20231105 - Notulen van de raadsvergadering van 11 mei 2023.pdf

U heeft ook een vraag volgens mij voor mijn collega-wethouder Evenementen, maar vanuit de bestemmingsplangedachte zal ik deze ontraden, omdat wij toch ook die participatie dus willen gaan doen op het moment dat dit bestemmingsplan weer wordt vernieuwd. Want tegen de tijd dat al die plannen uitgevoerd zijn, zijn we wel weer tien jaar later en zullen we weer opnieuw een plan moeten gaan maken. Dan kunnen we kijken: hoe werkt het allemaal uit met de evenementen en daar een goede participatie op doen. Op voorhand al die uitbreiding, daarvan denken wij dat we daarin net even de balans verkeerd laten uitvallen. Ook u vroeg natuurlijk en had een opmerking over die verkeersdruk en uw zorgen daarover. U maakte ook melding van dat verkeerscirculatieplan en dat we u inderdaad een brief erover gaan sturen hoe we hier op het gebiedsniveau, wijkniveau, met die verkeerssituatie om denken te gaan. Ik denk dat het een heel belangrijk gesprek is dat we nog met elkaar gaan voeren, samen met mijn collega Karremans, die met name over mobiliteit gaat. Dan als laatste D66. Ook u zegt: meer evenementen is mooi, maar ja, hoe betrekken we de bewoners er nu bij? Er waren toch ook zorgen, dus kunnen we dat niet beter borgen in de toekomst door daar een beter participatietraject voor in te zetten? Dat kunnen wij heel goed doen, dus die motie kan ik oordeel raad geven. De VOORZITTER. Mevrouw Nunnely.

Mevrouw NUNNELY (d66). Dank voorzitter en ook dank om dat te horen wethouder via de voorzitter. Ik ben toch wel heel benieuwd hoe u kijkt naar toch de evenementen ruim wel meenemen in alle andere bestemmingsplannen, maar met name gewoon voor de Rijnhaven. Heeft u er al een beeld van hoeveel evenementen we daar wel kunnen realiseren? De VOORZITTER. Wethouder. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Dank u wel. Volgens mij maken wij nu met het accorderen van deze zienswijze twee extra evenementen mogelijk. Drie. Er zit een tabel in, daar staat precies het exacte aantal evenementen dat wij mogelijk maken. U ziet al, ik ben geen wethouder Evenementen, anders had ik dit helemaal uit mijn hoofd geweten. Ik zal even een kort antwoord doen en dan vraag ik gewoon de collega die echt meer over de evenementen weet en hoe dat zit. Wij hebben een aantal voorgesteld en wij willen gewoon kijken hoe dat uitpakt in de praktijk en dan, met participatie is het wel goed dat je het ook openlaat wat bewoners allemaal verder daarvan vinden, en niet aan de voorkant alles al helemaal dichttimmert. Ik heb daar niet een andere mening over dan dat we dat goed in

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

814

overleg moeten doen met bewoners. Maar ik denk dat het ook goed is om even het geluid van wethouder Kasmi daarover te horen. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Wethouder Kasmi. De heer KASMI (d66) (wethouder). Dank u wel voorzitter. Nou, eigenlijk heeft u het allemaal gezegd mevrouw Zeegers, dus ik heb daar heel weinig aan toe te voegen. Ik denk dat het goed is om ons er heel erg bewust van te zijn dat de plannen zoals die er nu liggen pas over tien jaar natuurlijk helemaal compleet zijn, voordat we daar eindelijk echt gaan beginnen. Dus dan zijn we ook veel verder. Wat we nu hebben gedaan zoals we hebben afgesproken met u als raad is om aan de voorkant bij planontwikkeling rekening te houden met evenementenlocaties. Dat hebben we gedaan. Ik ben vanuit mijn portefeuille blij met de ruimte die nu geboden is. Twee grote evenementen in ook behoorlijke categorieën waar nu ruimte voor is. We hebben ruimte voor kleinere evenementen en we hebben ruimte voor middelgrote evenementen. En, niet onbelangrijk, er is ook participatie aan voorafgegaan. Er is ingesproken door verschillende partijen. We hebben geprobeerd er zoveel mogelijk rekening mee te houden. Ik denk dat dit op deze manier nu heel goed een plek krijgt in het bestemmingsplan.

En over tien jaar zijn wij er waarschijnlijk niet meer, maar dan is het goed om tegen die tijd weer te kijken hoe de stad er bij ligt en wat dan de behoefte is. En als er dan echt behoefte is, dan kan daar natuurlijk altijd via een herziening wat aan gedaan worden. En in de tussentijd weten we dat via een omgevingsvergunning altijd een uitzondering gemaakt kan worden daar waar we dat met elkaar nodig vinden. Dus voor nu houd ik het hierbij. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER. Hartelijk dank. Dan beëindig ik de beraadslagingen over dit tweeminutendebat. 7.3

Ondersteuning van gedupeerde ouders in het toeslagenschandaal

De VOORZITTER. Dan ga ik met u mee naar agendapunt 7.3, ondersteuning van gedupeerde ouders in het toeslagenschandaal. Wethouder Yigit zit er. Mevrouw Vlieger, u heeft het woord gevraagd bij agendapunt 7.3 en wij zijn zover. Mevrouw VLIEGER (gl). Voorzitter, dank. Dit is een schandaal dat duizenden gezinnen heeft getroffen en voor veel leed en verdriet heeft gezorgd. Als politici hebben we gefaald om de burgers te beschermen. We hebben te lang onze ogen gesloten voor de problemen en de signalen van gedupeerden niet serieus genomen. Dat moet anders. Wij moeten als politici de verantwoordelijkheid nemen voor de fouten die zijn gemaakt, zorgen dat de mensen erkend en geholpen worden en als gemeente het vertrouwen van de burgers weer terugwinnen. Want veel mensen voelen zich nog niet erkend, gezien of geholpen, zo gaven ook de insprekers bij de commissie aan. Het belangrijkste punt voor de gedupeerde gezinnen is het leed van de kinderen. Het voelt alsof ze over het hoofd worden gezien. De Kinderombudsman kwam met de suggestie om het Jongeren Perspectief Fonds in te gaan zetten. Nu blijkt dat de Tweede Kamer al een aangenomen motie hierover heeft. Het kabinet zal in gesprek gaan met de gemeenten om de schuldhulpverlening beter te laten aansluiten bij de hulpvraag van de gedupeerde jongeren. Hierin wordt het Perspectieffonds meegenomen.

GroenLinks wil aan de wethouder vragen of hij een actieve leidende rol hierin kan nemen om ervoor te zorgen dat Rotterdam een voorbeeldstad wordt voor andere gemeenten. De jongeren verdienen onze hulp net zo hard als de ouders. We mogen ze niet laten stikken. Toch is het ook belangrijk om ook een positieve kant te belichten. Denk aan het team Volhouders, het Rotterdamse wijktheater dat een voorstelling heeft gemaakt samen met gedupeerden, waar we blij over zijn dat de wethouder dit omarmde en enthousiast

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

815

hierover was en dat hij wil stimuleren en dat we mogelijk binnenkort ook met de hele raad mogen zien. En natuurlijk de mensen vanuit de gemeente die keihard hun best doen. GroenLinks vindt het belangrijk dat we kritisch blijven op onze eigen rol, want ook de gemeente heeft fouten gemaakt. Als het aan GroenLinks ligt, betekent dit dat het tijd is voor formele excuses. Maar woorden zijn niets zonder daden. Daarom moeten we actief vragen wat de gedupeerden zelf als erkenning zien. GroenLinks vindt het belangrijk dat we naar deze mensen luisteren en hun de ruimte bieden. Daarom dien ik deze motie ꞌWij zien jullie; stappen naar erkenning voor gedupeerde gezinnenꞌ in, die vraagt om een bijeenkomst te organiseren voor de gedupeerden, waar zij met elkaar en de gemeente in gesprek kunnen gaan over erkenning, wat dit voor hen is. En natuurlijk dat we iets met deze opbrengsten doen. De VOORZITTER. Mevrouw Vlieger heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Wij zien jullie; stappen naar erkenning voor gedupeerde gezinnen ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 11 mei 2023 ter bespreking van agendapunt 7.3 Ondersteuning van gedupeerde ouders in het toeslagenschandaal; constaterende dat: - een deel van de Rotterdamse gedupeerden aangeeft zich niet erkend, gezien en/of goed geholpen voelt door de gemeente Rotterdam; - Rotterdam het hoogste aantal gedupeerden van het toeslagenschandaal kent; - begin 2023 dit een getal van 9.967 mogelijk gedupeerden beslaat, waarvan 5.099 erkend gedupeerde is; overwegende dat: - het toeslagenschandaal catastrofale gevolgen heeft (gehad) voor de gedupeerde families; - er wantrouwen naar de gemeente toe is onder (een deel van) de gedupeerden; - er vanuit de gedupeerden behoefte is aan erkenning vanuit de gemeente naar hen toe, op grotere schaal; verzoekt het college: - het mogelijk te maken dat er een bijeenkomst georganiseerd wordt voor Rotterdamse gedupeerden, met als doel om met elkaar en de gemeente in gesprek te gaan en op te halen waar de gedupeerden zelf behoefte aan hebben om zich echt erkend en geholpen te voelen; - voornemens te zijn om, waar mogelijk, gehoor te geven aan hetgeen opgehaald wordt tijdens deze sessie en zo goed mogelijk, binnen de mogelijkheden, vorm te geven aan de wensen die hieruit voortkomen; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. L.S.

Vlieger De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Dat gaat over. Mijnheer Vonk. De heer VONK (cu). Dank voorzitter. Ja, wat een leed hebben gedupeerden van het toeslagenschandaal moeten doorstaan. Dat onrecht is bijna niet te bevatten. Vanuit de gemeente zetten we daarom vol in om deze mensen te ondersteunen waar nodig. Dat begint

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

816

bij erkenning, naast mensen staan en ze niet loslaten totdat er rechtgedaan is. Om dat beleid hier en daar nog wat aan te scherpen, dienen wij een motie in, ꞌDe onderste steen bovenꞌ. Deze motie raakt aan de getroffen ouders wier kinderen uit huis zijn geplaatst. We lezen dat zij nog met veel vragen zitten en daarom verzoeken wij het college om aan de Inspectie Gezondheid en Jeugd te vragen of zij de ouders die in beeld zijn een onafhankelijk onderzoek naar hun casus willen aanbieden, zodat we zeker weten dat deze ouders niet dubbel onrecht wordt aangedaan. De VOORZITTER. De heer Vonk heeft de volgende motie ingediend. Motie 2.

De onderste steen boven ʺDe gemeenteraad van Rotterdam bijeen op 11 mei 2023 ter bespreking van de Voortgangsbrief ondersteuning gedupeerde ouders in het toeslagenschandaal; constaterende dat: - er meer dan honderd Rotterdamse kinderen in de toeslagenaffaire uit huis zijn geplaatst; - de ouders van deze kinderen nog met veel vragen zitten, zoals blijkt uit de brief van de wethouder; overwegende dat: - er grote maatschappelijke vraagtekens bestaan over de relatie tussen de toeslagenaffaire en uithuisplaatsingen; - de kwaliteit van onderbouwingen van uithuisplaatsingen landelijk, tot in ieder geval voor kort, structureel ondermaats was; - er geen zicht is op de vraag of de uithuisplaatsing van Rotterdamse kinderen in de toeslagenaffaire terecht is geweest; - gecertificeerde Instellingen niet geschikt zijn om hun eigen vlees in deze casussen te keuren; - het zuiver is ouders in deze zaak alle ondersteuning te bieden; verzoekt het college: - om de Inspectie Gezondheid en Jeugd te vragen of zij de 27 ouders met wie contact is via het Landelijk Ondersteuningsteam Uithuisplaatsingen een aanbod wil doen tot onafhankelijk onderzoek naar hun individuele casus; - te vragen of dit aanbod ook gedaan kan worden aan nieuwe ouders die zich melden; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. T.J. Vonk De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER.

Mijnheer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk). Dank voorzitter, ik zal het kort houden want we hebben een zeer uitgebreid en bijzonder commissiedebat hierover gehad, waarbij ik ten eerste wil aangeven dat ik in ieder geval blij ben met de toezegging van de wethouder dat het college voortaan zal spreken over het toeslagenschandaal. Want een schandaal is het en een schandaal heeft slachtoffers die we natuurlijk ook zoveel mogelijk moeten bijstaan. Ik zie dat de gemeente ook heel veel acties onderneemt om dat te doen. En natuurlijk kan het altijd meer en altijd beter. Ik zal de opsomming van acties even achterwege laten. Wel wil ik zeggen dat ik het te

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

817

prijzen vind dat het college Erasmus gevraagd heeft om de dienstverlening van de gemeente te onderzoeken, want die mate van zelfreflectie wil ik uiteraard toejuichen. Voorzitter, zoals gezegd, die maatregelen worden getroffen en wij zullen die de komende periode ook uiteraard scherp in de gaten houden, zodat de Rotterdammers die getroffen zijn door het schandaal ook een zorgeloze toekomst tegemoet kunnen gaan. Dank. De VOORZITTER. Dank u zeer. De heer Ceulemans. De heer CEULEMANS (lr). Dank u wel voorzitter. Door de toeslagenaffaire zijn bepaalde gezinnen echt zwaar gedupeerd met soms ernstige gevolgen. Dat zullen we allemaal onderschrijven en het is ook goed om dat te blijven benadrukken. Het is ook terecht dat de verantwoordelijken daarvoor door het stof gaan en dat die mensen gewoon netjes gecompenseerd moeten worden. Maar zoals ik het in de commissie ook al zei, wij maken ons wel grote zorgen over de afhandelingen en de beleidsmatige gevolgen van de toeslagenaffaire. We zien dat we daarin nu aan het doorslaan zijn. Dit is natuurlijk een dossier dat omkleed is met een heleboel emoties. Dat is soms heel erg begrijpelijk, maar het maakt het ook wel lastig om kanttekeningen te plaatsen, terwijl het wel belangrijk is om dat te blijven doen.

Zo zien we bijvoorbeeld dat politiek gebruik wordt gemaakt van de toeslagenaffaire om iedere vorm van fraudebestrijding en risicoprofilering te cancelen, hoe effectief en rechtvaardig die maatregelen ook kunnen zijn. Daarnaast zien we dat na de toeslagenaffaire we nu eigenlijk in een compensatieaffaire dreigen te belanden. Jesse Frederik van De Correspondent doet daar onderzoek naar. Hij zegt het heel mooi: we gaan nu naar een compensatieaffaire toe en opnieuw wil niemand het zien. Want nog altijd melden zich mensen als vermeende gedupeerden op vrij grote schaal, waarvan het gros gewoon geen gedupeerde is. Dat zijn mensen voor wie het een verdienmodel geworden is om op valse gronden aanspraak pogen te maken op € 30.000,00, die gewoon heel makkelijk uitgekeerd wordt. Zo eerlijk moeten we ook zijn met elkaar. En de lat om als gedupeerde te worden beschouwd, ligt ook erg laag hè. Ook mensen waarvan vast is komen te staan dat zij ontzettend veel kinderopvangtoeslag ten onrechte gehad hebben, of mensen die voor een heel klein bedrag gedupeerd zijn, krijgen € 30.000,00 uitgekeerd. Dat is denk ik ook heel slecht voor het draagvlak voor de compensatie van de echte gedupeerden, van de zwaar gedupeerden van de toeslagenaffaire. We zien dat dat ook zijn weerslag op de gemeente heeft.

We hebben nog altijd niet in kaart wat nu de totale omvang kan gaan zijn van het aantal mensen dat in Rotterdam als gedupeerden aangewezen gaat worden, terwijl dat wel allemaal mensen zijn, hoe licht gedupeerd ze ook zijn, die dan bij de gemeente en onder gemeentelijke verantwoordelijkheid qua begeleiding gaan vallen en die begeleiding is in de praktijk een openeinderegeling. Of het nu gaat om hulp bij wonen, bij onderwijs, noem het maar op, zolang de persoon in kwestie wil dat de begeleiding voortduurt, is er voor de gemeente de plicht om dat te doen. Wij vinden dat inmiddels buiten iedere proportie en wij denken ook dat hierdoor echt een chronische druk op de gemeentelijke organisatie gaat ontstaan die gewoon niet meer in verhouding is tot wat er gebeurd is. Dus wij gaan dat kritisch monitoren en ik wens de wethouder succes. De VOORZITTER. Dank u wel. Andere sprekers? De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja voorzitter, dank. Het toeslagenschandaal is wat mij en wat velen betreft een schandvlek in de Nederlandse politieke historie en daarmee aansluitend op de vorige spreker, zou ik er zeker niet zo mee om willen gaan als Leefbaar Rotterdam voorstelt. Want het is van enorme proporties en dan moet je het niet laten doorwegen naar de mensen die het misschien onterecht krijgen, maar juist de mensen die je het hardst geraakt hebt.

Want waar het hier in principe en in het fundament over gaat, is het vertrouwen in de overheid en dat is geschaad. En dat is eigenlijk het ergste wat ons kan

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

818

gebeuren. Waar ik wel vind dat de heer Ceulemans van Leefbaar Rotterdam enigszins gelijk in heeft, is dat we heel erg de neiging hebben om de overheid te zien als het probleem van alles en daarna gelijk ook als de oplossing van alles. En dat kan niet. Onze instelling zou dan ook zijn, en die moties ga ik met hart en ziel ook ondersteunen, dat wij ons als gemeente maximaal dienstbaar en proactief opstellen naar de mensen die gedupeerd zijn. Daarom vind ik het voorstel om te gaan luisteren naar die mensen die gedupeerd zijn en te kijken wat daar nodig is, heel goede voorstellen en die zullen wij dan ook steunen. De VOORZITTER. Dank u. Andere sprekers? Ja, mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Dank voorzitter. We hebben het in de commissie inderdaad uitgebreid gehad over het toeslagenschandaal, het systeemgeweld, het leed dat de mensen is aangedaan, het ongekende onrecht. Het is tijdens de commissie ook duidelijk geworden dat door de verschillende insprekers waaronder de ombudsvrouwen van de Ombudsman Rotterdam Rijnmond, die overigens gisteravond nogmaals kenbaar heeft gemaakt middels een brief dat erkenning een belangrijke stap is in het herstel voor de Rotterdamse slachtoffers van het toeslagenschandaal.

Het is ook waardevol omdat het kan bijdragen aan het herstellen van het vertrouwen van de getroffen ouders in de overheid en kan helpen bij het voorkomen van vergelijkbare situaties in de toekomst. Wij vragen het college dan ook om een toezegging om samen met de gedupeerde ouders en de kinderen die erkenning uit te werken, dus de erkenning voor het leed en verdriet dat Rotterdammers is aangedaan door het toeslagenschandaal. Naast deze toezegging hebben wij een motie om te verzoeken om de tegenprestatie van het Jongeren Perspectief Fonds te schrappen, voor jongeren die slachtoffer zijn van het toeslagenschandaal. Dan hebben we tot slot ook nog het verzoek om een toezegging dat onze gemeente Rotterdam zich proactief blijft inzetten voor passende schuldhulpverlening voor de jongeren die getroffen zijn door het toeslagenschandaal. Dank. De VOORZITTER. Mevrouw Reitema heeft de volgende motie ingediend. Motie 3.

Schrap de tegenprestatie van het Jongeren Perspectief Fonds voor slachtoffers van het toeslagenschandaal ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op donderdag 11 mei 2023 ter bespreking van 'Ondersteuning van gedupeerde ouders in het toeslagenschandaal'; constaterende dat: - veel jongeren die slachtoffer zijn van het toeslagenschandaal, kampen met financiële problemen en schulden; - het rijk de kindregeling in het leven heeft geroepen waardoor jongeren, net als hun ouders, bij de gemeente terechtkunnen voor hulp op verscheidene leefgebieden, waaronder financiën; overwegende dat: - jongeren lang niet altijd geholpen kunnen worden bij de gemeente, door onder andere capaciteitstekorten en schaarse voorzieningen; - de Kinderombudsman en Ombudsman in een brief stellen dat het Perspectieffonds een uitkomst kan bieden voor deze jongeren1; - een motie om in overleg met gemeenten een schuldhulpverleningsaanbod te ontwikkelen voor de jongeren/jongvolwassenen van de kindregeling en hierbij ook gebruik te maken van 'saneringskredieten en bewezen effectieve aanpakken zoals het Jongeren Perspectief Fonds', al is aangenomen in de Tweede Kamer2;

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

819

- een vereiste voor deelname aan het Jongeren Perspectief Fonds is dat jongeren een tegenprestatie leveren; - de Kinderombudsman terecht stelt dat het beginnen van een opleiding of baan en dus werken aan de toekomst al tegenprestatie genoeg is voor jongeren die slachtoffer zijn van het toeslagenschandaal; verzoekt het college: - om de tegenprestatie van het Jongeren Perspectief Fonds te schrappen voor jongeren die slachtoffer zijn van het toeslagenschandaal; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. S. Reitema, M.S.S. de Jong en T.S.J. Coşkun 1 https://gemeenteraad.rotterdam.nl/Reports/Document/db0bcf7a-b329-494a-b5d4-

46f7b5d90313?documentid=288a8067-c3a0-47ef-ac97-375263355695 2 https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/moties/detail?id=2022D56200&did=2022D56200

De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Andere sprekers? Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Sorry, ik was een beetje verrast zojuist. Ik heb heel kort de tijd, dus ik zou me graag willen aansluiten bij de motie van GroenLinks, waarbij het gaat over herstel van vertrouwen van de ouders en ook elkaar proberen te begrijpen, ook als gemeentelijke organisatie. De VOORZITTER. Dank u. Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Ja, dank u wel voorzitter. Als je in gesprek gaat met gedupeerden van de toeslagen, dan merk je dat het eigenlijk dubbel gedupeerden zijn. Niet alleen vanuit de Belastingdienst en de overheid, maar ook vanuit de gemeente. En dat is onbedoeld zo geweest, toentertijd. We hebben hulp opgestart, maar het blijkt dat doordat we niet integraal samenwerken met de verschillende domeinen, het zo kan zijn dat gedupeerden van het toeslagenschandaal dus ook op enige manier gedupeerd worden tijdens een WMOaanvraag of bij een andere zorgaanvraag. Alleen hebben we dat niet goed in kaart. Terwijl we dat, toen die mensen dat uitspraken in de commissie van 22 december 2021, waarin men dat al aangaf, wij als gemeente eigenlijk al hadden moeten denken: o chips, daar moeten we iets mee. Want we duperen nog meer. Het zijn al getraumatiseerde mensen.

En zij gaven aan dat als ze op de FSV-lijst staan, dat ze dus ook ergens met een vinkje bij ons in ons gemeentelijk systeem staan. Ik heb daar op 28 februari een vraag over gesteld, technisch, en het bleek dat er niet echt een samenhang was. Echter, op 24 april van dit jaar heeft Pieter Omtzigt hier ook vragen over gesteld. Vraag 16 luidt zelfs: vindt u dat gemeenten zelf een verantwoordelijkheid hebben om een onderzoek te doen of in het sociale domein mogelijk informatie afkomstig van het FSV terecht is gekomen en/of is gedeeld? Telefonisch, het was namelijk niet op papier maar telefonisch. En om nu, want dat ben ik met de heer Ceulemans eens, inzichtelijk te krijgen hoe groot die groep nu is, moet dus dat integrale onderzoek dat gedaan kan worden door dat kenniscentrum gedaan worden. En daarvoor dien ik deze motie in, ꞌStop dubbelopꞌ. Laten we nu eens dat onderzoek uitvoeren. Welke ouders worden op verschillende domeinen gedupeerd en wat is onze rol daarin en wat kunnen wij daar beleidsmatig aan doen om dat te stoppen? De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel heeft de volgende motie ingediend.

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

820

Motie 4. Stop dubbelop! ʺDe gemeenteraad van Rotterdam bijeen op 11 mei 2023 ter bespreking van de ondersteuning van gedupeerde ouders in het Toeslagenschandaal; constaterende dat: - het college en de raad al in de vorige periode op de hoogte waren dat er ouders van het toeslagenschandaal dubbel geraakt worden: door het handelen van het rijk alsmede door het handelen van de gemeente1; overwegende dat: - men toen bij de eerste signalen al actie had moeten ondernemen om verdere schade te voorkomen bij Rotterdammers die al geschaad zijn/werden. Dit gedaan had kunnen worden door een onafhankelijke toetsing door het Integraal Kennis Centrum (IKC) van de bekende gegevens binnen het systeem van de gemeente op de verschillende afdelingen zoals W&I, WMO, Jeugdzorg, Armoede en Schuldhulpverlening en ouders gedupeerd door het toeslagenschandaal; - het college en de raad dit niet gedaan hebben. We nu anderhalf jaar verder nog steeds signalen ontvangen dat mensen dubbel gedupeerd worden; - de gemeentelijke Ombudsvrouw en de Kinderombudsvrouw dit ook benoemen. Ook benoemen zij dat de beleidsmatige weg een doodlopende weg is en er beleidsmatig andere keuzes gemaakt moeten gaan worden; - we ondertussen weten dat het schandaal zich niet alleen beperkt tot kinderopvangtoeslag maar ook huurtoeslag en zorgtoeslag.

Dit betekent dat de groep dubbel gedupeerden nu onvoldoende inzichtelijk is; - het voor de invulling van het beleid ter ondersteuning van de gedupeerden van het toeslagenschandaal, in de breedste zin, van belang is om te weten hoe groot de groep is, op welke gebieden ze vastlopen, welk handelen van de gemeente hiervoor verantwoordelijk is en welke beleidsmatige veranderingen we hierin moeten gaan doorvoeren; - dit effect heeft op het gemeentelijk budget en het van belang is om inzichtelijk te hebben wat het beleidsmatig effect van de nu uitgevoerde ondersteuning de gemeente kost en oplevert; verzoekt het college: - een toetsing uit te voeren door het IKC met betrekking tot ouders gedupeerd door het toeslagenschandaal, Rotterdammers gedupeerd door de zorg- en huurtoeslag in combinatie met andere domeinen zoals W&I, armoede- en schuldhulpverlening, WMO en Jeugdzorg; - een gedetailleerde kosten-batenanalyse te maken van de huidige geboden ondersteuning; - de raad hierover te informeren en naar aanleiding van de uitkomsten in gesprek te gaan; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. S. van de Peppel 1 Zie de schriftelijke vragen gesteld door SP raadslid A.J. Van Zevenbergen d.d, 10-06-2021 en de insprekers in

commissie Werk en Inkomen d.d. 22-12-2021

De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen.

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

821

De VOORZITTER. Dank u zeer. Dat was volgens mij de laatste spreker. Dat klopt. Wethouder Yigit. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja, dank u wel voorzitter en dank ook aan de bijdragen van de raadsleden. We hebben natuurlijk tijdens de commissiebehandeling het uitvoerig gehad over het toeslagenschandaal, zoals we dat hier ook in Rotterdam benoemen. Want het is natuurlijk een schandaal als de overheid zoveel Rotterdammers maar ook gewoon Nederlanders ten onrechte als fraudeur heeft bestempeld. Dus daar staan wij ook volkomen achter als het gaat om de benaming toeslagenschandaal. Ik heb enkele vragen gehad en wat moties. Ik begin met de vraag van GroenLinks. Kan de wethouder een actieve leidende rol innemen als het gaat om de ontwikkeling van een brede schuldenaanpak voor jongeren? Dat is een heel belangrijk onderwerp, ook voor ons, want we hebben gezien dat de kindregeling tekortschiet als het gaat om die schuldregeling. Ik heb u al aangegeven en ik kan u ook de toezegging doen dat wij ons actief gaan en blijven inzetten als het gaat om het realiseren van een passende brede schuldenaanpak voor kinderen. We hebben al wat gesprekken gevoerd en blijven die ook voeren. Ik heb ook al wat voorbeelden gegeven in de commissie, dus ik kan u die toezegging doen. Dan ga ik naar de vragen van de PvdA.

Mevrouw Reitema vraagt het college een toezegging te doen om samen met de gedupeerde ouders en kinderen de erkenning en het leed uit te werken. Dat is eigenlijk ook vooruitlopend op de motie van GroenLinks. Die kan ik misschien al even behandelen, want die heeft heel veel raakvlakken. De motie van GroenLinks gaat over het mogelijk maken van een bijeenkomst waarin we dus het gesprek ook gaan voeren met de ouders en met de gemeente om ook toe te werken naar een erkenning zoals zij die ook ervaren. Deze motie kan ik omarmen en ook kunnen wij de kinderen en jongeren meenemen in het gesprek dat wij gaan organiseren. Dus ik kan u die toezegging doen. De VOORZITTER. Dan gaan we naar mevrouw Van Groningen. Mevrouw VAN GRONINGEN (vvd). Ja, dank u voorzitter. We hebben het net al gehad over dat vertrouwen in de overheid, dat al bij die gedupeerden eigenlijk verdwenen is. De motie vraagt om te luisteren en daar ook naar te handelen. Hoe voorkomen we nu een teleurstelling? Want het laatste wat we moeten willen is dat we zeggen: we luisteren, en uiteindelijk hebben mensen het gevoel dat we er nog steeds niet aan tegemoetkomen. Dus hoe zorgt u ervoor dat er geen teleurstelling komt? De VOORZITTER. Wethouder. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja voorzitter, ik denk dat je altijd moet beginnen met luisteren, want dat wordt al heel erg gewaardeerd.

Op het moment dat je als ouder jarenlang niet gehoord bent door de overheid en er wordt een mogelijkheid geboden om te luisteren, dan doen we dat. En we zijn ook altijd heel voorzichtig in wat we wel kunnen en wat niet. We hebben bepaalde taken die we vanuit het rijk hebben gekregen om de ouders te ondersteunen. We weten wat we wel kunnen en wat niet binnen onze macht ligt, dus je moet altijd ook in een gesprek heel erg voorzichtig zijn als het gaat om het doen van beloftes. Daarin ben ik het helemaal met mevrouw Van Groningen eens. De VOORZITTER. Mevrouw Van Groningen. Mevrouw VAN GRONINGEN (vvd). Dank u voorzitter. Mag ik u dan vragen om alstublieft aan de voorkant de verwachtingen heel helder te maken? Dat we ook geen valse

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

822

verwachtingen hebben aan het eind, dus als u dat kunt meenemen daarin, dat we dat glashelder hebben, dat zou ik erg kunnen waarderen. De VOORZITTER. Wethouder. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Dat lijkt mij evident, dus zeker. Dat is ook hoe wij het gesprek aangaan, want we willen niet opnieuw de ouders teleurstellen door de overheid, dus zeker. De VOORZITTER. Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Ja, voor de helderheid, onze toezegging ging niet om het vragen van het betrekken van jongeren bij de bijeenkomst waar de motie over gaat. Het is meer dat we vragen om een brede toezegging om de erkenning uit te werken en dat te doen samen met de ouders en met de kinderen. Dat was de gevraagde toezegging. De VOORZITTER. Wethouder De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja voorzitter, ik heb daarom ook de motie van GroenLinks erbij gehaald omdat daar ook een soortgelijk verzoek ligt als het gaat om de ouders. En ik denk dat het goed is om dat te combineren. Het lijkt me niet verstandig om weer aparte sessies te organiseren. En mocht die dag blijken dat dat wel zo is, dan kunnen we altijd kijken of de jongeren misschien een apart gesprek nodig hebben, dus laten we eerst die bijeenkomst organiseren zoals in de motie van GroenLinks staat en vervolgens kijken of er nog een aparte bijeenkomst nodig is voor jongeren. De VOORZITTER. Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda).

Ja, volgens mij gaat de motie vooral over de vorm, een bijeenkomst organiseren. De toezegging gaat echt om het uitwerken van de erkenning. Daar kan die motie ook een onderdeel van zijn. De VOORZITTER. Wethouder. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja voorzitter, kijk, wat wij als college dan zeggen is: laten we dat gesprek vooral eerst gaan voeren. Wat versta je dan onder erkenning? Laten we dat echt aan de jongeren en de ouders overlaten. Dus ik zou willen voorstellen om het op die manier te doen en dat wij niet zelf als college invulling geven aan die erkenning. De VOORZITTER. U kunt verdergaan. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Voorzitter, vervolgens had de PvdA ook nog een vraag als het gaat om die proactieve inzet als het gaat om die schuldhulpverlening. Daarvan heb ik net ook gezegd tegen mevrouw Vlieger dat wij ons daarvoor blijven inzetten. Dan ga ik naar de moties. Ik heb die van GroenLinks, ꞌWij zien jullie; stappen naar erkenning voor gedupeerde gezinnenꞌ dus omarmd. Dan ga ik naar de motie van de ChristenUnie. Deze motie moet ik helaas ontraden, want u vraagt in uw motie of de Inspectie Gezondheid en Jeugd verzoeken van 27 ouders met wie contact is… Of wij daar een aanbod voor kunnen doen. Alleen gaat de Inspectie Gezondheid en Jeugd niet over een eventuele herziening als het gaat om uithuisplaatsingen.

Daar zijn andere methodes voor en daar hebben wij ook goed contact met het JBRR, en vervolgens is ook het LOT, het Landelijk

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

823

Ondersteuningsteam aan zet als het gaat om deze groep. Dus de Inspectie Gezondheid en Jeugd gaat hier niet over, dus daarom moet ik ook uw motie ontraden. De VOORZITTER. De heer Vonk. De heer VONK (cu). Dat is even een technische uitleg, die had ik eerlijk gezegd nog niet begrepen, anders hadden we hem misschien inderdaad anders moeten formuleren. Maar waar het om ging is inderdaad dat er ouders zijn die een situatie hebben dat een kind uit huis is geplaatst en zij zitten nog met heel veel vragen. Die wil je er eigenlijk op wijzen dat er een mogelijkheid is om meer informatie te krijgen. En of dat dan via het JBRR moet, dan zouden we het dictum moeten aanpassen. Maar het gaat erom deze ouders actief te informeren: je kan meer informatie krijgen. Dat willen we mogelijk maken. Misschien kunt u daar dan bij helpen. Hoe zouden we dat in een motie kunnen vervatten zodat die ouders daar actief op worden gewezen? De VOORZITTER. Wethouder. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja voorzitter, volgens mij heb je daar niet één, twee, drie een motie voor nodig, want er zijn namelijk twee manieren om een uithuisplaatsing vroegtijdig te beëindigen, mocht een ouder dat willen. Als daarvan sprake is, kunnen ouders een verzoek daarvoor indienen bij Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond om een uithuisplaatsing op te heffen.

Vervolgens kan, als daar niet mee akkoord wordt gegaan door JBRR, kan een verzoek ingediend worden bij de rechtbank. En het proces dat ik net heb beschreven, daar helpen ook de toeslagencoaches die wij dus hebben, waar wij dus contact hebben met de ouders, hen daarbij. Dus op het moment dat een ouder zegt: ik wil inderdaad zo’n herziening hebben als het gaat om die uithuisplaatsing, dan zijn onze toeslagencoaches ook inzetbaar om dat proces in goede banen te leiden. Dus vandaar, ik begrijp uw zorgen helemaal, maar dan is dat een overbodige motie als die ingediend zou worden. Dan ga ik naar de motie van de PvdA die vraagt om de tegenprestatie van het Jongeren Perspectief Fonds te schrappen voor jongeren die slachtoffer zijn van het toeslagenschandaal. Deze motie moet ik helaas ontraden, want het JPF is echt een Rotterdams product voor jongeren en daar zijn verschillende criteria aan verbonden. Wij willen geen onderscheid maken tussen jongeren die schulden hebben in Rotterdam en jongeren waarvan de ouders gedupeerd zijn. Daar zijn ook bijvoorbeeld allerlei leeftijdscriteria aan verbonden. Dus ja, 18 tot 27, als er dan iemand is die 28 of 29 is, dan val je daar automatisch niet in. Het lijkt me heel goed, net als de toezegging die net is gedaan, om juist de inzet te doen als het gaat om die landelijke schuldenaanpak waar we het over hebben.

Dan kunnen we ook heel veel jongeren meteen in één keer helpen. Dus daarom zal ik deze motie moeten ontraden. Dan ga ik naar de laatste motie van de Partij voor de Dieren. Die vraagt inderdaad om een integrale toetsing als het gaat om verschillende domeinen waarmee Rotterdammers te maken hebben en waar eventueel gedupeerden zijn. Ik heb in de commissie al een toezegging gedaan dat we gaan kijken of daar nog in onze systemen betere integrale samenwerking kan ontstaan, zodat we bepaalde fouten eerder eruit kunnen halen. In uw motie vraagt u ook specifiek om een aantal zaken, bijvoorbeeld de huurtoeslag, zorgtoeslag. Dat zijn weer andere lijsten waar wij helemaal niets van krijgen. Dat is de Belastingdienst die die lijsten heeft. Wij hebben zelfs als het gaat om bijvoorbeeld gedupeerde ouders die zich melden bij UHT, zelfs daarvan krijgen we niet één, twee, drie de lijst. De ouders moeten zelf aangeven dat zij in contact willen met de gemeente. Dan pas wordt die informatie verstrekt. Dus ook als het gaat om die zorg- en huurtoeslag. Wij krijgen bijvoorbeeld helemaal geen lijsten. Die zitten dus bij de Belastingdienst. Dus deze moet ik ontraden maar wel heb ik u in de commissie al toegezegd dat wij binnen onze eigen systemen ernaar gaan kijken of er mogelijk dubbele fouten worden gemaakt, dus dat is mijn reactie voorzitter.

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

824

De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Ja, maar tegelijkertijd weten we ook al vanaf december 2021 dat er een linkje ligt tussen die FSV-lijsten, dus Werk en Inkomen, en de andere domeinen. Het is ook niet voor niets dat de heer Omtzigt daar ook Kamervragen over stelt. Ja, het is een deel overheid, maar wij zelf zijn er ook verantwoordelijk voor. Dus dat stukje kunnen wij best wel meenemen, want daar hebben wij best gegevens over. En u en ik hoeven natuurlijk de namen niet te zien, maar het Integraal Kenniscentrum kan dat wel naast elkaar leggen, en dat is wat wij eigenlijk vragen. De VOORZITTER. Wethouder. De heer YIGIT (denk) (wethouder). Ja voorzitter, precies over dat stukje waar wij zelf verantwoordelijk over zijn binnen onze eigen gemeentelijke systemen, daarvan heb ik dus al een toezegging gedaan in de commissie om daar nader naar te kijken. Als het gaat om de andere lijsten waar wij geen zicht op hebben, die krijg je gewoon niet. Dat is de Belastingdienst. Daar kunnen wij lobbyacties op doen, maar daar zijn landelijke afspraken over gemaakt en ik kan niet zien of op de zorgtoeslag, huurtoeslag mensen extra of dubbel gedupeerd op zijn. Dus deze motie moet ik helaas ontraden. Wel hebben wij die toezegging gedaan in de commissie. De VOORZITTER. U was klaar wethouder? Heel goed. Zijn dan alle vragen beantwoord? Ik check nog één keer.

Dat is het geval. Dan wil ik u hartelijk dankzeggen. Stemmingen zijn straks in het venster. 7.4

Stand van zaken met betrekking tot het actieplan Dakloosheid

De VOORZITTER. Dan gaan we naar 7.4. Dat gaat om de stand van zaken met betrekking tot het actieplan Dakloosheid. Het was even de vraag: gaat het door of gaat het niet door? Het gaat wel door. Mijnheer Vonk, u staat als eerste spreker. De heer VONK (cu). Ja, dank u wel voorzitter. Het is een tweeminutendebat, maar ik ga geen moties indienen. Dat wil niet zeggen, dat punt wil ik dan toch wel even gemaakt hebben, dat wij blij waren met de Hoofdlijnennotitie. Wij vonden het stuk dat er lag uitermate teleurstellend. Dat hebben we in de commissie ook voldoende aangegeven. Ik had toen nog wel het voornemen om iets met moties te doen, om dat dan ook te onderstrepen, maar ik wacht met mijn moties tot het definitieve plan komt. Ik wil nog wel gezegd hebben dat de visie en het elan dat spreekt uit het nationale plan van aanpak dakloosheid, ten enenmale niet terugkomt in de hoofdlijnennotitie. En het is echt een oproep aan de wethouder om dat plan echt als richtlijn te nemen en die ambities die daarin staan een op een over te nemen in het plan voor Rotterdam. Hetzelfde geldt ook voor de opvang van EU-burgers, het nationale plan wil zoveel meer dan wat wij hier laten zien. Dus ik wil ook eigenlijk eindigen met een oproep. Word ambitieuzer als het gaat om het formuleren van het plan. Breng het ook in bij de commissie BWB om het samen met uw collega Zeegers daar ook te kunnen bespreken.

Zorg ervoor dat de cliëntorganisaties echt als cocreator meedoen met het plan en nogmaals, wees ambitieus. Want het kan toch niet zo zijn dat wij hier honderden miljoenen spenderen aan goede opvang van onze kunstvoorwerpen, waar we het eerder in het debat over hebben gehad, maar niet alles op alles zetten om iedere kwetsbare mens in Rotterdam van goede opvang te willen voorzien. Dank u wel. De VOORZITTER. Dank. Mevrouw Kockelkoren.

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

825

Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja voorzitter, dank u wel. Voorzitter, ik kan mij grotendeels aansluiten bij het betoog van de heer Vonk. We hebben in het debat gezien dat er een aantal thema’s worden benoemd. Er worden allerlei punten genoemd die op zich goed zijn. En wat voor GroenLinks belangrijk is, is perspectief bieden op herstel en een thuis. Dakloosheid is in eerste instantie een huisvestingsvraagstuk en is daarom ook door ons als gemeenteraad opgenomen als een van de tien uitgangspunten in het woonakkoord. Want een woonplek geeft rust en stabiliteit in je leven om van daaruit te werken aan je herstel. En onze oproep bij het vorige debat was: maak dat dan ook eens echt concreet. Want dit staat letterlijk in het voorlopig actieplan, maar wij willen graag maatregelen zien, zaken waardoor er minder dakloosheid in onze stad voorkomt, want dat zijn nog in onze ogen veel te veel schrijnende gevallen. Wij hebben nog één motie die toeziet op preventie, ꞌVoorkom dakloosheid, kies voor integrale interventieꞌ. Dit was een onderdeel dat nog wat miste en wellicht kan de wethouder dat nog meenemen in die nadere uitwerking. Dank u wel. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Voorkom dakloosheid, kies voor integrale interventie ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 11 mei 2023 ter bespreking van agendapunt 7.4 stand van zaken met betrekking tot het actieplan Dakloosheid; constaterende dat: - het voorlopig Actieplan Dakloosheid geen ontwikkelopgaves bevat die specifiek gericht zijn op Rotterdammers met een uitkering op grond van de Participatiewet; overwegende dat: - Rotterdam bijna 33.000 inwoners kent die een bijstandsuitkering ontvangen in het kader van de Participatiewet; - mensen die een uitkering ontvangen in het kader van de Participatiewet een groter risico lopen op schulden, geldzorgen en armoede, en daarmee op huisvestingsproblemen en dakloosheid; - in het Nationaal Actieplan Dakloosheid meerdere acties zijn opgenomen die zich direct verhouden tot de Participatiewet en de uitvoering daarvan; - andere gemeenten, zoals Amsterdam in de vorm van geregelde betaling, specifieke aanpak hebben gericht op preventie van dakloosheid in relatie tot de uitvoering van de Participatiewet; voorts overwegende dat: - (financiële) bestaanszekerheid ten grondslag ligt aan het voorkomen van escalatie van problemen met mogelijk dakloosheid als gevolg; verzoekt het college: - in de verdere ontwikkeling van het actieplan Dakloosheid specifieke acties op te nemen met betrekking tot de relatie tussen dakloosheid en de uitvoering van de Participatiewet; - hierin

het bevorderen van (financiële) bestaanszekerheid als preventieve maatregel als uitgangspunt te nemen; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. A. Kockelkoren, L.S. Vlieger en T.J. Vonk

raadsvergadering van 11 mei 2023

Notulen pagina

826