de volkstuincomplexen binnen de Oostflank is pas voorzien na 2033. Naar aanleiding van de ingediende zienswijzen hebben we besloten om VTV De Venhoeve te behouden. Voor deze en andere wijzingen naar aanleiding van de zienswijzen verwijzen we u naar hoofdstuk 3 van deel A van deze Nota van Beantwoording.
*) Zienswijze 192 wordt ondersteund door de indiener van zienswijze 195
7.
Besluit opheffen VTV De Venhoeve strijdig met bestemmingsplan
175, 192*) In de MIRT-verkenning zijn meerdere alternatieven voor de oeververbinding onderzocht op hun vooren nadelen. De effecten van deze alternatieven zijn beschreven in de milieueffectrapportage. Op basis van deze onderzoeken hebben de betrokken partijen (Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, Metropoolregio Rotterdam Den Haag, Provincie ZuidHolland en de gemeente Rotterdam) gekozen voor een multimodale brug als beste oplossing. De Commissie m.e.r. heeft bij de toetsing van het MER onder andere geconstateerd dat enkele relevante informatie rondom de keuze voor de stadsbrug ontbreekt. Daarom is er in aanvulling op het MER een
Meerdere mensen geven aan dat de plannen in strijd zijn met het recent vastgesteld bestemmingsplan Kralingse Bos (23 februari 2023). Volkstuinen dachten dat ze voor langere tijd veilig op het complex konden blijven tuinieren.
De Omgevingsvisie schetst de ambities voor de lange termijn voor de gemeente en heeft geen juridische consequenties voor partijen in de stad. Het is alleen bindend voor toekomstige plannen van de gemeente zelf. Het bestemmingsplan Kralingse Bos is nog steeds geldig en blijft ook geldig tot de gemeenteraad
21
^—
—^
8.
Reactie op motie 'een gegeven brug niet in de bek kijken'
166 De motie 'een gegeven brug (niet) in de bek kijken' roept vragen op. Kunt u verduidelijken welke rol deze motie heeft gespeeld bij de besluitvorming over het voorkeursalternatief?
De motie 'Een gegeven brug (niet) in de bek kijken' is op 20 oktober 2022 aangenomen in de gemeenteraad van Rotterdam, bij de bespreking van de Rotterdamse inzet voor een nieuwe oeververbinding. Met de motie vraagt de gemeenteraad van het college de volgende zaken: " Het benodigde financiële commitment van het Rijk voor een brug 'binnen te halen'. " In de uitwerking te zorgen voor een pakket aan wijkverbeteringsmaatregelen op beide oevers - in nauw overleg met bewoners, compensatie van verloren natuur, verplaatsing van de rijksmonumenten en veilige nautische oplossing die vlotte doorvaart blijft garanderen. " Indien blijkt dat de inpassingsproblemen onoverkomelijk groot zijn opnieuw met het Rijk in gesprek te gaan om tot een passend alternatief te komen, zoals een tunnel of een andere locatie.
û
Q
Inmiddels is er financieel commitment van het Rijk. De gemeente Rotterdam heeft afspraken gemaakt met het Rijk, de metropoolregio en de provincie over de bekostiging van een nieuwe stadsbrug, HOV-lijn en station Stadionpark. De aspecten zoals genoemd bij het tweede punt zullen in de volgende fase, de planning- en studiefase, worden onderzocht. Het derde punt is pas aan de orde als de gemeenteraad op basis van de uitkomsten in de planning- en studiefase oordeelt dat een stadsbrug leidt tot onoverkomelijke inpassingsproblemen. De volledige motie kunt u terugvinden op de website van de gemeenteraad. U kunt hier ook het debat terugkijken en alle stukken voor de raadsvergadering, en de andere ingediende moties, terugvinden. Deze en de andere aangenomen moties in de raadsvergadering van 20 oktober 2022 vormen input voor de volgende fase; de planning- en studiefase. De gekozen voorkeursoplossing wordt in deze fase verder uitgewerkt in ontwerpen (in fases), bijbehorende kostenramingen en effectenonderzoek (MER). Hierbij moet rekening gehouden worden met de inhoud van de aangenomen moties, waarna de moties kunnen worden afgedaan. Op dit moment schatten we in dat de planning en studiefase zo'n 4 jaar zal duren
9.
Verzoek niet akkoord te gaan
50, 76, 93, 97, 116, 136, 140, 164, 168, 170, 171*), 202, 209, 216, 236, 245, 271, 273, 281, 287, 304 Meerdere mensen maken bezwaar tegen de plannen en verzoeken om niet akkoord te gaan, de vergunning niet te verlenen of het omgevingsplan niet vast te stellen. Iemand verzoekt om de plannen voor de Drinkwaterweg niet vast te stellen. Meerdere mensen verzoeken om het ROER en de Omgevingsvisie aan te vullen door expliciet de volledige tekst uit de afsprakenlijst over de nautische inpassing vast te leggen n in de Omgevingsvisie. Iemand vraagt in de Omgevingsvisie zoveel mogelijk vrijheidsgraden te behouden in het ontwerp van de brug.
Dit traject richt zich op de partiële herziening van de Omgevingsvisie. Vergunningverlening of het vaststellen van een omgevingsplan is nu niet aan de orde. Dit komt op een later moment op basis van verdere uitwerkingen en onderzoeken. Aan het einde van de volgende fase (planning- en studiefase) is er gelegenheid voor belanghebbenden om bezwaar en beroep aan te tekenen tegen het omgevingsplan en benodigde vergunningen.
*) Zienswijze 171 wordt ondersteund door indieners zienwijze 256, 178, 195.
22
^—
—^
Er worden met de herziening van de Omgevingsvisie geen plannen voor de Drinkwaterweg vastgesteld. De Gebiedsuitwerking Oostflank benoemt dit deel van De Esch als zoekgebied voor verdichting. Waar we precies kunnen bouwen en op welke manier, gaan we nog onderzoeken. Dit onderzoek start na het vaststellen van de herziene Omgevingsvisie. Eventuele verdichting op deze plek zal samen moeten gaan met een opwaarderen van de oevers als onderdeel van het Rivierpark tussen de Oude Plantage en De Esch. Het opnemen van de volledige tekst uit de Afsprakenlijst past niet bij de aard van de Omgevingsvisie. De wijze van opname van de brug in de Omgevingsvisie is dermate abstract, dat er voldoende vrijheidsgraden overblijven op om tot een optimaal ontwerp van de brug te komen. Overigens is de Omgevingsvisie alleen bindend voor de gemeente. De gemeenteraad kan dus besluiten om de Omgevingsvisie weer aan te passen, mocht dit wenselijk blijken te zijn.
10. Onvolledig onderzoek 48, 51, 52, 97, 110**), 136, 166, 168, 169, 179, 195, 202, 209 Meerdere mensen vinden dat de Omgevingsvisie niet herzien kan worden op basis van de onderzoeken die gedaan zijn. Ze vinden dat er te veel onzekerheden zijn over de technische en financiële uitvoerbaarheid, en te weinig inzicht in de alternatieven. Meerdere mensen vinden het onderzoek niet volledig en wijzen bijvoorbeeld op het gebrek aan onderzoek naar alternatieven. Ook vinden ze dat de plannen niet concreet genoeg zijn, daarom kan niet worden beoordeeld of de plannen doelmatig, uitvoerbaar, financierbaar en proportioneel zijn. Ze vinden dat er eerst meer onderzoek moet worden gedaan voordat de Omgevingsvisie kan worden vastgesteld.
Q
We zijn van mening dat we in deze herziening Omgevingsvisie Oostflank een goede balans gevonden hebben in de vele doelen van de stad. Het maken van een visie is ook het zoeken naar de optelsom van al deze belangen en soms afgewogen keuzes maken als niet alles tegelijk op dezelfde plek kan. Wij begrijpen dat indieners teleurgesteld zijn dat hun mening niet is overgenomen in de plannen. Bestuurders hebben de verschillende belangen afgewezen en een keuze gemaakt voor de plannen in de Omgevingsvisie. Uiteindelijk besluit de democratisch gekozen gemeenteraad.
**) Zienswijze 110 wordt ondersteund door zienswijzen 172, 237,
Dit traject richt zich op de herziening van de Om gevingsvisie. De Omgevingsvisie is een plan op hoofdlijnen, gericht op de lange termijn. Met het MER MIRT-verkenning en de Aanvulling ROER is alle beno digde (milieu)informatie aanwezig voor deze herziening van de Omgevingsvisie. Hierna komt de planning- en studiefase voor de stadsbrug, HOV-verbinding en sta tion Stadionpark, met daarin verdere uitwerkingen en onderzoeken. De verstedelijking van de Oostflank zal in verschillende deelgebieden en gebiedsontwikkelingen verder worden uitgewerkt.
û
Aan het einde van deze fases is er gelegenheid voor belanghebbenden om bezwaar en beroep aan te tekenen tegen het omgevingsplan en benodigde vergunningen.
117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287
23
^—
—^
11. Suggesties voor multicriteria-analyse
13. Suggestie voor aanpak besluitvorming
166
250, 289
Voor een verantwoorde afweging van keuzes binnen complexe vraagstukken vindt iemand het verstandig en zorgvuldig een multicriteria-analyse uit te voeren.
De opgaven in de Oostflank, zoals beschreven in de herziening, zijn inderdaad zeer complex. Voor elke opgave wordt een helder proces doorlopen, waarin alle benodigde afwegingen en onderzoeken gedaan worden. In de Aanvulling ROER en het MER MIRTverkenning zijn de effecten van de ingrepen op allerlei criteria onderzocht. U kunt dit zien als een vorm van multicriteria-analyse. Het is vervolgens aan het college van B&W en de gemeenteraad van Rotterdam om een afweging te maken. Daarbij kijken we naar de uitkomsten van de Aanvulling ROER en het MER MIRT-verkenning, maar worden ook andere aspecten als financiën, draagvlak in de omgeving en politieke voorkeuren betrokken.
12. Tekst suggesties
Iemand vraagt om de volgende stappen te volgen om tot een besluit te komen: 1) klimaatadaptatie: beginnen met de milieuonderzoeken, bodem, lucht, water enz. 2) biodiversiteit: de natuurwaarden meten 3) ruimtelijke ordening: plannen maken voor bouw en inrichting.
verschillende functies over het gebied. Die varianten hebben we onderzocht op hun voor- en nadelen en consequenties voor milieu, bodem, water, wonen, welzijn enz. Om op basis van die onderzoeken een aantal varianten te laten afvallen en aangescherpte varianten verder te onderzoeken. Op basis van een aantal van deze rondes zijn we uiteindelijk gekomen tot een voorkeursmodel waarin we een zo goed mogelijke balans hebben gezocht tussen alle verschillende belangen en de voor- en nadelen.
De ontwikkeling van de Oostflank is een ingewikkelde puzzel, waarin we een antwoord moeten geven op de grote transities op het gebied van energie, klimaat en mobiliteit en tegelijkertijd ruimte te zoeken voor goede verdichting. Het gaat daarbij niet alleen om voldoende woningen, maar bijvoorbeeld ook om groen, water, wegen, genoeg scholen en kinderopvang, bruisende horeca en cultuur. Al deze ontwikkelingen zijn met elkaar in concurrentie om dezelfde ruimte. Het ontwikkelen van een dergelijk complex plan gaat niet in een rechte lijn. Sommige stappen worden meerdere keren herhaald om uiteindelijk tot een goed plan te komen.
68 Iemand doet meerdere tekstsuggesties voor de Omgevingsvisie.
Bedankt, uw suggesties hebben we verwerkt in de partiële herziening van de Omgevingsvisie.
û
Q
Aan het begin van het planproces zijn we gestart met een brede analyse van het gebied en van de opgaven. Een eerste onderzoek naar relevante milieuaspecten was daar onderdeel van. Die analyse levert een aantal uitgangspunten om te gaan ontwerpen en verschillende varianten te ontwikkelen voor de verdeling van de
24
^—
—^
14. Algemene complimenten
15. Verzoeken aan de gemeenteraad
84, 92, 98, 111, 140, 153, 154, 193, 196, 197, 199, 205, 212, 216, 218, 242, 269, 304, 305, 307
195, 250, 289, 306, 110*)
Meerdere mensen zijn tevreden over de Omgevingsvisie en de manier waarop de plannen voor de Oostflank tot stand zijn gekomen. Zij vinden het belangrijk dat de Oostflank ontwikkeld wordt en beter verbonden met de rest van de stad. Ook is men positief over de manier waarop de omgeving betrokken is en vinden ze dat er is geluisterd naar de input van verenigingen.
Wij bedanken de indieners van deze zienswijzen voor hun complimenten over de manier waarop de plannen voor de Oostflank zijn vormgegeven. De ontwikkeling van de Oostflank is een ingewikkelde opgave. We doen ons uiterste best om alle betrokken mensen en organisaties in het gebied en andere belanghebbenden zo goed mogelijk op de hoogte te houden. In de volgende fase, de planning- en studiefase, is er opnieuw ruimte om mee te denken. Ook hierover houden we de omgeving op de hoogte.
Meerdere mensen roepen de leden van de gemeenteraad op niet in te stemmen met dit voornemen. Zij vragen eerst een visie op volkstuinen op te stellen en op basis daarvan keuzes maken voor de toekomst van volkstuinen in Rotterdam. Laat de plannen geïnformeerd en gestuurd worden door lokale knelpunten, context en kansen. Zij vragen om de huidige en toekomstige bewoners en lokale organisaties een grotere stem in de toekomst van de stad te geven. Zij roepen de gemeenteraad op om tegen de komst van een brug te stemmen omdat de Eschpolder eraan kapotgaat.
democratisch gekozen gemeenteraad. Bij de uitvoering zullen de lokale organisaties en bewoners een stem hebben in de toekomst van de stad. *) Zienswijze 110 wordt ondersteund door zienswijzen 172, 237, 117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287
We zijn van mening dat we in deze partiële herziening Omgevingsvisie Oostflank balans gevonden hebben tussen de vele doelen van de stad. Het maken van een visie is zoeken naar de optelsom van al deze belangen en afgewogen keuzes maken als niet alles tegelijk op dezelfde plek kan. De vraag over de visie op volkstuinen wordt in deel B, hoofdstuk 3 beantwoord. We hebben voordat we de stukken ter inzage hebben gelegd met veel mensen en partijen gesproken. Wij begrijpen dat mensen teleurgesteld zijn dat hun mening niet is overgenomen in de plannen. Bestuurders hebben de verschillende belangen afgewogen en keuzes gemaakt, die soms moeilijk en pijnlijk zijn. Alle zienswijzen worden meegewogen en uiteindelijk besluit de
25
Hoofdstuk 2. Procedure 1. Procedure Omgevingsvisie 97, 103, 110*), 117, 138, 166, 240, 247 Meerdere mensen geven in hun zienswijze aan dat de Omgevingsvisie niet vastgesteld kan worden of niet nu al deels herzien kan worden. Zij vinden dat het voorkeursbesluit zonder degelijke onderbouwing en afgeronde m.e.r.procedure is genomen. Sommigen menen dat het onwettig is om de Omgevingsvisie nu al deels te herzien. Iemand anders benoemt dat als de Omgevingsvisie een brug vastlegt, de gemeenteraad daaraan gebonden is. En dat als een brug niet mogelijk blijkt, er dan een nieuwe Omgevingsvisie gemaakt moet worden. Dit kost erg veel tijd. De keuzes die gemaakt worden, moeten altijd te herroepen zijn als blijkt dat ze onhaalbaar zijn. Iemand vindt dat detailniveau van deze Omgevingsvisie te abstract om een besluit te nemen. Hij vraagt daarom in de herziening van de Omgevingsvisie de invulling van de verstedelijking en locatie van de oeververbinding specifieker uit te werken. Ook staat in meerdere zienswijzen dat het onverstandig is nu alleen een politieke en planologische afweging te maken. Gevraagd
wordt om de opgaven uit de Omgevingsvisie eerst uit te werken en daarna te beoordelen en vast te stellen. Iemand anders vindt dat aan het rustige en groene karakter van de wijk radicaal een einde komt en dat daardoor de omgeving heel erg veranderd.
Voor de MIRT-verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam zijn de MIRT-spelregels gevolgd. Dat betekent dat er eerst informatie is verzameld over de effecten van verschillende alternatieven. Deze informatie staat in het verkenningenrapport en MER uit de MIRT-verkenning. Ook is een Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA) opgesteld. Op basis van deze informatie en een bredere belangenafweging is het voorkeursalternatief gekozen. De gemeente Rotterdam legt de onderdelen uit dit voorkeursalternatief op haar grondgebied vast met deze herziening van de Omgevingsvisie.
van de Rotterdamse Omgevingsvisie in december 2021 is vastgelegd dat we de visie actueel houden. Dit betekent niet dat we om de twee jaar een hele nieuwe visie ontwikkelen, maar we passen hem aan als ontwikkelingen in de stad hierom vragen. De herziening waar het nu om gaat, is zo'n aanpassing. Of een actualisatie of herziening van de Omgevingsvisie wordt vastgesteld, wordt altijd door de gemeenteraad besloten. De stadsbrug wordt na het besluit van de gemeenteraad over de partiële herziening van de Omgevingsvisie verder ontworpen. Hierbij worden de verschillende belangen en randvoorwaarden meegenomen. Uiteraard volgen we in het hele proces alle wettelijke procedures. *) Zienswijze 110 wordt ondersteund door indieners van zienswijzen 172, 237, 117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287
De Omgevingswet schrijft voor dat het voor gemeenten verplicht is een Omgevingsvisie op te stellen als een gebied ontwikkeld wordt. Een Omgevingsvisie is vormvrij. De gemeente kan, afhankelijk van ambities, tijdhorizon en thematiek zelf bepalen hoe een Omgevingsvisie er uit ziet. Bij het vaststellen
26
2.
Keuze voor stadsbrug prematuur
110*), 117, 167, 187, 240 Meerdere mensen vinden dat 1 besluit over 2 programma's (verstedelijking en oeververbinding) onverantwoord is. Een ander concludeert dat alle 6 alternatieven uit de MIRT-verkenning integraal met de verstedelijkingsopgave moeten worden meegenomen. Uitgaan van alleen de bestuurlijke voorkeursvariant voor een multimodale brug is prematuur. Verder verwoordt iemand dat het onwenselijk is dat de gemeenteraad zich niet kan uitspreken over de verschillende onderdelen van de oeververbinding en modaliteiten (auto, metro, tram, bus, fiets, voetganger) en wie daar gebruik van moeten kunnen maken. Iemand vindt dat verstedelijking broodnodige publieke ruimte vernietigt, hittestress geeft en leidt tot een toename van irritaties onder bewoners en dat dit ten koste van De Esch gaat. Gevraagd wordt of de plannen voor de verstedelijking van de baan zijn als na onderzoek blijkt dat de stadsbrug niet haalbaar is.
De Omgevingsvisie is bij uitstek bedoeld om de integrale ruimtelijke visie van de stad vast te leggen. Een besluit waarin de samenhang tussen verstedelijking en mobiliteit wordt gelegd, past dus goed bij het karakter en doel van een Omgevingsvisie. In deze partiële herziening gaan we specifiek in op de integrale ontwikkeling van de Oostflank van de stad.
û
Q
Alle ambities en onderdelen van de Omgevingsvisie moeten nog verder uitgewerkt, om in een latere fase te kunnen besluiten over haalbaarheid, financiële dekking en eventuele aanpassing van het bestemmingsplan (na 1 januari 2024 heet dat omgevingsplan). In de MIRT-verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam zijn 6 alternatieven onderzocht. Daarbij is ook de invloed van de verstedelijkingsplannen in de Oostflank op de effectiviteit van deze infrastructurele maatregelen onderzocht. Uit dat onderzoek blijkt dat de keus voor een openbaarvervoerverbinding met tramkwaliteit het beste past bij de ontwikkeling van de Oostflank. In het onderzoek is in de referentiesituatie gerekend met ca. 26.000 nieuwe woningen in het gebied tussen Alexander en Zuidplein, in de periode tussen 2020 en 2040. In de 6 alternatieven is gevarieerd in de soorten infrastructurele maatregelen, om te bekijken of die voldoende waren om de verwachte aantallen reizigers te vervoeren. De conclusie is dat op het drukste moment van de dag een HOV-tram voldoende aansluit bij de ontwikkeling (bezetting 80 procent) en dat de metro een lage bezetting (ca. 30 procent) heeft. Ook is met een gevoeligheidsanalyse de invloed van extra verstedelijking (11.500 woningen extra, totaal ca. 37.000 woningen) onderzocht.
De conclusie is dat de bezetting van de tram/metro toeneemt, maar dat de HOV-verbinding met tramkwaliteit voldoende capaciteit heeft hiervoor. De metro blijft een lage bezetting houden. De eindconclusie is daarom dat ook extra verstedelijking niet leidt tot een andere keuze voor het openbaar vervoer (metro- in plaats van
tramkwaliteit). Waar de woningen in de Oostflank precies komen en hoeveel het er precies zijn, maakt voor de keus tussen HOV-verbinding met tramkwaliteit of metro niet uit. Daarom kan bij de uitwerking van de plannen voor de Oostflank uitgegaan worden van de voorkeursbeslissing uit de MIRT-verkenning Oeververbindingen. In hoofdstuk 9 gaan we in op waarom gekozen is voor een brug en niet voor een tunnel. Uiteindelijk stelt de gemeenteraad de Omgevingsvisie vast en besluit daarmee dus ook over de oeververbinding en de modaliteiten die daar gebruik van maken. In de aanloop naar het vaststellen van de herziening van de Omgevingsvisie is meerdere malen in de gemeenteraad gesproken over de MIRT-verkenning en de ontwikkeling van de Oostflank. De leefbaarheid van De Esch, maar ook van de hele Oostflank, wordt beïnvloed door allerlei ontwikkelingen. Sommige hebben een positief effect en sommige ontwikkelingen een negatief effect. We besteden veel aandacht aan kwaliteit van de leefomgeving in de herziening, om een goede balans te vinden tussen de positieve en negatieve effecten. We zien veel mogelijkheden om tegelijkertijd met de verstedelijking de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren. Wij denken daarom dat de verstedelijking niet ten koste gaat van de kwaliteit van de leefomgeving in De Esch.
*) Zienswijze 110 wordt ondersteund door indieners van zienswijzen 172, 237, 117, 124, 161, 168, 178, 209, 234, 237, 264, 287
27
^—
—^
3.
Plannen strijdig met Omgevingswet
110*), 192**), 253, 266 VTV De Venhoeve geeft aan dat in de Omgevingsvisie Rotterdam staat dat er naar ander gebruik van de volkstuinen wordt gekeken en niet dat volkstuinen verdwijnen. In de ontwerp-partiele herziening is dit wel aan de orde. Daarom vindt zij dat de plannen in strijd zijn met de Omgevingsvisie. VTV De Venhoeve onderschrijft het belang van de toegankelijkheid van het volkstuincomplex voor meer doelgroepen. Iemand vindt dat duidelijke, volgbare en toetsbare inspraak ontbreekt, en dat dat een verplichting is uit het Verdrag van Aarhus. Volgens deze persoon is de brugverbinding nooit besproken met bewoners en raadsleden. Meerdere mensen geven aan dat als de huidige plannen doorgaan, er juridische procedures zullen volgen.