[23bb006014] Collegebrief over actieplan bankslapers

Gemeente Rotterdam

Maatschappelijke Ontwikkeling Zorg, Ouderen, Jeugdzorg Ronald Buijt Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Website: www.rotterdam.nl Van: Martine Berkhof, Annemieke Riemens Telefoon: 06-51006894,06-34205453 E-mail: mq.berkhofiarotterdam.nl, amq@riemenskeppel@rotterdam.nl

Aan de gemeenteraad

Ons kenmerk: M2306-4120 23bo007207 Onderwerp: actieplan Bankslapers Datum: B&W 19 september 2023

Op welke gronden deze briefľ/Waarom nu voorgelegd? Uw raad heeft recent het Plan van aanpak "Op weg naar herstel en een thuis 2023-2026" vastgesteld. Dit plan gaat over Rotterdammers die (dreigend) dakloos zijn en/of met psychische/psychosociale problematiek kampen. Eén van de speerpunten is preventie en hulp. Onderdeel van dit speerpunt is de opgave om de aanpak voor bankslapers te verbeteren. Het actieplan bankslapers 2023-2026 geeft aan welke acties op korte termijn worden genomen om de situatie voor Rotterdammers in een bankslaapsituatie te verbeteren. De rapportage over de voortgang van het actieplan bankslapers vindt plaats via het Plan van aanpak "Op weg naar herstel en een thuis 20203-2026".

Relatie met het coalitieakkoord/collegewerkprogramma/eerder aangenomen moties en gedane toezeggingen: Tijdens de raadsvergadering op 16 juni 2022 is de motie 'Rotterdam heeft ook Daklozenbeleid nodig? (22bb004374)' aangenomen. Met deze motie is de raad gevraagd om met een nieuw plan te komen. Dit heeft geleid tot het vastgestelde plan van aanpak "Op weg naar herstel en een thuis 2023-2026". Tijdens de commissievergadering ZWCS van 19 april jl. is toegezegd 'terug te komen op de kostendelersnorm en de aanpak m.b.t. bankslapers (23bb002727). Een voorstel afdoening op deze toezegging wordt uw raad separaat toegestuurd.

Toelichting: Korte beschrijving bankslaapproblematiek Steeds meer mensen die hun woning verliezen, na bijvoorbeeld een onverwachte levensgebeurtenis, kunnen niet binnen een afzienbare termijn een betaalbare woning vinden. Zij wachten lange tijd op een (sociale) huurwoning en verblijven ondertussen in de woning van één of meer personen in hun netwerk. Vaak hebben zij geen inschrijving meer in de Basis Registratie Personen (BRP), waardoor schulden ontstaan en andere problematiek toeneemt. Deze Rotterdammers worden ook wel Rotterdammers in een 'bankslaapsituatie' (bankslapers) genoemd.

Blad: Datum: Ons kenmerk:

2/3 19 september 2023 M2306-4120

Bankslapen is in de kern een woonprobleem dat op termijn kan leiden tot een zorgvraag. Veel bankslapers lopen aan tegen de verschillende gemeentelijke- en Rijksregels. Denk daarbij aan de Kostendelersnorm en de Toeslagen van Belastingdienst. Ter overbrugging naar eigen huisvesting maakt meer dan de helft van de bankslapers gebruik van een "vaste/stabiele" 'bank' in het netwerk. Op dat tijdelijke adres inschrijven is problematisch vanwege de financiële consequenties voor de hoofdbewoner. Ook werken de gemeentelijke clusters nog onvoldoende in samenhang om mensen in een bankslaapsituatie te ondersteunen. Burgers lopen daardoor vast.

Ambities actieplan De ambitie van het actieplan is: Het aantal Rotterdammers in een bankslaapsituatie terug te dringen; Afglijden naar dakloosheid zoveel mogelijk voorkomen; Het terugdringen van zorgkosten.

Strategie De strategie om deze ambitie te bereiken, is meerledig. In de eerste plaats richten we ons op preventie van bankslapen. In de tweede plaats op het bestendigen van de (veilige) tijdelijke huisvesting in het netwerk ter overbrugging naar reguliere huisvesting. Ook heeft de gemeente een aantal tijdelijke woonplekken beschikbaar voor Rotterdammers in niet acceptabele bankslaapsituaties. In het algemeen werkt de gemeente aan het vergroten van de beschikbaarheid van betaalbare huisvesting. Er is veel winst te behalen in betere samenwerking binnen de gemeente. Een integrale werkwijze waarbij de verschillende clusters betrokken zijn en het gehele vraagstuk overzien, maakt gemeentelijke producten en dienstverlening meer passend voor deze Rotterdammers.

Bestaand beleid én nieuwe acties In de bijlage treft u het actieplan met doelen voor de komende 4 jaar en specifieke acties voor 2023. De acties worden jaarlijks geëvalueerd en aangescherpt waar nodig. Een groot deel van de beschreven acties is al ingezet in aansluiting op bestaand beleid of projecten/programma's. Deze bestaande acties staan in het actieplan omdat meer samenwerking tussen de clusters nodig is om de dienstverlening aan bankslapers te verbeteren.

Belangrijke onderdelen van het actieplan Het actieplan bestaat uit 5 pijlers: huisvesting, registratie BRP, preventie en ondersteuning, werk S inkomen, uitvoering en samenhang. Communicatie en monitoring lopen dwars door alle pijlers heen. Het verbeteren van de beeldvorming over bankslapers krijgt aandacht evenals het verkrijgen van meer betrouwbare cijfers en sturingsinformatie. Op basis hiervan kunnen we doelstellingen aanscherpen. Belangrijke punten uit het actieplan zijn hieronder samengevat: -

-

Meer inzet op preventie, bijvoorbeeld vanuit het Welzijnsveld. Behoud en uitrol van de pilot Flexwonen voor bankslapers, waarin mensen in een onhoudbare bankslaapsituatie een jaar een woning kunnen huren en coaching ontvangen in de zoektocht naar reguliere huisvesting. Inzet op andere tijdelijke woonoplossingen zoals woningdelen ter overbrugging naar vaste huisvesting.

Blad: Datum: Ons kenmerk:

3/3 19 september 2023 M2306-4120

-

Maatwerk bij de toekenning van de vrijstelling van de kostendelersnorm voor de hoofdbewoner bij vooropgezet tijdelijk verblijf in het netwerk. Het opzetten van een multidisciplinaire beoordeling en het toepassen van maatwerk bij de aanvraag van een briefadres. Handelingsperspectief bieden en vergroting van expertise bij de uitvoerende loketten door in kaart te brengen welke ondersteuning de gemeente wil en kan bieden per subdoelgroep. Samenwerkingsafspraken maken tussen de loketten.

Bij de totstandkoming van het actieplan Bankslapers is, naast de gesprekken met intern betrokkenen van de verschillende clusters, gesproken met (vertegenwoordigers van) Rotterdammers in een bankslaapsituatie, zorgaanbieders en woningcorporaties. Zij hebben meegedacht over de ínhoud en adviezen gegeven die mee zijn genomen in het actieplan.

Financiële en juridische consequenties/aspecten: De lasten voor het actieplan Bankslapers worden gedekt binnen de bestaande meerjarenbegroting.

Burgemeester en wethouders van Rotterdam, lurgemeester.

V.Ĵ.M. R, ozen

A. Aboutaleb

Actieplan Bankslapers 2023-2026 Met spoed op zoek naar een (t)huis

Wethouder Buijt, namens het College van Burgemeester en wethouders

Inhoudsopgave

1

Inleiding

3

1.1

Urgentie en problematiek

4

2

Integrale aanpak

5

2.1

Scope

5

2.2

Ambitie

5

2.3

Doelgroep

7

2.4

Oorzaken bankslapen

7

3

Wat willen we bereiken in 2023?

8

3.1

Huisvesting: iedereen een veilige en passende woonplek

8

3.1.1

Doelen 2023-2026

8

3.1.2

Acties in 2023

8

3.2

Preventie en ondersteuning: bankslapen voorkomen en passende ondersteuning bieden

9

3.2.1

Doelen 2023-2026

9

3.2.2

Acties in 2023

9

3.3

Registratie: elke Rotterdammer is ingeschreven in de BRP, zo nodig op een briefadres

10

3.3.1

Doelen 2023-2026

10

3.3.2

Acties in 2023

10

3.4

Werk en Inkomen: de bankslaper en hoofdbewoner ervaren inkomenszekerheid

11

3.4.1

Doelen 2023-2026

11

3.4.2

Acties in 2023

11

3.5

Uitvoering en Samenhang: optimale en passende ondersteuning voor de bankslaper.

11

3.5.1

Doelen 2023-2026

11

3.5.2

Acties in 2023

12

Datum September 2023

Pagina 2 van 12

1

Inleiding Een betaalbare woning vinden, is voor een steeds grotere groep mensen in onze stad niet of pas na lange tijd mogelijk. In de krappe woningmarkt valt een groep Rotterdammers regelmatig tussen wal en schip bij het vinden van een sociale of particuliere huurwoning. Een woning kopen, is voor deze groep meestal niet mogelijk. Vaak staan deze mensen niet meer ingeschreven in de wet Basis Registratie Personen (BRP) op een woon- of briefadres, terwijl inschrijving in de BRP noodzakelijk is om gebruik te kunnen maken van voorzieningen als een zorgverzekering, een uitkering en/of inschrijving voor een sociale huurwoning. Kenmerkend voor deze groep mensen is dat zij zo lang moeten wachten op een woonplek dat door de stress andere problematiek ontstaat of verergert. Er is een grote kans op een uitgeput netwerk en afglijden richting dakloosheid. Soms heeft deze groep Rotterdammers een lichte zorg- of begeleidingsvraag. Hun belangrijkste hulpvraag is echter een huisvestingsvraag. Definitie Een bankslaper is iemand die voor langere tijd, alleen of met partner en gezin, in de woning(en) van anderen uit het netwerk verblijft en meestal geen inschrijving in de BRP meer heeft. De gemeente Rotterdam erkent de problematiek van deze Rotterdammers in een bankslaapsituatie (‘bankslapers’) en wil hen passend ondersteunen. Daarover gaat dit actieplan bankslapers 2023-2026.

De gemeente wil hiermee bovendien toenemende zorgkosten en het risico op afglijden naar dakloosheid voorkomen. Het actieplan bankslapers is een uitwerking van het Plan van Aanpak Op weg naar herstel en een thuis 2023-2026.

Datum September 2023

Pagina 3 van 12

1.1

Urgentie en problematiek Onderzoek wijst uit dat veel mensen in een bankslaapsituatie gedurende 2 jaar niet zijn ingeschreven in de BRP voordat ze bij de gemeente aankloppen voor hulp (OBI, 2020). In potentie zijn veel Rotterdammers die bankslapen dus nog niet in beeld bij de gemeente. Redenen voor het uitstellen van hulp vragen zijn de beperkte mogelijkheden van de gemeente om ‘zelfredzame’ bankslapers te ondersteunen. De gemeente verstrekt immers geen woningen. Na 2 jaar zijn de problemen van deze bankslapers vaak dringend geworden en is er zwaardere inzet nodig van de gemeente om bankslapers te ondersteunen, zoals ondersteuning van het wijkteam, vanuit een Wmo-arrangement, schuldenaanpak of het tegengaan van uitbuiting. Ook zijn sommige mensen wantrouwig richting de gemeente. In Rotterdam hebben zich vorig jaar bij de Vraagwijzers 5000 mensen gemeld in een bankslaapsituatie. De gemeente verstrekte in dat jaar ruim 1400 briefadressen aan deze doelgroep. Dit aantal is inmiddels opgelopen naar 1600 gemeentelijke briefadressen. Daarnaast werden er nog eens 1400 particuliere briefadressen verstrekt. De urgentie om de grote groep bankslapers beter te helpen, wordt breed gedeeld binnen én buiten de gemeente. In het Nationaal Actieplan Dakloosheid is preventie een belangrijk onderdeel. Door mensen in een bankslaapsituatie te ondersteunen kan dakloosheid worden vermeden.

Ook is er een link met de Rotterdamse bestuursopdracht Bestaanszekerheid en het terugdringen van zorgkosten. Een stabiele thuisbasis zorgt dat problemen met meer succes worden opgelost. De problematiek van Rotterdammers in een bankslaapsituatie beslaat meerdere terreinen (wonen, inkomen, dienstverlening (registratie in de BRP), zorg en welzijn, preventie, veiligheid). Er is gemeentebreed commitment om deze complexe problematiek met elkaar aan te pakken. Gezien de krapte op de woonmarkt en de beperkte financiële middelen zullen we met elkaar doelgericht en efficiënt te werk gaan om Rotterdammers in een bankslaapsituatie beter te bedienen. Jaarlijks komen er niet voldoende woningen vrij om aan de huisvestingsvraag van zowel regulier woningzoekenden als de verschillende aandachtsgroepen (al dan niet met urgentie) te voldoen. De verwachting is dat de omvang en de samenstelling van verschillende aandachtsgroepen de komende jaren blijft groeien. Een nauwe samenwerking tussen de gemeentelijke clusters Maatschappelijke Ontwikkeling (MO) en Stadsontwikkeling (SO) is daarom noodzakelijk om de huisvestingsvraag en het aanbod op elkaar aan te laten sluiten voor zowel de regulier woningzoekenden als voor de verschillende aandachtsgroepen.

In het ‘afwegingskader’ (werknaam) dat invulling geeft aan deze gezamenlijke ambitie worden bankslapers meegenomen in de ketensamenwerking voor huisvesting van aandachtsgroepen. Bankslapen is géén aparte categorie binnen de urgentieregeling van de Verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2020. Dat wil zeggen dat mensen in een bankslaapsituatie regulier woningzoekenden zijn op de woningmarkt. De voornaamste reden hiervoor is dat het toekennen van meer urgenties aan doelgroepen het probleem op de woningmarkt voor wat betreft aanbod en doorstroming niet oplost. Het verruimt alleen de groep urgenten en verkleint de waarde van een urgentie.

Datum September 2023

Pagina 4 van 12

2

Integrale aanpak

2.1

Scope De gemeente Rotterdam streeft naar een integrale en structurele aanpak voor Rotterdammers in een bankslaapsituatie. Dit actieplan beslaat 4 jaar. Het bestaat uit regulier gemeentelijk beleid en een aantal nieuwe acties. Belangrijk is dat het regulier gemeentelijk beleid integraal, dat wil zeggen in afstemming met andere beleidsterreinen, wordt uitgevoerd. Dat is noodzakelijk omdat de verschillende beleidsterreinen op verschillende manieren impact hebben op de bankslapers en in samenhang moeten worden bezien. Daar maken we in dit actieplan werk van. De geheel nieuwe acties zullen worden geborgd in de staande organisaties wanneer dat haalbaar is. We hopen dat het actieplan over een paar jaar overbodig is. Elk jaar worden de acties geëvalueerd en aangescherpt waar nodig. Op de korte termijn ligt de focus op acties waar de bankslaper baat bij heeft én die de gemeente zelf kan realiseren. Hier zijn quick wins te behalen. Tijdens de Collegeperiode wordt het actieplan verder uitgewerkt in samenwerking met partners zoals het Rijk, woningcorporaties, zorgaanbieders, het maatschappelijk middenveld en overig particulier initiatief. Om mensen in een bankslaapsituatie structureel te helpen, zijn in de eerste plaats vooral meer betaalbare woningen noodzakelijk. In de Woonvisie voor Rotterdam en met de regio worden hier afspraken over gemaakt.

De focus voor de gemeente ligt op ondersteuning van bankslapers met weinig middelen1 die met spoed op zoek zijn naar een woning en die het bankslapen als problematisch ervaren. Voor de groep daklozen, dat wil zeggen de ‘buitenslapers’ en de mensen in de maatschappelijke opvang, kent de gemeente Rotterdam een afzonderlijke aanpak. Zie ook het Plan van aanpak Op weg naar herstel en een thuis 2023-2026.

2.2

Ambitie De ambitie van dit Actieplan is: Het aantal Rotterdammers in een bankslaapsituatie in de stad terugdringen; Afglijden naar dakloosheid zoveel mogelijk voorkomen; Het terugdringen van zorgkosten. Strategie De strategie om tot deze doelen te komen is meerledig. In de eerste plaats richten we ons op preventie van bankslapen. Ten tweede op een betere ondersteuning van de bankslapers gericht op wat zij nodig hebben. Tot slot valt veel winst te behalen in betere samenwerking binnen de gemeente. Een integrale werkwijze waarbij de verschillende clusters betrokken zijn en het gehele vraagstuk overzien, maakt gemeentelijke producten en dienstverlening meer passend voor bankslapers. ‘Middelen’ vatten we breed op: het kan gaan om weinig inkomen en/of een beperkt netwerk en/of een beperking in competenties (denk aan licht verstandelijk beperkt) e.d.. 1

Datum September 2023

Pagina 5 van 12

Wat hebben bankslapers nodig? Omdat de huisvestingsvraag prominent is, maken we in onze aanpak onderscheid tussen bankslapers in een stabiele bankslaapsituatie op een ‘vast’ bankadres en zij die zich bevinden in een minder stabiele of onacceptabele bankslaapsituatie. Gezien de woningnood is onze strategie noodzakelijkwijs voor een groot deel van de bankslapers gericht op het ‘bestendigen’ van de vaste bank ter overbrugging naar een eigen (t)huis. Om verder afglijden naar dakloosheid te voorkomen, willen we bankslapers minimale bestaanszekerheid bieden, te beginnen met een inschrijving in de BRP, vrijstelling van de kostendelersnorm voor de hoofdbewoner en hulp bij zaken zoals inschrijving op Woonnet Rijnmond. Als er tijdelijke huisvestingsoplossingen beschikbaar zijn, krijgen gezinnen voorrang. Integrale samenwerking binnen de gemeente De eerste winst is te behalen uit een betere afstemming in het beleid en de uitvoering tussen de verschillende gemeentelijke clusters waaronder Stadsontwikkeling, Werk & Inkomen, Dienstverlening, Maatschappelijke Ontwikkeling. Verschillende doelen van wet- en regelgeving maken dat bankslapers vaak tussen wal en schip vallen. Doel van het actieplan is om (bestaand) beleid in samenhang te bezien, waarbij bestaande werkinstructies integraal worden bezien op hun impact op bankslapers en waar mogelijk worden aangepast.

Denk daarbij aan inschrijving in de BRP, toepassing van de kostendelersnorm, het delen van woonruimte maar ook het ontbreken van handelingsperspectief in de uitvoering doordat goede samenwerkingsafspraken nu nog ontbreken. We volgen hierbij de wet, maar passen maatwerk toe waar nodig. Veel acties in dit plan betreffen bestaand beleid. Juist deze acties nemen wij op in het actieplan omdat de meerwaarde van het actieplan is om de noodzakelijke samenhang te creëren én om te monitoren wat de voortgang is. Aanpak per pijler Om de hoofdambitie te bereiken, nemen we actie langs de volgende pijlers: 1 Huisvesting; 2 Preventie en ondersteuning; 3 Registratie op een woon- of briefadres; 4 Inkomen; 5 Uitvoering en samenhang. Een aantal thema’s is zo belangrijk dat er binnen elke pijler actie op wordt genomen: Monitoring: • Beter zicht krijgen op de toe- of afname van de omvang en de problematiek van de bankslapers; • Vervolgens aanscherpen en toetsing van de doelstellingen. Communicatie met en over én bejegening van deze Rotterdammers. Belangrijke waarden in onze aanpak zijn: klantvriendelijkheid in bejegening, het hanteren van de menselijke maat, eigen verantwoordelijkheid stimuleren, waakzaam ten aanzien van mogelijke fraude.

Datum September 2023

Pagina 6 van 12

2.3

Doelgroep Bankslapers zijn geen homogene groep. In deze groep bevinden zich: - jongeren die bijvoorbeeld in conflict zijn met hun ouders; - alleenstaande volwassenen, bijvoorbeeld na een echtscheiding; - gezinnen (veelal alleenstaande ouders); - EU-migranten; - (Re)-migranten; - Ex-gedetineerden. Hoewel voor alle bankslapers geldt dat de huisvestingsvraag voorop staat, beschikt de gemeente over interventies voor verschillende doelgroepen om verder afglijden te voorkomen. Maatregelen gericht op jongeren, gezinnen, EU-migranten zijn uitgewerkt in het actieplan Kwetsbare Jongeren, het plan van aanpak Op weg naar herstel en een thuis (hierin is een paragraaf opgenomen voor gezinnen in een bankslaapsituatie) en het actieplan EUmigranten. Als het nodig is dat er ten opzichte van die plannen voor Rotterdammers in een bankslaapsituatie extra maatregelen plaatsvinden dan worden deze acties vermeld in dit actieplan.

2.4

Oorzaken bankslapen De oorzaak van het woningverlies is divers, maar meestal wordt woningverlies veroorzaakt door onverwachte levensgebeurtenissen als baanverlies, het overlijden van ouders bij wie men inwoonde, een onhoudbare thuissituatie (jongeren), een relatiebreuk en/of schulden. Ongeveer de helft van de doelgroep verblijft op een vast tijdelijk adres in het netwerk. De anderen slapen in verschillende woningen, soms gecombineerd met nachten op straat, in auto’s of tuinhuisjes. Door deze onzekere woonsituaties schuiven zij steeds verder op naar de doelgroep daklozen. Met regelmaat zijn er ook kinderen betrokken. Woningverlies zorgt voor veel persoonlijk leed: chronische stress, schulden en vaak verlies van inkomen. Bovendien kunnen er geen stappen naar herstel worden gemaakt zolang er nog geen veilig (t)huis is.

Datum September 2023

Pagina 7 van 12

3

Wat willen we bereiken in 2023?

3.1

Huisvesting: iedereen een veilige en passende woonplek

3.1.1

Doelen 2023-2026 -

3.1.2

Eerder een woning vinden via Woonnet Rijnmond. Intensiever benutten van de bestaande woonvoorraad. Meer tijdelijke woonplekken realiseren ter overbrugging, specifiek aandacht voor gezinnen. Betere samenwerkingsafspraken tussen Bouw- en Woningtoezicht en het sociaal domein bij tijdelijk en/of illegaal verblijf op vakantieparken, boten e.d.

Acties in 2023 Regulier ✓ De evaluatie die Amsterdam maakt voor de pilot waarbij het puntensysteem voor woningzoekenden is uitgebreid wordt beoordeeld op toepassing voor Rotterdam. Dit puntensysteem voor woningzoekenden is (mede) gekoppeld aan hoe actief iemand reageert op woningen. ✓ In 2023 kan de bestaande woningvoorraad beter benut worden voor bankslapers door verruiming van de regels voor kamerverhuur. ✓ Met particulieren en woningcorporaties verkennen we de beschikbaarheid van voor langere tijd leegstaande en daarvoor geschikte gebouwen in de ruimste zin van het woord. Zijn deze tijdelijk voor bankslapers beschikbaar? Gemeentelijk eigendom (grond en gebouwen) voor tijdelijk gebruik of voor transformatie tot woonhotel wordt hier ook bij betrokken. Nieuw: ✓ Uitbreiding tot 100 Flex-woonplekken voor bankslapers in totaal, waaronder de bestaande plekken in pand de Sonneburgh (30) en pand Waelestein (24) in 2023. Nieuwe locaties worden gezocht en uitvoering zal plaatsvinden in 2023 of later, waardoor eenmalige investeringen over de jaarschijven kunnen verschuiven. ✓ Er wordt een maatschappelijke businesscase uitgevoerd over de pilot Flexwonen Sonneburgh. Hierin worden de kosten en baten van tijdelijke huisvesting van maximaal 1 jaar met inzet van coaching afgezet tegen de kosten en baten van het reguliere aanbod.

✓ Verkenning van het pilotproject ‘Onder de pannen in Rotterdam’ – of andere mogelijkheden voor woningdelen, waarmee we willen starten in 2024 als de kosten/batenverhouding positief uitpakt. ✓ Er wordt een procesafspraak gemaakt tussen Bouw- en Woningtoezicht (Handhaving) en MO met als doel samenwerking en overdracht bij constatering illegaal verblijf door bankslapers op volkstuinen, kelders, recreatiepark e.d.

Datum September 2023

Pagina 8 van 12

3.2

Preventie en ondersteuning: bankslapen voorkomen en passende ondersteuning bieden

3.2.1

Doelen 2023-2026 -

3.2.2

Het verder voorkomen van huisuitzettingen. (Re)migranten en andere bankslapers hebben reële verwachtingen over het vinden van een woning. Bankslapers zijn in beeld bij de gemeente (d.w.z. de kenmerken van subgroepen én inschatting van de omvang). De gemeente kent de behoeften van de verschillende bankslapers, weet wat voor problemen zij hebben en biedt daarvoor passende oplossingen. Welzijn richt zich op bankslapers als onderdeel van de bijzondere aandachtsgroep kwetsbare Rotterdammers in de wijk.

Acties in 2023 Regulier ✓ Uithuiszetting door zowel woningcorporaties als particuliere verhuurders wordt voorkomen vanuit respectievelijk het Convenant Preventie huisuitzetting en het project Voorkom Verder van Huis. ✓ Vanuit het Rijk is juiste en duidelijke informatie beschikbaar over het vinden van een woning in Nederland, i.c. Rotterdam én de eigen inspanning die verwacht wordt. De gemeente Rotterdam sluit voor de doelgroep bankslapers aan op de lopende lobby die in G4-verband plaatsvindt en nu hoofdzakelijk is gericht op een verdeling van remigranten gezinnen over het land aangezien de druk op de G4 te hoog is.. Nieuw ✓ Er worden profielen van de verschillende subdoelgroepen opgesteld en een overzicht waaruit duidelijk wordt welke ondersteuning momenteel voor hen beschikbaar is zodat het reguliere aanbod voor alle medewerkers van de gemeente toegankelijk en overzichtelijk is. ✓ Er wordt in gesprekken verkend of het ondersteuningsaanbod per subdoelgroep dat beschikbaar is vanuit de Wmo, Dienstverlening, Stadsontwikkeling, Welzijn en Werk & Inkomen aansluit op de behoefte van bankslapers en de kerntaken van de gemeente. Hierover gaan we in gesprek met de cliëntvertegenwoordiging en de zorgorganisaties. ✓ We inventariseren wat Welzijn aanbiedt in iedere wijk gericht op de ondersteuning, het informeren, signalering en verwijzing van bankslapers.

✓ Er wordt geïnventariseerd wat Welzijnsaanbieders nog meer kunnen betekenen voor bankslapers binnen de welzijnsopdracht en wanneer welzijnspartijen dit kunnen bieden. ✓ Best practices, trends, ontwikkelingen, programma’s en beleid rondom bankslapers tussen de G4 steden zijn gedeeld en verwerkt in voorstellen richting de opdrachtgevers.

Datum September 2023

Pagina 9 van 12

3.3

Registratie: elke Rotterdammer is ingeschreven in de BRP, zo nodig op een briefadres

3.3.1

Doelen 2023-2026 -

3.3.2

De kwaliteit van de Basisregistratie Personen verhogen. Beter monitoren van de volledige duur van een briefadres. Snellere afhandeling van een briefadresaanvraag. De informatievoorziening voor de burger verbeteren. De dienstverlening aan de burger rondom de aanvraag van een briefadres verbeteren, maatwerk mogelijk maken en passende ondersteuning bieden aan bankslapers. Het bieden van handelingsperspectief aan de uitvoering voor maatwerk aan bankslapers met een woonadres die zich daar niet kunnen of mogen registeren.

Acties in 2023 Regulier ✓ Het opzetten van een dashboard met sturingsinformatie over het briefadres zoals de doorlooptijd van de aanvraag, reden van afwijzing, soort aanvraag e.d.. ✓ Fysieke afspraken plannen met alle burgers met een briefadres (rappelgesprek) om inzicht te krijgen in de situatie van de burger en om de volledige duur van een briefadres monitoren. ✓ Het uitvoeren van een verbetertraject t.a.v. het werkproces aanvraag en toekenning briefadres. Het doel is om onder de gestelde norm van 6 weken uit te komen. ✓ De website van gemeente en het aanvraagformulier aanpassen om de informatievoorziening aan burgers te verbeteren. Nieuw ✓ Het opzetten van een multidisciplinair team (MDT) voor aanvraag van een briefadres en het leveren van maatwerk. De aanvraag voor een briefadres kan worden beoordeeld door het sociaal domein en Burgerzaken, waar nodig in afstemming met Werk & Inkomen. ✓ MO en Dienstverlening: een gedeelde visie op briefadressen en het bieden van maatwerk hierin aan bankslapers die verblijven op een (voor hen tijdelijk) woonadres. ✓ Het uitvoeren van een klanttevredenheidsonderzoek naar de huidige openingstijden van het loket briefadres. Op basis van de uitkomsten zal tegelijkertijd met de verhuizing van het loket briefadres (begin 2024) een verruiming van de openingstijden worden toegepast.

In 2024 zal een tweede klanttevredenheidsonderzoek uitwijzen of deze maatregelen voldoende zijn.

Datum September 2023

Pagina 10 van 12

3.4

Werk en Inkomen: de bankslaper en hoofdbewoner ervaren inkomenszekerheid

3.4.1

Doelen 2023-2026 -

3.4.2

Stimuleren dat particulieren i.c. bijstandsgerechtigden onderdak verlenen aan bankslapers. Het verbeteren van het werkproces voor de aanvraag van de bijstandsuitkering voor bankslapers.

Acties in 2023 Nieuw ✓ Het proces van de aanvraag voor de vrijstelling van de kostendelersnorm (KDN) wordt aangepast (conform huidige wetgeving en beleid), zodat de aanvraag makkelijker gedaan kan worden door bankslapers zonder multiproblematiek en het beleid ook hen bereikt. De werkinstructie wordt hierop aangepast. ✓ Werk & Inkomen committeert zich aan ‘Onder de Pannen’ (of soortgelijke projecten waar sprake is van een commerciële relatie tussen hoofdbewoner en bankslaper, initiatief daarvan ligt bij MO), zodat de KDN is uitgesloten en toeslagen vanuit andere uitkeringsinstanties en het Rijk niet worden gekort (conform huidige wetgeving en beleid). ✓ We verkennen de mogelijkheid om afspraken te maken met uitkeringsinstanties en het Rijk zodat hoofdbewoners – naast vrijstelling van de KDN – niet worden gekort op toeslagen wanneer sprake is van vooropgezet tijdelijk verblijf, ook wanneer geen sprake is van een commerciële relatie. ✓ We onderzoeken de knelpunten binnen de afdelingen intake en beheer rondom de aanvraag en de normering van de uitkering door/voor bankslapers. Hier komen eventuele verbeteracties uit voort. Uiteraard zullen we scherp blijven toetsen op het voorkomen van eventuele fraude.

3.5

Uitvoering en Samenhang: optimale en passende ondersteuning voor de bankslaper.

3.5.1

Doelen 2023-2026 -

-

Meer kennis en expertise over welke ondersteuning de gemeente kan bieden bij de onderdelen van de gemeente die in direct contact staan met de doelgroep bankslapers (het betreft in elk geval de Vraagwijzers, Wijkteams, Wmoadviseurs, Centraal Onthaal, Werk & Inkomen, Dienstverlening/burgerzaken, Bouw- en Woningtoezicht). Werken aan passende ondersteuning naar de burger vanuit de uitgangspunten: menselijke maat, uitgaan van verantwoord vertrouwen en uitvoerbaarheid. We werken meer integraal samen bij het leveren van ondersteuning aan bankslapers.

Datum September 2023

Pagina 11 van 12

3.5.2

Acties in 2023 Nieuw ✓ Een aantal vraagwijzermedewerkers krijgt een taakaccent (gericht op casuïstiek bankslapers). ✓ We onderzoeken de mogelijkheden voor een taakaccent ‘expert bankslaper’ binnen de wijkteams. ✓ Voor de uitvoering binnen MOW, met name de wijkteams, worden netwerken van experts ingericht. ✓ Voor de uitvoering van MOW wordt een handelingskader ontwikkeld op basis van het overzicht met gemeentelijk aanbod (zie pijler Preventie en ondersteuning) en afspraken. ✓ We onderzoeken de signalen over bejegening van de bankslaper en welke actie hiervoor gewenst is. ✓ We starten met het vormgeven van een integraal werkproces en werkinstructie met samenwerkingsafspraken voor de uitvoerende onderdelen van de gemeente (het betreft in elk geval de Vraagwijzers, Wijkteams, Wmo-adviseurs, Centraal Onthaal, Werk & Inkomen, Dienstverlening/burgerzaken, Bouw- en Woningtoezicht).

Datum September 2023

Pagina 12 van 12