[22bb6677] Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok

Dat is niet te verenigen met de maximalisatie die het bestemmingsplan toestaat. Het bestemmingsplan maakt het mogelijk dat bovenop alle panden in de Delftsestraat twee lagen bebouwing komen. Die is teruggelegd, maar steekt aan de achterzijde (binnenhof) uit. Daarbij is de mogelijkheid de onderbouw vol te bouwen. De vraag is wat er dan overblijft van de cultuurhistorische waarde. Voor die twee lagen is een constructie nodig die dwars door de bestaande panden gaat en met grote kolommen in de kelder komt te staan, precies de kelder waar Roodkapje en andere muziekinitiatieven hun plek hebben en willen behouden. Deze opbouw is tegenstrijdig met het gewenste programma. Het wordt in vierkante meters aantrekkelijker voor een ander soort ontwikkelaar. Dat zou juist op deze plek niet gewenst moeten zijn. Mevrouw Kockelkoren vraagt over de toevoeging van twee lagen of dat bij een paar panden wel en een paar panden niet zou kunnen. In 11.2 wordt het bezwaar toegekend. De vraag is of dat voldoende zorg wegneemt. De heer Van Dijk vraagt of reclamant kans ziet de spanning in het bestemmingsplan te benutten voor een even zo spannende optopping. Er zijn verschrikkelijke voorbeelden van optopping, maar ook heel spannende, die echt iets toevoegen. Mevrouw Provoost ziet in de toekenning van 11.2 een goede manier om de kwaliteitseisen te verhogen. Het bijgevoegde kaartje klopt niet.

Aan twee panden is aan de achterzijde een karakteristiek toegevoegd, waarbij het ene fysiek onmogelijk is en het andere bij het pand van Annabel is. Daar is vermoedelijk een vergissing gemaakt. Het neemt al met al de zorgen niet weg. Wat de twee lagen betreft, geldt dat een bestemmingsplan dingen mogelijk maakt. Aangezien er nog een tender komt, is denkbaar dat een ontwikkelaar de maxima gaat benutten. Dan komt er een massief blok op. Gezien de sfeer in Rotterdam en de financiële condities is dit niet ondenkbaar. Over de architectonische kwaliteit van de optopping zijn geen zorgen. Het programma dat reclamanten voor ogen hebben en de betaalbaarheid ervan zijn pagina 21

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok niet te verenigen met de investeringen die voor zo’n opbouw nodig zijn. Het trekt een heel ander programma aan. Vragen aan ambtelijke ondersteuning: Mevrouw Vlasblom merkt op dat het in de zienswijze gaat over de mogelijkheid van het verbieden van darkstores. Uit literatuur blijkt dat dit veel overlast kan veroorzaken. Gevraagd wordt waarom de overlast van een darkstore als ernstiger wordt beschouwd dan bij avondhoreca. De heer Rozema vraagt naar het optoppen van de Delftsestraat. De gemeentelijke hoogbouwvisie beschrijft de ‘Rotterdamse laag’ (15 tot 25 meter). Hij vraagt hoe hoog de opgetopte Delftsestraat zou worden en hoe zich dat tot die Rotterdamse laag verhoudt. Hij vraagt naar de betekenis van het woord ‘overstek’. Ambtelijk wil men voorkomen dat zich een kroeg in het gebied vestigt, zo blijkt uit de reactie op 11.3. De vraag is of men een kroeg een exploitatievoorziening mag weigeren op basis van voorzienbaarheid en de toekomstige exploitant mag vertellen dat hier niet de door hem gewenste exploitatie komt. Mevrouw Kockelkoren begrijpt uit het gegrond verklaren van zienswijze 11.2 dat tegemoet wordt gekomen aan de bezwaren, maar dat het lijkt dat daarmee de plank is misgeslagen.

Zij vraagt om een toelichting en de mogelijkheid tot reparatie. Als het optoppen met twee lagen mogelijk is, moeten Welstand en Monumenten dit toetsen. Als slechts één laag constructief mogelijk is en er worden over de hele linie twee lagen toegevoegd, is dat een achteruitgang van het cultuurhistorisch waardevol aangezicht. De reactie en de praktische constructieve mogelijkheden laten zich slecht rijmen. Mevrouw Verkoelen vraagt wat dit alles gaat doen met de cultuurhistorische waarden. Al wordt er nog niets concreet voorbereid, het wordt wel mogelijk gemaakt. Met één laag gaat het goed, met twee lagen gaat het door alle panden heen en blijft er niets over. Als het mogelijk wordt gemaakt en die twee lagen kómen er bovenop, is de vraag of het programma daadwerkelijk gáát wijzigen omdat een aantal opties niet meer mogelijk is. Dat is dan wellicht tegenstrijdig met de cultuurhistorische waarden. De heer Van Dommelen leest dat inzake 11.2 nog een beeldkwaliteitsplan en welstandscriteria volgen. Het beeldkwaliteitsplan is naar verwachting eind 2022 gereed en moet daarna door B&W worden vastgesteld. De raad stelt de welstandscriteria vast. Gevraagd wordt of dit hetzelfde is. Daarnaast wordt gevraagd of ook geldt voor 11.1 en of dit geldt voor de gehele beeldkwaliteit, zowel aan de zijde van de Delftsehof als aan de zijde van de Delftsestraat.

De heer Verhoef vraagt hoe de levendige omgeving en reuring die in het gebied zijn beoogd zich verhouden tot een darkstore, die daarmee in tegenspraak lijkt. In

pagina 22

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok plaats van te wachten op de parapluvoorziening zou nu reeds vastgesteld kunnen worden dat die darkstore daar niet moet komen. De heer Van Dijk vraagt of de optopping één of twee lagen telt afhankelijk is van de vraag of er constructief moet worden ingegrepen. Het beeld van kolommen dwars door gebouwen heen stemt niet vrolijk. Twee lagen toestaan alleen als het niet leidt tot enorme constructieve wijzigingen zou een optie zijn. Mevrouw Zee geeft aan dat de darkstores niet nu al worden gereguleerd, is omdat het voorbereidingsbesluit op dit moment nog geldt. Ook na vaststelling van dit plan kunnen darkstores zich hier niet vestigen. Er is één uniforme regeling voor de stad waarin dat met de parapluregeling wordt gereguleerd. De optopping mag tot 26,5 meter hoogte komen, dat is maximaal 7,5 meter boven op de bestaande hoogte. De term ‘overstek’ is het omgekeerde van ‘terugleggen uit de gevel’. Concreet mag men hier, waar de voorzijde aan de Delftsestraat twee meter terug ligt, eenzelfde aantal meters ‘uitkragen’ aan de achterzijde. Dit heet overstek. Rotterdam brancheert niet. Er wordt vergund op basis van activiteiten. Afhankelijk van de activiteiten die de horeca onderneemt, wordt een vergunning verleend.

De bestemming horeca 1 tot en met 4 wordt gereguleerd op openingstijden en hoeveelheid geluidbelasting. Over de tegemoetkoming aan 11.2 bestaat kennelijk een misverstand. Op de gehele Delftsestraat inclusief achterbouw is de aanduiding ‘karakteristiek’ komen te liggen. Voor een opbouw op bestaande panden of de achterbouw geldt dat er geen nadelig effect mag zijn voor de cultuurhistorische waarden van het gebouw. Voor een omgevingsvergunning voor de optopping is een positief advies van Welstand nodig. De heer Verhoef vraagt naar het effect op de cultuurhistorische waarden als het ene pand wel wordt opgetopt en het andere niet. Mevrouw Lushtaku beschrijft dat als juist heel karakteristiek: de Rotterdamse laag is te herkennen. Met de mogelijkheid voor op- en aanbouwen verwacht men dat iedereen hetzelfde doet en dat de diversiteit die er nu ook is, behouden blijft. Mevrouw Zee geeft aan dat optopping zonder de constructie aan te tasten ook mogelijk is met bijvoorbeeld een houten constructie. De mogelijkheden zal de initiatiefnemer op dat moment moeten onderzoeken en voorleggen aan de commissie voor Welstand en Monumenten. De optopping is interessant voor de waarde van het pand en de verkoop. Optopping met twee lagen wordt mogelijk gemaakt om dit financieel haalbaar te maken.

Over het beeldkwaliteitsplan en de welstandsrichtlijnen wordt opgemerkt dat er voor het plangebied nu geen actuele welstandsrichtlijnen zijn. Die worden pas

pagina 23

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok opgesteld als het plangebied tot ontwikkeling komt. Dat is in aanvulling op de welstandsnota. Het beeldkwaliteitsplan vormt daar nu de input voor. Voorstel is de twee bouwlagen op deze manier te laten staan. De heer Rozema vraagt of het welstandsbeleid voor dit gebied wel tijdig af is. De vraag wordt gesteld of niet te snel wordt beslist op dit bestemmingsplan als men ongewenste ontwikkelingen op het gebied van welstand wil tegengaan. De heer Van Oorschot geeft aan dat de gemeente de panden nu zelf in bezit heeft en ze niet op korte termijn verkocht zal hebben. Daar vindt nu een nadere overweging op plaats. Momenteel gelden wel een welstandscriterium en een beeldkwaliteitsplan voor heel Rotterdam Central District. Omdat het plan nu anders is dan tien jaar geleden moet voor dit gebied een update worden gemaakt. Reclamant 12 Mevrouw Van den Broek, mevrouw Smouter en de heer Van Winsen spreken gezamenlijk in namens bewonersvereniging Provenierswijk. Mevrouw Smouter geeft aan dat de bewonersvereniging al vaker heeft gereageerd op de plannen voor het Schieblok. Haar bijdrage gaat over participatie, kosten, grondwater en compensatie. Aandacht wordt gevraagd voor het ontbreken van participatie.

Hieronder wordt verstaan deelnemen aan gesprekken door gelijkwaardige partijen. Als de gemeente een bijeenkomst belegt waar bewoners worden geïnformeerd over een plan of wijzigingen is dat meestal informatie van één kant. De mening van de bewoners wordt aangehoord en weggestopt. Werkelijke interesse in de mening van de bewoners zou gevolgen moeten hebben voor de plannen. Ook bij het ontwerpbestemmingsplan is de participatie beperkt gebleven tot de informatiebijeenkomst. Door de coronaregels vond de communicatie hoofdzakelijk via de computer plaats. Daaraan konden niet alle bewoners deelnemen. In de informatiesessies zijn toezeggingen gedaan die nu nog moeten worden uitgevoerd. Het zou logisch zijn als de gemeente meer uitleg zou geven. Dat de Agniesebuurt en Provenierswijk kennelijk niet tot het plangebied behoren en de bezwaren van bewoners zodoende buiten beschouwing blijven, komt onredelijk over. Kosten: de bewonersvereniging heeft twee mooie groene singels. Als men de Provenierswijk beoordeelt naar de singels heeft men geen compleet beeld van de wijk. In de smallere straten wonen mensen die niet zoveel groen om zich heen hebben. Bij alle plannen worden bewoners in drie straten het meest gedupeerd. Extreme hoogbouw heeft gevolgen voor licht en lucht in de wijk. De bewonersvereniging heeft veel mensen in de afgelopen tijd kunnen helpen met aanvragen voor energietoeslagen.

Er zijn echter veel meer kostenstijgingen. Hoogbouw maakt het aanbrengen van zonnepanelen zinloos. Dat heeft de bewonersvereniging al jaren geleden vastgesteld. Koude-warmte-installaties die grote bedrijven aan de zuidzijde van het station op temperatuur houden, hebben al veel ruimte in de wijk in beslag genomen. Onder het parkeerterrein van de NS

pagina 24

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok ligt zo’n installatie. Die wordt gebruikt door Central Post. Voor warmtepompen in de wijk is geen plaats meer. Grondwater: bij het funderen van extreme hoogbouw worden speciale voorzieningen getroffen, zoals het slaan van damwanden en het langdurig bevriezen van het grondwater. Het is onjuist dat de fundering van het nieuwe Schiekadeblok geen problemen zal geven voor de Provenierswijk. De grondwaterstromen worden volgens gemeentelijke deskundigen verstoord. Dat heeft gevolgen voor de houten funderingen van de huizen. Compensatie: de bouw van de Zalmhavenflat heeft aangetoond dat de ontwikkelaars voldoende verdienen om bezwaarmakers af te kopen. Rotterdam heeft in Central District ontwikkelaars met grote bedragen gecompenseerd en gesubsidieerd. De bewonersvereniging vraagt daarom de subcommissie om rekening te houden met de wijkbewoners die de lasten van de extreme hoogbouw gaan ondervinden en daardoor schade lijden. De heer Van Winsen ziet deze ontwikkeling als onderdeel van één grote ontwikkeling van zestien of zeventien torens van 70 tot 250 meter hoogte, alle in één langgerekte hoogbouwzone van Pompenburg tot de Statentunnel.

Een gebied van 40 hectare, op de Zuidas na het grootste binnenstedelijke ontwikkelingsgebied van Nederland. Ontzettend massaal en de bewoners van de aangrenzende Agniesebuurt en Provenierswijk weten van niets. Dit alles nog los van de gebouwen onder de 70 meter die ook in dit gebied gaan verrijzen. Er is niets verteld, laat staan dat is geparticipeerd. Participatie echter, is een kernbegrip in de komende Omgevingswet. Er is voorlichting geweest, een inloopavond voor Treehouse, zonder cijfers over de milieueffecten en een Zoomvergadering over het Schiekadeblok. Van medezeggenschap is niets te bespeuren geweest. Dat zou al verbijsterend zijn als het alleen over het Schiekadeblok ging, maar zeker als het over de héle hoogbouwzone gaat. Over het Central District, een woud van gigantische torens, is nooit overlegd. Doodse stilte, jarenlang. Reclamant denkt dat dit bewust is gedaan, door de zwaar geconcentreerde hoogbouwzone consequent in heel kleine stukjes op te knippen. Voor postzegelplannetjes bestaat geen MER-verplichting. Het Schiekadeblok is uit het Central District gehaald: een duidelijk voorbeeld van salamitactiek. De Europese Commissie heeft dit soort praktijken als onrechtmatig veroordeeld, de Raad van State heeft er ook meerdere uitspraken over gedaan. In plaats van werkelijke overlast in kaart te brengen, zijn rekenmodellen gebruikt.

Modellen die niet raken aan de werkelijkheid. Geluidsoverlast van de treinen voor de Provenierswijk, door weerkaatsing van het geluid tegen de hoogbouw, wordt ontkend. Door het gebruik van een harde grens hoeft de overlast voor de Provenierswijk en Agniesebuurt, die grenzen aan het plan, er niet aan te worden toegeschreven. Bezonningsstudies worden per project uitgevoerd, maar niet cumulatief. De studies laten zien dat de wijken zelfs méér zon zouden krijgen door de hoogbouw. Dit zijn geen frisse praktijken die kunnen plaatsvinden omdat geen effecten worden berekend voor het gebied als geheel en geen MER nodig is. Het kan plaatsvinden omdat met een wijde boog om de burgers heen wordt gelaveerd. Dat vreet aan het vertrouwen in de overheid. Gevraagd wordt het plan

pagina 25

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok on hold te zetten en een MER te organiseren voor de hele strook en de bewoners van Provenierswijk en Agniesebuurt te laten participeren. Mevrouw Van den Broek merkt dat wat in haar bijlagen over Treehouse staat ook voor het Schiekadeblok geldt. De milieueffecten van Treehouse worden niet meegenomen. Dat blijkt uit bijlage B5 met alle geplande torens. Het is heel verwonderlijk dat de Provenierswijk niet wordt meegenomen, zeker qua geluid en wind. De sportstrook wordt veel verder naar voren gebouwd dan Central Post. Heel het gebied rondom Centraal Station en Schiekade wordt een kathedraal waarin het geluid weerkaatst. [Reclamant laat een geluidsopname horen van een passerende trein, gemeten op 70 dB.] Contact met de MER-commissie heeft uitgewezen dat deze grootstedelijke ontwikkelingen in samenhang gezien moeten worden. Daar bestaat jurisprudentie over. Volgens bijlagen die reclamant meestuurde, hebben B&W in zowel 2011 als 2012 een project-MER en een studie in samenhang beloofd. Aan die beloftes wordt niet voldaan. De lucht die volgens RIVM in de Provenierswijk al slecht ís, wordt nog slechter. Heel veel informatie klopt niet.

De Rotterdamse Rekenkamer heeft inzake de Woonvisie naar voren gebracht dat die op foutieve gegevens is gebaseerd. De bezonningsstudie wijst uit dat men letterlijk een halfjaar in de schaduw komt te zitten. Meedoen met de energietransitie zit er voor de hele wijk dus niet in. Twee perrons op CS worden met 90 meter verlengd richting Central Post. Dit leidt tot extra overlast en een extra wateropgave. Dit alles is niet meegenomen in de onderzoeken van het Schiekadeblok en Treehouse. Er lopen inmiddels vijf beroepszaken van reclamant. Er gaan meer treinen rijden, die harder gaan rijden. Dat is allemaal niet meegenomen. Reclamant hoopt dat het bestemmingsplan wordt afgekeurd en dat er een nieuwe structuurvisie komt met een goede plan-MER en dat de omgeving serieus wordt genomen. De heer Van Dijk vraagt naar de niet-nagekomen toezeggingen. Hij vraagt om een overzicht daarvan. Hij vraagt of reclamanten contact hebben met de wijkraad. De heer Akhatab vraagt of de bewoners met de gemeente in gesprek zijn gegaan over de kennelijk ontbrekende participatie. De heer Van Dommelen hoort de kritiek, maar weet ook dat heel veel mensen een huis in Rotterdam willen hebben. Daar moet de raad rekening mee houden. Gevraagd wordt of reclamanten zélf kijken naar wat wél mogelijk is. Mevrouw Vlasblom stelt vast dat het niet de eerste keer is dat de participatie bij deze gemeente niet goed loopt.

Gevraagd wordt wat men verwacht op het vlak van compensatie. Mevrouw Verkoelen vraagt in hoeverre er binnen de wijken is georganiseerd dat de mening van bewoners over het voetlicht komt. Mevrouw Smouter geeft aan dat de contacten in de wijken en met de wijkraden goed zijn. Sinds de wijken zijn samengevoegd, is over dit onderwerp nog niet met de wijkraad gesproken. Het gesprek met de wijkraad gaat wel geregeld pagina 26

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok plaatsvinden. De bewonersvereniging Provenierswijk is sinds 1995 actief. Men vertegenwoordigt de wijk. In 2004 is men begonnen de raad uit te leggen dat het met de hoogbouw een kwestie van opletten was. Tot de coronatijd is alles gevolgd. Mevrouw Van den Broek heeft haar kennis over bezonning steeds met deskundigen kunnen bespreken. Er is veel gesproken met de gemeente, maar altijd in een situatie dat de bewoners het niet voor het zeggen hadden. Men werd altijd beschouwd als buiten het plangebied vallend. De grens van Central District ligt bij de laatste treinrails. Van de huizen in Treehouse en Schiekadeblok is misschien 10% bestemd voor de middeninkomens. Geen student, geen gezin in Rotterdam kan die prijzen betalen. Met in totaal 140 huizen maakt Rotterdam het verschil niet. Daar wordt veel voor opgeofferd. De wijkbewoners weten wellicht beter wat men nodig heeft dan de gemeente zich bewust is. De heer Van Winsen is verbaasd over de vraag of men heeft nagedacht over wat wél mogelijk is. Er spreekt de suggestie uit dat vanwege de woningnood de procedures opzij gezet kunnen worden. Dat kan het geval niet zijn. Er moet een MER komen voor het hele gebied. Dat komt ook als directief uit Brussel.

Het ligt voor de hand omdat het gebied als één eenheid zal gaan werken. Nadenken over andere modellen moeten vooral degenen doen die zeggenschap hebben. Mevrouw Van den Broek geeft aan dat men in de tijd van wethouders Hulman en Pastors ten minste aan tafel zat. Bewoners spraken met architecten aan tafel en konden meedenken. Dat is nu totaal niet het geval. De wijkraad wordt nu misbruikt als een communicatieafdeling van Stadsontwikkeling. De wijkbewoners worden er niet meer bij gehaald. Dat het Schiekadeblok in coronatijd aan de orde was, leverde de gemeente profijt op. Er zijn heel veel crises die nu niet worden benoemd en onderzocht in het Schiekadeblok. Reclamant wil dat dit wordt meegenomen. De woningen die nu worden gebouwd, zijn voor rijke bewoners. Mevrouw Smouter merkt inzake compensatie op dat de architect van het verbouwde Centraal Station eens vertelde dat voor elke toren in Central District een schadevergoeding van € 1 miljoen zou moeten worden gevraagd. Zij wil compensatie voor de veelal arme mensen in de wijk die de nadelen ondervinden van de hoogbouw waar alleen maar rijke mensen in kunnen wonen. Vragen aan ambtelijke ondersteuning De heer Verhoef vraagt waarom geen plan-MER is uitgevoerd. Gemeld wordt dat er weinig impact wordt verwacht. Gezien het aantal reclamanten en hun inspraak zijn er toch veel vragen en issues. Met een plan-MER was veel voorkomen.

Reclamanten zeggen heel duidelijk dat er geen goede participatie is geweest. De gemeente geeft aan dat dit volledig goed is verlopen. Daar zit veel licht tussen. Meningen kunnen verschillen, maar dit zijn uitersten. Mevrouw Verkoelen vraagt wat er is gedaan aan de betrokkenheid van de wijken. Uit de bijdrage spreekt dat alles in plannetjes is opgedeeld, maar onduidelijk is wat het cumulatieve beeld is. Zij kan zich als inwoner van de stad voorstellen dat daar aandacht voor bestaat. Hoe wordt omgegaan met de bodemgesteldheid, de

pagina 27

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok waterhuishouding. Zeker omdat er meerdere plannetjes zijn die samen een heel stevig plan vormen, is dat de vraag. De heer Rozema stelt zienswijze 12.2 aan de orde. Dit plan is een lokaal project met nationale betekenis onder de Crisis- en herstelwet. Artikel 2.19 uit die wet bepaalt dat een structuurvisie financiële onderbouwing van de grondexploitatie moet omvatten, voornemens inzake verwerving van gronden en andere zaken die in 2011 nog niet helder waren. De vraag is of reclamanten met zienswijze 12.2 niet een punt hebben, dat die structuurvisie uit 2011 een update behoeft. Mevrouw Kockelkoren vraagt naar aanleiding van een bijlage met alle torens en hun hoogtes, zo te zien afkomstig uit een presentatie uit december 2021, in hoeverre dit overzichtelijke kaartje is gedeeld met bewoners. Zij snapt dat bewoners zich onvoldoende op de hoogte gehouden voelen en alleen over puzzelstukjes worden geïnformeerd. Gevraagd wordt in hoeverre dit soort informatie breder wordt gedeeld. De heer Wempe vraagt of het terecht is dat bewoners stellen dat alle bestemmingsplannen samen misschien wel heel andere uitkomsten geven dan afzonderlijk en dus een groter effect hebben op zo’n wijk.

De heer Akhatab vraagt waarom omliggende wijken niet worden meegenomen. De heer Van Dommelen vraagt wat de Provenierswijkregel is, die vele malen in de antwoorden wordt genoemd. De heer Van Dijk leest in de reactie dat geen sprake is van salamitactiek. Hij vraagt hoe hij dan moet duiden dat er straks andere plannen komen en er telkens weer per plan wordt gekeken naar de gevolgen. Dit kan wel degelijk optellen. De observatie van reclamanten dat zij niet kunnen meedoen aan de energietransitie is een interessante. Er is geen ruimte voor WKO-systemen omdat de systemen op noord werken voor zuid. Er valt te veel schaduw over de wijk voor zonnepanelen. Gevraagd wordt of genoegdoening mogelijk is. Ook wordt de cumulatie van geluid, waarvoor de kathedraal-beeldspraak werd gebruikt, aan de orde gesteld. De zorg van de bewoners van weerkaatsing via een kantorenwand klinkt reëel. Ambtelijke beantwoording: Mevrouw Craenen geeft aan dat geen sprake is van bewust opknippen van plannen. Toen werd begonnen met het bestemmingsplan Rotterdam Central District was dat met het Schiekadeblok het enige dat op stapel stond. De visie voor Pompenburg moest toen nog worden uitgewerkt. Gekozen is toen voor MER-beoordelingen per bestemmingsplan. DCMR heeft de m.e.r.-beoordeling opgesteld, hierin staat dat er geen belangrijke nadelige effecten waren en een MER niet noodzakelijk is.

Het college heeft dat MER-beoordelingsbesluit genomen. In de afgelopen jaren zijn vele andere plannen in de omgeving ontstaan. Altijd is gekeken naar de milieueffecten in samenhang en cumulatie. Voor RCD, Schiekadeblok, Pompenburg, RISE, Lumière en ASR zijn alle verkeersontwikkelingen in één groot verkeersmodel voor RCD XL geplakt. Op basis daarvan is het geluid berekend dat op de nieuwe woningen valt. Voor pagina 28

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok luchtkwaliteit valt een deel van het gebied binnen NSL, een ander deel wordt berekend met concrete getallen met het RCD-XL-verkeersmodel. Zo zijn ook de externe veiligheid en het groepsrisico beoordeeld. Of een MER gemaakt had moeten worden? Men zit in een rijdende trein. Dit kan in totaal als één groot stadsproject worden gezien, maar ook als losse projecten. Qua financiën of fasering of organisatorisch hebben ze niets met elkaar van doen. Er zitten andere ontwikkelaars op. Dat zijn redenen uit jurisprudentie waarom verschillende ontwikkelingen niet in samenhang gezien hoeven te worden. Bij de bestemmingsplannen heeft de gemeente de milieueffecten heel goed in samenhang in beeld proberen te brengen en getoetst aan de wettelijke kaders. Dat gaat vaak met behulp van verplichte rekenmodellen. Dat kan nog weleens andere uitkomsten opleveren dan men in werkelijkheid hoort omdat de werkelijkheid enigszins kan afwijken van een rekenmodel. De gemeente houdt zich dan aan de wettelijke rekenregels. Bij Lumière en RISE is inmiddels een ander besluit genomen door deze drie ontwikkelingen wel in samenhang te bezien en van een gezamenlijke MER te voorzien.

Als autonome ontwikkeling worden Schiekadeblok, RCD en Pompenburg in deze MER meegenomen. De milieueffecten van deze bestemmingsplannen zijn opgeteld bij de ontwikkelingen waarvoor deze MER is opgesteld. Het ingewikkelde is dat voor RCD en Schiekadeblok de ‘Provenierswijkregel’ geldt voor bezonning, terwijl de andere projecten aan het nieuwe bezonningskader worden getoetst. In dit gebied zijn dus verschillende kaders waaraan wordt getoetst. De Provenierswijkregel luidt dat één uur extra schaduw mag komen op de Provenierswijk door de plannen in het hele RCD inclusief Schiekadeblok. Die regel is getoetst en wordt niet overtreden. Mevrouw Verkoelen vraagt welk effect nieuwe ontwikkelingen als RISE hierop voor effect gaan hebben. Zij vraagt of de Provenierswijkregel dan nog steeds geldt. De heer Van Oorschot geeft aan dat er bepalingen zijn voor Central District, dat een duidelijke begrenzing heeft, inclusief het Schiekadeblok, op de Provenierswijk. Voor alle andere plannen geldt het Afwegingskader Bezonning. De cumulatie van alle torens in Central District wordt in dat bezonningsonderzoek meegenomen. De kwestie wel of geen MER opgesteld had moeten worden, is nog onderwerp van beroep voor bestemmingsplan Rotterdam Central District. De Raad van State heeft zich nog niet uitgesproken over diverse beroepschriften. De gemeente gaat ervan uit dat het standhoudt.

Er wordt al anderhalf jaar gewacht op de zitting van dit bestemmingsplan. De heer Verhoef vraagt of een voor de gemeente negatieve uitspraak betekent dat alsnog een plan-MER voor het Schiekadeblok komt. De heer Van Oorschot kan die vraag nu niet beantwoorden. Dat zal het college moeten bepalen wanneer dit zich zou voordoen. Mevrouw Craenen merkt op over milieu en geluid dat uit onderzoek blijkt dat er reflectie is, maar zo weinig dat het niet te horen zou moeten zijn. Dat blijkt uit de rekenmodellen. Alle overlast van het Centraal Station op dit moment ís er al. Dat pagina 29

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok valt buiten het plangebied. Het geluid vanaf het spoor dat tegen de gevel van de kantoorstrook of de torens valt en reflecteert richting de Provenierswijk, is in beeld gebracht. Die bijdrage is volgens berekeningen lager dan 1dB en dus niet door het menselijk oor waarneembaar. Mevrouw Lushtaku merkt over participatie op dat de participatie in deze eindfase meer informerend is, terwijl vroeger sprake was van interactie. Voor het bestemmingsplan is nu geen sprake van participatie, maar van informeren via inloopbijeenkomsten, waar de Provenierswijk huis-aan-huis over is ingelicht. Dat leidde tot een paar bezoekers en een paar telefonische reacties. Op dit moment geldt voor dit gebied helemaal geen bestemmingsplan. Met het bestemmingsplan kan er worden gestuurd op ontwikkelingen en worden de mogelijkheden beperkt. De heer Van Oorschot geeft aan dat op uitnodigingen van wijkraden die al langer bestaan, zoals die van de Provenierswijk, altijd wordt ingegaan. Komende week gebeurt dat weer in de Agniesebuurt. In de afgelopen twee jaar beperkte de corona-pandemie ook de gemeente op dit gebied, behalve digitaal. Er is daarnaast veel publiciteit.

Beweren dat mensen nooit kunnen weten wat er gebeurt, is stug, al is dat geen onderdeel van formele participatie. Mevrouw Craenen merkt inzake de herziene structuurvisie op dat die is bekeken in relatie tot de vraag over de MER. Gemeend werd dat de uitgangspunten uit de structuurvisie van 2011 en de milieuonderzoeken niet tot actualisatie nopen. Dat die onderzoeken door aangepaste wetgeving zijn achterhaald, is logisch. Stikstof was in 2011 nog geen onderwerp. In het bestemmingsplan zijn de onderzoeken specifiek voor het Schiekadeblok geactualiseerd. Het programma is niet groter dan in de structuurvisie is aangegeven, de conclusie van de visie blijft daarmee overeind dat ondanks negatieve effecten het duurzamer is om in een hoogstedelijk gebied te ontwikkelen dan op een buitenstedelijke locatie. De heer Van Oorschot geeft inzake WKO’s en zonnepanelen aan dat inderdaad één WKO-installatie aanwezig is aan de noordzijde van het spoor die gebouwen aan de zuidkant bedient. Dat betekent niet dat in de rest van de Provenierswijk geen WKO-installatie kan worden aangelegd. Een WKO-installatie is een zware installatie die niet voor een individuele woning wordt aangelegd. Er is geen voornemen in de wijk een WKO-installatie voor Central District of een ander project in de buurt te realiseren.

Daar zijn aparte procedures voor waarbij de provincie toetst en wordt niet in het bestemmingsplan geregeld. De indruk moet worden weggenomen dat heel de wijk in het voorjaar en de zomer onder één grote wolk van schaduw terechtkomt. Vanwege de ligging achter het

pagina 30

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok emplacement is er met name in de zomer nauwelijks schaduw over de Provenierswijk. In de wintermaanden heeft men al weinig aan zonnepanelen. De schaduw van een toren verloopt telkens in een vrij korte tijd over een woning. De heer Rozema haalt uit de Crisis- en herstelwet dat de huidige structuurvisie niet in overeenstemming is met de bepalingen die zijn opgesomd. Dan hebben reclamanten gelijk in zienswijze 12.2. Mevrouw Zee neemt dit mee. De heer Van Oorschot geeft aan dat het door mevrouw Kockelkoren aangehaalde overzichtskaartje van de torens, met hoogtes, sinds kort wordt gebruikt bij presentaties aan omwonenden. De voorzitter schorst de vergadering. Schorsing De voorzitter heropent de vergadering. Reclamant 13: De heer Yagoub spreekt in namens Poppodium Annabel, een zaal van 1200 bezoekers. Hij is de enige horecagelegenheid die niet van de gemeente huurt. Hij heeft rigoureus verbouwd en geïnvesteerd, met name om de bewoners aan de Delftsestraat te ontzien. Het is geen tijdelijke horecalocatie, Annabel wordt genoemd als belangrijke locatie voor de infrastructuur van de stad in de Popvisie. Het is zeker geen club. Drie jaar na opening besloot de eigenaar het pand te verkopen aan een ontwikkelaar.

De ontwikkelaar wil een toren bouwen, dit staat niet in de bestemmingsplannen. De huidige pandeigenaar heeft een ander belang terwijl Annabel graag op de huidige plek wil blijven. Er wordt gesproken over een doos in een doos om geluidsoverlast tegen te gaan. Dit is ondoenlijk want de entree is niet zomaar te verplaatsen. In de huidige sfeerplaatjes is geen rekening gehouden met vluchtwegen. Wel met een uitgang zodat omwonenden er minder last van hebben. De popzaal is geluiddicht, alles kan, maar wie gaat dat straks betalen? De terrasexploitatie is een heel belangrijk element van de zaal en de enige reden dat Annabel ongesubsidieerd kan programmeren. Het businessmodel wijzigt als het terras verdwijnt. Om te voorkomen dat er een toren wordt gebouwd en Annabel kan blijven, moeten alle stakeholders meewerken. Poppodium Annabel heeft afspraken met de gemeente gemaakt over het verplaatsen van de entree en bij woningbouw in de nabije omgeving moet Annabel voldoen aan de wettelijke geluidsnorm. Als hiervoor het gebouw moet worden geïsoleerd zitten hier hoge kosten aan. Hij steunt het poppodium maar ook alle medewerkers en de talenten die er optreden. Hij hoopt dat deze mensen straks niet dakloos zijn als in het gebied wordt gebouwd. De heer Van Dommelen leest in de reactie van de gemeente op de exploitatie van het terras dat er een wijziging moet plaatsvinden.

Komt die tegemoet aan het bezwaar van spreker?

pagina 31

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok Mevrouw Vlasblom begrijpt dat bij aanvang Annabel aan een aantal geluidsregels moest voldoen. Welke concessies of investeringen zijn bij Annabel gedaan om ervoor te zorgen dat het geluid goed is geregeld? Ze las in de zienswijze dat er geen juiste meting is geweest voor de situatie. Waarom komt de gemeente met de extra doos-in-doosstructuur? Op basis waarvan? De heer Rozema vraagt hoe de huurovereenkomst van de reclamant en de eigenaar eruitziet. Vermoedt de reclamant dat de eigenaar bij aannemen van het bestemmingsplan aanpassingen wil plegen aan de opstal om het poppodium toekomstbestendig te maken? Wil de eigenaar het poppodium verplaatsen onder het maaiveld, het hof? Wil de reclamant dan meeverhuizen? Mevrouw Vlasblom vraagt of er een tijdpad en een financieel kader is als Annabel verbouwd moet worden. De heer Yagoub heeft de wijzigingen voor het terras meegekregen. Er is nog veel onduidelijk omdat de grond van de gemeente wordt gehuurd. Uit de sfeerplaatsjes blijkt dat het terras op een verhoging komt, maar met de nodige vluchtroutes wordt de capaciteit van het terras beperkt. Nu bezoeken honderden mensen op vrijdagmiddag het terras, dat is voor de exploitatie belangrijk.

Als er straks maar vijftig bezoekers op het verhoogde terras zijn toegestaan, is dit financieel een tegenvaller. Het lijkt hem een verkapte weigering om Annabel nog te laten voortbestaan. Bij de aanvang van Annabel is nauw samengewerkt met de gemeente. Van dertien kleine zalen is één grote zaal gemaakt en de entree is gewijzigd om het geluiddicht te maken. Deze verbouwing was € 3,5 miljoen en moest zonder subsidie of gemeenschapsgeld worden betaald. Poppodium kan, met wat aanpassingen, in het nieuwe gebiedsplan meegaan. In 2018 hoorde hij dat een ontwikkelaar daar een toren wil bouwen en dat Annabel moet vertrekken. Dat is geen fijn nieuws. Er is geen akoestische meting verricht. In opdracht van de gemeente heeft onderzoeksbureau Peutz een uitgebreid rapport gemaakt, maar er zal echt op locatie moeten worden gemeten. Hij vermoedt dat Annabel ook akoestisch geschikt gemaakt kan worden zonder doos-in-doos, maar door het dak te vervangen. Er wordt kritisch gekeken naar het dak, maar eerst moet er een gedegen onderzoek worden uitgevoerd. Voor wat betreft de huurovereenkomsten loopt er een geschil met de huisbaas over de coronahuur. Hij heeft er niet veel vertrouwen in dit onderling met de huidige pandeigenaar te kunnen oplossen. Deze heeft maar één belang, het bouwen van de toren. Het poppodium is gemaakt om op die plek twintig jaar mee te gaan. Het straalt authenticiteit uit.

Dat is belangrijk voor alle doelgroepen en leeftijden. Hij gelooft niet in verhuizen naar de overkant en een doos bouwen. Hij werkt niet mee aan een verhuizing. Aanpassingen aan het pand, de huidige pandeigenaar heeft sinds 2018 weinig onderhoud gepleegd. Er zitten scheuren in het dak en er is regelmatig lekkage. Annabel wordt nu behandeld als een tijdelijke locatie, dat is niet goed voor het complex. Hij wil graag meewerken om ervoor te zorgen dat Annabel in het toekomstplaatje meegaat. Dan kan alleen als er een integraal plan is met het Schiekadeblok, de toren en Annabel. De gebruiksmelding van de entree wordt door de Veiligheidsregio getoetst en de vluchtwegen moeten een bepaalde afstand hebben. Het is een complexe situatie. Hij wil niet dat dit bij de uitvoering misgaat. De laatste vraag gaat over de verbouwing van Annabel. Als het om een doos-in-doos gaat moet het poppodium zes maanden tot een jaar pagina 32

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok dicht. Als het om een nieuw dak gaat, hoeft het poppodium niet te worden gesloten. Over de duur en de kosten kan hij pas antwoord geven als het integraal plan met het Schieblok en Annabel, in- en uitgang en het binnenterrein af is. Hij wil dat het bestaansrecht van poppodium Annabel in het bestemmingsplan gewaarborgd wordt in de fase van de verbouwing en de periode daarna. Hij complimenteert de gemeente met het huidige plan. Het is bijna onmogelijk om alle belangen te bedienen. Vragen aan ambtelijke ondersteuning Mevrouw Vlasblom is de akoestische meting niet duidelijk. Als er niet bij het poppodium is gemeten, op basis waarvan worden dan de regels gesteld? De heer Van Dommelen vraagt een toelichting over het terras. De heer Rozema heeft een vraag over zienswijze 13.2 over het mogelijk maken van een exploitatie van een poppodium in een gebied met allerlei ontwikkelingen eromheen, de doos-in-doosconstructie. Welke status heeft de huurder in de gesprekken die de gemeente aangaat en hoe wordt de huurder betrokken? Wordt er gedacht aan maatwerk om de doos-in-doosconstructie gestand te doen? De heer Verhoef vraagt of de ondernemer zelf ter plaatse een akoestisch onderzoek kan uitvoeren.

Als daar een ander resultaat uitkomt, hoe hard is dan de voorwaarde voor de doos-in-doosconstructie? Waarom wordt er niet gelijk reëel gemeten? Mevrouw Zee geeft wat meer inzicht in de akoestische berekeningen en over de doos-in-doosconstructie. Voor akoestische berekeningen worden uitgangspunten gehanteerd. De informatie over de constructie en de isolerende werking van poppodium Annabel is opgevraagd. Er zijn aannames gedaan voor het muziekgeluid binnen in de grote zaal en het cafégedeelte, net als het geluid van de ontluchting op het dak. Aan de andere kant worden er woningen gerealiseerd op korte afstand. Er is een maximale norm van welk muziekgeluidniveau op de woningen mag invallen. Welk geluid mag er nog uit het gebouw komen om aan de waarde op de woningen te voldoen? Dus niet alleen Annabel, maar ook avondhoreca die onder in de Schiebloktoren mogelijk is. Als geluid van dezelfde waarde op de gevel komt is het een verdubbeling van het waarneembare geluid. Welke geluidsemissie mag er dan zijn vanuit Annabel? De doos-indoosconstructie is niet een voorgeschreven constructie. Voor deze locatie wordt voorgeschreven dat de geluidsemissie op de gevel van de dichtstbijzijnde woning, de woning in de Schiebloktoren op 24 meter hoogte, aan de zuidzijde, de geluidsbelasting, niet hoger mag zijn dan 36 dB. Dit betreft een waarde in de nacht.

Onderzoeksbureau Peutz oppert de doos-in-doosconstructie om de geluidsemissie dusdanig te beperken dat er maximaal 36 dB is. Zelfonderzoek om isolatie te bepalen kan. Het uiteindelijke totaalpakket aan maatregelen wordt geborgd in maatwerkvoorschriften. In het bestemmingsplan wordt een terras van 450 m² mogelijk gemaakt met een bezetting van maximaal 300 personen. Bij de

pagina 33

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok aanvraag van de exploitatievergunning wordt de daadwerkelijke omvang van het terras bepaalt. Dat is in lijn met het recht om de gronden te gebruiken. De heer Van Oorschot merkt op dat de gemeente met de huurder en de pandeigenaar in gesprek gaat als er een concreet ontwerp en plan voor het binnengebied met de Schiebloktoren ligt. Dan is bekend of de trap er wel of niet komt en op welke manier de toegang wordt aangepast. Welke maatregelen moeten er worden genomen en wie draait daar financieel voor op zijn dan belangrijke onderwerpen. Mevrouw Zee voegt toe dat wel degelijk is gekeken naar de realiteit. Er is ook een onderzoek uitgevoerd naar het gehele omgevingsgeluid. Het is een vrij geluidbelaste locatie. Als muziekgeluid als herkenbaar wordt ervaren binnen in een woning dan komt er een muziekgeluidstoeslag van 10 dB op de modelberekening. Dit is in dit gebied niet het geval vanwege het omgevingsgeluid. De heer Van Dommelen vraagt wat er gebeurt als het bestemmingsplan wordt vastgesteld en het overleg tot niets leidt. Wat betekent het voor de exploitatie van Annabel? De heer Rozema vraagt zich af wat er gebeurt als de gemeente overeenstemming heeft met de eigenaar, maar de huurder kan zich er niet in vinden.

Hoe gaat de gemeente daarmee om? De heer Verhoef vraagt of de doos-in-doosconstructie de enige oplossing is. Zijn er nog alternatieven? De heer Van Dommelen leest dat de huidige vergunning van 220 m² wordt vergroot naar 450 m². Hij vraagt toelichting op het feit dat de capaciteit kan worden beperkt door de verhoging en de vluchtroutes. De heer Van Oorschot legt uit dat als er geen overeenstemming is met de huurder of de eigenaar zij nadeelcompensatie kunnen vragen of een planschadeclaim kunnen indienen bij de gemeente. De gemeente probeert juist uit deze situatie te blijven door in gesprek te blijven en tot een oplossing te komen. De trap op het binnenterrein is geen verplichting in het stedenbouwkundig plan. Mocht blijken dat de terrascapaciteit van 300 personen op een andere manier wel kan worden gerealiseerd is de gemeente bereid het plan aan te passen. Dit is nog maar een eerste verbeelding. In de huidige situatie is er geen begrenzing van de capaciteit. Mevrouw Zee vertelt dat naast de box-in-boxconstructie niet alle alternatieven zijn afgewogen. Door de doos in de doos wordt er lucht gecreëerd die isoleert. Het gaat niet alleen om de gevel aan het plein, maar ook de emissie via het dak. De doos-in-doosconstructie is daar een geschikte oplossing voor, maar zeer

pagina 34

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok ingrijpend. Nadere studie zal uitsluitsel geven. Deze uitwerking is niet vastgelegd in het bestemmingsplan, er is alleen een resultaatverplichting opgenomen. Reclamant 14 De heer Van Berkel is directeur van Urban Minds en CENTRAL010 en als eigenaar en ontwikkelaar belanghebbende bij het Schiekadeblok. De grondpositie betreft Delftsestraat 11 en 15, aan de zuidoostzijde van het blok. Hij wil de zienswijze toelichting en reageren op de zienswijzenrapportage, die hij met verbazing heeft gelezen. Urban Minds heeft een volwaardig alternatief ontwikkeld voor het gemeentelijk plan voor het Schiekadeblok. Ten opzichte van het gemeentelijk plan, waarop het ontwerpbestemmingsplan is gebaseerd, zit het verschil in de locatie van de hoge toren. De door Urban Minds voorgestelde positionering is in veel opzichten gunstiger. Sinds 2019 is Urban Minds op eigen kracht begonnen met ontwikkelen en de plannen vervolmaakt tot de huidige versie van juli 2022. Dit is gebaseerd op de nota van uitgangspunten van mei 2020 en wijkt daarmee af van de voorgaande plannen. Deze versie is voorzien van een ruimtelijke onderbouwing van adviesbureau Aveco de Bondt.

De gemeente is gevraagd het plan te beoordelen en te vergelijken met het gemeentelijk plan. In de zienswijze wordt aangegeven dat de gemeente dit plan niet bij de besluitvorming wil betrekken. Een van de argumenten om het plan van Urban Minds niet te betrekken is dat Urban Minds niet beschikt over alle benodigde gronden om haar plan te ontwikkelen. Dit geldt echter ook voor het gemeentelijk plan, waar onder meer de locatie van Urban Minds voor nodig is. Eerst moet worden gekozen voor de beste stedenbouwkundige invulling en daarna wordt gegaan naar de verwerving voor de benodigde gronden. Deze aanpak wordt nu ondersteund door de raadsbrief van 28 april 2022, pagina 5, hoogbouwvisie: het plan van de gemeente voldoet niet aan de hoogbouwvisie. In de zienswijze wordt dit met een creatieve lezing van de hoogbouwvisie ontkend. In de hoogbouwvisie is geregeld dat de doorsneehoogbouw 50% van de onderbouw mag zijn. Het plan van Urban Minds voldoet hieraan, het plan van de gemeente niet. De ruimtelijke aspecten in het plan van Urban Minds zijn beter. Doordat de hoogbouw in dit plan aan de zuidzijde van het Schiekadeblok is voorzien ontstaat er meer ruimte voor wind en minder windhinder. Het plan van de gemeente heeft open eindjes voor wat betreft onderzoek naar windhinder. Dit is in strijd met de wet waaruit volgt dat de ruimtelijke aanvaardbaarheid van het plan vast moet staan.

De hoogbouw in het gemeentelijk plan is nabij het spoor en de nachthoreca voorzien. Daarom moeten er draconische, akoestische maatregelen worden genomen om het plan van de gemeente uitvoerbaar te maken. Dat is in het plan van Urban Minds niet nodig want hierin wordt de hoogbouw verder van het spoor gerealiseerd en wordt de nachthoreca ondergronds geplaatst. Op de locatie waar Urban Minds hoogbouw voorziet zijn geen beeldbepalende gebouwen gesitueerd. Om het gemeentelijk plan te realiseren moet een deel van het Schiekadeblok worden gesloopt. Dat pand heeft stedenbouwkundige betekenis en monumentale waarde, aldus de cultuurhistorische verkenning. Het plan van Urban Minds heeft 124 woningen meer, waarvan 39 meer in het middensegment. Bovendien is er meer ruimte voor de paarse doelgroep. Het plan heeft ruimte voor een groter plein, dat de levendigheid en bezonning ten goede komt. Gelet op de voordelen van zijn plan ten opzichte van de plannen van de gemeente valt niet te zien waarom het plan van Urban Minds zonder verdere beoordeling buiten beschouwing wordt gelaten. pagina 35

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok Hij vraagt de commissie het bestemmingsplan niet besluitrijp te verklaren en een motie voor te bereiden waarmee het college wordt opgeroepen om de diverse plannen voor het Schiekadeblok door een onafhankelijk ruimtelijk adviesbureau te laten vergelijken en beoordelen. De heer Akhatab vraagt waarom het oude en nieuwe plan niet te vergelijken zijn met elkaar en wat de twee grootste verschillen zijn. Mevrouw Vlasblom vraagt voor wie de plaatsing van de toren op deze locatie voordelen heeft en wat zijn die voordelen? De heer Van Dijk vraagt specifiek op het punt bezonning in te gaan en waarom de locatie van de reclamant noodzakelijk is. De heer Rozema informeert wat de reclamant van plan is met zijn eigendom in dit gebied als het bestemmingsplan wordt aangenomen. In de zomer stond het eigendom te koop, is de eigenaar van plan de panden te verkopen? De heer Van Berkel antwoordt dat hij een aantal plannen heeft ingediend. Het eerste plan was tijdens de marktconsultatie begin 2019. Het tweede plan is gepresenteerd net voor de nota van uitgangspunten bekend werd en incorporeerde een heel aantal van de opmerkingen van de gemeente. Een van de dingen was de bezonning op het plein.

De lagere toren is verplaatst naar de noordzijde. Er ligt nu een plan voor een toren voor 50% op gemeentegrond en voor 50% op grond van Central010. Dit betreft een rankere toren ten opzichte van eerder ontwikkelde plannen. Alles wat er gezegd is over voldoen aan de Provenierswijkregel, de bezonningsregels, wind en hoogbouwvisie op het gebied van de ruimtelijke ordening raakt niet aan het plan dat Urban Minds heeft ingediend. Daar zitten grote verschillen tussen. Na de nota van uitgangspunten heeft Urban Minds een nieuw plan ontwikkeld op basis van deze nota en is daarom wezenlijk anders en dit tweede plan is recent bij de zienswijze ingediend. Urban Minds heeft diverse malen gevraagd het plan te mogen presenteren. Het huidige bezonningsplan zit bij de zienswijze, het plan bestaat uit een hoge en een lage toren, dat geheel voor het Schieblok staat en het niet afsluit. De gemeente oordeelde dat dit plan een uitstekende bezonning gaf op het plein. Hij herkent niet dat de bezonning niet goed is. Bovendien is er in het huidige plan meer plein en dus ook meer ruimte voor de zon in de middag, bij de terrassen, in tegenstelling tot het gemeentelijk plan. Op de vraag van de heer Van Dijk waarom de locatie van Urban Minds nodig is voor de gemeentelijke plannen antwoordt hij dat de toren uit het stedenbouwkundig plan pal tegen het gebouw van Central010 is gebouwd.

Technisch wordt het heel lastig om zo een zwaar en groot gebouw te bouwen zonder eigendom van die locatie te hebben. Naar zijn idee is sloop- nieuwbouw noodzakelijk om de doos-in-doosconstructie mogelijk te maken. Het voordeel van zijn plan is een betere ruimtelijke ordening. 124 woningen meer, waarvan 39 woningen in het middensegment meer. Er is een veel groter plein. Het is een veel betere positie als het gaat om wind. Geen van de gemeentevarianten voldoet aan de eisen van wind. Het stedenbouwkundig plan is niet onderzocht in de windtunnel. Het moet uit de uitwerking blijken of een goede oplossing denkbaar is voor wind. In zijn plan is er veel meer ruimte voor de wind. Dit is door een pagina 36

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok expert onderzocht, toegevoegd aan de zienswijze. Het is economisch een veel realistischer plan. BBN, een kostenadviesbureau, heeft een vergelijkingsonderzoek gedaan. Er zit circa € 800,00 per vierkante meter verschil in. Dat komt neer op € 25 miljoen verschil in kosten tussen de stedenbouwkundige variant van het ontwerpbestemmingsplan en de toren van Urban Minds. Mevrouw Vlasblom vraagt nogmaals voor wie de voordelen voelbaar zijn. De heer Van Berkel denkt dat de schaduwwerking beter uitpakt voor de Provenierswijk. Wind is ook een belangrijk thema voor bewoners, ook dat is beter. Hij vindt het beter voor een poppodium. Hij benadrukt nooit een fatsoenlijk gesprek te hebben gevoerd met Poppodium Annabel over de uitwerking. Hij herkent niet dat er sprake is van een slechte relatie. Er zijn betalingsproblemen, daar moet over worden gesproken. Er is nooit tegen het poppodium actie ondernomen, er zijn geen slechte plannen tegen. Hij wil in gesprek en wil de toren op een andere plek. De gesprekken zijn terzijde geschoven omdat Annabel in gesprek was met de gemeente. De panden hebben nooit te koop gestaan. Formeel wel, maar dat had te maken met een dispuut met DOKVAST.

Hij wil in gesprek om te laten zien dat er geen financieringsproblemen zijn. Na een kort geding is DOKVAST uitgekocht. Hij wil niet vooruitlopen op de vraag of hij wil meewerken aan de plannen van de gemeente. Hij vraagt nadrukkelijk het plan van Urban Minds te laten onderzoeken door een onafhankelijk bureau. Het is echt een beter plan. Vragen aan ambtelijke ondersteuning De heer Van Dijk vraagt hoe ambtelijk naar deze bijdrage van de inspreker wordt gekeken. Er zit een aantal varianten voor de Schiebloktoren in het plan. Kan dit een vierde variant zijn? De heer Akhatab is benieuwd waarom de gemeente de plannen van Urban Minds niet wil meewegen. Waarom is de gemeente niet ingegaan op de verzoeken om het plan aan de gemeente te presenteren? De heer Verhoef begrijpt dat het laatste plan is aangepast aan de nota van uitgangspunten. Waarom is dat dan niet meegenomen? Was dat te laat? Of botste het zo erg met de gemeentelijke plannen? De heer Rozema vraagt dat dat 124 woningen meer in het plan zijn gebaseerd op een getal uit het stedenbouwkundige model, of een eerder stuk waar het gemeentelijke woningaantal van 576 werd genoemd. Hij meent dat dit getal is opgehoogd naar 650 in het ontwerpbestemmingsplan. De heer Van Dommelen leest bij 14.5 'zoveel mogelijk behouden van het Schiekadeblok'.

Wat houdt dit precies in? De heer Verhoef vertelt dat in het Schiekadeblok een aantal objecten is aangemerkt als beeldbepalend object. Hij ziet in de gemeentelijke plannen dat een beeldbepalend object helemaal wordt gesloopt om een variant van de Schiebloktoren te kunnen realiseren. Een ander beeldbepalend object wordt pagina 37

Raadscommissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte Subcommissie bestemmingsplannen op 27 september 2022 Hoorzitting Bestemmingsplannen Hoek van Holland Voorduin en Schiekadeblok aangetast. Hoeveel waarde heeft het als de beeldbepalende objecten toch worden gesloopt? De heer Van Oorschot heeft in verschillende fasen met reclamant gesproken. Uiteindelijk is een plan beoordeeld, kort voordat de nota van uitgangspunten aan de raad door het college is gepresenteerd. Die beoordeling is met de raad gedeeld. Op basis van dat document en die beoordeling is er een besluit genomen over nota van uitgangspunten. De nota van uitgangspunten was de basis voor het Stedenbouwkundig- en uiteindelijk dit bestemmingsplan. Er is een consequente weg gevolgd in de opdracht die de ambtelijke ondersteuning vanuit de gemeenteraad en college krijgt. Dat mensen anders willen of andere plannen indienen is ook een mogelijkheid. Maar er zijn niet telkens nieuwe plannen beoordeeld. De nota van uitgangspunten is vertaald in een plan dat planologische ruimte biedt om bij het Schieblock, aan de Schiestraat een toren te bouwen die ruimte genoeg biedt voor een flink aantal woningen, behoud van een poppodium, horecamogelijkheid, behoud van wederopbouwpanden. In het verleden is al toegegeven dat één beeldbepalend pand, het Perronpand, gesloopt zou kunnen worden.

Het is geen verplichting om het Perronpand te slopen, als woningen gecombineerd kunnen worden met in de onderbouw behoud van het Perronpand is dat ook mogelijk. Vanwege het aantal woningen is gemeend de afweging te maken het Perronpand te kunnen slopen en ruimte te bieden voor een lage woontoren. De plannen zijn uitgebreid in de windtunnel geweest, dat staat ook in de stukken bij het bestemmingsplan. De drie posities van de hoge toren zijn in de windtunnel getest en worden te zijner tijd verder uitgewerkt. Het aantal woningen in het totale bestemmingsplan is 650, waarvan ongeveer 450 in de Schiebloktoren, naast of half op het pand Schieblock. Bewust is gekozen voor meerdere posities van de Schieblocktoren om te kijken of het mogelijk is, in een tender, het pand niet of beperkt aan te tasten en dan weer terug te bouwen in de originele staat. Er is geen bewijs dat voor het nu toegezonden plan van Urban Minds niets aan het Schieblock of het Vrijmetselaarspand hoeft te gebeuren. Waarom niet is ingegaan op verzoeken tot presentatie? Er zijn in het verleden gesprekken geweest over alternatieve plannen, maar besloten om na vaststelling van de nota van uitgangspunten de tijd te besteden aan het bestemmingsplan en onderzoeken die erbij horen en niet meer aan alternatieve plannen die niet door de gemeenteraad zijn meegenomen in de beraadslagingen. De ambtelijke capaciteit is beperkt. 5.

Advisering zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Schiekadeblok

De voorzitter heeft veel gehoord en informatie gedeeld. Hij stelt voor om nu niet alle zienswijzen door te lopen en dit door te schuiven naar de commissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte en daar nog eens rustig met elkaar de zaken door te spreken op 5 oktober a.s. De commissie gaat ermee akkoord. 6.

Sluiting hoorzitting

De voorzitter sluit de hoorzitting.

pagina 38

Van: Cor Quist Verzonden: vrijdag 23 september 2022 21:57 Aan: Ferreira N.M. (Natalia) <n.ferreira@griffie.rotterdam.nl> Onderwerp: Re: Hoorzitting Voorduin Goedendag, Bij deze onze zienswijze aangevuld/verduidelijkt. - Op bladzijde 18 - onder het punt 3.4 Huidig Gebruik - staat nog steeds dat het AtlantikwallMuseum gebruik maakt van twee bunkers. Wij hebben in de eerder ingediende zienswijze reeds aangegeven dat dit onjuist is, het zijn er 9 (bovendien is er voor het gebruik van 2 andere bunkers ook in het verleden toestemming verleend). - Op bladzijde 18 staat onder het kopje 'monument in plangebied' dat er enkele geïntegreerde Nederlandse verdedigingswerken (1936-1939) in het gebied aanwezig zijn. Dit is juist, maar onvolledig. Er zijn namelijk ook Nederlandse bouwwerken uit de Eerste Wereldoorlog (19141918) aanwezig. Beter zou daarom zijn om te spreken over Nederlandse verdedigingswerken uit de periode 1914-1940. - Op bladzijde 12 en 13 wordt gesproken over het Toeristisch Recreatief Ontwikkelperspectief uit 2019 (punt 2.4.1). Een passage uit het TROP wordt geciteerd: "Bunkers worden gedeeltelijk uitgegraven en toegankelijk gemaakt met nieuwe paden. Een wandelpad langs het verdedigingslint. Door deze cultuurhistorische landmarks open te stellen en/of van nieuwe functies te voorzien (B&B in de bunker, optoppen van bunkers), worden zij beleefbaar".

In onze eerder ingediende zienswijze hebben wij reeds aangegeven dat het optoppen van bunkers en het vestigen van een B&B in een bunker in het Voorduin zeer ongewenst is. Wij hebben deze zienswijze uitvoerig onderbouwd met verschillende argumenten. Bovendien is het optoppen en realiseren van een B&B in een bunker in strijd met andere passages in dit beoogde ontwerpbestemmingsplan. Wij gaan er daarom vanuit dat deze passage uit het ontwerpbestemmingsplan zal worden gehaald. Wij bedrukken nogmaals dat geen andere partij dan wij meer kennis en kunde heeft van 'Het Voorduin'. Onze stichting (1996!) heeft o.a. universitair geschoolde vrijwilligers met grote kennis en kunde over het onderhavige gebied. Zij zetten hun kennis en kunde belangeloos in voor Stichting Vesting Hoek van Holland. Los daarvan, en dat kan worden nagetrokken bij Politie, Handhaving, Brandweer en Stadsbeheer is het in het Voorduin bar en boos met illegale activiteiten, vernielingen, poging tot inbraak enz. enz. M.a.w. toekomstige, passende bestemming van bunkers zal doorlopend behoefte hebben aan bewaking en beveiliging. Wij benadrukken nogmaals dat onze stichting de organisatie is over het Voorduin plannen te ontwikkelen. Met vriendelijke groet, Cor Quist Voorzitter, Stichting 'Vesting Hoek van Holland' (Atlantikwall-Museum)

PLEITAANTEKENINGEN Subcommissie Bestemmingsplannen Hoorzitting op 27 september 2020 om 18:00 uur | Zienswijze 6 en 7 (kenmerk 22gr000222) Namens: Schiestraat Ontwikkeling B.V. en LSI participations B.V. Tegen: De vaststelling van het ontwerpbestemmingsplan “Schiekadeblok” van de raad van de gemeente Rotterdam (de Gemeente), met kenmerk NL.IMRO.0599.BP1108Schiekadebl-on01 en het m.e.r.-beoordelingsbesluit.

1

Schiestraat Ontwikkeling B.V. en LSI participations B.V. (LSI) stellen graag voorop dat de discussie die partijen verdeelt, zich niet leent voor een korte mondelinge toelichting van slechts vijf minuten. Zoals LSI in de aanvullende zienswijzen heeft uiteengezet, kent het geschil dat LSI en de Gemeente verdeeld houdt een zeer lange voorgeschiedenis. Een geschiedenis die in de Nota van Zienswijzen ten onrechte wordt afgedaan als niet relevant.

2

Van het College had mogen worden verwacht dat de Raad volledig zou zijn geïnformeerd over de totstandkoming van de vaststellingsovereenkomst in 2015 en het bereiken van overeenstemming in 2013 over de stedenbouwkundige uitgangspunten voor het gebied in de vorm van het Eindrapport Tafelsessies 2013.

3

Op de Parkeerstrook is in het Eindrapport Tafelsessies, als onderdeel van een integrale kantoorontwikkeling op het Schiekadeblok en de Parkeerstrook, een bovengrondse parkeergarage voorzien. Over deze parkeergarage heen wordt vervolgens een (kantoor)gebouw met een volume van circa 75.000 vierkante meter gerealiseerd. Daarmee vormde de Parkeerstrook een belangrijk onderdeel van de integrale (her)ontwikkeling van het Schiekadeblok.