20240314- Notulen van de raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen raadsvergadering Notulen van de raadsvergadering van 14 maart 2024 Notulen van de raadsvergadering van 14 maart 2024 (ochtendzitting) Voor de agenda wordt verwezen naar volgnummer 4. Voorzitter: de heer ing. A. Aboutaleb Tegenwoordig zijn 44 leden, namelijk mevrouw M.M. Vlasblom, de heer T.S.J. Coşkun, de heer J.M.D. de Waard, mevrouw V.A. Bruin, de heer T. Roskam, de heer B. van Drunen, de heer M. Verhoef, mevrouw C. Aafjes-van Aalst, mevrouw D. Yildirim, mevrouw I. Coenradie, mevrouw P.J.H.D. Verkoelen, de heer D.P.A. Tak, de heer S. Ceulemans, de heer T. de Haan, de heer E.P.J. Verweij, mevrouw E. Rehim Zadeh, de heer N. Akhatab, de heer S.J.C. Becker, mevrouw I. van Wifferen, de heer S.M. Bonte, de heer D.J. van Dommelen, mevrouw S. Reitema, de heer T.J. Vonk, de heer B. van Schaik, de heer P.J.P. Lansink-Bastemeijer, mevrouw S. van de Peppel, de heer G.J. Engberts, mevrouw J. Bokhove, de heer S. Soytekin, mevrouw A. Kockelkoren, de heer F. Elbay, mevrouw A.J.A. Maassen, mevrouw D.A. van Groningen, mevrouw L.S. Vlieger, de heer M.H. Biljoen, de heer R.N. Dahoe, mevrouw J.M. Nunnely, de heer R.T.J. van der Velden, de heer R.G.C. Segers-Hoogendoorn, mevrouw I. Elfilali, mevrouw M.Y. Morkoç, de heer A.R. Oostdijk, de heer M.R. van Campenhout en mevrouw M.S. Abrahamse Afwezig is: de heer T. Kind Namens het college zijn tegenwoordig: Griffier: mevrouw I.C.M.

Broeders, met dien verstande dat zij van 12.10 uur tot 12.14 uur is waargenomen door de heer W. de Bel 1.

Opening

De VOORZITTER. Goedemorgen, mag ik u verzoeken uw plaatsen in te nemen? Ik open deze raadsvergadering en heet u allen hartelijk welkom. Ook welkom aan degenen die op afstand onze raadsvergadering volgen, de vertegenwoordigers van de media en onze medewerkers. Ik heb één bericht van verhindering ontvangen en dat is van de heer Kind. Hij is ziek. 1.1

Onderzoek van de geloofsbrieven van het nieuwe benoemde lid van de gemeenteraad de heer M.R. van Campenhout

De VOORZITTER. Agendapunt 1.1 is onderzoek van de geloofsbrieven van het nieuw benoemde lid van de gemeenteraad, de heer M.R. van Campenhout. Ik installeer graag de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven met als voorzitter de heer Coşkun en als leden de heer Van Drunen, de heer Engberts en mevrouw Vlasblom. Mijnheer Coşkun, wilt u ons vertellen wat de bevindingen zijn? De heer COŞKUN (sp). Dank u wel voorzitter. Ja, er zitten nog meer leden in, maar dat geeft niet. De VOORZITTER. Ja, dat zijn de heren Vonk, Segers-Hoogendoorn en Oostdijk. Die stonden bij mij op pagina 2, excuses. De heer COŞKUN (sp). Ja goed, ik dacht: anders doen we die tekort en die hebben tenslotte ook de geloofsbrieven ondertekend. Ik deel u mede dat de commissie de geloofsbrieven van het nieuw benoemde lid M.R. (Marchiano) van Campenhout heeft onderzocht. De commissie heeft de geloofsbrieven en de daarbij behorende bescheiden onderzocht en in orde bevonden. De commissie adviseert u M.R. (Marchiano) van Campenhout toe te laten als lid van de gemeenteraad ter voorziening in de vacature van M.S.S. (Michantely) de Jong. Dat was het voorzitter.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

295

De VOORZITTER. Dank u zeer. Ik stel de raad voor om de bevindingen van de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven over te nemen, het advies althans. Geen bezwaren? Aldus besloten. 1.2

Beëdiging van de heer M.R. van Campenhout als lid van de gemeenteraad

De VOORZITTER. Dan verzoek ik de griffier om de heer Van Campenhout naar voren te geleiden. Mag ik u vragen te gaan staan, en mag ik u dat ook vragen? Ik dank u zeer. Mijnheer Van Campenhout, u heeft aangegeven de eed te zullen afleggen. Door de gemeenteraad is tot uw toelating als lid van deze vergadering besloten. Alvorens uw functie te kunnen uitoefenen, dient u overeenkomstig artikel 14 van de Gemeentewet in de vergadering in handen van de voorzitter de eed of een verklaring en belofte af te leggen. U heeft aangegeven de eed af te zullen leggen. Na voorlezing door mij van het wettelijk voorgeschreven formulier, verzoek ik u mij na te spreken de woorden 'Zo waarlijk helpe mij God Almachtig!' en gelijktijdig de beide voorste vingers van uw rechterhand omhoog te steken. 'Ik zweer dat ik, om tot lid van de raad benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als lid van de raad naar eer en geweten zal vervullen. Zo waarlijk helpe mij God Almachtig!' De heer VAN CAMPENHOUT (bij1). Zo waarlijk helpe mij God Almachtig! De VOORZITTER.

Waarmee gefeliciteerd. Ik schors de vergadering voor enige ogenblikken. (Applaus) (De vergadering is geschorst.) Heropening De VOORZITTER. Mag ik u vragen te gaan zitten? Goed, ik heropen de vergadering. 1.3

Mededelingen

De VOORZITTER. Ik ben nu aangekomen bij agendapunt 1.3, Mededelingen. 2.

Vaststelling van de agenda voor de raadsvergadering van 14 maart 2024

De VOORZITTER. De vaststelling van de agenda voor de raadsvergadering van 14 maart, heden. Ik zal eerst de agenda met u doornemen en aan het einde zal ik u in de gelegenheid stellen om eventuele opmerkingen te maken over onderwerpen die niet door mij genoemd worden. Heeft u opmerkingen bij de agendapunten die ik zelf wel noem, dan verzoek ik u daar uw opmerkingen ook te maken. Agendapunt 7, er is een verzoek ontvangen voor een tweeminutendebat 'Toegankelijkheid openbaar vervoer is in gevaar', van de PvdA. Ik stel u voor dit te agenderen als agendapunt 7.9. Gaat u akkoord? Dan doen we dat. Agendapunt 8, er is één verzoek ontvangen voor een motie vreemd aan de orde van de dag, 'Internationale Vrouwendag'. Er is een negatief behandeladvies voor dit onderwerp, omdat dit naar het oordeel van onze mensen niet beleidsarm is en er zitten mogelijk ook financiële consequenties aan vast. De indieners willen hier nog iets over zeggen. Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66). Dank u wel voorzitter. Na overleg met mijn collega’s uit de raad wil ik deze motie vandaag niet behandelen, dus intrekken, om hier later in het jaar op terug te komen en eventueel in overleg te kijken of we een regeling van werkzaamheden in een commissie hierover aan kunnen vragen. De VOORZITTER. Dat lijkt ons logischerwijze ook de goede routing. Er was een tweede indiener, maar er lijkt mij zo voldoende gezegd.

Ja, akkoord. Dan halen we dit punt van de agenda. Dan ben ik nu

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

296

aangekomen bij de spreektijd voor vandaag. Het voorstel is om drie uur spreektijd op de klok te zetten. Heeft dat uw instemming? Dat is het geval. Het stemvenster is aan het einde van de vergadering en indien nodig zullen wij kort schorsen zodat u voor overleg in eigen kring ruimte kunt vinden. Rond 12.45 uur is er een lunch voorzien op de omloop zoals altijd. Er is geen dinerpauze voorzien, dus er is ook geen diner voorzien. 3.

Vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 15 februari 2024

De VOORZITTER. Agendapunt 3, vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 15 februari. Kunnen we die notulen vaststellen zoals ze uitgedeeld zijn? Ja? Mijnheer Biljoen, gaat uw gang. 2.

Vaststelling van de agenda voor de raadsvergadering van 14 maart 2024 – vervolg

De heer BILJOEN (gl). Dank voorzitter, het ging iets te snel, het gaat nog om het vaststellen van agendapunt 2. Voorzitter, de afgelopen raadsvergadering was er wat onduidelijkheid over de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording. De wijziging van BADO en BBV lieten op zich wachten en er was wat twijfel of we de interne regelgeving nu al moesten aanpassen. Voor de kijkers thuis en ook het publiek: BADO is het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, en BBV is het Besluit begroting en verantwoording. Maar de Commissie tot Onderzoek van de Rekening, de COR, heeft hier uitgebreid bij stilgestaan tijdens haar commissiereis bij de commissie BBV in stadhuiskamer 238 en we hebben de afgelopen vergadering van de COR dit ook besproken met de wethouder en de accountant. En ten slotte heeft BCK ook het advies gegeven om de nieuwe situatie als beoogd te behandelen. Na concluderen stel ik samen met de Partij voor de Dieren voor als aanvragers van het tweeminutendebat om dit agendapunt te behandelen als hamerstuk, waarbij wij ook een positief stemadvies geven. Daarnaast wil ik de leden op het hart drukken dat met dit besluit wel grote implicaties en veranderingen plaatsvinden, zowel voor de verantwoording van het college alsmede de controlerende taak van de gemeenteraad bij de behandeling van de jaarstukken, maar daar zal de COR u nog een advies toe geven. De VOORZITTER.

Even voor mijn huishouding, welk agendapunt? De heer BILJOEN (gl). Agendapunt 7.2 voorzitter. De VOORZITTER. 7.2, het was mij al gemeld dat dat een hamerstuk kon zijn, maar prima. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter. De VOORZITTER. Ja, mijnheer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Ja voorzitter, ik denk dat ik de mededeling van de heer Biljoen en de leden van de COR begrijp, want ik heb zelf tenslotte ooit in die belangrijkste commissie van deze raad gezeten. Maar die implicaties en wanneer gaan we het daarover hebben, want wat zich aftekent lijkt mij toch wel ernstig, en ik wil het daar wel een keer serieus over hebben en ik wil dat niet zomaar als hamerstuk even erdoorheen hebben. Vandaag kan het wel als hamerstuk, maar ik wil dan weten wanneer we het er dan met de raad over gaan hebben wat de implicaties zijn en wat het betekent voor de jaarstukken, of we weer twintig jaar teruggaan in de tijd of niet. Dat betekent pas na de zomer de jaarstukken behandelen. De VOORZITTER. De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, dan doe ik heel even mijn COR-pet op. In de aankomende vergadering van de COR gaan wij het advies vaststellen en dan doen wij het aan de gemeenteraad toekomen, dus het komt op heel korte termijn uw richting op. De VOORZITTER. Akkoord, voor vandaag wordt aanbevolen om 7.2 als hamerstuk te hanteren. Ik kijk de wethouder aan. Mevrouw Van Aalst.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

297

Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr). Ja, in navolging op de heer Biljoen. Agendapunt 7.4 en 7.5 stonden geagendeerd voor een tweeminutendebat en ook dat kunnen hamerstukken worden, in overleg met de overige partijen. De VOORZITTER. 7.4 en 7.5 kunnen worden gehamerd. Ik kom zo straks nog even langs, dus die krijgt u aangeboden. Maar dan weten we wat het advies hierover is. 3.

Vaststelling van de notulen van de raadsvergadering van 15 februari 2024 – vervolg

De VOORZITTER. Ik had u gevraagd om de notulen vast te stellen. U gaat akkoord met de vaststelling van de notulen? Dat is het geval. 4.

Mededeling van de ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2024 week 7 t/m 10

De VOORZITTER. Dan mededeling van de ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2024 week 7 tot en met 10. Kunt u zich vinden in de voorgestelde wijze van afdoening? Blijkbaar niet helemaal. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Nee voorzitter, dat klopt. Niet helemaal. Er staat namelijk een stuk op, Stand van zaken gesloten jeugdhulp, 24bb000979. En er is nog een ander stuk, dat volgens mij nu nog niet op de raad staat, maar al wel op de doorlopende lijst staat. Dat gaat ook over signalen over jeugdhulp. GroenLinks maakt zich op dit moment zorgen naar aanleiding van dit tweetal stukken en nog een aantal andere ontwikkelingen op het gebied van jeugdhulp en wij willen dat graag agenderen als onderwerp en dan deze stukken daarbij betrekken in een aankomende commissievergadering. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ik heb drie stukken die ik graag zou agenderen voor de procedurevergadering van WIOSSAN. Dat is het afdoeningsvoorstel toezegging wethouder Zeegers over beleidskader Samenleven, 24bb001054, de beantwoording van de schriftelijke vragen over politieke uitingen als ambtenaar, 24bb001180 en de schriftelijke vragen over armoede onder ouderen in kaart, 24bb001303. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Dank voor het woord.

Voorzitter, het valt mij de laatste tijd op, al maanden, dat wij tijdens de behandeling van de ingekomen stukken zaken agenderen en volgens mij hebben wij daar normaal altijd een regeling van werkzaamheden voor, die ik dan van tevoren ook krijg, waar ik ook van tevoren naar kan kijken. Nu worden er elke keer een aantal zaken ingebracht, waarvan ik eigenlijk niet weet of ik dat wel wil. Ik denk dat ik dit wel wil, maar ik zou toch nog eens een keertje, misschien ook richting het presidium, aan willen geven: wat is nu de juiste werkwijze, want volgens mij hebben wij daar eigenlijk altijd ook de regeling van werkzaamheden voor. Maar goed, het valt mij op. Ik kan mij er in ieder geval niet op voorbereiden en daarmee wordt alles naar de commissies geschoven, waar het al hartstikke druk is. Dus eigenlijk wil ik wel een debat over zaken die we agenderen, in plaats van dat het hier bij hamerslag feitelijk maar wordt vastgesteld. De VOORZITTER. Het goede gebruik is wat u zegt, maar dit kan ook, omdat u bij dit agendapunt een voorgestelde wijze van afdoening wordt aangeraden. En als u het niet eens bent met die voorgestelde wijze van afdoening, moet dat punt dus nu worden gemaakt. Ik ga ervan uit dat dit ook de bedoeling is van deze opmerkingen. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66).

Ja, als het goed is wordt er in de procedurevergadering dan met de commissie besloten wat er met het stuk wordt gedaan. En als daar geen meerderheid voor is, dan wordt het alsnog niet behandeld. Dus ik was in de veronderstelling dat dit de meest chique route was, maar als dat niet zo is, dan ga ik daar graag over in gesprek. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

298

Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja voorzitter, aan de aanleiding van onze vragen ligt ook ten grondslag dat door de vakantie een heel aantal stukken niet op de procedurevergadering langs zijn gekomen en nu wel een advies krijgen. Wij hebben dus eigenlijk de kans niet gehad om van deze stukken te zeggen: wij vinden het geen goed idee dat dit ter kennisname wordt afgehamerd. En dan moeten wij wel op dit moment dat aangeven. Ik ben het met u eens dat ik ook liever had gehad dat die stukken gewoon netjes op de procedurevergadering waren langsgekomen. Dan had ik het toen al kunnen aangeven. De VOORZITTER. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Ja voorzitter, wat er nu gebeurt is wat op zich normaal is, maar ik snap de vragen van de heer Lansink-Bastemeijer wel, maar volgende week vrijdag hebben we als volledige raad een heidag. Ik stel voor dat we daar dan bespreken hoe we met dit soort dingen omgaan en niet zozeer in het presidium, maar gewoon op de heidag. Van: wat gaat goed, wat kan er beter? De VOORZITTER. Het wordt besproken, waar is niet zo’n punt. Mijnheer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, dan weer even terug naar de inhoud. De lijst ingekomen stukken week 7, beantwoording vragen De Oude over Snoei het oerwoud aan gemeentelijke apps, 24bb000898. Deze graag bespreken bij de procedurevergadering van BOFV. De VOORZITTER. Het wordt betrokken bij de procedurevergadering.

Dan kunt u daar met elkaar verder afspreken hoe u daarmee verder wilt. 5.

HAMERSTUKKEN

De VOORZITTER. Dan gaan we nu hameren. Mag ik u vragen om de lijst bij te houden? 5.1

Het voorstel tot aanwijzing vestiging gronden voorkeursrechtbeschikking Tweebosbuurt

De VOORZITTER. Om te beginnen het voorstel tot aanwijzing vestiging gronden voorkeursrechtbeschikking Tweebosbuurt. Akkoord? Mevrouw VERKOELEN (50+). Tegen. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen is tegen. Volt. Mevrouw ELFILALI (volt). Volt is ook tegen. De VOORZITTER. De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). De Partij voor de Dieren is ook tegen. De VOORZITTER. BIJ1. Mevrouw VLASBLOM (bij1). BIJ1 is ook tegen. De VOORZITTER. Met deze tegenstemmen is het punt gehamerd. 5.2

Het voorstel tot vaststelling van de grondexploitatie ꞌRobbenoordpleinꞌ

De VOORZITTER. 5.2, het voorstel tot vaststelling van de grondexploitatie ꞌRobbenoordpleinꞌ. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Mijn partij is tegen. De VOORZITTER. Volt. Mevrouw ELFILALI (volt). Tegen.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

299

De VOORZITTER. Partij voor de Dieren. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ook tegen. De VOORZITTER. BIJ1. Mevrouw VLASBLOM (bij1). Ook tegen. De VOORZITTER. Ook met deze stemmen tegen is het voorstel gehamerd. 5.3 Het voorstel tot vaststelling van het bestemmingsplan ꞌHoogspanningsstation Amaliahaven 380kVꞌ De VOORZITTER. Dan het voorstel tot vaststelling van het bestemmingsplan ꞌHoogspanningsstation Amaliahaven 380kVꞌ. Met algemene stemmen aangenomen. 5.4

Het voorstel tot het aanvragen van bijdrageregeling Ontplofbare oorlogsresten 2023

De VOORZITTER. Dan het voorstel tot het aanvragen van bijdrageregeling Ontplofbare oorlogsresten 2023. Met algemene stemmen aanvaard. 5.5

Het voorstel tot wegonttrekking van: A. een gedeelte van de Pieter van Vollenhovenweg B. een gedeelte van de Theemsweg C. een gedeelte van de Kesterenstraat

De VOORZITTER. Dan het voorstel tot wegonttrekking van: A. een gedeelte van de Pieter van Vollenhovenweg; B. een gedeelte van de Theemsweg; C. een gedeelte van de Kesterenstraat. Kunt u zich vinden in dit voorstel? Eenmaal andermaal, gehamerd. 7.2 Het voorstel tot herziening van de interne regelgeving rechtmatigheidsverantwoording per 2023: a. Kadernota accountantscontrole en rechtmatigheidsverantwoording rekening 2023 en volgende b. Herziening van de Controleverordening 2023 c. Tweede herziening van de Verordening Financiën Rotterdam 2021 d. Lijst van relevante wet- en regelgeving ten behoeve van de rechtmatigheidsverantwoording De VOORZITTER. Dan gaan we naar de andere punten die vanochtend besproken zijn in het ordedebat. 7.2, het voorstel tot herziening van de interne regelgeving rechtmatigheidsverantwoording per 2023, de onderdelen a, b, c en d. Akkoord? Gehamerd. 7.4

Het voorstel van het presidium tot vaststelling van de zienswijze inzake de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond

De VOORZITTER. Dan 7.4, het voorstel van het presidium tot vaststelling van de zienswijze inzake de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond. Akkoord? De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Wij zijn tegen. De VOORZITTER. Met de stemmen van de Partij voor de Dieren tegen is 7.4 gehamerd. 7.5

Het voorstel van het presidium tot vaststelling van de zienswijze inzake de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling GGD Rijnmond

De VOORZITTER. Dan 7.5, het voorstel van het presidium tot vaststelling van de zienswijze inzake de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling GGD Rijnmond.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

300

De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Daar zijn wij ook tegen. De VOORZITTER. Hier is de Partij voor de Dieren tegen. En met die stem tegen is het voorstel verder aangenomen. Volgens mij waren dit de aanvullingen voor de te hameren punten. Klopt dat? Ja. 6.

REGULIERE DEBATTEN

6.1

Woonvisie ꞌEen koers tot 2040ꞌ A. Het voorstel tot vaststelling van de Woonvisie ꞌEen koers tot 2040 en acties voor de komende 5 jaarꞌ B. Het rapport van de Rekenkamer Rotterdam ꞌHuizen in de regioꞌ, alsmede het voorstel van het presidium met betrekking tot de conclusies en aanbevelingen uit dit rapport

De VOORZITTER. Dan ga ik met u terug in de agenda naar het eerste bespreekpunt voor vandaag, de Woonvisie ꞌEen koers tot 2040ꞌ, en B, het rapport van de Rekenkamer Rotterdam ꞌHuizen in de regioꞌ daarbij te betrekken. De heer Coşkun als eerste spreker. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter, het document van 82 pagina’s, getiteld ꞌRotterdamse Woonvisieꞌ leest als het script voor een tranentrekkende tragedie. Maar laat ik positief beginnen. Er staan mooie foto’s in met lachende Rotterdammers, indrukwekkende grafieken ook, maar dan die tekst voorzitter. Een tranentrekkende tragedie voltrekt zich als je dat leest. Het is allemaal heel herkenbaar wat er staat. Een gedetailleerde beschrijving van Rotterdam. Maar een foto is geen visie voorzitter. Teleurstellend, om niet te zeggen beschamend, het kan zoveel beter maar we doen het niet. Het begon zo goed. Deze raad besloot ruim een jaar geleden op initiatief van collega van het CDA de heer SegersHoogendoorn om de oude asociale woonvisie van 2016 in de prullenbak te gooien en samen eerst een woonakkoord te sluiten om te komen tot een nieuwe, moderne en wel sociale woonvisie voor de Rotterdammers. Eigenlijk is wat er nu ligt oude wijn in nieuwe zakken. In feite stond het allemaal al in dat coalitieakkoord van twee jaar geleden. Men gaat gewoon door met de woonvisie van 2016, maar dan in een opgefrist jasje.

De VVD’ers Van Dommelen en Verweij schreven het open en eerlijk in een opiniestuk in het AD van gisteren. Zij willen geen sociale woningbouw, zij willen doorgaan met de bouw van dure koopwoningen. Doorgaan met het neoliberale beleid dat ons een gigantische wooncrisis heeft opgeleverd. 5000 bankslapers en de VVD wil er 100 helpen. Inmiddels 85.000 woningzoekenden en de VVD wil er 900 helpen. 40.000 arbeidsmigranten en de VVD ziet ze niet. Alleen de oude riedels over doorstroming waardoor we nu in de penarie zitten. Veel te weinig woningen en vooral veel te weinig betaalbare woningen, en de VVD denkt de ene woningzoekende te moeten opzetten tegen de andere. Ouderwets verdeel en heers. Daardoor is de gemiddelde koopwoning in Rotterdam in vijftien jaar gestegen van € 150.000,00 naar € 400.000,00. Onbetaalbaar. Wat voor stad willen we zijn? Als we doorgaan op de ingeslagen weg dan maakt de VVD van Rotterdam het Dubai aan de Maas. Een stad waar je welkom bent als je veel geld hebt op de bank, waar arbeiders wel mogen bouwen maar niet mogen wonen. De VVD schetst een valse tegenstelling tussen mensen met een laag inkomen en de zogenaamde middeninkomens. Ze schetsen een stad waar de volkshuisvesting gestorven is aan de Hollandse ziekte, zoals ze dat in Wenen noemen. Sociale woningbouw staat dan alleen nog maar voor alles wat zwak, ziek of misselijk is.

De rest, ook de hardwerkende onderwijzer of agent, wordt overgeleverd aan de grillen van huisjesmelkers en projectontwikkelaars, net als in Dubai, met onbetaalbare koopwoningen en veel te dure huurwoningen. De VOORZITTER. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, een politieagent verdient per maand € 3.000,00 netto. Als hij samenwoont en zijn vrouw verdient nog een keer € 200,00 erbij, komt dat stel al niet meer in aanmerking voor een sociale huurwoning. Die valse tegenstelling dat de agent of de leraar geholpen zou zijn met een sociale huurwoning is feitelijke flauwekul. Die mensen zijn geholpen met huurwoningen, koopwoningen die beschikbaar zijn voor mensen die niet in aanmerking komen voor sociaal, en dat is de achtergrond van het stuk. De VOORZITTER. Coşkun.

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

301

De heer COŞKUN (sp). Ja, en wie heeft die scheiding tientallen jaren geleden gemaakt? De VVD heeft die gemaakt. In Wenen kunnen mensen met een middeninkomen en sociale woningen gewoon door elkaar heen wonen. Jullie hebben dat gesplitst. Dat noemen ze in Wenen de Hollandse ziekte. De VOORZITTER. U kunt verdergaan mijnheer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Dan doe ik dat ook. De SP wil geen Dubai aan de Maas. De SP wil de volkshuisvesting terug. Daar is honderd jaar geleden hard voor geknokt en daar zijn we zeventig jaar lang apetrots op geweest. Een rolmodel voor Wenen en Graz. De SP geeft alle Rotterdammers een recht op de stad. Niet alleen de rijke. Bij ons maken de mensen de stad. Jong en oud, arm en rijk. Voor de buurt en door de buurt, samen staan we sterk. Dat was het motto. Wonen is een recht, woningen zijn geen melkkoe. Niet ieder voor zich en het recht van de sterkste. Samen de schouders eronder, solidair met alle huurders en woningzoekenden. Net als in Wenen, net als vroeger in onze geroemde tuindorpen als Vreewijk, Heijplaat of noem maar op. Voorzitter, daarom heeft de SP in eerste termijn drie amendementen. Ik zal ze even opnoemen. 'Een sociale Woonvisie', om te komen tot minimaal 80% betaalbare woningen, verdeeld over 40% sociaal, 40% midden. Een tweede, 'Geen doekjes voor het bloeden', dus geen flexwoningen. En de derde, 'Een Rotterdamse leegstandsaanpak'.

En dan nog zes moties, getiteld, 'Onderzoek mogelijkheden heroprichting gemeentelijk woningbedrijf', 'Niet zomaar slopen en altijd goed renoveren', 'Structurele en onafhankelijke professionele bewonersondersteuning', 'Nodig het GOH uit bij bestuurlijk overleg', 'Voorkom machtsmisbruik antikraakbureaus', en 'Behoud de sociale voorraad'. En dat in eerste termijn, want ik heb maar heel weinig minuten. De VOORZITTER. De heer Coşkun heeft de volgende moties en amendementen ingediend. Motie 1. Onderzoek naar de mogelijkheden tot (her)oprichting van een gemeentelijk woningbedrijf "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; overwegende dat: - in artikel 22 lid 2 van de Grondwet is bepaald dat bevordering van voldoende woongelegenheid 'voorwerp van zorg der overheid' is; - artikel 25 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens daaraan toevoegt dat die woongelegenheid bovendien 'adequaat' moet zijn, wat betekent dat zij van goede kwaliteit, passend en betaalbaar moet zijn; - de gemeente Rotterdam in het verleden een eigen gemeentelijk woningbedrijf had; - de overheid zich echter op zowel landelijk als gemeentelijk niveau de afgelopen dertig jaar teruggetrokken heeft uit het domein van de volkshuisvesting en de verwezenlijking van het grondrecht op adequate huisvesting grotendeels aan de 'markt'

overgelaten heeft; - de in plaats daarvan gefaciliteerde markt er onvoldoende in slaagt om vraag en aanbod op passende en gezonde wijze bij elkaar te brengen, waardoor er momenteel sprake is van een groot tekort aan betaalbare en passende (huur)woningen voor diverse doch omvangrijke groepen in de samenleving, waaronder starters, inwoners die in aanmerking komen voor een sociale huurwoning, gezinnen en individuen met een inkomen tot anderhalf keer modaal, studenten en statushouders; - de schaarste aan woningen er bovendien toe leidt dat huurders veelvuldig met te hoge huren, speculatie door buitenlands private equity, en onrechtmatigheden geconfronteerd worden; constaterende dat: - kwalitatief hoogstaand en betaalbaar wonen in Rotterdam voor iedere inwoner bereikbaar moet zijn en blijven, ongeacht inkomen, opleidingsniveau, en nationaliteit; - de gemeente zich ten optimale zou moeten en kunnen inspannen om die bereikbaarheid te garanderen, met name door een assertievere regierol op zich te nemen in het gemeentelijke woonbeleid; - een gemeentelijk woonbedrijf een van de mogelijke instrumenten is die de Rekenkamer Amsterdam (p. 35) geïdentificeerd heeft die kunnen worden ingezet op het gebied van het gemeentelijk woonbeleid; - ook een gemeente als Assen huurwoningen in bezit heeft die zij voor een prijs onder de sociale huurgrens verhuurt;

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

302

-

-

-

een stad als Wenen laat zien dat een gemeentelijk woonbedrijf bij uitstek in staat is om zonder winstoogmerk gemengde wijken met betaalbare en duurzame huurwoningen te realiseren, waarin advocaten naast verpleegkundigen en schoonmaakmedewerkers wonen, hetgeen de sociale cohesie bevordert; de juridische, fiscale en financiële situatie van Wenen echter niet een-op-een te vertalen is naar de Nederlandse omstandigheden, wat een verkennend onderzoek naar de mogelijkheden voor de oprichting van een gemeentelijk woonbedrijf in Nederland in het algemeen, en Rotterdam in het bijzonder, noodzakelijk maakt; een dergelijk onderzoek niet direct hoeft te leiden tot de (her)oprichting van een gemeentelijk woningbedrijf, maar de raad en het college beter in staat zal stellen om in de toekomst gedegen afwegingen te maken ten aanzien van het woningbouwbeleid;

verzoekt het college: - een verkennend onderzoek, dat bestaat uit een literatuurstudie en interviews met relevante stakeholders en deskundigen, uit te voeren naar de mogelijkheden tot (her)oprichting van een gemeentelijk woningbedrijf in de gemeente Rotterdam, met bijzondere initiële aandacht voor de huisvesting van dakloze mensen, starters, ouderen, studenten en statushouders, daar de situatie van deze groepen momenteel het meest acuut is; - bij dat onderzoek op zijn minst de volgende aspecten te betrekken: 1. de financiële haalbaarheid en consequenties; 2. de juridische randvoorwaarden en mogelijkheden; 3. de samenwerking met relevante partners, waaronder woningcorporaties, sociaalmaatschappelijke organisaties, zorgaanbieders, onderwijsinstellingen en het COA; 4. de locatiemogelijkheden voor het in gemeentelijk beheer realiseren van passende woningen; 5. de beoogde sociale impact en de meerwaarde voor de wijken van de stad; - de resultaten van dit onderzoek uiterlijk in Q3 van 2024 aan de raad te presenteren; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun Motie 2.

Niet zomaar slopen en altijd goed renoveren "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; constaterende dat: - wooncorporaties in overleg met de gemeente van plan zijn om tot 2030 twaalfduizend sociale huurwoningen te slopen; - er een groeiend verzet is tegen de sloopambities van de gemeente; overwegende dat: - een slecht energielabel geen vrijbrief mag zijn om te slopen; - sloop alleen als optie moet worden overwogen als er draagvlak is onder bewoners en als blijkt, na gedegen onderzoek dat de woningen echt 'op' zijn; verzoekt het college: - in de prestatieafspraken met wooncorporaties af te spreken dat sloop niet als excuus mag worden gebruikt om niet meer te hoeven investeren in woningen, om bijvoorbeeld funderingsherstel niet te hoeven doen of E,F,G-labelwoningen niet te verduurzamen; - met een voorstel te komen voor een (vernieuwd) sloopkader, met het doel sloopprojecten te toetsen aan de volgende criteria: draagvlak onder bewoners, de gevolgen voor de sociale cohesie van een buurt en de gevolgen voor de cultuurhistorische, architectonische en stedenbouwkundige waarden van de buurt en de bouwtechnische noodzaak; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

303

Motie 3. Structurele en onafhankelijke professionele bewonersondersteuning "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; constaterende dat: - het vertrouwen in de gemeente rampzalig laag is in tal van wijken met veel sociale woningbouw; - uit onderzoek blijkt dat het vroegtijdig betrekken van bewoners bij herstructurering en verduurzamingsopgaves een belangrijke succesfactor is in het tempo en de efficiëntie van de realisering van de noodzakelijke verbeteringen en vernieuwingen in wijken; - het elke keer inhuren van 'inspraakbureaus' geen efficiënt gebruik van gemeenschapsgeld is omdat het duur is en er geen kennis wordt opgebouwd; overwegende dat: - professionele sociale ondersteuning ervoor zorgt dat een zo groot mogelijke diversiteit van bewoners bij het nadenken, bespreken en beslissen betrokken wordt en bewoners collectief kennis en ideeën ontwikkelen; - professionele technische ondersteuning ervoor zorgt dat bewoners op gelijkwaardige basis met de gemeente en woningcorporatie kunnen overleggen over verbeteringen en vernieuwingen; - een stedelijke voorziening waar deze professionals in dienst zijn ervoor zorgt dat er stedelijk kennis wordt opgebouwd, zowel over sociale processen als technische kwesties; verzoekt het college: - om een stedelijke voorziening te creëren waarop bewoners een beroep

kunnen doen voor sociale en technische ondersteuning bij vernieuwingsprocessen in hun wijk/buurt; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun, T.J. Vonk en G.J. Engberts Motie 4. Nodig het GOH uit bij het bestuurlijk overleg tussen de wethouder en de woningcorporaties "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; constaterende dat: - tijdens het bestuurlijk overleg tussen de wethouder en de woningcorporaties belangrijke afspraken worden gemaakt die een enorme impact op huurders hebben, terwijl het Gemeenschappelijk Overleg Huurdersorganisaties (GOH) daaraan niet deelneemt; overwegende dat: - het GOH circa 120.000 huishoudens (40% van alle huishoudens) in de gemeente Rotterdam vertegenwoordigt en het dus van significant belang is dat het GOH aan het bestuurlijk overleg deelneemt; verzoekt het college: - het GOH op regelmatige basis deel te laten nemen aan het bestuurlijk overleg om de belangen van huurders en daarmee een groot deel van de Rotterdamse bevolking te behartigen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun en T.J. Vonk Motie 5. Voorkom machtsmisbruik antikraakbureaus "De gemeenteraad van Rotterdam bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; constaterende dat:

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

304

-

-

op grond van de Grondwet het een taak van de overheid is het recht op adequate huisvesting te bevorderen en mensen recht op bescherming tegen malafide verhuurders/bemiddelaars hebben; er een groep mensen is die niet of nauwelijks beschermd wordt, namelijk mensen die in leegstaande panden wonen; er vele schrijnende verhalen bekend zijn van antikraakbureaus die: - aan Rotterdammers veel te hoge huren vragen en de huurders in ruil daarvoor onleefbare (niet onderhouden, onverwarmde) ruimtes krijgen; - huisvredebreuk plegen door onder andere het gedrag van bewoners te controleren; - niets doen aan zware lekkages en andere zeer ernstige gebreken en tekortkomingen zoals beschreven in het Gebrekenboek van de Huurcommissie; - weigeren borg terug te betalen ondanks dat ze verantwoordelijk zijn voor slecht onderhoud doen; - bewoners intimideren; - huurders uitzetten; - ruimtes onbewoonbaar maken en deze vervolgens jarenlang leeg laten staan ondanks lange wachtlijsten; deze bewoners niet door de Wet goed verhuurderschap beschermd worden; bewoners zich vaak niet mogen verenigen en niet durven te verenigen of als ze klachten uiten op straat gezet worden en derhalve uit angst geen klachten durven te uiten; antikraakbureaus zelfs na een uitspraak van de rechter doorgaan met hun malafide praktijken; antikraakbureaus antikraakcontracten gebruiken om zo min mogelijk huurbescherming te geven die

bewoners normaliter op basis van de huurbescherming of de Leegstandwet horen te krijgen, zodat antikraakbureaus zonder opgaaf van reden het contract (kunnen) beëindigen; antikraakbureaus wurgcontracten gebruiken;

overwegende dat: - de Speciale Rapporteur van de VN voor het recht op adequate huisvesting na zijn bezoek aan de gemeente Rotterdam erg geschrokken is van mensen die als gevolg van antikraakcontracten in onzekerheid moeten wonen en de aanbeveling doet om deze antikraakcontracten uit te bannen omdat die volgens de Speciale Rapporteur een duidelijke schending zijn van het recht op adequate huisvesting inclusief het recht op woonzekerheid; verzoekt het college: - het beheer van leegstaande panden in bezit van de gemeente niet meer over te dragen aan antikraakbureaus (leegstandsbeheerders); - afspraken met woningcorporaties te maken over het beheer van hun leegstaande panden om deze niet meer over te dragen aan antikraakbureaus (leegstandsbeheerders); en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun en M.M. Vlasblom Motie 6.

Behoud sociale voorraad "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van het agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; constaterende dat: - er momenteel een groot tekort is aan sociale huurwoningen; - desondanks woningbouwcorporaties doorgaan met het drastisch verminderen van de sociale voorraad in meerdere wijken; overwegende dat: - er in tijden van woningnood en explosieve prijsstijgingen sociale woningen in corporatiebezit behouden moeten worden; - er een enorme vraag is naar huurwoningen onder de € 752,00 per maand; verzoekt het college:

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

305

-

om bij de onderhandelingen over de prestatieafspraken met Woonstad Rotterdam, Havensteder, Woonbron en Hef Wonen af te spreken dat afname van de sociale woningvoorraad in alle wijken onwenselijk is; hierbij af te spreken dat per direct nul woningen onttrokken mogen worden aan de sociale voorraad;

en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.S.J. Coşkun Amendement A. Een Sociale Woonvisie "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op donderdag 14 maart 2024 ter bespreking agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; besluit: 1. Punt 1.2 van pagina 4: "We sturen bij nieuwbouw op 55% betaalbare woningen (20% sociaal en 35% middensegment), vanaf 2026 65% betaalbaar (25% sociaal en 40% middensegment). We zien er ook op toe dat deze woningen worden bewoond door mensen met een bijbehorend salaris." te wijzigen in: "We sturen bij nieuwbouw op minimaal 80% betaalbare woningen (40% sociaal en 40% middensegment)" 2. De wijziging uit punt 1 te verwerken in de 'Woonvisie Rotterdam, Een koers tot 2040'." w.g. T.S.J. Coşkun en G.J. Engberts Toelichting Er zijn al genoeg onbetaalbare, dure woningen. Het is voor de bewoners van Rotterdam van belang dat zij toegang hebben tot meer betaalbare woningen en dus ook woningen die tot het sociale segment behoren. Het uitbreiden van het aanbod en toegankelijkheid van zowel sociale woningen en het middensegment is daarom noodzakelijk. Amendement B. Geen doekjes voor het bloeden "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op donderdag 14 maart 2024 ter bespreking van agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; besluit: 1. De volgende alinea op blz.

31: "Een flexibele schil: Tot 2026 bouwen we 2.000 flexwoningen, om pieken in woningbehoefte op te vangen. Deze woningen zijn verplaatsbaar en staan tijdelijk op bepaalde locaties" volledig te schrappen; 2. De volgende zin op blz. 50: "Naast nieuwbouw benutten we in deze wijken de kansen voor flexwoningen, optoppen, tussenvoorzieningen en woningsplitsen/delen." te wijzigen in: "Naast nieuwbouw benutten we in deze wijken de kansen voor optoppen, tussenvoorzieningen en woningsplitsen/delen."" w.g. T.S.J. Coşkun Toelichting

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

306

Flexwoningen realiseren kost tijd en capaciteit van de ambtenaren en van de woningcorporaties, terwijl deze tijd en capaciteit erg schaars is. Huurders van flexwoningen betalen daarnaast veel geld voor een klein oppervlakte en moeten na 5 jaar gehuurd te hebben, verplicht het huis uit. Het inzetten van flexwoningen hoort niet thuis in een woonvisie. In plaats van flexwoningen bouwen moeten er langetermijnoplossingen komen: zoals meer sociale huurwoningen. Amendement C. Rotterdamse Leegstandsaanpak "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op donderdag 14 maart 2024 ter bespreking agendapunt 6.1 Woonvisie 'Een koers tot 2040'; besluit: 1. de volgende zin op blz. 32: "Wanneer het leegstandspercentage uitzonderlijk hoog is - zonder bijvoorbeeld een tijdelijke reden als voorgenomen sloop of hoog niveau renovatie - kan een leegstandsaanpak worden opgezet." te veranderen in: "Wanneer het leegstandspercentage uitzonderlijk hoog is - zonder bijvoorbeeld een tijdelijke reden als voorgenomen sloop of hoog niveau renovatie – wordt een leegstandsaanpak opgezet. Er wordt een leegstandsverordening ingevoerd, met een meldpunt en meldplicht voor leegstand en een boete op leegstand. Ook wordt de toepassing van een leegstandsheffing onderzocht waarmee niet alleen leegstaande panden worden belast, maar ook braakliggende gronden bestemd voor woningbouw." 2.

De wijziging uit punt 1 te verwerken in de 'Woonvisie Rotterdam, Een koers tot 2040'." w.g. T.S.J. Coşkun, M.M. Vlasblom, A. Kockelkoren en T.J. Vonk Toelichting Er in winkelstraten, hoge torens, op bedrijventerreinen en ook in volkswijken leegstaande ruimtes zijn. Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek blijkt dat er een leegstand in Rotterdam van 4,6% was in 2022. Onnodige leegstand is onacceptabel. We zitten momenteel in een wooncrisis met een steeds groter tekort aan betaalbare woningen. Jaarlijks kunnen er honderden woningen weer benut en bewoond worden als de gemeente actief de leegstand aanpakt. De moties en amendementen zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, ik val maar gelijk met de deur in huis. Met deze woonvisie worden er de komende jaren veel te weinig betaalbare woningen gebouwd. En steeds meer Rotterdammers hebben moeite om een betaalbare en passende woning te vinden. Er is een groot tekort aan betaalbare woningen. Terwijl in Rotterdam volgens onderzoek 61% van de mensen recht heeft op een woning in het betaalbare prijssegment, is van de Rotterdamse woningvoorraad maar 39% een sociale huurwoning. Het college telt daar 10% potentieel particuliere voorraad sociaal bij.

Maar ja voorzitter, afgelopen jaar verdwenen maar liefst 3000 woningen als gevolg van waardestijging en die zijn dus voor veel Rotterdammers niet meer te betalen. Bedenk daarbij dat afgelopen jaar 897 sociale huurwoningen zijn bijgebouwd. Per saldo hadden we aan het eind van vorig jaar dus 2000 sociale woningen minder. GroenLinks wil juist dat het aandeel betaalbare sociale huurwoningen in Rotterdam groeit, zodat jongeren zelfstandig kunnen gaan wonen, ouderen kunnen doorverhuizen naar een toegankelijk en betaalbaar appartement, gezinnen die door een scheiding hun te dure woning moeten verlaten niet noodgedwongen op de bank bij kennissen hoeven te slapen. Want voorzitter, we zitten midden in een wooncrisis. Om het aantal betaalbare woningen uit te breiden in deze stad zijn er helaas maar een beperkt aantal knoppen waar we aan kunnen draaien. In het vorige woondebat is het verhogen van de sociale grondprijs met 150% de verkeerde kant opgedraaid. En met deze woonvisie wordt 20% sociaal gebouwd, met een groei naar 25%. Dat gelukkig wel. Maar dat is een keuze die in andere steden heel anders wordt gemaakt. In Haarlem bouwt men 40% sociaal en 40% middeldure huur. In Arnhem en Nijmegen wordt ingezet op 30% sociaal corporatiewoningen. En in onze stad staat het aanbod van woningcorporaties om 7000 woningen meer te bouwen. Waarom doen we dat niet?

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

307

De VOORZITTER. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, mevrouw Kockelkoren maakt de vergelijking met andere steden. Kan zij mij dan misschien één stad in Nederland noemen waar een groter aandeel van de woningen een sociale huurwoning is dan in Rotterdam? De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, daar zit het probleem niet. Het probleem zit erin dat 60% van de Rotterdammers genoodzaakt is om in een sociale huurwoning te wonen en we hebben maar 39% van die voorraad. Dus dan hebben we een mismatch. En voor die groep mensen breek ik hier een lans. Oké voorzitter, waarom doen we dat niet, was mijn vraag. We hebben gewoon meer betaalbare woningen nodig en we hebben daarom een aantal moties die daarop verder willen sturen. En er zijn een heel aantal moties die ik afgelopen week voorbij heb zien komen van andere partijen die daar ook op willen sturen. Mijn eerste motie is 'Sturen op sociale huurwoningen minimaal op peil houden', om in kaart te brengen hoe die voorraad afneemt en daar ook op te kunnen handelen. En dan heb ik nog een motie 'Meer sociale huurwoningen', om daar ook een groter aandeel in te realiseren. Voorzitter, wonen gaat over meer dan alleen een dak boven je hoofd. Het gaat over ontmoeting. Samen wonen in groene wijken en buurten, met speelplekken, voorzieningen en groen dichtbij. Een lage huur levert individuele vrijheid op.

Dat zagen we ook in Wenen. Mensen worden in staat gesteld dingen te leren, te ondernemen, te experimenteren en uiteindelijk zorgen lage huren ook voor prettige woonwijken. En voor die prettige woonwijken heb je bewoners nodig. Er is ontzettend veel kennis en kunde bij bewoners om mee te praten over hun wijk, hun stad en hun buurt. En voorzitter, daarom heb ik ook een motie 'Bewoners aan zet', om de aanbeveling van de Rotterdamse Rekenkamer om te investeren in actieve burgerparticipatie van huurders, eigenaar-bewoners en woningzoekenden in het woonbeleid vast te leggen en daar ook handvatten voor te geven. Wat is daarvoor nodig? Een plek, en daar is ondersteuning voor nodig. Dit college heeft onlangs de 39e wijkhub geopend. Er zijn plekken om het gesprek te faciliteren, bewonersondersteuning is mogelijk en wij willen daar handen en voeten aan geven. En een tweede manier waarop we dat willen doen, is door innovatieve woonvormen te ondersteunen. Er zijn heel veel mensen in deze stad in komen spreken bij de gemeenteraad, die zeggen: wij willen graag samen wonen, wij hebben daar ideeën voor, wij hebben plannen. Wij zijn jarenlang met architecten aan de slag geweest. En elke keer krijgen deze mensen onvoldoende voet aan de grond. Wij vinden dat ontzettend jammer, want op die manier maak je een stad, door bewoners in staat te stellen hun eigen buurt, hun eigen woonplek te realiseren.

En daarom hebben we dus een motie 'Stimuleer innovatieve woonvormen'. Voorzitter, een van de meest schrijnende uitwassen van het tekort aan woningen in onze stad is dakloosheid. Het is een acuut drama dat permanente littekens achterlaat. De sterke neiging bestaat om van dakloosheid een zorgprobleem te maken. Een woonplek is vaak het sluitstuk van de aanpak van dakloosheid. In het door de raad opgestelde Woonakkoord staat dan ook: De gemeente spant zich in om dakloosheid te voorkomen en op te lossen. Maar met zo’n 200 mensen die per nacht noodgedwongen buiten op straat slapen en naar schatting 5000 bankslapers staan er te weinig concrete maatregelen in de Woonvisie om dat probleem ook op te lossen. Terwijl dakloosheid de samenleving handenvol geld kost. Mensen op straat kampen met gezondheidsproblemen, begaan vaker kleine criminele vergrijpen en maken gebruik van opvanglocaties en andere voorzieningen. Dat kost allemaal handenvol geld. Help dakloze mensen aan een huis en het betaalt zich binnen de kortste keren terug. Voorzitter, daarom willen wij dit college oproepen om concretere doelen te stellen om dakloosheid op te lossen en daarvoor hebben wij dan ook een motie, naast de vele andere moties die door andere collega’s worden ingediend daarover, die wij dan ook van harte ondersteunen. Dan ook wat positieve noten voorzitter.

GroenLinks vindt het belangrijk dat veel wordt ingezet op het beter benutten van de gebouwen die we hebben. We lijden in Nederland namelijk aan ruimtelijke obesitas, ik zei het al eerder in de commissie. We wonen per persoon op een steeds groter oppervlak. In Nederland wel 53 vierkante meter, terwijl de Engelsen met maar 38 vierkante meter woonoppervlak per persoon ook heel goed uit de voeten kunnen. Als we veel slimmer omgaan met de beschikbare ruimte kunnen er ook veel sneller betaalbare woningen worden toegevoegd. Dat kan door woning delen, woningen toevoegen op het dak van bestaande gebouwen. Dat kan door leegstaande panden bewoonbaar te maken en dat kan ook door bewoners die panden kraken daar de ruimte voor te bieden. En voorzitter, daar hebben wij dan ook een motie over, 'Van leegstand naar bewoonbaar' en we dienen daar ook samen met BIJ1 en de Partij voor de Dieren de motie 'Kraken gaat door' in. Dat zal later komen. En voorzitter, wat daar een belangrijk onderdeel in is, is dat we nu ook een programma hebben om samenvoegen en vergroten te stimuleren. Wij vinden dat

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

308

eigenlijk een rare maatregel, gezien de paragraaf in de Woonvisie die zegt: we moeten de bestaande voorraad beter benutten. Als je woningen samenvoegt en vergroot, krijg je minder woonruimte in plaats van meer woonruimte. GroenLinks wil eigenlijk af van die maatregel en wij willen ook graag weten van de wethouder hoe die daarin staat, of dat niet in tegenspraak is met de intentie en de visie in deze woonvisie. Dan gaan we nog naar een laatste onderwerp, het verduurzamen van woningen. Een goed functionerende volkshuisvesting zorgt voor onderhoud en renovatie terwijl de huren laag blijven. Dat kan gewoon als woningcorporaties genoeg financiële middelen hebben. Maar ook eigenaarbewoners hebben een enorme opgave om hun panden te verduurzamen. Woningen isoleren geeft ook aan huurders veel lagere woonlasten. En om daar verder op te sturen, hebben wij de motie 'Steun voor woningeigenaren bij het isoleren van woningen', waarbij we het college oproepen om met woningeigenaren in gesprek te gaan om woningisolatie en verduurzaming onder de aandacht te brengen en ook eigenaren te helpen naar subsidies van het rijk om met hun minder duurzame woningen ook stappen te zetten. Veel woningen hebben nog E-, F- en G-labels. Voorzitter, ik ben zo’n beetje aan het einde van mijn bijdrage. U hoort, een heel aantal kritische noties.

Vooral op het betaalbare segment vindt GroenLinks dat er echt gewoon veel meer moet gebeuren. We hebben een heel aantal voorstellen ingediend. Er komen een heel aantal voorstellen. En dat zal ook mede ons standpunt hierin bepalen. Maar op het betaalbare segment, voor al die Rotterdammers in de stad schiet het op dit moment echt tekort in onze ogen. De VOORZITTER. De heer De Haan. De heer DE HAAN (d66). Dank u wel voorzitter en dank u wel mevrouw Kockelkoren voor uw bijdrage. Volgens mij ook wel een gebalanceerd verhaal, kritisch maar ook positieve punten. Ik dacht, ik wilde even uw verhaal afwachten, maar ik wilde nog even teruggrijpen op uw pleidooi voor het uitbreiden van de sociale voorraad en met name de oproep richting de corporaties om daarin te versnellen. Het aanbod dat er ook aan ligt. Waar ik dan zelf wel altijd een beetje mee worstel in de afgelopen periode en ik ben er niet helemaal over uit, en ik ben benieuwd hoe u ernaar kijkt. In het afgelopen jaar zijn er volgens mij ongeveer precies op het peil wat was afgesproken sociale woningen toegevoegd, zo’n 880 stuks. Dankzij de vragen van de PvdA is daar duidelijk geworden dat daar ook nog een stukje particuliere sociale voorraad in zit, dus wat de corporaties hebben gebouwd, is zelfs nog een stukje minder.

De verhuurdersheffing is er nu van af, in de afgelopen periode, dus je zou zeggen dat daar meer ruimte zou moeten zijn en dat er versnelling mogelijk zou moeten zijn. Wellicht, dat hebben we ook wel in een heel uitgebreid traject hier naar voren, ligt een behoorlijke planvoorraad, ook voor de corporaties, het dubbele aantal. Ik snap het aanbod van de corporaties dat ze zeggen: we willen dat heel graag doen, maar mijn oprechte vraag is: hoe komt het nu dat dat niet van de grond komt, ondanks dat daar een dubbele planvoorraad is? Hoe komt dat gewoon niet van de grond? De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja dank u wel voorzitter. Nou ja, goed, een aantal zaken die natuurlijk de afgelopen tijd zijn gepasseerd, zoals het verhogen van de sociale grondprijs, helpt niet mee. En het tweede punt is ook dat corporaties graag willen bouwen, maar daarvoor graag eigen, kleine grondposities willen hebben. Nu wordt vaak alles in een grote gebiedsontwikkeling met een ontwikkelaar vormgegeven, en dat maakt het heel moeilijk om daar goed op in te spelen. Wij vinden dat je de corporaties beter in stelling moet brengen om ook die woningen te kunnen bouwen, omdat ze aangeven dat ze dat ook kunnen. Corporaties zijn ook in het verleden de partijen gebleken die elke keer door blijven bouwen, ook in financieel zwaar weer. De heer DE HAAN (d66).

Nee, dank u, dat ben ik met u eens, en uw oproep voor die kleinere plots vind ik ook een interessante. Ik blijf gewoon bij mijn punt dat ondanks kleine plots, grote plots, er echt een behoorlijk forse planvoorraad ligt die het dubbele is van in ieder geval jaarlijks het aantal dat we zouden willen realiseren. Dus dan blijft op zich nog steeds die vraag waarom we dat in de afgelopen jaren vanuit de corporaties dan ook niet hebben gered. De VOORZITTER. De heer Engberts had een vraag volgens mij. De heer ENGBERTS (pvda). Ja, eigenlijk aan de heer De Haan, want ik hoor hem nu positief over wat toch een beetje laaghangend fruit is. Nu ben ik verdorie gewoon al twee weken bezig om overeenstemming te krijgen in de coalitie om dat laaghangend fruit nu eens op te pakken. En al twee

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

309

jaar lang wordt erom gevraagd om ervoor te zorgen dat we op die plekken waar de corporaties gewoon een eigen grondpositie hebben, dat nu eens voorrang te geven in plaats van in die ingewikkelde projecten waardoor het spaak loopt. En waarom lukt het ons dan nu niet, ook vandaag eigenlijk niet, om daar dan de voorrang aan te geven? Waarom doet u daar dan niet aan mee? De VOORZITTER. De heer De Haan. De heer DE HAAN (d66). Ja, volgens mij loopt de heer Engberts daar al enigszins vooruit op de conclusies. Volgens mij wordt dat aan het eind duidelijk, als we zo dadelijk daadwerkelijk ook gaan stemmen over moties. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Ja, ik kan u wel vertellen dat in eerdere versies van de moties waarover we hebben geprobeerd met elkaar overeenstemming te krijgen we heel expliciet zijn. Elke keer wordt er iets van afgeschaafd in het overleg. Ik heb nu echt de bodem bereikt van het dictum dat ik zelf nog kan dragen. Eigenlijk vragen mevrouw Kockelkoren en ik al zes jaar lang om hier nu eens een keertje wat aan te doen. Ook de afgelopen twee jaar, ook vanuit de coalitie zijn deze geluiden. En het gebeurt maar niet. Wat staat nu toch in de weg om te zeggen: jongens, we gaan hiermee aan de slag en we gaan het doen. Het ligt klaar. Want ik zie ook de cijfers.

Het ligt voor een groot deel gewoon aan het feit dat wij niet mee willen werken om die kleine posities, die grondposities van de corporaties te honoreren. De VOORZITTER. De heer De Haan. Nee? Het gaat over. Mevrouw Kockelkoren heeft de volgende moties ingediend. Motie 7. Sturen op sociale huurwoningen minimaal op peil houden "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van agendapunt "Rotterdamse Woonvisie; een koers tot 2040 en acties voor de komende 5 jaar"; constaterende dat: - steeds meer Rotterdammers moeite hebben om een betaalbare en passende woning te vinden en er sprake is van schaarste; - volgens het schaarsteonderzoek van OBI 2023 de meerderheid van de vraag naar een huurwoning (66%) is gericht op het betaalbare prijssegment; - van de totale Rotterdamse woningvoorraad 39% sociale huurwoningen zijn van corporaties; - van de particuliere voorraad 10% wordt meegeteld als sociale huur; - een doel van de Woonvisie is de voorraad sociale huurwoningen minimaal gelijk te houden; overwegende dat: - het afgelopen jaar 897 sociale huurwoningen zijn bijgebouwd; - het afgelopen jaar tevens circa 3000 woningen uit de particuliere voorraad sociaal zijn verdwenen als gevolg van waardestijging van het vastgoed; - daarmee per saldo minder sociale huurwoningen worden bijgebouwd dan er als gevolg van marktontwikkelingen verdwijnen; - een grote afname van het

aantal sociale huurwoningen in Rotterdam op de loer ligt; - de maatregelen afgelopen jaar onvoldoende bleken om het aantal sociale huurwoningen op peil te houden; - de maatregelen in de Woonvisie onvoldoende zicht bieden op het behalen van het doel om de sociale voorraad minimaal gelijk te houden; verzoekt het college: - periodiek te rapporteren over de totale afname van de sociale voorraad door waardestijging, en verkoop in de particuliere voorraad sociaal, liberalisering etc. en het saldo; - met maatregelen te komen om de sociale voorraad minimaal op peil te houden; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren, G.J. Engberts en T.J. Vonk

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

310

Motie 8. Meer sociale huurwoningen nodig "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van agendapunt "Rotterdamse Woonvisie; een koers tot 2040 en acties voor de komende 5 jaar"; constaterende dat: - volgens het schaarsteonderzoek van OBI 2023 de meerderheid van de vraag naar een huurwoning (66%) is gericht op het betaalbare prijssegment; - van de Rotterdamse woningvoorraad 39% sociale huurwoningen zijn van corporaties; - van de particuliere voorraad 10% wordt meegeteld bij het sociale huursegment; - een doel van de Woonvisie is de voorraad sociale huurwoningen minimaal gelijk te houden; overwegende dat: - het afgelopen jaar circa 3000 woningen uit de particuliere voorraad sociaal zijn verdwenen als gevolg van waardestijging van het vastgoed; - het college geen sturingsinstrumenten ter beschikking heeft om 10% particuliere voorraad die wordt meegeteld als sociale huurwoning ook sociaal te houden; - een grote afname van het aantal sociale huurwoningen in Rotterdam op de loer ligt omdat er per saldo minder sociale huurwoningen worden bijgebouwd dan er verdwijnen; - de wachttijd voor een sociale huurwoning van de corporatie op dit moment 52 maanden is en er per woning gemiddeld 630 reacties binnenkomen met uitschieters naar 4000 reacties; - de maatregelen in de Woonvisie onvoldoende zicht bieden op een betaalbare woning voor die 66% van de Rotterdamse

woningzoekenden die zich geen andere woning kan veroorloven; verzoekt het college: - uitsluitend uit te gaan van de sociale huurwoningen van de corporaties van 39% van de totale voorraad en de potentiële sociale particuliere huurvoorraad van 10% niet langer mee te tellen; - het aandeel nieuw te bouwen sociale woningen uit te breiden naar 35% en alle nieuwbouwwoningen in het sociale segment uit te geven aan corporaties; - in prestatieafspraken met corporaties op te nemen dat als liberaliseren of sloop onvermijdelijk is, eerst nieuw gebouwd wordt; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren, G.J. Engberts, M.M. Vlasblom en T.J. Vonk Motie 9.

Bewoners aan Zet! "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 14 maart 2024 ter bespreking van agendapunt "Rotterdamse Woonvisie; een koers tot 2040 en acties voor de komende 5 jaar"; constaterende dat: - in de Woonvisie wordt gesteld dat "Ook in de komende jaren een continue dialoog nodig is met onze belangrijkste partijen in de stad"; - daarvoor gedacht wordt aan "het beter benutten van de bestaande overleggen en het betrekken van huidige en toekomstige bewoners bij de gebiedsgerichte uitwerking"; - de aanbeveling van de Rotterdamse Rekenkamer was om te investeren in actieve burgerparticipatie van huurders, eigenaar-bewoners en woningzoekenden in het woonbeleid en het recht op participatie vast te leggen in gemeentebeleid; overwegende dat: - bewoners ongelofelijk veel kennis hebben over hun wijk, en sociale contacten, sociale netwerken in hun wijk die alleen vanachter de tekentafel niet benut wordt; - actieve dialoog met huurders, eigenaar-bewoners en woningzoekenden zoals door de Rekenkamer bedoeld, vraagt om gezamenlijke visie: het bouwen aan een gesprek even rijk en divers is als de bewoners; - met het vaststellen van de Woonvisie het gesprek over fijne aantrekkelijke woonbuurten in de wijk nog moet beginnen, en dit gesprek de ruimte moet krijgen;

raadsvergadering van 14 maart 2024

Notulen pagina

311

-

voor een goed gesprek een ontmoetingsplek, een sociaal fysieke infrastructuur en transparante informatie en ondersteuning onontbeerlijk zijn; iedere wijk zijn eigen wijkhub heeft, waar volgens de gemeente; 'bewoners en de gemeente samen plannen maken voor hun wijk'; goede onafhankelijke bewonersondersteuning voor een werkelijk gelijkwaardige dialoog met de gemeente onontbeerlijk is;