[22bb007259] Bijlage behorende bij 22bb7258 over Monitor Grote Projecten Rotterdam april t/m september 2022
Tekst van het document
Out-of-pocket uitgaven
Krediet
€ 155.300.000
Out-of-pocket uitgaven
€ 98.283.528
Verbruikt
€ 136.696.651
Verbruikt
€ 58.063.033
Resterend
€ 18.603.349
Resterend
€ 40.220.495
Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status geld Het beschikbare budget is toegekend voor de basisopgave van het project en wordt over de gehele contractperiode van 20 jaar uitgegeven. Voor het kunnen realiseren van (extra) ambities probeert het project aanvullende dekking te vinden. In het project Hart van Zuid is voor een vast bedrag een pakket aan werkzaamheden (de zgn. basisopgave) gecontracteerd met BNH (o.a. aanleg en beheer openbare ruimte). Daarbij is vastgelegd waar de werkzaamheden/producten aan moeten voldoen. De voortgang van de realisatie houdt gelijke tred met de voortgang van betalingen aan BNH en daarmee met de voortgang van het verbruikte deel van het krediet. Een aantal delen van de buitenruimte, zoals o.a. versmalling Zuiderparkweg, voorplein Ahoy vallen buiten de contractuele scope. Om deze ambities voor de buitenruimte te realiseren wordt aanvullende dekking gezocht.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
36
Naar overzicht Hart van Zuid
De benodigde inzet van de gemeentelijke organisatie voor het gehele project is zwaarder dan in het begin is ingeschat. In principe is de markt aan zet, maar dit vergt wel begeleiding vanuit de gemeentelijke organisatie, met name als het gaat om specifiek publieke taken als planologische RO-procedures of verkeersbesluiten. Daarnaast kiezen we ervoor om actief te zoeken naar extra kansen en mogelijkheden om de doelstellingen van Hart van Zuid invulling te geven, ook als die niet in het huidige contract zitten en tijdens het afsluiten van het contract met de markt in 2016 nog niet in beeld waren. Tot op heden zijn de hogere apparaatskosten gedekt vanuit de beschikbare onzekerheidsreserve. We zien ook nog kansen voor het ontstaan van extra dekking (anterieure overeenkomsten) vanuit nieuwe ontwikkelingen in het gebied. Voor de komende jaren zal strak gemonitord worden op deze kosten en dekkingsmiddelen. Een ander risico zijn de hogere indexaties, veroorzaakt door stijgende bouwkosten en energiekosten wereldwijd als gevolg van de oorlog in Oekraïne. In de onzekerheidsreserve is een reservering opgenomen voor de indexatiekosten waarvoor de gemeente op basis van het contract verantwoordelijk is. Daarnaast zien we dat de stijgende bouwkosten ertoe leiden tot nieuwe ontwikkelingen mogelijk niet, beperkter of trager tot stand komen.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
37
Naar overzicht Hart van Zuid
Hart van Zuid | Tijd Hart van Zuid is een gebiedsontwikkeling met een contractueel vastgelegde tijdshorizon van twintig jaar. Voor de deelprojecten behorend tot de basisopgave is het tijdpad van de oplevering contractueel vastgelegd. Deze opgaven zijn inmiddels vrijwel allemaal afgerond. Voor de vrije en optionele opgaven heeft BNH de vrijheid om de oplevering te plannen binnen de horizon van twintig jaar.
Bijsturing is niet noodzakelijk In onderstaande tabel zijn de relevante data van de verschillende projecten te vinden. Bij de basisopgaven lopen de projecten zonder afwijking. Het zwembad, het kunstenpand, de hallen van Ahoy, het Rotterdam Ahoy Convention Center (RACC) zijn gereed. Bij de vrije en optionele opgaven is bij enkele projecten meer tijd nodig voor de voorbereiding. Basisopgaven: contractdata Locatie
Datum gereed
Omschrijving
OV-knoop/ busstation
Gefaseerd
De bushaltes zijn verplaatst en 13 juni in bedrijf genomen. Na vaststelling van haalbaarheid van de renovatie van de stationshal en de bouw van een nieuwe fietsenstalling zal verdere voorbereiding hiervan ter hand worden genomen. De start van deze werkzaamheden is gepland eind 2023.
Sociaal Programma
Q4 2020
De contractuele verplichting van het SROI-onderdeel liep af op 31 december 2020. Voor de borging van de lessen uit de evaluatie in de staande organisatie is het programma verlengd naar 2022-2027.
Openbare ruimte
Gefaseerd
De werkzaamheden aan de Gooilandsingel zijn in juni 2022 gestart en worden Q1 2023 afgerond.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
38
Naar overzicht Hart van Zuid
Vrije en optionele opgaven Locatie
Ambitie data start bouw
Ambitie data gereed
Parkeergarage leisureplot
Q2 2023
Q1 2024
Hotel leisureplot
Q2 2022
Q3 2023
Bioscoop + horeca leisureplot
Q1, 2023
Q3 2024
Woningen Zuiderparkhof fase 1
Gereed
Woningen Zuiderparkhof fase 2
Gereed
Woningen Zuiderparkhof fase 3
Gereed
Uitbreiding Winkelcentrum Zuidplein
Gereed
Uitbreiding parkeergarage Winkelcentrum Zuidplein
Gestart
Q4 2022
Ontwikkelopgaven Ontwikkeling ABN-AMRO plot
Voorbereiding
Ontwikkeling Twentestraat
Voorbereiding
Nota van Uitgangpunten en Voorlopig Ontwerp zijn in afrondende fase, contractvorming gestart.
Parnassia
Voorbereiding
Bezig met stedenbouwkundige en financiële verkenning
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
39
Naar overzicht Hart van Zuid
Hart van Zuid | Risico’s Op programmaniveau neemt het aantal geïdentificeerde risico’s af. Dit is een logisch gevolg van het feit dat veel lopende bouwopgaves gereed of in uitvoering zijn. Ondanks dat het risicoprofiel steeds verder afneemt, blijft het resterende risicoprofiel nog dusdanig hoog dat de overall afwijking groot is. Het risicoprofiel wordt gedomineerd door risico’s met een financiële impact op het programma. Dit komt doordat de financiële speelruimte afneemt. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt kritisch gekeken naar de financiële haalbaarheid voordat we een besluit nemen over de daadwerkelijke start van een nieuw project. Daarbij sturen we actief op aanvullende middelen, waaronder subsidies van het Rijk.
Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status risico’s De belangrijkste risicogebieden en bijbehorende beheersmaatregelen zijn hieronder toegelicht: 1. Onvoldoende vulling/voortijdige uitputting Administratieve rekening Geld is een belangrijke sturingsfactor om de (extra) ambities van het project te realiseren. Bouwkosten-stijgingen en de overspannen markt kunnen tot gevolg hebben dat er onvoldoende opbrengsten komen uit nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast is de administratieve rekening deels noodgedwongen anders gebruikt dan oorspronkelijk voorzien (o.a. eerdere tegenvallers bij het realiseren van het congrescentrum, asbestvergoeding) of door o.a. het optreden van risico’s die contractueel gedekt moeten worden, zoals indexering. De vulling van de Administratieve Rekening is continu een aandachtspunt en voor het realiseren van de (extra) ambities wordt geprobeerd zoveel mogelijk aanvullende dekking te vinden. Toelichting Administratieve Rekening: de Administratieve Rekening is een uniek element binnen het project Hart van Zuid. Het is ontstaan om als dekking te fungeren voor aanvullende kwaliteitsingrepen en onbeheersbare risico’s en wordt gevuld door grondopbrengsten van nieuwe commerciële ontwikkelingen die binnen Hart van Zuid door de contractpartij worden gerealiseerd.
Gedurende de uitwerkingsfase zijn gemeente en contractpartij tot de conclusie gekomen dat een deel van deze ingrepen randvoorwaardelijk is voor het realiseren van de projectdoelstellingen. Om deze essentiële ingrepen zeker te stellen is er in de uitwerkingsfase een aanvullend budget van € 4,33 mln. beschikbaar gesteld als initiële vulling van de Administratieve Rekening.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
40
Naar overzicht Hart van Zuid
In het beslisdocument van 22 december 2017 zijn aanvullende afspraken gemaakt tussen gemeente en BNH over inzet van geld vanuit de Administratieve Rekening, waarmee ook een deel van de eerdere tegenvallers bij het realiseren van het congrescentrum vanuit de Administratieve Rekening wordt gedekt. Dit betekent enerzijds een financieel risico, want bij onvoldoende vulling van de Administratieve Rekening komen toch de gemeente en Contractpartij weer aan de lat te staan om het gat te dichten (de gemeentelijke resultaatsverplichting zit opgenomen in de risicoanalyse). Anderzijds betekent het dat de kans op aanvullende kwalitatieve ingrepen kleiner is geworden. 2. Hogere apparaatskosten De benodigde inzet van de gemeentelijke organisatie voor het gehele project is zwaarder dan in het begin is ingeschat. Tot op heden zijn de hogere apparaatskosten gedekt vanuit de beschikbare onzekerheids-reserve. Voor de komende jaren blijft dit een onderwerp waar vanuit het project aandacht voor is. Bij toekomstige ontwikkelingen is het uitgangspunt dat de apparaatskosten kostendekkend doorberekend worden aan de ontwikkelende partij (via anterieure overeenkomsten). 3. Bouwkostenstijging De oorlog in Oekraïne zorgt voor een stijging van de economische onzekerheden door tekorten in materialen en prijsstijgingen wereldwijd. Voor bepaalde productgroepen, zoals bijv.
asfalt wordt gewerkt met dagprijzen en worden geen vaste prijsoffertes meer afgegeven. De prijsstijging van energie begint nu ook in de bouw door te werken en zet de haalbaarheid onder druk. Ook vastgoedbeleggers worden voorzichtig door op stapel staande ingrepen van de Rijksoverheid op de woninghuurmarkt. De gestegen hypotheekrente maakt dat kopers voorzichtiger worden en minder kunnen lenen. De snelheid van verkoop loopt terug. Het risico is dat mogelijke kansen voor verdere ontwikkeling van het gebied niet, beperkt of trager tot stand komen. Het beheersen van de risico’s is een continu aandachtspunt. De prioritering van de risico’s is gewijzigd ten opzichte van de vorige MGP. De afwijking risico’s is ongewijzigd.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
41
Naar overzicht Hart van Zuid
Hart van Zuid | Bestuurlijke documenten Hier treft u een overzicht aan van de relevante bestuurlijke documenten, aangevuld met de huidige stand van zaken met betrekking tot de afdoening van moties en toezeggingen.
Raadsbesluiten met betrekking tot de financiële dekking:
18bb1353
Verlagen van het investeringskrediet van Hart van Zuid in verband met de wijziging van het besluit Begroting en Verantwoording BBV.
22-02-2018
16bb645
Financiële toets gebiedsontwikkeling Hart van Zuid
18-02-2016
14bb6039
Kredietactualisatie
06-11-2014
13gr2985
Aanpassen investeringskrediet van Hart van Zuid van € 204 miljoen naar € 216 miljoen
28-11-2013
13gr769
Kredietactualisatie Gebiedsontwikkeling Hart van Zuid
04-04-2013
11gr2205
Herzien raadsvoorstel investeringsbesluit Hart van Zuid
08-09-2011
Afgehandelde moties, schriftelijke vragen en toezeggingen Raadsbesluit
Omschrijving
Afdoening
21bb16508
Koester Chileense kunst
22bb235
Openstaande moties en toezeggingen 22bb002550
Voortgangsrapportage Hart van Zuid 2021 is op 8 maart jl. door het college vastgesteld en aan de raad ter informatie toegezonden. Dit wordt jaarlijks gedaan.
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
42
Terug naar overzicht projecten
Hofbogen park Kwaliteit
Tijd
Algemene introductie Bestuurlijke documenten
Geld
Risico’s
Bijsturing is niet noodzakelijk Bijsturing nog mogelijk Aandacht/maatregelen noodzakelijk
Situatie vorige rapportage:
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
43
Terug naar overzicht projecten
Hofbogen park
Bestuurlijke documenten
De Hofbogen bevinden zich tussen de binnenstad en de A20. Het voormalige spoorviaduct is tevens rijksmonument en doorkruist verschillende dichtbevolkte stadswijken. Met het Hofbogenpark wordt een nieuw, 2 kilometer lang stadspark gerealiseerd in het noorden van Rotterdam. Binnen het project Hofbogenpark wordt onderscheid gemaakt tussen diverse onderdelen, te weten: het dak en de opgangen, de aanliggende straten en de brug over de A20. Deze onderdelen volgen elk een eigen ontwerptraject waarin onderling de afstemming wordt gezocht. Bij de inrichting van het Hofbogenpark wordt nadrukkelijk ingezet op vergroening, recreatie en verblijf, klimaatadaptatie en biodiversiteit.
. . .
Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik: Voorlopig Ontwerp is uitgezonden. Definitief Ontwerp wordt naar verwachting in het najaar afgerond, daarna volgt een vaststellingsperiode. Aanbesteding voor het selecteren van een bouwteampartner wordt voorbereid. De aanbesteding wordt naar verwachting in december gepubliceerd. Dit hangt samen met de ondertekening van de samenwerkingsovereenkomst (SOK) tussen Dudok en de gemeente.
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
44
Naar overzicht Hofbogen park
Hofbogen park | Kwaliteit Productkwaliteit
. Compacte stad . . . .
Het project Hofbogenpark voegt een 2 kilometer lang park toe in een stenige omgeving. Hiermee ontstaat nieuwe ruimte voor recreatie, spelen en sporten en een nieuwe route om door een groene omgeving naar de binnenstad te lopen. Gezonde stad Met de aanleg van een park ontstaat een rustige groene plek in een drukke en stenige omgeving, die met een wandelpad over de volledige lengte van het dakpark uitnodigt tot beweging. Het groen koelt in de zomer en vergroot tegelijk de biodiversiteit in dit stuk van de stad. Circulaire stad Het groen zorgt voor meer waterberging en versterkt daarmee de groen-blauwe structuur van de stad. Met de aanleg van extra waterberging en zuivering van regenwater kan het water gebruikt worden voor het groen in het park in plaats van kraanwater. Inclusieve stad Op de Hofbogen heeft iedereen de kans om mee te doen. Er is volop ruimte voor verblijven en voor ontmoeting. Het Hofbogenpark brengt mensen op een vrijblijvende manier samen (bijvoorbeeld bij groenonderhoud en activiteiten in het park). Dit bevordert de sociale cohesie in een aantal gemengde wijken. Het Hofbogenpark is rolstoeltoegankelijk en te gebruiken door jong en oud (o.a. dankzij voldoende toegangen). Bovendien dragen de Hofbogen bij aan de identiteit van de omliggende wijk. Zo kan een collectieve trots ontstaan.
Productieve stad De bedrijvigheid in de Hofbogen draagt nu al in beperkte mate bij aan een concurrerend en innovatief vestigingsklimaat. Bij verdere ontwikkeling wordt dit versterkt. Daarnaast bieden de Hofbogen en het Hofbogenpark in toenemende mate inspirerende plekken voor ontmoeting, uitwisseling van kennis, creativiteit en ondernemerschap. De Hofbogen zullen bijdragen aan de trots van bedrijven op hun vestigingslocatie. Zij zullen dit vervolgens willen tonen aan de rest van de wereld.
Proceskwaliteit De kwaliteit van de opgave wordt door verschillende (tussen-) producten geborgd: Schetsontwerp, Programma van Eisen, Voorlopig Ontwerp en Definitief Ontwerp. Bij diverse producten hoort een uitgebreid participatietraject met betrokkenen in en rond de Hofbogen, wat naast de kwaliteit ook voor een beter draagvlak in de buurt zorgt.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
45
Naar overzicht Hofbogen park
Een kwaliteitsteam, bestaande uit experts op o.a. het gebied van landschapsarchitectuur, stedenbouw en kwaliteit van het monument, adviseert en beoordeelt het ontwerp. Daarnaast zijn de Commissie voor Welstand en Monumenten en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed betrokken.
Bijsturing is niet noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status kwaliteit: Om de kwaliteit van het product beter te borgen wordt een second opinion op de technische uitwerking van de dakbedekking opgesteld. Daarnaast wordt de uitvraag aan een bouwteampartner voorbereid zodat deze partij al in de bestekfase onderdeel is van het projectteam. Dit bevordert de samenwerking tussen ontwerpers en uitvoerders.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
46
Naar overzicht Hofbogen park
Hofbogen park | Geld Het project Hofbogenpark is onderdeel van het programma Stadsprojecten. Voor de Stadsprojecten zijn in januari 2022 nieuwe ramingen gecommuniceerd (22bb000183). Het totaal geraamde bedrag van de Stadsprojecten bedraagt € 363,7 mln. De doelstelling voor cofinanciering is gesteld op € 50,5 mln. Het benodigde investeringskrediet van € 313, mln. voor de Stadsprojecten wordt gedekt uit de reguliere investeringsruimte en wordt in jaarlijkse tranches bij de Voorjaarsnota toegekend en verdeeld over de projecten. Conform de Beleidsnota Investeringen Rotterdam 2020 wordt de reguliere investeringsruimte gedekt uit de groeimiddelen van de stad (20bb7586, 20bb8072). De raming van Stadsproject Hofbogenpark op basis van het Voorlopig Ontwerp (21bb13946) is € 54,7 mln., waarbij € 10,9 mln. gedekt moet worden via cofinanciering (22bb00183). Van het benodigde investeringskrediet van € 43,8 mln. is bij de verdeling van het beschikbaar gestelde krediet van 2020 en 2021 € 20,7 mln. toegekend aan Hofbogenpark. Het resterende investeringskrediet van € 23,1 mln. wordt in latere tranches vanuit het Programma Stadsprojecten toegekend.
Aandacht/maatregelen noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status geld In het najaar van 2022 komt het Definitief Ontwerp gereed, op basis waarvan de raming wordt herrekend. Daarbij zal ook het effect van de huidige prijsstijgingen in de indexering zo goed mogelijk worden meegewogen.
.
Het Stadsproject Hofbogenpark bestaat uit drie delen: De raming voor het park op het dak van de Hofbogen is € 38,5 mln. Hiervoor is € 20,7 mln. dekking in de begroting opgenomen. Uitgangspunt is dat de nog benodigde dekking van € 17,8 mln. deels wordt gedekt door cofinanciering en deels via het investeringsvoorstel dat als onderdeel van de begroting 2023 aan de raad ter besluitvorming wordt voorgelegd.
. Voor de omliggende straten is grotendeels nog geen dekking in de begroting opgenomen. De raming voor dit deel van het Stadsproject bedraagt in totaal € 7,5 mln. Het maaiveld in Agniesebuurt-Oost betreft de eerste fase van de aanpak omliggende straten. Dit project is gekoppeld aan de onderhoudsplanning van de riolering, het warmtenet en de bijdrage van het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard (HHSK) voor de wateropgave. Het Definitief Ontwerp (DO) is in augustus 2022 vastgesteld en de uitvoering start naar verwachting in april 2024. De kosten voor dit project worden gedekt door riolering en het GO-fonds (bijdrage van € 540.000).
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
47
Naar overzicht Hofbogen park
. Voor de brug over de A20 is nog geen dekking in de begroting opgenomen. De brug is sterk afhankelijk van cofinanciering en is onderdeel van het droomscenario. De raming voor dit deel van het Stadsproject is € 8,7 mln. De opgave voor cofinanciering is ambitieus. Vanuit het GO-fonds is de bijdrage van € 1,5 mln. toegezegd en vanuit het Groenoffensief € 0,5 mln. Een deel van de cofinanciering wordt gerealiseerd via reguliere subsidies (zoals waterschap HHSK en watermanagement) voor waterberging en ‘werk met werk maken’ (project oppakken samen met regulier onderhoud, zoals rioleringsopgave). Een ander deel moet komen uit ‘nieuwe’ vormen van cofinanciering (nationale en Europese subsidies en bijdragen van derden, zoals de Tijdelijke Impulsregeling Klimaatadaptatie, Erfgoeddeal en New Urban Initiative). Zowel binnen het project als ook het programma van Stadsprojecten wordt veel aandacht besteed aan het vinden van cofinanciering. In het investeringsvoorstel is zekerheidshalve extra dekking gereserveerd voor Hofbogenpark. De afspraak is dat een project volledig is gedekt bij het vaststellen van het DO. Op dit moment is van veel cofinancieringsbronnen onzeker of dit bij vaststellen DO is vastgelegd. Daarom is er een reservering gemaakt voor Hofbogenpark zodat geen vertraging ontstaat bij het niet (tijdig) realiseren van de cofinancieringsopgave.
Dit ontslaat het projecteam niet van het behalen van de doelstellingen, maar het geeft meer ruimte om dit te realiseren. De daadwerkelijke uitgaven voor ontwerp en planuitwerking voor het Hofbogenpark t/m september 2022 zijn € 2 mln. De jaarlijkse structurele kosten voor beheer en onderhoud van het Hofbogenpark worden na het Definitief Ontwerp verder uitgewerkt en conform motie Sies (15bb9224) ingepast in de begroting. De concept beheerparagraaf wordt toegevoegd aan het Definitief Ontwerp. Omdat de raad nog niet heeft ingestemd met de begroting 2023 is dit geld nog niet beschikbaar en staat dit aspect op rood.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
48
Naar overzicht Hofbogen park
Hofbogen park | Tijd De laatste maanden is gewerkt aan de uitzending van het Voorlopig Ontwerp en het opstellen van het Definitief Ontwerp. Hieraan wordt momenteel de laatste hand gelegd. De belangrijkste mijlpalen voor de komende periode zijn als volgt:
. . . .
Hofbogenpark Het Definitief Ontwerp wordt momenteel opgesteld. Naar verwachting wordt het ontwerp najaar 2022 afgerond, daarna volgt een vaststellingsperiode. Na de ontwerpfase zal een vergunning worden aangevraagd, deze procedure loopt van eind 2022 tot medio 2023. Het inrichtingsplan Hofbogenpark zal gefaseerd uitgevoerd worden. De startdatum van de uitvoering van de eerste fase is in de tweede helft van 2023. De uitvoering van fase 1 van het dakpark zal naar verwachting eind 2024 gereed zijn.
.
Aanliggende straten Voor de aanliggende straten is een Quick Scan gemaakt. Gestart wordt met het traject voor het deelproject Inrichtingsplan Agniesebuurt Oost.
.
Brug over de A20 De planvorming voor de brug (onder voorbehoud van voldoende financiële middelen) zal starten in 2026.
Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status tijd: Hofbogenpark is een complex project met een complexe planning. De totstandkoming van de (contractuele) afspraken duurt langer dan verwacht, dit kan in de toekomst mogelijk voor vertraging zorgen. Ten opzichte van de vorige monitor is de planning aangepast, binnen de planning is met onderdelen geschoven voor een meer optimaal proces. De startdatum van de uitvoering van de eerste fase wordt verschoven van de tweede helft van 2023 naar het laatste kwartaal van 2023.
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
49
Naar overzicht Hofbogen park
Hofbogen park | Risico’s In juni - augustus 2022 heeft een herijking van het risicoregister plaatsgevonden.
Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status risico’s: Op basis van het risicoregister van oktober/november 2021 zijn verschillende thema’s benoemd. Dit zijn de elementen waarop de ongewenste topgebeurtenissen (OTG) kunnen worden beheerst. OTG’s zijn over het algemeen afbreukrisico’s voor een project, waar meerdere risico’s toe zouden kunnen leiden. De drie belangrijkste sleutelelementen worden hieronder toegelicht: Onvoldoende cofinanciering en dekking voor het ontwerp Wereldwijd is een significante stijging van materiaalkosten. Dit heeft reeds effect gehad op de kostenramingen van het Hofbogenpark. De meest recente stijgingen zijn in de kostenraming verwerkt. Het is echter niet uit te sluiten dat zich ook in de toekomst nog prijsstijgingen zullen voordoen. Zo goed als mogelijk wordt op de stijgingen in de materiaalkosten geanticipeerd, wel blijft het project afhankelijk van de schommelingen in de mondiale markt. Daarnaast wordt voor het project gebruik gemaakt van cofinanciering. Deze financiering is zoals in de financiële paragraaf staat nog onzeker. De komende tijd wordt zowel op project- als op programmaniveau inzet gepleegd om de aanzienlijke opgave voor cofinanciering te halen. Tegelijk wordt geanticipeerd op een scenario waarbij het park met meer beperkte financiële middelen kan worden gerealiseerd.
Uitloop van het project door complexiteit Het Hofbogenpark is een groot project waarbij verschillende partijen met diverse belangen betrokken zijn. Door al in een vroeg stadium met partijen om tafel te gaan is zo veel mogelijk getracht deze risico’s te verminderen. Belangen van partijen lijken op onderdelen soms lastig te rijmen. Zo heeft de eigenaar van het monumentale vastgoed van de Hofbogen naast de met de gemeente gedeelde ambitie om een dakpark te realiseren ook commerciële belangen en probeert zij haar eigen risico’s te beperken. Het komen tot (juridische) afspraken met partijen kost tijd en kan een significante impact hebben op de voortgang van het gehele project. Dit risico is onveranderd gebleven. Daarnaast zorgt de complexiteit van het project voor extra uitdagingen wat betreft de marktuitvraag.
.
.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
50
Naar overzicht Hofbogen park
. Technische complicaties Er zijn hoge eisen gesteld aan het lekvrij maken van het dak, ook wordt het park demontabel, bereikbaar en in compartimenten ontworpen. Hierdoor wordt getracht een lekkage tijdens het gebruik van het dak van het park zo veel mogelijk te voorkomen en wanneer het zich toch voordoet, het relatief eenvoudig te kunnen repareren. In het beheerplan wordt een protocol toegevoegd indien een lekkage alsnog optreedt. Ook wordt in samenwerking met betrokken partijen voorafgaand aan de aanleg van het park een nulmeting van de waterdichtheid van het dak gedaan en wordt veel aandacht besteed aan het voorkomen van lekkages gedurende de uitvoering. Technische complexiteit kan bovendien zorgen voor uitdagingen rondom de aanbesteding. Door een reëel ontwerp te maken, de risico’s voor de aannemer aanvaardbaar te houden en het beheer tijdig mee te nemen wordt geprobeerd een zo geschikt mogelijke bouwteampartner te selecteren.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
51
Naar overzicht Hofbogen park
Hofbogen park | Bestuurlijke documenten Hier treft u een overzicht aan van de relevante bestuurlijke documenten, aangevuld met de huidige stand van zaken met betrekking tot de afdoening van moties en toezeggingen.
Raadsbesluit
Documenten
21bb9453
Ophoging krediet voor 7 Stadsprojecten
20bb014668
Toekenning krediet voor 7 Stadsprojecten
Afdoening
Schriftelijke vragen 17bb2949
Invulling en vergroening dak van de Hofbogen
Correspondentie Moties en toezeggingen 18bb8377
Toezegging wethouder Kurvers om na verkoop van de Hofbogen met de nieuwe eigenaar en betrokken partijen over de inrichting van de Hofbogen in gesprek te gaan. Aangegeven is dat op basis hiervan een nader uitgewerkt ontwerp wordt gemaakt, met aandacht voor beheer en veiligheid
21bb13946
17bb6099
Motie Hofbogen Groen
16bb1339
Motie Aanpak vervallen Hofboog over Noorderkanaal, Liskwartier
17bb11088
Toezegging wethouder Baljeu om de optie van een goede noordzuid fietsverbinding over de zgn. Hofbogen te bekijken
30-11-2009
18bb1907
Motie Tjoeke tjoeke tjoek, zo doet de trein
18bb7925
14bb6259
Motie Maak dak Hofbogen groen-proef!
15bb5133
Tz081216/6
2bb000183
Herijking ramingen Stadsprojecten
21bb013946
Uitzending Voorlopig Ontwerp
21bb008648
Vaststelling Programma van Eisen
20bb007586
Voorjaarsbrief
20bb8072
Collegebrief over 7 Stadsprojecten
20bb016324
Consultatie Schetsontwerp
19bb17137
Verkoop Hofbogen
18bb7029
Toelichting over proces en consequenties verkoop Hofbogen
14bb003332
Voortgang dossier Hofbogen
14bb005143
Over afspraken met ProRail, EFRO-subsidie, verkoop Hofbogen
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
52
Terug naar overzicht projecten
DMP Hofplein Kwaliteit
Tijd
Algemene introductie Bestuurlijke documenten
Geld
Risico’s
Bijsturing is niet noodzakelijk Bijsturing nog mogelijk Aandacht/maatregelen noodzakelijk
Situatie vorige rapportage:
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
53
Terug naar overzicht projecten
DMP Hofplein
Bestuurlijke documenten
Het Hofplein met fontein is een iconische plek in Rotterdam. Het huidige ontwerp van het Hofplein stamt uit de jaren ’50 en is een gevolg van het Basisplan van Van Traa, dat veel ruimte gaf aan de auto. Het plein bestaat op dit moment uit niet veel meer dan de iconische fontein en wat restruimte aan de rand, sterk gesplitst door bijna on-oversteekbare brede zones van auto- en tramverkeer. De vorm van het plein is bovendien volledig afgestemd op het autoverkeer en heeft weinig te maken met de stedenbouwkundige rechthoekige grondvorm van het plein.
Meer evenwichtig verkeersmodel In het nieuwe plan voor het plein is, in vervolg op de Coolsingel, ingezet op een meer evenwichtig verkeersmodel met een betere balans tussen ruimte voor de auto, openbaar vervoer, voetganger en fietser. Er is met prettige en veilige loop- en fietsroutes aandacht voor de menselijke maat. Het auto- en fietsverkeer volgt de stedenbouwkundige vorm van de bebouwing rondom het plein, waarmee het middengebied met fontein kan worden getransformeerd naar een groot en groen stedelijk plein, passend bij de dynamiek van de binnenstad. Dankzij comfortabele brede trottoirs langs de gevels worden de loopstromen langs de gevels geïntensiveerd en ontstaat aan alle randen van het plein een logische aansluiting op de omgeving. Voor fietsers ontstaat veel ruimte en comfort op het nieuwe plein. Voor zowel wandelaars als fietsers verbetert de oversteekbaarheid sterk en vermindert zo de barrière tussen Rotterdam Noord en Centrum. Trams blijven gebruik maken van het plein en zullen door slimme inpassing een goede interactie met voetgangers, fietsers en autoverkeer aangaan. Tussen 2020 en 2030 neemt het aantal voetgangers op het Hofplein naar verwachting toe met ten minste 20-70% tot mogelijk een verdrievoudiging op etmaalbasis. Het aantal fietsers neemt met 40-70% toe, waardoor de fiets in aantallen de dominante vervoerswijze op het plein wordt.
Het autogebruik op het Hofplein kan tot 40% afnemen. De auto speelt daarmee in aantallen straks een meer ondergeschikte rol ten opzichte van voetgangers en fietsers. De daling van het autogebruik op het Hofplein kent verschillende oorzaken: verschuiving naar andere vervoerswijzen (autonome ontwikkelingen), vermindering van (doorgaand) autoverkeer zonder herkomst of bestemming in het Centrum en een nieuwe verdeling van ontsluitingsroutes in het Centrum. Het Hofplein krijgt een meer lokale functie met focus op de ontsluiting van de omliggende binnenstadkwartieren en het faciliteren van parkeerroutes van en naar de grote(re) garages in de omgeving. Spectaculair Park Plein Een spectaculair groot gebied met een verblijfskarakter in een hoogstedelijke omgeving zal in het midden worden vrijgespeeld. Dit wordt ingericht met een combinatie van groene grasvlakken, vaste planten, pleinachtige ruimten en tientallen bomen. De huidige
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
54
Terug naar overzicht projecten
iconische fontein wordt het brandpunt van het nieuwe Hofplein, als prominent hart van het plan. Op het nieuwe plein wordt de fontein omgeven door goed beloopbare zones. Daarbij worden hoogteverschillen slim ingezet zodat de kruisingen met de tram worden beperkt en overzichtelijk worden gemaakt. Deze hoogteverschillen worden benut voor het maken van zitbanken zodat iedereen dichtbij de fontein kan zitten en de prachtige sculpturen van waterdieren, die daar onderdeel van uitmaken, in ogenschouw kan nemen. Het middelste gedeelte van het plein wordt bereikbaar gemaakt door zes brede zebrapaden, die alle hoeken van het plein met elkaar verbinden. De plinten van het plein, die grenzen aan de bebouwing zijn breed genoeg voor een tweerichtingenfietspad, groen en terrassen. Daarmee wordt het Hofplein een prettige en groene verblijfsplek voor Rotterdammers en bezoekers: een plek om te lunchen, uit te rusten, nieuwe energie op te doen en op de foto te gaan met de iconische gebouwen van Rotterdam op de achtergrond. Op het Hofplein ervaar je de reuring van de grote stad in optima forma. Aanhechting van Rotterdam Noord op de binnenstad Een belangrijke verworvenheid van de nieuwe indeling is de versterking van de verbinding tussen het centrum (Coolsingel, Lijnbaan, Pompenburg Zuid etc.) en het noorden van Rotterdam (Oude Noorden, Schieblok, Centraal Station).
Sinds de uitvoering van het Basisplan van Van Traa is het Hofplein een grote barrière voor voetgangers. Door de vergrote verblijfsplek in het midden, een lagere verkeersintensiteit, brede plinten en grote zebra’s is het plein straks goed diagonaal oversteekbaar. Zo kunnen de looproutes tussen het Lijnbaankwartier en het Oude Noorden en tussen Pompenburg Zuid en het Rotterdam Central District verder worden verbeterd. Het plan versterkt daarmee de ambities van de ontwikkeling van de Hofbogen, ZOHO en van het Schiekadeblok en omgeving. Bijdragen aan verdere verdichting Door Hofplein te transformeren in een verblijfsplein met substantieel minder autoverkeer, wordt het aantrekkelijker om meer woningbouw en maatschappelijke voorzieningen rondom het plein te realiseren. Momenteel wordt gewerkt aan plannen voor het Schiekadeblok, RISE (Hofplein 33/Coolsingel 6), Pompenburg en het Shell-kantoor aan Weena-Zuid, alle aansluitend op het Hofplein. In de nabije omgeving wordt eveneens gewerkt aan ZOHO, Benthemstraat 30, Treehouse, POST, Coolsingel 75 en de Lumièretoren. Als al deze plannen worden gerealiseerd in de huidige vorm, dan zullen binnen een straal van 500 meter van de Hofpleinfontein meer dan 4.500 woningen worden toegevoegd.
Een transformatie van het Hofplein zal de woningbouw in het gebied stimuleren en uiteindelijk - om een goed woon- en leefklimaat te creëren - een randvoorwaarde zijn voor deze grootschalige verdichting. In de verkeersprognoses t.b.v. het gebruikte verkeersmodel zijn deze woningaantallen en ook het bijbehorend parkeerprogramma reeds meegenomen. Bij de projecten wordt (vanwege de centrale ligging) ingezet op het stimuleren van andere vormen van vervoer dan de auto en het minimaliseren van de parkeerbehoefte.
‹ Ga terug
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
55
Terug naar overzicht projecten
Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik: Uitwerking Voorlopig Ontwerp naar Definitief Ontwerp Na de uitgebreide participatie van vorig jaar is op 18 januari jl. door het college van B en W het Voorlopig Ontwerp (VO) van het inrichtingsplan vrijgegeven voor consultatie met de omgeving. Dit VO-boekje en bijbehorende plankaarten zijn breed uitgezonden voor feedback. Deze feedback is vervolgens - waar mogelijk en nuttig - verwerkt in het Definitief Ontwerp (DO). Meer uitgebreide feedback is gekomen van partijen zoals de hulpdiensten, RET, Rotterdam Partners en de Marathon. Dit heeft ervoor gezorgd dat enkele principiële keuzes gemaakt moesten worden in de uitwerking van het DO, zoals: De uitloopzone van de Marathon blijft ook over het nieuwe Hofplein (en het Weena) gaan. De organisatie van Rotterdam Marathon heeft het uitloop-parcours op het nieuwe Hofplein geprojecteerd. Dit lijkt in de nieuwe situatie goed te passen, met enkele kleine aanpassingen in het ontwerp en een goede check op de calamiteitenroutes in de nieuwe situatie (op de dag van de Marathon). Materiaalkeuzes: tussen de tramsporen komt geen halfverharding, omdat dit niet te combineren is met de intensieve schoonmaak van de wissels en sporen met hogedrukspuiten.
De grotere evenementen zoals genoemd in het VO-boekje (anders dan de doorstroomevenementen zoals de Marathon en Rotterdam Unlimited) passen niet meer op het Hofplein qua bezoekersaantallen en ook vanwege de beperkte zichtlijnen en (verkeers)veiligheid. Daarnaast is een belangrijke ontwikkeling dat de DO-raming aanzienlijk hoger uit is gekomen dan de VO-raming. Zie verder hoofdstuk ‘Geld’.
. . . .
Spoorversobering Samen met RET en MRDH wordt gewerkt aan de ‘spoorversobering’ op het Hofplein: aangezien alle sporen op het Hofplein toch al vervangen worden, is onderzocht welke sporen echt nodig zijn voor exploitatie en welke sporen geschrapt kunnen worden. Doel hiervan is om de hoeveelheid rails op het plein te verminderen, wat de beeld- en verblijfskwaliteit ten goede komt. Een ander belangrijk voordeel is dat de voetgangersoversteken over de tramsporen in de noordwest- en zuidwesthoeken in het middengebied nog maar over twee tramsporen gaan in plaats van over drie tramsporen, wat de oversteken veiliger en overzichtelijker maakt. Samenwerking met RET De projectorganisatie is in gesprek met de RET om te komen tot een samenwerkingsovereenkomst. In het nog op te stellen bestek zal de aannemer gevraagd worden om de kosten van de RET separaat en direct bij RET in rekening te brengen, zonder tussenkomst van de gemeente. Hoewel de gemeente opdrachtgever is richting de aannemer, komen de risico’s van overschrijdingen op het RET-deel van het bestek dankzij deze overeenkomst bij de RET te liggen.
‹ Ga terug
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
56
Terug naar overzicht projecten
Onderzoek naar de economische impact van de herinrichting Rebel Group heeft samen met TNO en Springco een verkenning gedaan naar de mogelijke economische impact van het VO Hofplein op het centrumgebied. De onderzoeksvragen zijn in samenspraak met ondernemersvereniging Rotterdam Centrum (ORC) (voorheen Urban Department Store) en stichting Rotterdam Central District (RCD) geformuleerd. Er is namelijk bezorgdheid bij de ondernemers dat de nieuwe situatie de bereikbaarheid en logistiek van de winkels en kantoren in de binnenstad negatief zal beïnvloeden. In het onderzoek is het effect van de herinrichting op bezoekersdoelgroepen, herkomstgebieden, type aanbod (winkels en kantoren), koopgedrag en op logistiek en bevoorrading beoordeeld.
. . . . . . . .
Belangrijke uitkomsten zijn: De herinrichting van het Hofplein heeft een positief effect op de Rotterdamse binnenstad. Er komen door de herinrichting meer mensen naar de binnenstad: meer fietsers, voetgangers en OV-gebruikers. Deze nieuwe bezoekers hebben gemiddeld meer te besteden, waardoor voor winkels en horeca de mogelijkheid bestaat om hun omzet te laten groeien. Het aantal bezoekers aan de binnenstad vanuit Rotterdam en de regio die goed wordt bediend door OV zal toenemen. Het aandeel bezoekers uit gemeenten die slecht bediend worden door OV, neemt af. Er wordt een waardestijging van het vastgoed rondom het Hofplein verwacht, vanwege de herinrichting van het Hofplein. Het gebied er omheen wordt daardoor aantrekkelijker voor wonen en werken. Het verkeer op het Hofplein zal in de toekomst langzamer gaan rijden, maar het zal wel doorrijden. Het aandeel automobilisten ‘op doorreis’ (dus geen bestemmingsverkeer), zal in de toekomst naar verwachting afnemen. Het karakter van winkels rondom het Hofplein zal veranderen. Meer flexibele kantoorconcepten, horeca en ‘belevenissen’. Het effect van het nieuwe Hofplein op de logistieke afhandeling in de omgeving zal eerder positief zijn dan negatief. De resultaten geven op basis van de rapportage geen aanleiding voor aanpassingen aan het DO. De ondernemers en RCD hebben aangegeven dat de verkenning hen onvoldoende geruststelt.
Zij achten de diepgang van de studie van Rebel Group onvoldoende. Ze delen weliswaar de ambitie, maar vrezen dat er (tijdig) onvoldoende flankerende maatregelen worden genomen om de bereikbaarheid te garanderen. Ze denken daarbij bijvoorbeeld aan uitbreiding P&R faciliteiten en intensiveringen op het metronet. SO heeft de ORC en RCD beloofd dat hun mening zal worden betrokken bij de besluitvorming. Er komt een gesprek met wethouder Karremans en de partijen verwoorden hun conclusies in een brief aan het college van B en W. De brief wordt ook bij de DO-besluitvormingsstukken gevoegd.
‹ Ga terug
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
57
Terug naar overzicht projecten
Reductie van de hittestress na de herinrichting Tot slot heeft Arcadis een hittestress-analyse uitgevoerd om te toetsen of het nieuwe ontwerp van het Hofplein een significante reductie van hittestress gaat opleveren. Conclusie is dat dit ontwerp ervoor zorgt dat het drukke verkeersknooppunt verandert in een koele verblijfslocatie. De gemiddelde gevoelstemperatuur neemt gedurende de jaren af met ruim 7 °C, wat zal zorgen voor minder hittestress. Net na realisatie zijn de bomen echter nog niet volgroeid en zal de hittestress reductie daarom nog lager liggen. Het is dan direct onder de bomen al wel koeler, maar er blijven dan ook nog veel warme plekken op het plein. De gevoelstemperatuur zal blijven afnemen naarmate de bomen groeien richting de eindsituatie (2050 in de berekening). Bereikbaarheidsplan In de volgende projectfase wordt een bereikbaarheidsplan voor de uitvoering uitgewerkt, waarin de afstemming van werkzaamheden op stedelijke schaal, de bereikbaarheid van parkeergarages en bouwplaatsen in de binnenstad en flankerende maatregelen de aandacht krijgen. Het betreft bij flankerende maatregelen naast een set aan gedragsinterventies een duidelijke communicatiestrategie. Doel is om de reconstructie aan te grijpen om de bewustwording van alternatieven voor met name het gemotoriseerd verkeer te vergroten en het effect in de definitieve situatie te bestendigen.
Tijdens de werkzaamheden zal er een ‘calamiteitenoverleg’ zijn en vanaf de oplevering zal gestart worden met monitoring.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
58
Naar overzicht DMP Hofplein
DMP Hofplein | Kwaliteit
.
Uitganspunten kwaliteit: De kwaliteit van de herinrichting is ten eerste vastgelegd in het Programma van Eisen (PvE) voor het Hofplein en vervolgens geborgd in het VO en het DO. Daarnaast wordt de kwaliteit bewaakt door het kwaliteitsteam Hofplein dat bestaat uit de experts van de betrokken vakgebieden van de gemeente en Stedenbouw- en landschapsarchitectuurbureau Juurlink + Geluk (ontwerper van het plein). In de voorgaande fasen (PvE en VO) zijn diverse manieren en momenten voor participatie georganiseerd om de Rotterdammer blijvend te betrekken bij het project en zijn/haar input mee te kunnen nemen.
. . . . . . . . . . . .
Het integraal inrichtingsplan (IP) voor de herinrichting van Hofplein omvat: Meer ruimte voor lopen en fietsen; Meer groen; Voldoende ruimte (en sfeer) om te verblijven; Een verkeersveilige pleininrichting; Een goede doorstroming van de tram; Levendige plinten; Prettige verlichting; Slimme combinaties van benodigde masten; Betere afwatering; Mogelijkheden voor een goede aansluiting op gebiedsontwikkelingen rond het plein; Mogelijkheden voor een goede aansluiting op de mogelijke herinrichting van Weena Zuid.
. . .
Het integrale IP zorgt voor: Een parkplein met een sterke, eigen identiteit. Een verbetering op het gebied van duurzaamheid en volksgezondheid (luchtkwaliteit, geluidreductie, biodiversiteit, verminderen hittestress). Een aantrekkelijk vestigingsklimaat (bijdrage werkgelegenheid en economie).
Bijsturing is niet noodzakelijk
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
59
Naar overzicht DMP Hofplein
Actuele ontwikkelingen en toelichting op status kwaliteit: Er zijn veel inspanningen verricht om kritisch te ramen en tegelijk de groene sfeer en prettige verblijfskwaliteit van het ontwerp te waarborgen. In opdracht van de Stuurgroep Stadsprojecten is ook voor het DO samen met de ontwerper gekeken naar mogelijke (modulaire) optimalisaties in het ontwerp en fasering/ prioritering om de financiële overschrijding op het project te beperken. Daaruit is een optimalisatie afgesproken, die geen grote impact heeft op de kwaliteit van het eindresultaat. Wellicht kunnen niet alle geplande bomen in het ontwerp gerealiseerd worden, als gevolg van (niet-)verplantbaarheid en zichtlijnen. Aandachtspunten zijn de nabijheid van bomen bij de bovenleidingen van de tram en zichtlijnen op oversteekplaatsen en bochten. Deze detaillering vindt plaats in de (huidige) DO-fase. De RET heeft onderzoek gedaan naar de geluidsoverlast van de trams op het Hofplein. Naar aanleiding van deze analyse zijn verschillende maatregelen doorgevoerd. Zo is er gekozen voor korte tramroutes over het Hofplein, wat een reductie van het geluid oplevert. Ook wordt de tramwaarschuwingslichtinstallatie aangepast (geluidsniveau en richten van de speakers) en wordt onderzocht in hoeverre we de spuitinstallatie van de fontein kunnen inzetten. Ook heeft het ontwerp een afhankelijkheid van project RISE.
Het zuidoostelijk kwadrant kan pas worden gerealiseerd na oplevering van de aangrenzende woontorens RISE. Wanneer de oplevering plaatsvindt is nog onduidelijk. Tot die tijd is sprake van een tijdelijke situatie wat het Hofplein-ontwerp betreft. In deze tijdelijke situatie is voor een goed functionerende aansluiting op het plein gezorgd. Het windonderzoek in opdracht van project Hofplein heeft aangetoond dat de vastgoedontwikkelingen RISE en Weena 70 - zoals nu beoogd - impact hebben op de verblijfskwaliteit op het Hofplein. RISE verslechtert de verblijfskwaliteit op Hofplein in de directe omgeving voor het gebouw zelf. Weena 70 lijkt dit effect in mindere mate ook te hebben. Zowel voor RISE als voor Weena 70 dient aanvullend onderzoek gedaan te worden naar de invloed van de gebouwen op het plein en naar mogelijke beheersmaatregelen. Voor RISE is dit reeds in gang gezet. Verder dient de Lumière-ontwikkeling ook een windstudie te doen waarin (o.a.) het Hofplein wordt meegenomen. Voor de uitvoering van deze aanvullende windstudies zijn de ontwikkelaars verantwoordelijk. Uitgangspunt hierbij is dat de beoogde verblijfskwaliteit op het plein niet (significant) verslechtert en dat het ontwerp van het Hofplein niet aangepast wordt.
. . . . .
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
60
Naar overzicht DMP Hofplein
DMP Hofplein | Geld Het project Hofplein is onderdeel van het programma Stadsprojecten. Voor de Stadsprojecten zijn in januari 2022 nieuwe ramingen gecommuniceerd (22bb000183). Het totaal geraamde bedrag van de Stadsprojecten bedraagt € 363,7 mln. De doelstelling voor cofinanciering is gesteld op € 50,5 mln. Het benodigde investeringskrediet van € 313,2 mln. voor de Stadsprojecten wordt gedekt uit de reguliere investeringsruimte en wordt in jaarlijkse tranches bij de Voorjaarsnota toegekend en verdeeld over de projecten. Conform de Beleidsnota Investeringen Rotterdam 2020 wordt de reguliere investeringsruimte gedekt uit de groeimiddelen van de stad (20bb7586, 20bb8072). De raming van Stadsproject Hofplein op basis van het DO is € 38,6 mln., waarbij € 6,5 mln. gedekt moet worden via cofinanciering. Van het benodigde investeringskrediet van € 32,1 mln. is bij de verdeling van de eerste twee tranches in 2020 en 2021 € 15,3 mln. toebedeeld aan Hofplein. Begin 2022 is een bedrag van € 0,3 mln. overgeheveld naar stadsproject Westblaak. In het investerings voorstel van 2022 is de derde tranche voor de Stadsprojecten opgenomen. Binnen deze tranche wordt € 17,1 mln plus het bedrag dat nu nog ontbreekt aan cofinanciering (€ 2,2 mln) gereserveerd voor Hofplein.
Aandacht/maatregelen noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status geld: De raming van Stadsproject Hofplein is op basis van het DO € 38,6 mln. De eerdere raming, gebaseerd op het VO, kwam uit op € 31,9 mln. De stijging van de geraamde kosten wordt voor bijna de helft veroorzaakt door stijgende bouwrente en indexatie. De afgelopen periode is gebleken dat de ontwikkelingen in de markt nog steeds zeer onvoorspelbaar zijn en sneller stijgen dan de kostprijsindex, met een benodigde bijstelling van de investeringsraming tot gevolg. Dit blijft een risico. Onzeker is hoe de markt zich de komende periode ontwikkelt en of de prijsontwikkeling zich weer gaat bewegen binnen de gecalculeerde index (zie ook onderdeel ‘Risico’s’). De verdere stijging is vooral toe te schrijven aan een bijstelling van de apparaatslasten en een bijstelling van de kosten voor beweg wijzering. In de vorige Monitor Grote Projecten is aangegeven dat er zorgen zijn over de hoogte van de geraamde apparaatslasten. Vergelijking met de herinrichting van de Coolsingel laat zien dat er onvoldoende apparaatslasten opgenomen waren. Bovendien leidt de extra looptijd tot verdere stijging van de apparaatslasten. Door het gelijktijdig aanpakken van de spoorvervanging zal de uitvoeringsduur geen 1 jaar, maar 2 jaar zijn (zie ook onderdeel ‘Tijd’).
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
61
Naar overzicht DMP Hofplein
De andere benodigde bijstelling, de kosten voor bewegwijzering, was onvoldoende uitgewerkt in de VO-raming. Het betreft hier de aanpassingen van de blauwe borden. Door de beoogde aanpassing naar een verkeersluwere locatie, is een grootschalige aanpassing van bewegwijzering in de binnenstad nodig. Op het Hofplein zelf, maar ook als gevolg van de aansluitingen op de toeleidende boulevards. Om de kosten te drukken, wordt hierbij zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de bestaande staanders, frames en portals, wat helaas niet overal kan. Bij de nadere uitwerking van deze aanpassingen is ook hier weer rekening gehouden met de opgedane ervaringen bij de herinrichting van de Coolsingel. Vanwege de spoorvervanging en extra spoorwerkzaamheden door de RET wordt uitgegaan van een uitvoeringsduur van 2,5 jaar. Om de overlast tijdens de uitvoering tot een minimum te beperken wordt samen met de RET een plan van aanpak opgesteld met de te nemen verkeersmaatregelen en de communicatie naar de omgeving. De hiermee gemoeide kosten zijn op dit moment nog onvoldoende inzichtelijk. De komende periode wordt dit plan samen met de RET verder uitgewerkt en wordt bepaald hoe de kosten worden verdeeld tussen RET en gemeente. De bijgestelde opgave voor cofinanciering van € 6,5 mln. is nog steeds ambitieus. Op dit moment is een bedrag van ca. € 4,3 mln. zeker (ruim 65%).
De cofinancieringsopgave is daarmee op dit moment nog niet volledig ingevuld. Vanuit het programma Stadsprojecten is gekozen om het gat van € 2,2 mln. op de cofinanciering op te nemen in het investeringsvoorstel 2022. Het benodigde aanvullende investeringskrediet voor Hofplein komt daarmee uit op (€ 17,1 mln. + € 2,2 mln.) € 19,3 mln. Het restant van de cofinancieringsopgave Hofplein wordt bij het investeringsvoorstel betrokken, omdat anders een kostbare vertraging optreedt: het DO kan niet worden vastgesteld als het plan niet volledig gedekt is. In dat geval loopt het project niet alleen vertraging op, maar wordt ook duurder door extra apparaatskosten, bouwrente en indexering. De cofinancieringsopgave van € 6,5 mln. blijft echter staan. De projectorganisatie Hofplein blijft onverminderd inzet plegen op het genereren van extra cofinanciering om zo invulling te geven aan de cofinancierings opgave van € 6,5 mln. Indien succesvol, zal er binnen het programma Stadsprojecten met het investeringskrediet geschoven worden om toekomstige stadsproject(onderdel)en van dekking te voorzien. Dit aspect staat op rood, omdat de extra benodigde dekking als gevolg van de hogere raming op dit moment nog niet beschikbaar is gesteld door de gemeenteraad.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
62
Naar overzicht DMP Hofplein
DMP Hofplein | Tijd
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
63
Naar overzicht DMP Hofplein
Aandacht/maatregelen noodzakelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status tijd: Zoals eerder al beschreven is gaat de RET naast vervanging van de bovenleiding en masten, ook de beoogde spoorvervanging gelijktijdig uitvoeren met de uitvoering van het Hofplein. Als dit niet direct wordt meegenomen, zou het betekenen dat het Hofplein na oplevering opnieuw voor langere open komt te liggen vanwege deze spoorvervangingswerkzaamheden. Nu wordt er werk met werk gemaakt. Aanvullend hierop is gezamenlijk gekozen om ook het aantal sporen te verminderen op het Hofplein. Deze keuzes hebben gevolgen voor de doorlooptijd van de voorbereiding, omdat dit verwerkt moet worden in het DO. Vervolgens heeft dit vanzelfsprekend ook gevolgen voor de doorlooptijd van de besteksvoorbereiding. Bovendien is door deze werkzaamheden de complexiteit van de uitvoeringsfasering toegenomen. Om deze redenen hebben we de geplande (reguliere) doorlooptijd voor de voorbereiding en aanbesteding moeten uitbreiden. De beoogde start van de uitvoering is nu eind februari 2024. Dit komt door de langere doorlooptijd van het bestek en het aanbestedingstraject en ook omdat de besluitvorming over het DO later plaatsvindt, vanwege deze toevoegingen. De doorlooptijd van de uitvoering is geschat op 2,5 jaar en afhankelijk van de complexe uitvoeringsfasering, inclusief integratie van de vervanging van de tramsporen.
Deze uitvoeringsfasering wordt de komende maanden verder uitgewerkt op basis van het onlangs genomen besluit om de hoeveelheid tramrails te versoberen.
. . .
De belangrijkste mijlpalen voor de komende tijd zijn als volgt: Het DO afronden: Q4 2022 zal het DO ter vaststelling worden aangeboden aan het college van B en W. De uitvoering van Hofplein zal naar verwachting eind februari 2024 starten. De oplevering staat gepland in de tweede helft van 2026. Het aspect tijd is op rood gezet, omdat uitloop in tijd heeft plaatsgevonden en de huidige planning nog steeds krap is. Bovendien zijn in de nabije omgeving diverse (grote) bouwplannen voorzien, die de uitvoeringsplanning extra ingewikkeld maken. De planning kan hierdoor nog gaan veranderen met mogelijk financiële consequenties tot gevolg.
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
64
Naar overzicht DMP Hofplein
DMP Hofplein | Risico’s Het Hofplein zal een grondige metamorfose ondergaan van een verkeersplein naar een groen verkeers- en verblijfsplein. De doelstelling voor vergroening i.c.m. de tramfunctie op het plein blijft een lastig evenwicht. De belangrijkste risico’s liggen op het gebied van de financiën en de relatie met andere projecten
Bijsturing nog mogelijk Actuele ontwikkelingen en toelichting op status risico’s. De risico’s zijn in kaart gebracht en worden gemonitord via periodieke risicosessies. Op 1 september 2022 heeft de laatste grote risicosessie plaatsgevonden. De grootste risico’s zijn op dit moment: 1. In de investeringsramingen is rekening gehouden met een verhoogde indexering. De marktontwikkeling blijft echter onvoorspelbaar waardoor onduidelijk is wanneer de prijzen normaliseren en zich weer bewegen binnen de aangenomen index. Dit kan invloed hebben op de aanbesteding. 2. De uitvoering van het Hofplein is afhankelijk van planningen van spoorwerkzaamheden (tram) binnen het project Roseknoop: de remise Beverwaard dient weer bereikbaar te zijn voordat de spoorvervanging op het Hofplein kan plaatsvinden. Momenteel sluiten die planningen op elkaar aan. Echter, zodra de Roseknoop vertraagt heeft dit effect op de werkzaamheden aan het Hofplein. 3. Om hinder voor de stad en de directe omgeving tot een minimum te beperken is gekeken naar een optimale fasering van de planning en bijbehorende afsluitingen voor de verkeerssituatie. Er wordt een BLVC-plan (bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en communicatie) opgesteld om hier meer inzicht in te krijgen met extra aandacht voor het onderdeel bereikbaarheid.
Echter blijft het Hofplein één van de grootste verkeersaders van de stad en is het onoverkomelijk dat vooralsnog hinder zal worden ervaren. 4. Rioolvervanging was al meegenomen in de scope van het project, maar inmiddels heeft afdeling Water aangegeven dat ook werkzaamheden aan het collecteurriool moeten plaatsvinden. Dit kan invloed hebben op de uitvoeringsplanning. Door de huidige ontwikkelingen is het risicoprofiel wel afgenomen, maar blijft de status oranje.
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
65
Naar overzicht DMP Hofplein
DMP Hofplein | Bestuurlijke documenten Hier treft u een overzicht aan van de relevante bestuurlijke documenten, aangevuld met de huidige stand van zaken met betrekking tot de afdoening van moties en toezeggingen. Voorlopig Ontwerp (VO) Op 18 januari 2022 heeft het college van B en W het VO vrijgegeven voor consultatie met de omgeving. Hierop is de bijbehorende raadsinformatiebrief (21bb014444) verstuurd en zijn de volgende documenten in vooruitzending gegaan: 21bb014445
Voorlopig Ontwerp Hofplein 2023 - tijdelijke situatie
21bb014446
Voorlopig Ontwerp Hofplein 2030 - situatie na oplevering RISE
21bb014447
VO-boek
21bb014468
Bijlage bij VO-boek Notitie Urban Water Buffer Hofplein
21bb014469
3D artistic impression Hofplein VO Aerial View
21bb014470
3D artistic impression Hofplein VO Crossing View
21bb014471
3D artistic impression Hofplein VO Internal View
Onderdeel van dit VO is ook een bomenplan. In de vergadering van de commissie BWB op 21 april 2021 heeft toenmalig wethouder Wijbenga-Van Nieuwenhuizen toegezegd het Bomenplan Hofplein toe te sturen, waarin o.a. wordt ingegaan op de mogelijkheid tot het behoud van bestaande bomen en aanplant van de zwarte den (21bb5449). Op 29 oktober 2021 is namens wethouder Karremans kenbaar gemaakt (21bb013381) dat het bomenplan onderdeel is van het Voorlopig Ontwerp (VO) Hofplein. In maart 2022 is een afdoeningsvoorstel voor de toezegging verstuurd (22bb002161) met een verwijzing naar het VO-boek en in aanvulling hierop informatie over de na te streven hoeveelheid bomen die wordt aangeplant, behouden, gerooid en verplaatst. Cultuurhistorische Verkenning Hofplein - Weena (21-09-2021 vastgesteld) Er is een Cultuurhistorische Verkenning (CV) naar het Hofplein en Weena gedaan. Deze is 03-09-2021 besproken in de gebiedscommissie vergadering en heeft diezelfde dag het positieve formele advies ontvangen (21bb011039). Vervolgens is de CV op 21-09-2021 vastgesteld door B en W. Dit traject liep parallel met de behandeling van RISE. De belangrijkste reden om voor Hofplein een CV op te stellen, is de motie ‘Plintenstrategie koppelen aan groene stadsprojecten’ (20bb016922). Daarmee wordt de begane grond van de omliggende projecten bij project Hofplein betrokken.
Voorheen vielen onderdelen van het Hofplein in verschillende CV’s. Met deze verkenning is nu één geheel gemaakt.
Lees verder ›
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
66
Naar overzicht DMP Hofplein
Programma van Eisen (29-06-2021 vastgesteld) In de raadsvergadering van 29-04-2021 zijn drie moties aangenomen m.b.t. het PVE. 1. Motie ‘Hofplein in goede banen’ van Jan-Willem Verheij (VVD), Dieke van Groningen (VVD) en Christine Eskes (CDA) (21bb5746) 2. Motie “Verkeersveiligheid op nummer één op het Hofplein’ van Jan-Willem Verheij (VVD), Dieke van Groningen (VVD) (21bb5753) 3. Motie ‘Hofplein toegankelijk en verbonden’ van Astrid Kockelkoren (Groen Links), Duygu Yildirim (PvdA), Tjalling Vonk (CU-SGP) en Christine Eskes (CDA) (21bb5756) Het college van B en W heeft op 29-06-2021 besloten om het Programma van Eisen voor het Hofplein (21bb004489), bijbehorend reactiedocument (21bb007315) en positief advies van de gebiedscommissie centrum (21bb008296) vast te stellen. In de bijbehorende raadsbrief is de raad geïnformeerd over de voortgang van deze moties (21bb004487). De afdoening gebeurt bij het vaststellen van het definitief ontwerp (DO).
. . .
Programma 7 Stadsprojecten Raadsbesluit ophoging krediet voor 7 Stadsprojecten (21bb9453) Raadsbesluit toekenning krediet voor 7 Stadsprojecten (20bb014668) Brief college B en W aan gemeenteraad over herijking van de ramingen van de 7 Stadsprojecten (2bb000183).
‹ Ga terug
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
67
Terug naar overzicht projecten
Het Open Venster Kwaliteit
Tijd
Algemene introductie Bestuurlijke documenten
Geld
Risico’s
Bijsturing is niet noodzakelijk Bijsturing nog mogelijk Aandacht/maatregelen noodzakelijk
Lees verder ›
Situatie vorige rapportage:
Monitor grote projecten | april t/m september 2022
68
Terug naar overzicht projecten
Het Open Venster
Bestuurlijke documenten
Het voormalige schoolgebouw van basisschool Het Open Venster was verouderd en aan vervanging toe. Derhalve is in 2010 gestart met de planvorming voor nieuwbouw. De nieuwbouw was in uitvoering en zou in 2016 gerealiseerd zijn, echter door diverse problemen in de bouw is het gebouw uiteindelijk weer afgebroken tot de betonconstructie. In februari 2018 heeft de gemeenteraad besloten een doorstart te maken met de nieuwbouw van Het Open Venster. De locatie voor de nieuwbouw is ongewijzigd gebleven. BDG Architecten heeft een nieuw ontwerp gemaakt waarbij gebruik gemaakt is van de bestaande betonconstructie volgens het oude ontwerp. De gemeente is bouwheer en na oplevering gaat het eigendom van het gebouw over naar stichting Protestants-Christelijk Basis- en Orthopedagogisch Onderwijs (PCBO). Er is een opdrachtgeverscollectief opgericht waarin de clusters Maatschappelijke Ontwikkeling en Stadsontwikkeling samen met het schoolbestuur PCBO vertegenwoordigd zijn. De voortgang en planning worden in dit collectief besproken en waar nodig vindt bijsturing van het project plaats. In april 2021 is de uitvoeringsfase van Het Open Venster gestart. Relevante actuele ontwikkelingen en korte vooruitblik: Het schoolgebouw is op 9 augustus 2022 opgeleverd. De uitvoerings- en afbouwfase is daarmee tot voltooiing gekomen. Begin juli heeft de verhuizing en inrichting vanuit de school plaatsgevonden.