[22bb005857] Afdoeningsvoorstel wethouder Karremans toezegging 22bb5249 over burgerbrief Vliegoverlast Rotterdam The Hague Airport (RTHA)

Stadsontwikkeling Handhaving, Buitenruimte, Mobiliteit Vincent Karremans Bezoekadres: Stadhuis Coolsingel 40, Rotterdam Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Internet: www.rotterdam.nl

Retouradres: Postbus 70012, 3000 KP Rotterdam

Commissie MHEK

Telefoon: 14 010 E-mail: bbo@rotterdam.nl Uw kenmerk: 22bb005249 Ons kenmerk: M2208-577/D2209-60701 22bo005301 Onderwerp: Burgerbrief Vliegoverlast Rotterdam The Hague Airport (RTHA) Datum: 15 september 2022

Geachte leden van de commissie, Op 5 augustus 2022 heeft u mij verzocht (22bb005249) om de burgerbrief over “Vliegoverlast Rotterdam The Hague Airport (RTHA)” (22bb005247) in behandeling te nemen en een afschrift van de reactie aan de commissie te sturen. Bijgaand treft u mijn reactie aan. Ik ga er van uit hiermee aan uw verzoek te hebben voldaan en stel voor deze als afgedaan te beschouwen. Met vriendelijke groet,

Vincent Karremans Wethouder Handhaving, Buitenruimte, Mobiliteit

Stadsontwikkeling Handhaving, Buitenruimte, Mobiliteit Vincent Karremans Bezoekadres: De Rotterdam Wilhelminakade 179, Rotterdam Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Internet: www.rotterdam.nl

Telefoon: 14 010 E-mail: bbo@rotterdam.nl Uw kenmerk: 22bb5247 Ons kenmerk: M2208-577/D2208-50966 22bo005302 Onderwerp: Vliegoverlast Rotterdam The Hague Airport (RTHA) Datum: 15 september 2022

Geachte mevrouw, Op 4 augustus jl. heeft u een brief gestuurd aan de leden van de gemeenteraad van Rotterdam. In uw brief geeft u aan dat de rust, ruimte en natuurlijke leefomgeving van waar u woont, steeds meer wordt verstoord door vliegverkeer. U geeft hierbij enkele concrete voorbeelden. U vraagt om antwoorden op een tiental vragen. De griffie heeft mij gevraagd uw vragen te beantwoorden. Hieronder treft u uw vragen en antwoorden aan. Een afschrift van deze brief wordt verzonden naar de gemeenteraad. Vraag 1 Hoe verklaart u dat RTHA zonder wettelijk verplichte natuurvergunning operationeel kan zijn? Antwoord De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) is bevoegd gezag voor een natuurbeschermingsvergunning. In september 2019 heeft Coöperatie Mobilisation for the Environment (MOB) verzocht om alle activiteiten die in strijd met een geldige natuurvergunning op grond van de Wet natuurbescherming (Wnb) worden uitgevoerd door Rotterdam The Hague Airport (RTHA) en andere luchthavens, te beëindigen. Op 2 april 2020 heeft de minister de Tweede Kamer bericht (kenmerk DGNVLG / 20074616) dat zij het verzoek afwijst omdat zij het onevenredig vindt als gehandhaafd zou worden op een moment dat er een aanvraag voor een vergunning is gedaan.

De minister heeft er daarbij rekening mee gehouden dat RTHA bestaande rechten heeft en zich moet houden aan internationale verplichtingen. Het volledige besluit kunt u hier lezen: https://puc.overheid.nl/natuurvergunningen/doc/PUC_305645_17/1/ Inmiddels is op basis van een aanvraag door RTHA het ontwerpbesluit vergunning Wet natuurbescherming door het ministerie van LNV gepubliceerd. Hierin kunt u lezen welke beslissing de minister van LNV wil nemen en wordt het besluit onderbouwd. Alle stukken kunt u hier vinden:

Blad: Datum: Ons kenmerk:

2 15 september 2022 M2208-577

https://www.rvo.nl/onderwerpen/wet-natuurbescherming/zienswijzeontwerpbesluit/vergunning-rtha . De minister van LNV concludeert op grond van de gemaakte berekeningen (“Passende Beoordeling”) dat “de zekerheid [is] verkregen dat het project waarvoor de vergunning is aangevraagd, niet leidt tot aantasting van de natuurlijke kenmerken van enig Natura 2000-gebied”. Het is nog onduidelijk op welke termijn een definitief besluit wordt genomen. Vraag 2 Hoe gaat u om met de belangen van de inwoners van de omliggende regio’s die belast worden met geluid en verontreiniging van een in uw gemeente opererend bedrijf? Antwoord Het college van burgemeester en wethouders van Rotterdam behartigt de belangen van de inwoners van Rotterdam. Het college gaat er van uit dat de belangen van burgers van andere gemeenten door de desbetreffende gemeenten worden vertegenwoordigd. Wij hebben de ervaring dat door andere gemeenten contact met de gemeente Rotterdam wordt opgenomen als dat nodig wordt gevonden. Vraag 3 Wat gaat u doen aan de overtreding van RTHA om na 23.00 uur nog vliegtuigen te laten landen en vertrekken? Antwoord In het luchthavenbesluit is bepaald dat Rotterdam The Hague Airport 24 uur per dag geopend is maar wel een nachtregime kent tussen 23:00 en 07:00. Vliegtuigen die na 23:00 uur landen hoeven echter niet in overtreding te zijn.

De bepalingen over de toegestane start- en landingstijden verschillen voor verschillende categorieën vliegverkeer. Die staan opgenomen in het luchthavenbesluit. De landingstijden van aankomende vluchten van groothandelsverkeer worden ingepland vóór 23:00 uur. Groothandelsverkeer zijn onder andere vluchten van commerciële partijen als Transavia, KLM, Corendon en TUI. Conform het geldende luchthavenbesluit is het toegestaan om tot 24:00 uur te landen. Tussen 24:00 en 01:00 uur is landen door groothandelsverkeer alleen toegestaan voor vertraagde vluchten. Na 01:00 uur is het voor groothandelsverkeer niet meer toegestaan om te landen. Deze vluchten wijken dan vaak uit naar Schiphol. Voor de zogenoemde ‘zakenjets’ is het nog wel toegestaan om te starten en te landen, net als voor spoedeisend verkeer. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) ziet toe op de naleving en kan zo nodig maatregelen nemen of bestuurlijke boetes opleggen. Tegen overtredingen kan de gemeente Rotterdam dus niet handhavend optreden omdat zij hiertoe niet bevoegd is. Momenteel vindt overleg plaats tussen verschillende belanghebbenden en RTHA over een nieuw luchthavenbesluit voor RTHA. Meer informatie is hierover te vinden op www.luchthavenbesluit.nl. De gemeente Rotterdam streeft in dit overleg naar afspraken die de (geluids)hinder verminderen.

De gemeente Rotterdam zal met een zienswijze komen op de uitkomst van het participatietraject. De volledige inzet van de gemeente Rotterdam kunt u lezen in de brief aan de gemeenteraad d.d. 30 april 2020, kenmerk BS21/00481 -21bb004361, https://gemeenteraad.rotterdam.nl/Reports/Document/aec1936f-1bbb-4b9a-943afaa74651697e?documentId=80f92a47-9f4b-474f-b237-dd4473c9b5f9

Blad: Datum: Ons kenmerk:

3 15 september 2022 M2208-577

Vraag 4 Hoe worden inwoners van omliggende regio’s betrokken bij het bepalen van de grenzen van geluid en verontreiniging? Antwoord Een aantal omliggende gemeenten in de regio is ook betrokken bij het overleg over een nieuw luchthavenbesluit. Een actuele lijst van deelnemende partijen is te vinden op https://www.luchthavenbesluit.nl/betrokkenheid-participatietraject/betrokken-partijen/ Aan het overleg nemen bewonersvertegenwoordigers deel van de gemeente Schiedam en Lansingerland. Ook de bewonersvertegenwoordigers van Rotterdam namen deel het overleg. Zij zijn februari 2022 om meerdere redenen gestopt met deelname. Ook de vereniging Bewoners tegen Vliegoverlast nam vanaf september 2021 niet meer deel aan het overleg. In de wettelijke procedure voor de vaststelling van een nieuw luchthavenbesluit door de minister van Infrastructuur en Waterstaat is de mogelijkheid opgenomen om een zienswijze in te dienen op het ontwerpbesluit dat ter inzage wordt gelegd. Iedere inwoner kan hier gebruik van maken. Vraag 5 Wat is de reden dat de vliegroutes zich niet boven uw grondgebied bevinden? Antwoord De vliegroutes worden vastgesteld door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Bij het ontwerpen van de route wordt bepaald door de veiligheid van het vliegverkeer maar er wordt ook gestreefd naar zo min mogelijk geluidshinder voor de omgeving.

Routes beginnen in het verlengde van de start en landingsbaan. Afhankelijk van de bestemming buigen ze af. Bij RTHA liggen ze daarom maar voor een deel boven Rotterdam en verder boven andere gemeenten. Vliegroutes kunt u bijvoorbeeld hier vinden: https://wetten.overheid.nl/BWBR0035910/2014-12-16#Bijlage3 Vraag 6 Heeft u contact met omliggende gemeenteraden over de koers van RTHA? Antwoord De gemeente Rotterdam overlegt over het gebruik van de luchthaven en een nieuw luchthavenbesluit regelmatig met de gemeenten Schiedam en Lansingerland. Incidenteel is er ook contact met andere gemeenten. Overleg over het gebruik en de effecten van RTHA vindt ook plaats in de Commissie Regionaal Overleg RTHA (www.cro-rotterdam.nl ). Vraag 7 Wie is bij uw gemeente verantwoordelijk voor de luchtvaart? Antwoord Ik ben als wethouder Handhaving, Buitenruimte en Mobiliteit verantwoordelijk voor het luchthavenbesluit voor RTHA. Vraag 8 Wordt de uitstoot en geluidsbelasting van RTHA gemeten en gemonitord? Zo ja, ook in onze omgeving?

Blad: Datum: Ons kenmerk:

4 15 september 2022 M2208-577

Antwoord De geluidsbelasting wordt elk jaar berekend op basis van alle vliegbewegingen. Daarmee wordt gecontroleerd of de toegestane geluidsbelasting niet wordt overschreden. Dit wordt door de luchthaven gerapporteerd aan de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Daarnaast meet de milieudienst Rijnmond DCMR doorlopend het geluid op 6 meetposten. Deze kunt u met actuele meetwaarden bekijken op https://rtm.flighttracking.casper.aero/ en bevinden zich in de gemeenten Rotterdam, Schiedam en Lansingerland. Deze metingen worden echter niet gebruikt voor de handhaving. De DCMR rapporteert 4 keer per jaar over het aantal meldingen over vliegverkeer en het aantal en de soort vluchten. De gemeente Krimpenerwaard ligt buiten het werkingsgebied van de DCMR maar meldingen uit de gemeente Krimpenerwaard worden wel geregistreerd en gerapporteerd. Eén keer per jaar stelt de DCMR een jaarrapport op met analyses en adviezen over meldingen, vluchten en vliegtuiggeluid. Deze rapportages vindt u op https://www.cro-rotterdam.nl/nl/meldingenrapportages. Ook de luchtkwaliteit in Rotterdam en omgeving wordt gemeten door de DCMR. Hierover kunt u informatie vinden op https://www.dcmr.nl/gemeten-en-verwachte-luchtkwaliteit. Momenteel worden er rondom de luchthaven ook metingen gedaan naar ultrafijnstof. De resultaten worden waarschijnlijk later dit jaar of begin volgend jaar bekend.

Ons is geen informatie bekend over metingen in de gemeente Krimpenerwaard. De gemeente Krimpenerwaard of de Omgevingsdienst Midden-Holland (https://www.odmh.nl/) kunnen u hier mogelijk meer over vertellen. Vraag 9 Op welke manier gaat RTHA bijdragen aan het verminderen van stikstof? Antwoord De effecten van vliegverkeer op de hoeveelheid stikstof wordt berekend in de milieueffectenrapportage (MER). Deze MER is vereist voor het aanvragen van een (nieuw) luchthavenbesluit door de RTHA. De luchthaven geeft aan geen directie invloed uit te kunnen oefenen op de emissies van vliegverkeer. Wel heeft zij als onderdeel van de Schiphol Group het Akkoord Duurzame Luchtvaart onderschreven en de ambitie om de meest duurzame en kwalitatief hoogwaardige luchthaven te exploiteren. Voor een duurzame luchtvaart heeft zij als doel om in samenwerking met partners en bijvoorbeeld de stichting Rotterdam The Hague Innovation Airport (www.stichtingrhia.nl) de luchtvaartemissies in 2030 terug te brengen naar het niveau van 2005. Daarvoor pleit RTHA bijvoorbeeld voor de trein op korte afstanden tot 700 km en onderzoekt zij met partners de mogelijkheden voor elektrisch/hybride vliegen. Voor het participatietraject voor een nieuw luchthavenbesluit is een rapport Joint Fact Finding opgesteld. Hierin kunt u meer vinden over de duurzaamheidsdoelstellingen van RTHA (§ 2.3, blz. 71 en verder).

U kunt dit rapport hier vinden: https://www.luchthavenbesluit.nl/wp-content/uploads/2021/08/210812-JFFrapport-LHB-RTHA.pdf De luchthaven geeft aan zich ook maximaal in te willen spannen om grondgebonden emissies op de luchthaven te verminderen met als doel om in 2030 geen emissies meer uit te stoten. De luchthaven zet daarbij in op elektrisch vervoer, duurzame (synthetische) brandstoffen en/of waterstof (zie ook

Blad: Datum: Ons kenmerk:

5 15 september 2022 M2208-577

https://www.rotterdamthehagueairport.nl/luchthaven-en-ik/innovatie/item/allevoertuigen-op-rtha-rijden-nu-op-100-duurzame-brandstof/ ) Vraag 10 Op welke manier kunnen wij ons recht op een schone en gezonde leefomgeving (zoals vastgelegd in het mensenrechtenverdrag van de Verenigde Naties dat mede ondertekend is door Nederland) uitoefenen? Antwoord In het verdrag staat: ‘’Het recht op een schoon, gezond en duurzaam leefmilieu als een mensenrecht dat van belang is voor het genot van mensenrechten.’’ Nederland heeft weliswaar het mensenrechtenverdrag mede getekend, maar dit verdrag is niet juridisch afdwingbaar. Gerechtelijke stappen kunnen niet worden ondernomen in het kader van dit verdrag. De Verenigde Naties zijn hier nog mee bezig om dit verder uit te werken. De Nederlandse grondwet gaat in artikel 21 en 22 in op bescherming en verbetering van het leefmilieu en bevordering van de volksgezondheid. Het gaat hier om zogenoemde sociale grondrechten, maar die zijn niet juridisch afdwingbaar, zoals de klassieke grondrechten dit wel zijn. Het is aan de politiek, bijvoorbeeld de Tweede Kamer, om te bepalen aan welk belang in een bepaalde situatie de meeste waarde wordt gehecht. Ik hoop dat ik u met de beantwoording van de vragen voldoende heb geïnformeerd. Met vriendelijke groet,

Vincent Karremans Wethouder Handhaving, Buitenruimte, Mobiliteit