[22bb006503] Wethoudersbrief Zeegers over standpunt marktordening warmte

Stadsontwikkeling Klimaat, Bouwen, Wonen Drs. C.M. Zeegers MA Bezoekadres: De Rotterdam Wilhelminakade 179, Rotterdam Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Internet: www.rotterdam.nl

Aan de commissie Mobiliteit, Haven, Economie en Klimaat

Van: Wieteke ten Horn-Hendriks Telefoon: 14 010 E-mail: bbo@rotterdam.nl Ons kenmerk: M2210-1239 22bo5877 Onderwerp: Standpunt marktordening warmte Datum: 10 oktober 2022

Beste commissieleden, Ter kennisgeving stuur ik u bijgevoegde brief, betreffende ons standpunt over de marktordening warmte. Deze brief is op 4 oktober 2022 verzonden aan minister Jetten in het kader van de doorlopende besprekingen over de Wet collectieve warmtevoorziening. Met vriendelijke groet,

Drs. C.M. Zeegers MA Wethouder Klimaat, Bouwen, Wonen

Bijlage: brief aan minister Jetten (M2209-6373 22b05599)

Gemeente Rotterdam

Stadsontwikkeling Klimaat, Bouwen, Wonen Dr. C.M. Zeegers MA Bezoekadres: De Rotterdam Wilhelminakade 179, Rotterdam Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Internet: www.rotterdam.nl

Retouradres: Postbus 70012, 3000 KP Rotterdam

Van: Lydia Hameeteman Telefoon: 14 010

Ministerie van Economische Zaken en Klimaat T.a.v. Minister Klimaat en Energie De heer R.A.A. Jetten Postbus 20401 2500 EK Den Haag

E-mail: bbo@rotterdam.nl Ons kenmerk: M2209-6373 22b05599 Onderwerp: Marktordening warmte Datum: B&W 4 oktober 2022

Geachte heer Jetten,

Rotterdam is ambtelijk en via de Vereniging van Nederlandse Gemeenten geïnformeerd over uw voornemen tot aanpassing van de Wet collectieve warmtevoorziening. Wij steunen uw voornemen voor deze meer publieke marktordening. Dit is een belangrijke stap om tot een toekomstbestendig warmtesysteem te komen. Een systeem waar wij in Rotterdam met partners, bewoners en bedrijven al keihard mee aan de slag zijn. Wij zien dat in de warmtemarkt een overheidsrol nodig is in de infrastructuur om de belangrijke publieke belangen, zoals betaalbaarheid, betrouwbaarheid en duurzaamheid te borgen. Warmtenetten zijn natuurlijke monopolies, waardoor er geen marktwerking mogelijk is. Daardoor komen de te borgen publieke belangen van deze vitale infrastructuur niet vanzelf tot stand. Dit kan leiden tot ongewenste effecten op de betaalbaarheid, de toegankelijkheid en de efficiëntie van de warmtevoorziening. Ook zien wij dat er structurele publieke bekostiging nodig is voor de ontwikkeling van nieuwe warmtenetten. Bovendien is onafhankelijke regie nodig om het warmtesysteem adaptief en efficiënt in te richten en suboptimale investeringen te voorkomen. Tot slot zien we grote uitdagingen bij partijen die het werk moeten gaan doen: denk bijvoorbeeld aan warmtebedrijven, aannemers, installateurs en engineers.

Realisatiekracht bij deze partijen is een voorwaarde om snelheid te maken met de energietransitie. Om als gemeente, in het belang van onze bewoners en bedrijven, regie te voeren op de warmtetransitie vinden we het essentieel om te kunnen sturen op de ontwikkeling van het net en willen we flexibel kunnen inspelen op nieuwe ontwikkelingen of wijzigingen in wet- en regelgeving. Deze behoefte komt voort uit de ervaring met onze huidige concessies. Het is onmogelijk om op deze manier afspraken vast te leggen voor dertig jaar met voldoende flexibiliteit om in te spelen op nieuwe ontwikkelingen in regelgeving en techniek. Zeker in een omgeving waarin we aan het begin staan van een grote transitie en nog zoveel in beweging is. Kortom: terugvallen op het oude wetsvoorstel is onwenselijk. Wij vinden dat een meer publieke route noodzakelijk is om de regie op de energietransitie te kunnen voeren en de publieke belangen goed te kunnen borgen. Wij willen daarom vooraf kunnen kiezen uit meerdere vormen waaronder de hoofdvormen uit het wetsvoorstel. We vinden het belangrijk om de kennis en expertise van de private en publieke partijen samen te

Blad: Datum: Ons kenmerk:

2/2 23september 2022 M2209-6373

brengen. Beide zijn nodig. Flexibiliteit in hoe wij deze samenwerking kunnen vormgeven, vinden we belangrijk. We zijn daarbij niet persé uit op een meerderheidsbelang. Wat ons betreft zijn er meer varianten van PPS mogelijk, zolang wij als gemeente kunnen sturen op de gekozen samenwerkingsvormen en wij vooraf en tijdens de exploitatie voldoende sturingsmogelijkheden hebben om publieke belangen zeker te stellen. Wij willen u dan ook vragen om flexibiliteit in samenwerkingsvormen in het wetsvoorstel Wcw mogelijk te maken. Onafhankelijk van de gekozen route zien wij het benodigd kapitaal nog als een grote uitdaging bij de ontwikkeling van warmtenetten. We staan immers samen voor één van de grootste verbouwingen van Nederland. In de gesprekken met het Rijk over de Warmtewet heeft de VNG aangegeven dat gemeenten geen middelen en/of eigen vermogen, hebben om te investeren in warmtenetten en dat hiervoor bekostiging en ondersteuning vanuit het Rijk nodig is. Het Rijk stelt nu subsidie beschikbaar via het Programma Aardgasvrije Wijken en de ISDE/SAH. Ook is er een landelijke CAPEXsubsidie voor de aanleg van warmtenetten aangekondigd, bekostigd uit het Klimaatfonds.

Bij een meer publieke marktordening kunnen deze middelen ook als startkapitaal worden ingezet om de meer publieke investeringen in warmteinfrastructuur mogelijk te maken en deze vervolgens revolverend in te zetten voor de ontwikkeling van de warmte-infrastructuur. Er is echter meer nodig. Wij hebben behoefte aan twee zaken: aandacht voor de kosten na de voordeur en meerjarig investeringskapitaal: Kosten na de afleverset: naast kosten voor de infrastructuur, zijn er hoge kosten in de woning zelf om een warmtenet aan te leggen. Deze variëren in Rotterdam tussen de 5.000-12.000 euro. De totale investering (bijdrage in de aansluitkosten+ kosten na de afleverset) gaat daardoor de draagkracht van de gemiddelde Rotterdammer ver te boven. Op dit moment zijn er verschillende losse subsidieregelingen voor onderdelen van de warmtetransitie waaruit achteraf subsidie kan worden aangevraagd. Deze sluiten niet goed aan op een gebiedsgerichte aanpak. In plaats van losse potjes waaruit subsidie achteraf kan worden aangevraagd, is er behoefte aan meerjarig investeringskapitaal aan de voorkant. Voor de uitvoering van de Transitievisies Warmte en straks het Warmteprogramma, publiek of in een PPS, is meerjarige financiële zekerheid van belang. Het Rijk heeft hierbij een belangrijke rol. Daarnaast zullen partijen als InvestNL en de BNG nodig zijn.

Ook de huidige private partijen kunnen hier een rol in vervullen.

Tot slot, met uw voornemen wordt de weg vrijgemaakt om een meer publieke ordening in te zetten. De overgang naar een nieuw stelsel kost tijd en inzet. We zijn als overheid samen verantwoordelijk voor de warmtetransitie en hebben elkaar nodig om de COr doelstelling voor 2030 en 2050 te halen. Van belang is dat we hierin met elkaar optrekken. Alleen dan kunnen we de energietransitie tot een succes maken.

Met vriendelijke groet,

Co d-

Drs. C.M. Zeegers MA Wethouder Klimaat, Bouwen, Wonen