20210615 en 20210617- Notulen van de raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen raadsvergadering

Notulen van de raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen van de raadsvergadering van 15 juni 2021 (verantwoordingsdebat; avondzitting) Voor de agenda wordt verwezen naar volgnummer 8. Voorzitter: de heer ing. A. Aboutaleb, met dien verstande dat het voorzitterschap van 0.07 tot 0.27 uur is waargenomen door de heer J.W. Verheij Tegenwoordig zijn 30 leden, namelijk: mevrouw C. Aafjes-van Aalst, de heer F. Achbar, mevrouw N. Arsieni, de heer J.W. van Assendelft, de heer N. Balwantsingh, de heer B. van Drunen, de heer M.G.J. van Elck, mevrouw D.A. van Groningen, de heer K. Jonker, de heer V.P.G. Karremans, de heer G.F.E. Koster, de heer S.F. Lammering, de heer S. Leewis, de heer M.J.P. Meeuwissen, de heer B. van Noppen, de heer J.P. Postma, de heer R.C.J. de Roon, de heer T. Roskam, de heer B. van Schaik, de heer R.C.G. Segers-Hoogendoorn, de heer J. Smet, de heer D.P.A. Tak, de heer R.T.J. van der Velden, de heer J.W. Verheij, mevrouw P.J.H.D. Verkoelen, de heer T.J. Vonk, mevrouw I. van Wifferen, mevrouw D. Yildirim, mevrouw C.M. Zeegers en de heer A. van Zevenbergen. Namens het college zijn tegenwoordig mevrouw J. Bokhove, de heer A. Bonte, de heer A.H.P. van Gils, de heer M.K.A. Grauss, de heer S.A. Kurvers, de heer S. de Langen, de heer R. Moti, mevrouw R.A. Vermeij en de heer B. Wijbenga-van Nieuwenhuizen. Afwezig met kennisgeving zijn 2 leden, namelijk: de heer S.R.T. van Baarle en mevrouw E.S.

Walgenbach, alsmede wethouder de heer S. Kasmi. Griffier: mevrouw I.C.M. Broeders, met dien verstande dat zij van 0.12 tot 0.17 uur is waargenomen door de heer A.C. de Bondt

1.

Opening en mededelingen

De VOORZITTER. Goedenavond. Ik open deze vergadering van de gemeenteraad van Rotterdam en heet u allen van harte welkom. Deze fysieke vergadering kan nu worden gehouden omdat de situatie in Nederland zich ook daarvoor leent. We zijn denk ik een van de eerste gemeenteraden in Nederland die nu ook inmiddels weer fysiek gaan vergaderen, weliswaar in een overzichtelijke situatie, zonder de gehele gemeenteraad bij elkaar, maar dat markeert denk ik een hoopvol moment voor de gemeenteraad, maar ook voor de stad Rotterdam. De zaal is ingericht volgens de geldende richtlijnen in het kader van de coronapandemie. Ik verzoek elke fractie zich aan de maatregelen te houden die we met elkaar afgesproken hebben. Dat betekent dat u op de toegewezen plaats blijft zitten en dat u, als u gaat lopen, rekening houdt met de looproutes. Zowel de fractie van 50PLUS als de SP hebben laten weten niet deel te nemen aan de vergadering van vanavond. 2.

Vaststelling van de agenda van de fysieke raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021, alsmede van de digitale raadsvergadering van 17 juni 2021

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1185

De VOORZITTER. Ik ben inmiddels aangekomen bij agendapunt 2, vaststelling van de agenda van de fysieke raadsvergadering van 15 en 17 juni van het lopende jaar alsmede van de digitale raadsvergadering van 17 juni 2021. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Ik was bijna vergeten dat ik moet staan als ik spreek, maar bij dezen. Goed om hier weer terug te zijn, dat als eerste, maar nu mijn vraag. Is het mogelijk dat we de spreektijd meenemen van vandaag naar donderdag? Dat zou ik graag voor willen stellen aan de hier aanwezige partijen. De VOORZITTER. Dat is niet het gebruik. In het presidium hebben we afgesproken dat we voor vandaag separaat twee uur op de klok zouden zetten en voor donderdag vier uur. Dat wil zeggen, ik sluit vanavond de vergadering niet af, maar ik schors hem. Maar de bedoeling is wel dat de spreektijd voor vanavond op twee uur is gesteld en voor donderdag op vier uur. De orde is natuurlijk vanzelfsprekend aan de raad, maar dit is wel wat voorgesteld is. De heer KOSTER (lr). Ik zou even willen kijken hoe de rest van de raad ertegen aankijkt. De VOORZITTER. Dat is helder. We gaan het checken. We gaan een rondje maken, te beginnen bij de VVD. De heer VERHEIJ (vvd). Dank u wel voorzitter. De VVD is daar geen voorstander van.

Het zijn twee zeer gescheiden onderwerpen die we behandelen en het is juist goed om aparte spreektijd te hebben voor vanavond voor het terugkijken. De reguliere zaken kunnen we donderdag doen met de vier uur die daarvoor staan. Dat lijkt me ruim genoeg. De VOORZITTER. Het CDA. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Dank voorzitter. Ik ben eigenlijk benieuwd wat de beweegreden van de heer Koster is om deze vraag te stellen, want dan kan ik er eigenlijk pas op reageren. De VOORZITTER. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Het zijn twee drukke vergaderingen, dus het kan zijn dat er vandaag iets overblijft en dat hebben we dan graag donderdag erbij. De VOORZITTER. De heer Segers. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Dan sluit ik me aan bij de heer Verheij. De VOORZITTER. Oké. Dan de heer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ik sluit me ook aan bij de heer Verheij voorzitter. De VOORZITTER. Mijnheer Vonk. De heer VONK (cu-sgp). Voorzitter, ik sluit me er ook bij aan, met deze reden dat als blijkt dat we voor de volgende vergadering te weinig tijd hebben, we dan nog steeds ook kunnen beoordelen of er meer spreektijd nodig is, maar het zou een perverse prikkel zijn om nu tijd te besparen om die dan door te kunnen zetten naar de volgende. Daarom tegen. De VOORZITTER. De heer Van der Velden.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1186

De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Dank u voorzitter. Bij pervers heb ik een iets ander beeld, maar goed, ik weet het niet. Nee, ik denk dat als mensen vandaag niet al hun tijd opgebruiken dan vind ik het prima als het naar donderdag gaat, dus wat dat betreft steun voor mijnheer Koster. De VOORZITTER. De heer Achbar. De heer ACHBAR (denk). Ja voorzitter, ook vanuit ons geen bezwaar om het door te schuiven naar donderdag. De VOORZITTER. Mevrouw Arsieni. Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, dit is natuurlijk het allerbelangrijkste debat van het jaar, dus ik denk dat we er goed aan doen om onze tijd goed te benutten en het volgende debat op donderdag is lang zat, denk ik. Ik zou het dus gewoon zo willen houden en ik sluit me aan bij de heer Verheij. De VOORZITTER. De heer Van Noppen. De heer VAN NOPPEN (nida). Ook wij hebben geen bezwaar tegen het voorstel van de heer Koster. De VOORZITTER. De heer Tak. De heer TAK (pvda). Het lijkt me niet nodig om het te splitsen en ik ben het eens met mevrouw Arsieni. Laten we de tijd vandaag goed gebruiken. De VOORZITTER. De heer Postma. De heer POSTMA (gl). Geen steun voor het voorstel, voorzitter. De VOORZITTER. Dan stel ik vast dat er geen steun is voor het meenemen van spreektijd naar de volgende keer. De vaststelling van de agenda, mijnheer Tak. De heer TAK (pvda).

Ja, ik had een opmerking voor de vaststelling van de agenda voor aanstaande donderdag. Ik zou graag willen voorstellen om het onderwerp Hotelbeleid door te schuiven naar de eerstvolgende raadsvergadering. Dit is inmiddels ook reeds besproken met de leden in de commissie. De reden is eigenlijk dat we nog een brief zouden krijgen van de wethouder en daar wachten we nog op. We hebben ook met de griffie contact gehad en we begrijpen dat een extra behandeling in de commissie EDEM nog mogelijk is op 30 juni, als ik het goed zeg, en dan vervolgens behandeling in de raad. Dus dat is een voorstel. De VOORZITTER. Mijnheer Tak stelt voor om Hotelbeleid van de agenda van donderdag af te voeren. Ik zie DENK ja knikken. Ik zie de VVD ja knikken, D66 ook, de heer Van der Velden eens, de heer Koster van Leefbaar Rotterdam, de heer Vonk ook, het CDA ook. Mijnheer Meeuwissen? Niet. Er is een meerderheid voor het doorschuiven van het onderwerp Hotelbeleid naar een ander tijdstip. Ik zal als voorzitter van uw raad een aantal zaken met u doornemen. Aan het eind bied ik u vanzelfsprekend de gelegenheid om iets te zeggen over de agenda. Dat is ook al gebeurd in de tijd van de orde. Als u een punt wilt aangeven, dan kan dat uiteraard. De besluitvorming naar aanleiding van het verantwoordingsdebat zal in de gemeenteraad van 17 juni plaatsvinden tijdens het stemvenster in de avond.

Over enkele huishoudelijke zaken zullen

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1187

we bij aanvang wel een besluit nemen zonder stemming. Uiteraard kan wel een aantekening worden gemaakt dat een fractie geacht wordt te hebben tegengestemd indien zich dat voordoet. Er is een verzoek van Leefbaar Rotterdam, 50PLUS en DENK voor het houden van een interpellatiedebat over 'Rotterdamse bestuurscultuur in diepe crisis'. Wenst iemand iets te zeggen over deze aanvraag? Niet? Dan gaan we die aanvraag honoreren als agendapunt 7 voor komende donderdag. Er zijn geen verzoeken van raadsleden ontvangen voor het houden van een debat of een tweeminutendebat. Er is een verzoek ontvangen voor het indienen van een motie vreemd aan de orde van de dag, van de leden Van Schaik en Aafjesvan Aalst over 'Walk of Fame, geen probleem'. Ik stel voor dit onderwerp donderdag te agenderen als agendapunt 28.1, aan het einde van de vergadering. Akkoord? Ik heb begrepen dat er leden zijn die nog iets willen zeggen over agendapunt 23, Hotelbeleid maar dat is al gebeurd. Mijnheer Tak heeft dat zojuist al gedaan. Dat agendapunt wordt afgevoerd van de agenda. Zijn er nog andere leden die iets over de agenda willen zeggen? Eenmaal, andermaal, dat is niet het geval. Ten aanzien van de spreektijd hebben we net vastgesteld dat het twee uur is voor vanavond. De tijd blijft geoormerkt voor vanavond en restanten worden niet meegenomen naar donderdag.

Donderdag beginnen we met een schone lei en dan zetten we vier uur op de agenda en op de klok. Dat heeft u zojuist met elkaar vastgesteld. Ik stel voor de besluitvorming over de huishoudelijke punten, ingekomen stukken en bekrachtiging geheimhouding gelijktijdig bij de behandeling van de desbetreffende punten te doen en uiteraard kunt u aantekenen dat u geacht wordt te hebben tegengestemd op een of meerdere onderdelen. Dat wordt dan opgetekend in de notulen en daarbij zal ik dan uitgaan van wat de woordvoerders namens de fracties dan ook hier op dat punt te melden hebben. De besluitvorming over de jaarstukken zal op donderdagavond in het stemvenster plaatsvinden, evenals de overige besluitvorming over alle geagendeerde voorstellen en ingediende moties en amendementen. Dat stemvenster vindt plaats in een nieuwe digitale vergadering die we daarvoor dan gaan houden op donderdagvond. Ik wil u vragen goed te luisteren naar dit onderdeel, het is geen routinetekst. In het geval er donderdag een motie wordt ingediend die aansluitend aan het debat ter besluitvorming zal worden voorgelegd, dan zal ik voorstellen deze digitale vergadering eerder te openen, nadat ik de fysieke vergadering heb geschorst, zodat er over zo'n motie gestemd kan worden. Daarna zullen we de digitale vergadering schorsen tot het stemvenster in de avond en zullen we weer fysiek de vergadering heropenen.

Kunt u het helemaal volgen? Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Het wordt mij inmiddels zo ingewikkeld dat ik ben vergeten om nog aan te kondigen dat wij al enige tijd geleden een initiatiefvoorstel hebben ingediend dat wij komende donderdagochtend bij het begin van de vergadering graag willen presenteren. Volgens mij staat dat nog niet op de agenda. De VOORZITTER. Volgens mij kan dat donderdag onder het punt mededelingen, maar er moet ruimte voor gemaakt worden. Volgens mij passen we daar een mouw aan, toch? Het komt goed. De heer KOSTER (lr). Ja, maar het staat gewoon nog niet op de agenda. De VOORZITTER. Oké. Die tekst heeft gewoon betrekking op het feit dat zo'n interpellatiedebat wellicht toch leidt tot een zwaarwegende motie. Als dat het geval is, is het goed gebruik dat we dan altijd stemmen direct aansluitend op het onderwerp. Dus ik moet een slag om de arm houden; ik weet niet hoe u dan vervolgens vaart. Maar we moeten een slag om de arm houden dat dan ook aansluitend moet worden gestemd en dat betekent dat we dan daarvoor maatregelen moeten treffen. Ten aanzien van het indienen van moties

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1188

heeft u al moties aangeboden bij de griffie voor aanstaande donderdag en deze staan alle in het raadsinformatiesysteem bij de desbetreffende agendapunten of worden tijdens het debat nog toegevoegd. Als u nog moties in voorraad houdt, bestaat de mogelijkheid die ook nog tijdens het debat in te dienen via het zilveren schaaltje, zoals gebruikelijk, of via het emailadres van de griffie. 3.

Mededeling van ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2021 weken 21 tot en met 23

De VOORZITTER. Mededeling van ingekomen stukken aan de raad en de commissies, zoals genoemd op de digitale doorlopende lijst 2021 week 21 tot en met week 23. Ik stel u voor de behandelwijze zoals gemeld bij de desbetreffende stukken vast te stellen, tenzij iemand daarover nog een opmerking wenst te maken. Niet? 4.

Bekrachtiging van de geheimhouding overeenkomstig artikel 25 van de Gemeentewet

De VOORZITTER. Dan de bekrachtiging van de geheimhouding overeenkomstig artikel 25 van de Gemeentewet. 4.1

De bijlagen I t/m IV behorende bij het raadsvoorstel met betrekking tot het onderhandelingsresultaat scenario WLQ+ Warmtebedrijf Rotterdam

De VOORZITTER. Zijn er mensen die bezwaar hebben tegen geheimhouding? Dat is mijnheer Van der Velden, mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Bezwaar, voorzitter. De VOORZITTER. Dan zullen we daar een aantekening van maken. 4.2

De brief van burgemeester en wethouders met betrekking tot de afdoening van een toezegging over 'Bevindingen gemeenschappelijke regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) onderzoek'

De VOORZITTER. Ook hier vragen wij geheimhouding. Mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ook bezwaar tegen geheimhouding, voorzitter. De VOORZITTER. Geen goedkeuring. Mijnheer Van der Velden idem. 5. 5.1 5.2

5.3

Jaarstukken 2020 Debat met het college van burgemeester en wethouders naar aanleiding van de jaarstukken 2020 omvattende de jaarrekening en het rapport van de commissie Het voorstel tot vaststelling van de jaarrekening 2020, inclusief de baten en lasten per programma, de baten en lasten per taakveld en de bestemming van het rekeningresultaat Het voorstel tot vaststelling van de conclusies en aanbevelingen van de Commissie tot Onderzoek van de Rekening met betrekking tot de jaarrekening 2020

De VOORZITTER. Dan zijn we nu bij het pièce de résistance voor vanavond, het debat met het college van burgemeester en wethouders naar aanleiding van de jaarstukken 2020, omvattende de jaarrekening en het rapport van de commissie onderzoek van de rekening. Tijdens het debat kunt u de moties en amendementen indienen via het bekende zilveren

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1189

schaaltje of digitaal via het e-mailadres van de griffie. De moties worden niet rondgemaild, maar worden zo snel mogelijk in het RIS geplaatst. Wilt u alstublieft op uw scherm letten en regelmatig verversen, opdat de moties en amendementen eventueel binnen kunnen worden toegelaten. Nadat de beraadslagingen vandaag in tweede termijn zijn afgerond, kunt u geen moties en amendementen meer indienen, dus na de tweede termijn. Dan zijn de beraadslagingen namelijk gesloten. U kunt moties en amendementen die zijn ingediend en daarmee onderdeel zijn van de beraadslagingen nog wel wijzigen of intrekken nadat besluitvorming heeft plaatsgevonden. Wel is het mogelijk de raad donderdag te verzoeken het debat, indien nodig, we raden het u niet aan, te heropenen voor een korte derde termijn, om eventueel restantmoties en -amendementen alsnog te kunnen indienen. De besluitvorming is dan donderdagavond tijdens de digitale raadsvergadering met het zogenaamde stemvenster. Bij dit debat dient u de voorstellen te betrekken, genoemd onder 5.2 en 5.3. Dat dus over de huishoudelijke mededelingen. Ik wil nu graag het woord geven aan de voorzitter van de Commissie tot Onderzoek van de Rekening, de heer Tak, om ons bij te praten over de bevinding van de COR. Mijnheer Tak. De heer TAK (pvda) (COR). Dank u wel voorzitter. Heerlijk om hier weer te staan.

Als voorzitter van de Commissie tot Onderzoek van de Rekening is het mij een genoegen om een aftrap te doen van dit verantwoordingsdebat. Dit jaar zal voor de tweede keer het verantwoordingsdebat nieuwe stijl plaatsvinden, waarin conform de Gemeentewet het voltallige college zich verantwoordt over het gevoerde beleid in 2020. Dit debat staat los van de vraag of de raad de jaarrekening kan vaststellen. De COR concludeert namelijk dat het financiële beheer van de gemeente in Rotterdam op orde is gebleven. De accountant heeft evenals vorig jaar een volledige goedkeurende verklaring afgegeven bij de jaarrekening. Bij verschillende onderdelen van zowel het financiële beheer als rond de verantwoording zijn opnieuw verbeteringen zichtbaar ten opzichte van het voorgaande jaar. Maar de snelheid van de vooruitgang en het lerend vermogen van de organisatie blijft echter wel een aandachtspunt. Daarnaast doet de COR negen aanbevelingen en wordt de raad geadviseerd deze aanbevelingen over te nemen. Op basis van het accountantsrapport en het eigen onderzoek naar de jaarrekening adviseert de commissie de raad de jaarstukken 2020 vast te stellen, waarmee het college decharge wordt verleend voor het gevoerde beleid van 2020, voor het beheer van 2020. De COR constateert dat door het college gehandeld is binnen de met de raad afgesproken kaders en de geldende wet- en regelgeving.

Dan nog even over het verantwoordingsdebat zelf. De COR streeft naar een verantwoordingsdebat dat meer gericht is op de doeltreffendheid en doelmatigheid van het door het college gevoerde beleid en waarin de toezichthoudende rol van de raad beter tot zijn recht komt. Tijdens het debat van vandaag staan de volgende vragen centraal. Wat is het beeld van de diverse beleidsterreinen en programma's op hoofdlijnen? Heeft het college in het afgelopen jaar bereikt wat het de raad bij de begrotingsbehandeling 2020, in november 2020 dus, in het vooruitzicht stelde en wat waren de effecten van de coronacrisis? Wat gebeurde er daadwerkelijk met het belastinggeld waarover besloten werd? Welke doelen en prestaties waren gepland en zijn wel of niet behaald? Hoeveel geld was er begroot en wat heeft het uiteindelijk gekost? Wat is het oordeel over de getrouwheid en rechtmatigheid, de doeltreffendheid en de doelmatigheid? Wat heeft het college in 2020 geleerd voor de komende jaren? Het college zal nu eerst een korte presentatie geven over 2020, waarna het plenaire debat zal plaatsvinden. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER. Ik dank u zeer. Ik dacht niet dat het college zou beginnen. Dan heb ik een andere volgorde in mijn hoofd. Mijn gevoel is ook dat het anders is dan anders, maar als dat zo is voorzien. Ik check het nog even bij het geheugen van onze raad. Mevrouw Arsieni.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1190

Mevrouw ARSIENI (d66). Voorzitter, vorig jaar was het ook zo dat het college begon, want ik heb het er nog op teruggekeken en toen was de heer Wijbenga net zo verbaasd. De VOORZITTER. Mijnheer Tak. De heer TAK (pvda) Misschien inderdaad een korte toelichting namens de COR. De volgorde is anders dan normaal, maar goed, ik ga ervan uit dat de heer Wijbenga feilloos is voorbereid op deze volgorde dit jaar en dat hij een korte presentatie zal geven, waarna we echt een inhoudelijk debat gaan voeren. De VOORZITTER. Ik vind alles goed. De heer TAK (pvda) Het is een modern model, maar als de raad het anders wil, kan het uiteraard ook anders. De VOORZITTER. Prima, dan begint het college. Uitstekend. De heer VERHEIJ (vvd). Ik vind het altijd wel boeiend om naar de heer Wijbenga te luisteren. Dat is het probleem niet, maar ik ben ook een beetje verbaasd over de volgorde. Volgens mij zitten we hier om een verantwoordingsdebat te voeren. Het college heeft zijn jaarstukken aan ons toegestuurd met een oplegger erbij die volgens mij de presentatie in zich heeft. Daarmee is het voor mij hartstikke duidelijk welke boodschap het college naar ons wil duidelijk maken en naar aanleiding daarvan heb ik een aantal opmerkingen en vragen. Volgens mij is dat waar we hier voor bij elkaar zitten vanavond. Maar misschien ben ik ouderwets. De VOORZITTER.

Als u het aan mij overlaat, vind ik dat de raad begint. Dan zou ik ook met de raad willen beginnen. Dan hebben we de volgorde zoals gebruikelijk van groot naar klein, en dan wisselend coalitie- en oppositiepartij. We beginnen zo dadelijk met Leefbaar Rotterdam, de VVD, DENK, D66, NIDA, GroenLinks, Partij van de Arbeid, het CDA, Partij voor de Dieren en de ChristenUnie-SGP. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Voorzitter, goed om hier weer te staan en het pak past me nog, dus dat is mooi. Het verantwoordingsdebat. Het is de laatste keer voor de verkiezingen dat het college verantwoording aflegt aan de raad. Ik permitteer mijzelf ook enkele opmerkingen over 2021, in het kader van gebeurtenissen na de balansdatum. Voorzitter, net als 2019 was 2020 geen best jaar voor de Rotterdammer. Bijvoorbeeld voor de autobezitters. Vorig jaar hadden we het al over de verkeersexperimenten van wethouder Bokhove. In 2020 is het niet anders en ik verklap u alvast, in 2021 gaat het niet beter. De ergernis om van noord naar zuid en van zuid naar noord te komen via de Maastunnel, Erasmusbrug of Willemsbrug, stapelt zich op. Een twitteraar schrijft recent op Twitter: ik zeg dat eufemistisch, want ik ben geen verkeershooligan, maar de Maastunnel is er al jaren. Wethouder, op de route liggen twee ziekenhuizen. Wees mens. Wij wonen niet nabij, zoals u waarschijnlijk.

Er bestaan ook mensen die niet fietsen. Afgelopen weekend was het weer prijs. De stad stond volledig vast, terwijl de temperatuur en irritatie opliep. De oplossing is heel simpel: per direct stoppen met die belachelijke eenbaansoplossing van deze GroenLinkswethouder. Zoals onze motie uit juli 2020 mooi omschreef: het eindpunt is bereikt en lang geleden ook. De heer POSTMA (gl). Voorzitter, het is even geleden, maar ik heb een interruptie op de heer Koster. U miste een groen handje, dat begrijp ik.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1191

De VOORZITTER. Het is zeker waar. Alleen heeft de burgemeester ook uitvoerende taken bij de politie en die berichten moet ik altijd afdoen. Dus excuses. Mijnheer Postma. De heer POSTMA (gl). Geen probleem voorzitter. Ik ben blij met enige luchtigheid na de start van het betoog van de heer Koster dat toch niet al te vrolijk stemt voorzitter. Misschien even over de drukte in de stad het afgelopen weekend. Weet u waardoor die veroorzaakt werd? De VOORZITTER. De heer Koster. Uw microfoon staat uit. De heer KOSTER (lr). Ja, zeker weet ik dat. Dat was vanwege werkzaamheden van de rijksoverheid en daarom dienen wij ook een motie in dat als er werkzaamheden van de rijksoverheid zijn, we moeten stoppen met deze verkeersexperimenten. En zeker eenbaansoplossingen moeten we dan niet langer tolereren. Het gaat om twee ziekenhuizen die daar langs de route liggen, mijnheer Postma, en ik kan me werkelijk niet voorstellen dat u enige verantwoordelijkheid hierin wilt hebben dat hierdoor ongelukken gebeuren. De VOORZITTER. De heer Postma. De heer POSTMA (gl). Nou, dit wordt een wonderlijke motie voorzitter. Ik ben er wel benieuwd naar. Stelt u nu voor dat als er werkzaamheden zijn aan de rijksweg, dat we hier in Rotterdam de wegen moeten verbreden? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Dan heeft u niet goed geluisterd. Ik zeg dat we dan niet door moeten gaan met die experimenten.

De VOORZITTER. De heer Postma. De heer POSTMA (gl). Op welke experimenten doelt u dan? De heer KOSTER (lr). Zoals ik net omschreef, de experimenten bij de Maastunnel, de Erasmusbrug en de Willemsbrug die wij hier hebben. Bij de Maastunnel moeten we zeker geen eenbaanswegen hebben, waar het afgelopen weekend vaststond. De VOORZITTER. De heer Postma. De heer POSTMA (gl). Bij de Willemsbrug hebben we überhaupt geen experiment. Bij de Erasmus hebben we een experiment, maar dat heeft niets met de doorstroming te maken. Maar u stelt dus eigenlijk voor dat op het moment dat het vaststaat op de ring, we automobilisten uitnodigen om dwars door de stad te rijden door de Maastunnel wat te verbreden, en bij voorkeur dan ook een paar andere stadsbruggen? De VOORZITTER. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Mijnheer Postma, we hebben hier al vaker over gesproken, u kent onze standpunten. Wij vinden het zonde dat het verkeer vaststaat. We horen ook de geluiden uit de stad. U bent daar blind voor. Zorg zelf voor een oplossing, zou ik zeggen. De VOORZITTER. De heer Postma, tot slot.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1192

De heer POSTMA (gl). Voorzitter, het lijkt een klein punt, maar het is wel fundamenteel. U zegt eigenlijk: laten we maar zoveel mogelijk van het verkeer dat anders over de ring zou gaan, dwars door de stad leiden. U heeft het over gezondheid. Wat denkt u dat dat doet met de luchtkwaliteit in onze straten? Eindelijk voldoen alle straten in Rotterdam aan de Europese normen op het gebied van luchtkwaliteit, en wat zegt Leefbaar Rotterdam? Laten we alsjeblieft wat meer auto's de stad in trekken. Als u het over gezondheid hebt, is dat natuurlijk wel een heel rare figuur. De heer KOSTER (lr). U begrijpt mij verkeerd. Ik zeg dat we moeten zorgen voor de doorstroming, zeker in de buurt van twee ziekenhuizen. U schetst andere prioriteiten, dat is GroenLinks. Wij luisteren naar de Rotterdammer. Het is tijd om de aanpak van patsers te intensiveren. Op de plekken, zoals de Wilhelminakade, Parkkade en Meent is het ware walhalla voor wannabe Max Verstappens. De problematiek is structureel en keiharde handhaving is voor Leefbaar Rotterdam de oplossing. Daar zou de gemeente ook topprioriteit van moeten maken. We zien een race tegen straatracers die we niet mogen verliezen.

Recentelijk zijn twee belangrijke moties aangenomen van mijn collega Bart van Drunen, hier vandaag ook aanwezig, die hopelijk een goede stap in de juiste richting zetten en wij wachten met smart op de uitwerking van de moties door de wethouder. Voorzitter, dan komen we bij de energietransitie. Operatie aardgasvrij is een doodgeboren kindje. Het project is al mislukt voor er één huis van het gas is gehaald. Dat zijn mijn letterlijke woorden van vorig jaar. Voorzitter, twee weken geleden kreeg ik de bevestiging van wethouder Kurvers, ook in 2020 zijn nul huizen van het gas gehaald in de Rotterdamse proeftuinen. In 2021 zijn tot op heden nul huizen van het gas gehaald in de Rotterdamse proeftuinen. Ik zeg het maar, het is beschamend. Proeftuin Heindijk kostte door een forse subsidie uiteindelijk € 1.500,00 per huishouden. De verplichte eigen bijdrage van de bewoners zal in de rest van de stad veel hoger worden. Toch gaat het college stug door. Er is weer net op tijd een potje van de rijksoverheid voor Pendrecht beschikbaar. Hoeveel hoger de kosten voor de rest van Rotterdam worden, daarvan heeft de wethouder geen idee. College, stop hiermee. Er is geen geld, geen draagvlak en geen plan. Dat blijkt ook uit de enquête van Maurice de Hond onder de Rotterdammers.

Voorzitter, en nu ga ik de heer Tak een plezier doen, uw college had in 2020 de kans om door te pakken met de energietransitie. De motie 'Verduurzaam Rotterdamse daken in één klap' uit februari 2020 had al in de zomer van 2020 tot een businesscase moeten leiden. Smoesje na smoesje van de wethouders Bonte en Kurvers, maar één jaar na de beoogde opleverdatum van de businesscase is er nog steeds geen businesscase. Voorzitter, die lamlendigheid is kwalijk, gewoon on-Rotterdams, beschamend. Voorzitter, ik ben bij een kopje met andere onderwerpen waar ik niet heel trots op zou zijn als ik in het college zou zitten. 2020 was het jaar met een desastreus rapport van de Ombudsman over Trevvel en de bizarre uitbetaling van een bonus van € 1,5 miljoen aan ditzelfde Trevvel. Het jaar met wederom overlast, drugsoverlast rondom de opvangvoorzieningen aan de Fideliolaan in Hoogvliet en Romanohof in Rotterdam-Alexander. Ook in 2020 laaide de bedeloverlast in onze mooie stad weer op en werd niet gehandhaafd. Voorzitter, als ik naar de supermarkt in mijn buurt ga, staan er vaak drie à vier bedelaars. Dat is echt niet de bedoeling. Handhaaf dat verbod. Voorzitter, 2020 stond net als 2019 helaas ook in het teken van wapengeweld. 2021 is niet veel beter. Ik kom nu met een lijst met onderwerpen van de afgelopen twee weken die zijn gebeurd.

Het is een lange lijst, maar het toont aan dat het leeft in Rotterdam. Op 25 mei werd in Charlois een 17-jarige jongen doodgestoken en de dag ervoor werd in Delfshaven een 13-jarige jongen neergestoken. Op 30 mei raakte een 20-jarige man gewond bij metrostation Hesseplaats in Ommoord bij een schiet- en steekpartij. Op 3 juni jl. werd in de wijk Nesselande een 16-jarige jongen neergestoken door een 14- en 15-jarige. Op zaterdag 5 juni raakte een minderjarige jongen gewond op een feestje aan het Fijnaartpad. Twee

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1193

dagen later werd in Pendrecht een 15-jarige jongen op een feest meerdere malen in zijn been gestoken. Op 7 juni werd een 45-jarige man neergestoken op de Grote Markt in het centrum. Op 8 juni werd een man zwaargewond neergestoken in Beverwaard en vandaag moest de politie uitrukken voor een steekpartij op de Gordelweg. Dit is de Rotterdamse aanpak van twee weken messengeweld. Ik weet dat dit 2021 is, maar het toont aan dat we direct, direct actie moeten ondernemen. Wat doet de gemeente Rotterdam? Er zijn werkgroepen, onderzoeken en de burgemeester komt dit jaar met een voortgangsrapportage. Ik wil er duidelijk over zeggen dat wij daar waardering voor hebben. We vinden het goed dat u dat doet, maar directe actie is nu vereist. Het loopt de spuigaten uit. Ondertussen zijn onze strandjes en boulevards het decor van een B-categorie actiefilm en dat is onacceptabel. Ik zou nu graag mevrouw Arsieni het woord willen geven. Mevrouw ARSIENI (d66). Voorzitter, en de heer Koster dank voor de interruptie, deze opsomming is natuurlijk afschuwelijk, maar wat wil de heer Koster nu precies bereiken met het herhalen en opsommen van deze verschrikkelijke incidenten? De heer KOSTER (lr). Vorig jaar heeft onze voormalig fractievoorzitter, Joost Eerdmans, een Rotterdams Aanvalsplan Wapengeweld ingediend. Daarin zijn vijftien punten besproken om Rotterdam veiliger te maken.

Daarvan zijn, uit mijn hoofd gezegd, drie moties aangenomen. Ik denk dat het zaak is dat we dit probleem met z'n allen opnieuw op de agenda zetten en alle mogelijke oplossingen in alle openheid moeten bespreken om hier tot een oplossing te komen. Het is niet de bedoeling dat wij dit soort lijsten voorlezen, maar het is echt noodzaak. En ik roep ook u op, D66, om constructief mee te denken met oplossingen hoe we dit kunnen voorkomen. Mevrouw ARSIENI (d66). Maar voorzitter, is de heer Koster dan van mening dat dat heel veel meer is geworden in 2020? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Dit wapengeweld, u vraagt mij naar 2020. Ik heb het nu over 2021, de afgelopen twee weken. Ik vind dat wel schrikbarend, ja. De VOORZITTER. Mevrouw Arsieni. Mevrouw ARSIENI (d66). Voorzitter, ik zal de heer Koster even helpen, want het beeld klopt niet. Het herhalen van verschrikkelijke incidenten kan natuurlijk dan meteen voor iedereen ook het toonbeeld zijn dat het ontzettend slecht gaat met de veiligheid in Rotterdam, want dat gaat iedereen dan geloven, en geweldsexplosies, zoals ik andere partijen ook al heb horen noemen in de pers. Maar als je gewoon de cijfers erop natrekt, bron politie, dan vind je dat dat dus niet klopt. De veiligheid is ten opzichte van 2019 verbeterd, mijnheer Koster. De VOORZITTER. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr).

Over een aantal high impact crimes over 2020 heeft u gelijk, maar ik heb het nu over deze periode, waarin we zien dat de veiligheidsmaatregelen naar aanleiding van corona zijn teruggedraaid. Als je de lijst die ik voorlees extrapoleert, dan vind ik dat een zorgwekkend signaal en ik hoop ook dat u dat signaal oppakt. Zeker met deze hete zomer en alle coronamaatregelen die voorbij zijn, voor de boeg. Ik hoop dat u daar serieus naar wilt kijken. De VOORZITTER. Mevrouw Arsieni.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1194

Mevrouw ARSIENI (d66). Voorzitter, de zorgen deel ik natuurlijk met de heer Koster en elk incident is er een te veel, maar laten we ook niet net doen alsof de stad volledig maakbaar is en we alle criminaliteit zouden kunnen uitbannen. We hebben als D66 ook onze zorgen over steekincidenten en wapengeweld in de stad, maar ik maak wel bezwaar tegen het net doen alsof het zo ontzettend slecht gaat met de veiligheid in Rotterdam, want wat de heer Koster hier doet is strooien met krantenberichten en dan een beeld ophouden alsof dat allemaal veel erger geworden is. Maar ik kan de heer Koster melden: dat is niet zo. Het gaat niet alleen om de HIC-criminaliteit, het gaat om het gemiddelde van alle incidenten die geregistreerd zijn door de politie en er is een afname van 2020 ten opzichte van 2019 en een afname tot nu toe van 2021 op 2020. Dus ik vind dat heel hoog van de toren blazen zonder enige feitenkennis. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Nou, deze incidenten waar mensen bij betrokken zijn met steekwonden afdoen als krantenberichten, dat zou ik niet voor mijn rekening nemen. Ik heb hier de urgentie aangetoond en u blijft maar komen over de cijfers over 2020. Mevrouw Arsieni, ja, als dit het spel is dat u wilt spelen, ik heb de urgentie aangetoond die er op dit moment is. En we zullen het zien.

Ik hoop dat u gelijk hebt, maar ik ben bang dat we aan het eind van de zomer hier weer met zijn allen staan en we weer praten over wapengeweld. Voorzitter, ik ga door. De buitenruimte. De VOORZITTER. U kunt verdergaan. De heer KOSTER (lr). Ik dacht even een interruptie van de burgemeester te krijgen. De buitenruimte. De miljoenenbezuinigingen van wethouder Wijbenga beginnen – het staat er echt – hun etensresten af te werpen. Ik zei het vorig jaar al en het is helaas nog steeds zo, de stad is zeldzaam smerig. Voorzitter, de rubriek Napels aan de Maas op social media van Leefbaar Rotterdam is helaas, helaas, helaas een groot succes, ook vandaag weer. Ik zie de heer Verheij opstaan, zal ik wat foto's bij u komen laten zien? De VOORZITTER. De heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Voorzitter, die foto's kan ik zelf ook maken van incidenten op momenten dat ik langs vuilnisbakken loop waar het niet op orde is, want die zijn er in deze stad. Dus die ken ik. De heer Koster heeft het over bezuinigingen, maar kan hij ook aangeven hoeveel er bezuinigd is op de uitvoering van het schoonhouden van deze stad? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). U wilt met mij in een cijferdiscussie gaan. Ik heb dat getal nu niet paraat. Ik weet dat er bezuinigd is en ik constateer dat het een puinhoop is. De heer VERHEIJ (vvd). Laat ik u dan helpen.

Uw fractiegenoot de heer Van Schaik heeft het altijd over een bezuiniging van € 35 miljoen, alleen zat die helemaal niet in de uitvoering van wat er op straat gebeurt. Daar is namelijk helemaal niet bezuinigd, daar is extra inzet gepleegd en daar kom ik zo meteen in mijn eigen verhaal op terug. Dus wat is uw verhaal nu over bezuinigingen die de oorzaak zijn van een toegenomen puinhoop op straat? U ziet ook de cijfers in het jaarverslag en dat zijn objectieve metingen van hoe de beeldkwaliteit van deze stad eraan toe is op het niveau van schoon en dat voldoet gewoon aan de normen die we met elkaar hebben afgesproken. En ja, dat wordt verstoord door die incidenten van die

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1195

vuilnisbakken waar rotzooi omheen ligt en dat is mij ook een doorn in het oog. Dat is de wethouder ook een doorn in het oog. Maar uw verhaal klopt niet. U maakt iets van niets. De VOORZITTER. De vraag is helder. Mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). U bent nu kennelijk een debat met de heer Van Schaik aan het voeren. Ik heb het over bezuinigingen en ik heb het over rotzooi op straat waar iets aan gedaan moet worden. Ik heb het over klachten die we van burgers krijgen. Ik heb ook die cijfers van de heer Wijbenga gezien. Nu ja, zoals de heer Van Schaik het noemt, en dat herhaal ik hier graag, de heer Wijbenga is wat dat betreft een cijfergoochelaar en ik zou liever zien dat er opvolging wordt gegeven aan het opruimen van al het vuil. De VOORZITTER. Mijnheer Meeuwissen, u hebt waarschijnlijk een vraag aan de heer Koster. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja, dank u wel. Voorzitter, allereerst vind ik het heel goed dat de heer Koster het hier heeft over veiligheid, dat is hartstikke mooi. Ik zie wel op Twitter dat de heer Simons tegenwoordig echt bijna letterlijk zegt dat de hoogste prioriteit van Leefbaar Rotterdam afval is. Natuurlijk is het allemaal heel vervelend dat er zoveel afval is en dat het af en toe een beetje op Napels lijkt, maar we moeten ook weer niet gaan overdrijven. Ik wilde via u, voorzitter, vragen wanneer Leefbaar Rotterdam weer begint over onkruid in de stad.

Want twee jaar geleden hadden ze ook het ene bericht na het andere over onkruid. En dat er af en toe een grasspriet door een bankje heen groeit, alla, maar het was wel heel erge betutteling, dus bij dezen de vraag voorzitter. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Ja, bedankt voor deze belangrijke vraag. Ik zal het navragen bij ons op de fractie en als we een antwoord hebben, kom ik snel bij u terug mijnheer Meeuwissen. De rubriek Napels aan de Maas levert een stortvloed aan gefrustreerde reacties op. Rotterdammers ergeren zich groen en geel. Voorzitter, wij vinden, Leefbaar Rotterdam en veel Rotterdammers vinden dat dit college verzaakt op zijn kerntaken. Het laat de boel versloffen en verloederen en geeft de Rotterdammers geen waar voor hun afvalstoffenheffing die ook nog eens met € 5 miljoen is gestegen. Voorzitter, vorige week lazen wij dat wethouder Van Gils de lasten van corona niet bij de Rotterdammer gaat neerleggen. Voorzitter, ik hoor graag van de wethouder wie het dan gaat betalen. De VOORZITTER. De heer Tak. De heer TAK (pvda). Ja, u stelt daar een heel goede vraag, mijnheer Koster. Ik kan me nog een debat van vorig jaar herinneren, waarin onder andere Leefbaar Rotterdam zei: de lasten van corona komen bij de Rotterdammer terecht.

Ik zou wel willen horen wat u eigenlijk vindt van de jaarafsluiting van afgelopen jaar, want ik trek de conclusie dat ondanks dat de gemeente een buitengewoon moeilijk jaar heeft gehad, de gemeente er wel in is geslaagd om een positief saldo over te houden en in tegenstelling tot een andere heel grote stad in Nederland, dit zonder de lasten voor de inwoners te verhogen. Dat vind ik toch wel een compliment waard, zou ik zeggen. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Wij hebben dankzij een rijksbijdrage een positief resultaat van € 86 miljoen gehad. Dat is netjes. Maar dat komt door die rijksbijdrage.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1196

De VOORZITTER. De heer Tak. De heer TAK (pvda). Nou ja, u heeft het over lasten van corona, dus ik ben heel benieuwd. Het weerstandssaldo staat nog steeds op 1.4, dus we hebben nog genoeg reserves, dus op welke lasten van corona van het afgelopen jaar doelt u dan? De heer KOSTER (lr). De lasten komen uit de na-effecten als wij geen rijksbijdrage meer krijgen. En God verhoede het, ik hoop niet dat het zover komt, dat de werkloosheid die voortkomt uit een crisis om zich heen gaat grijpen. Voorzitter, ik ben bijna aan het einde, maar wil toch nog graag de collegetargets bespreken. Target 4a, de inburgering van statushouders is verslechterd. Target 4b, de beoogde daling van de bijstand van statushouders is niet gerealiseerd, sterker, die is met 20% gestegen tot bijna 2000 mensen in de bijstand. Target 5, de plannen om Rotterdammers met financiële problemen te gaan helpen hebben forse vertraging opgelopen. Ook hier 1500 minder dan de beoogde ondersteuningsplannen. Target 8, de afgeronde taaltrajecten voor laaggeletterde Rotterdammers. Ook hier minder dan het beoogde aantal trajecten. De VOORZITTER. De heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Voorzitter, ik hoor de heer Koster een punt maken van het feit dat het aantal statushouders in de bijstand is toegenomen. Nu is het aantal mensen in de bijstand überhaupt enorm fors toegenomen.

Dat is natuurlijk heel zorgelijk maar ook verklaarbaar vanuit wat er in de coronacrisis gebeurd is. Dat zien we namelijk in het hele land. Nu legt de heer Koster de nadruk op dit specifieke punt. Had hij gewild dat statushouders voorrang zouden krijgen bij het aan het werk helpen van mensen vanuit de bijstand? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Dit was voor mij een constatering, geen waardeoordeel. Ik moet zeggen dat ik deze reflex had verwacht van andere partijen, maar kennelijk komt die deze keer van de VVD. De VOORZITTER. De heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Nou ja, u zegt dat het een constatering is en geen waardeoordeel. Dat vind ik heel leuk, maar waarom noemt u het dan? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Vandaag is het verantwoordingsdebat, en dan mag ik het college aanspreken op de targets die het heeft gesteld. De heer VERHEIJ (vvd). Dus u vindt er wel wat van, dat dit specifieke target niet gehaald is? De heer KOSTER (lr). Vandaag is het onze taak als raadslid om het college aan te spreken op de targets die het heeft gehaald. Ik ben er nu mee bezig en ik hoop dat u het zo meteen ook doet, in het kader van dualisme. De VOORZITTER. Mijnheer Verheij. U gaat zitten. De heer VERHEIJ (vvd). Nou ja, ik constateer dat de heer Koster de oplegger bij de jaarrekening staat voor te lezen. Ja, die heb ik al gelezen.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1197

De VOORZITTER. U kunt verdergaan mijnheer Koster. De heer KOSTER (lr). Ik constateer vooral veel uh's en geen vraag. Dank u wel. Wellicht staat u zo meteen weer op, want we gaan het hebben over bouwen, bouwen, bouwen. Target 12, de 18.000 nog te bouwen woningen. Volgens de cijfers van het college staan we op dik 10.000 woningen. Daar wil ik nog een nuance op aanbrengen. Van dit aantal van ruim 10.000 woningen kunt u er allereerst 2600 woningen af halen. Die zijn tot 5 juli 2018 gerealiseerd door het oude college, door de wethouder van Leefbaar Rotterdam, Robert Simons. Het collegetarget binnen vier jaar de start van 18.000 woningen gaan we op deze manier niet halen. We blijven na drie jaar van deze collegeperiode steken op zo'n 7800 woningen. Er moet dus in één jaar nog even gestart worden met de bouw van ruim 10.000 woningen om het target te halen. Dat is pijnlijk, zeker omdat de VVD ons voor de verkiezingen de bouw van 40.000 woningen beloofde. We horen het de heer Karremans nog zeggen: in gelul kun je niet wonen. Maar, kan het nog erger, want voor wie wordt er nu eigenlijk gebouwd? Nou, de meeste woningen worden verkocht aan grote beleggers die ze vervolgens gaan verhuren. De agent, de verpleger, de andere mensen met een modaal inkomen kunnen zo fluiten naar een koopwoning. Zij moeten noodgedwongen blijven huren. Zo bouwen zij geen vermogen op, maar de grote belegger wel.

Wij willen dus niet bouwen, bouwen, bouwen voor de grote beleggers; wij willen bouwen, bouwen, bouwen voor starters en doorstromers. U zult mij vragen naar de oplossing? Die hebben wij ook. In iedere wijk snel opkoopbescherming invoeren, een huurprijscheck om absurd hoge huren tegen te gaan, meer koopwoningen bouwen voor mensen met een modaal inkomen en de zelfbewoningsplicht. De VOORZITTER. De heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Voorzitter, de eerste twee maatregelen die de heer Koster noemt, welke wettelijke basis ziet hij daarvoor? Want dat mogen wij zelf niet verordenen. De heer KOSTER (lr). Nou ja, u heeft als geen andere partij directe contacten met Den Haag, dus wat dat betreft valt deze houding van u mij iets tegen. De heer VERHEIJ (vvd). U noemt ze, dus u heeft vast ook een idee hoe ze ingevoerd kunnen worden. En ook u heeft direct contact. Uw oude fractievoorzitter zit ook in die Tweede Kamer. Ze zijn nog aan het formeren, het kan nog in het regeerakkoord komen. Dus doet u ook uw best om dat te regelen in Den Haag. De heer KOSTER (lr). Ik doe mijn best, en ik hoop natuurlijk dat er collega's van mijn fractie ook in de regering toetreden, maar die van u zitten helaas nog aan de knoppen. Voorzitter, ik kom tot een conclusie. De VOORZITTER. De heer Postma eerst even. De heer POSTMA (gl).

Voorzitter, ik hoor de heer Koster best goede dingen zeggen als het gaat om de volkshuisvesting, dus daar ben ik eigenlijk wel heel blij mee. Ik vraag me af op basis waarvan Leefbaar Rotterdam tot nieuwe inzichten is gekomen sinds de woonvisie uit de vorige periode, waar toch echt heel andere dingen in stonden dan die de heer Koster nu zegt. De VOORZITTER. De heer Koster.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1198

De heer KOSTER (lr). Nou, ik moet toch eerlijk zeggen dat u dan niet naar de betogen van mijn collega Hans van Putten heeft geluisterd. Dat kan ik u zeker een keer aanraden. Gezien mijn spreektijd, hoe graag ik het zou willen, kan ik die betogen, die visies hier op dit moment niet herhalen. De VOORZITTER. De heer Postma. De heer POSTMA (gl). Nou voorzitter, de stroom, de vleugel Van Putten heeft blijkbaar behoorlijk aan invloed gewonnen binnen Leefbaar Rotterdam. Prima, ik zal niet het woondebat met u voeren. Ik constateer wel dat er dus bijna raadsbreed een beweging gaat ontstaan die echt een andere kant op wil met de volkshuisvesting in Rotterdam, echt een hard afscheid van de woonvisie van Leefbaar Rotterdam. Ik kan alleen maar constateren voorzitter, dat dat een enorme winst is. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). De constatering dat de woonvisie losgelaten wordt, die laat ik echt aan u. Dat heb ik zojuist niet gezegd. De VOORZITTER. De heer Verheij heeft nog een vraag. De heer VERHEIJ (vvd). Dank u wel voorzitter. Ja, een korte reactie op de heer Postma.

Net als de heer Koster hoor ik ook niet zeggen dat de woonvisie hier wordt losgelaten, want bouwen, bouwen, bouwen om te kopen, kopen, kopen door starters en doorstromers, dat past uitstekend in de woonvisie in die segmenten middensegment en topsegment, waar dat, ook wat de VVD betreft, hartstikke goed gerealiseerd zou kunnen worden in deze stad. Dus de heer Koster en ik vinden elkaar daar en volgens mij past dat nog steeds in deze woonvisie. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). De woonvisie bespreek ik graag een andere keer met jullie. Ik wil graag tot een afronding komen. Aan het eind van het debat moeten we de balans opmaken. Gezien de resultaten van de veertien collegetargets gaat het niet goed. Het positieve saldo van 2020, de € 86 miljoen die ik net noemde, die enkel door de bijdrage van de rijksoverheid is gerealiseerd, steekt daar schril bij af. Bovendien hangen grote projecten als Boijmans Van Beuningen, het Warmtebedrijf, het Schiekadeblok en het Feyenoordstadion nog boven de markt. Voorzitter, dit college laat Rotterdam viezer, onveiliger en armer achter. Om de woorden van mijn collega Van Elck te gebruiken: dit college met tien wethouders blinkt uit in verzaken. De VOORZITTER. De heer Tak. De heer TAK (pvda). Ja, dank u wel voorzitter.

Om uw woorden te gebruiken, als dit college had verzaakt, dan denk ik dat deze stad na de pandemie van afgelopen jaar, waar ik u met geen woord over heb horen reppen, er een stuk beroerder bij had gestaan. Daarom vind ik uw conclusies zo frappant. Ik hoor u niet over de coronapandemie, het feit dat we voor het eerst in ons leven, ik in ieder geval in mijn leven, te maken hebben met het feit dat een groot deel van de economie op zijn gat ligt, dat binnen no time 11.000 ambtenaren van onze stad een totaal andere invulling van hun werk moesten vinden omdat er coronamaatregelen moesten worden uitgevoerd, crisismaatregelen om deze stad gaande te houden. Bent u het

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1199

dan niet met mij eens dat het eigenlijk een bijzonder knappe prestatie is die deze stad, ondanks die crisis, het afgelopen jaar heeft neergezet? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Ik ben bezig met het verantwoordingsdebat van onze partij. Ik denk dat de heer Tak net een voorzet heeft gegeven voor zijn betoog. Wij hebben de kritische punten gemaakt die wij nodig vonden en u maakt de positieve punten die u kennelijk nodig vindt. De VOORZITTER. De heer Tak. De heer TAK (pvda). Maar meer fundamenteel mijnheer Koster. Kijk, ik hoor u niet over de coronacrisis, ik hoor u niet over de gevolgen die deze pandemie heeft voor deze stad en hoe belangrijk het is om koers te houden, juist in die tijd dat deze stad het zwaar heeft. Dan vind ik het heel erg gratuit, om het zo maar even te zeggen, dat u zegt: ja, u haalt die targets niet. Ja, dat klopt misschien op bepaalde detailniveaus. Maar dat is irrelevant, mijnheer Koster, als je kijkt wat er met deze stad aan de hand is en wat deze stad nodig heeft. De heer KOSTER (lr). Het woord gratuit moet u niet gebruiken. Net hadden we het over de mogelijke effecten mijnheer Tak. Toen heb ik gezegd wat ons boven het hoofd hangt, zeker als de rijksbijdrage stopt en daar moeten we ons zorgen over maken. Niet dat we het afgelopen jaren aan het infuus hebben gelegen van de rijksoverheid. Dus dat gratuit is echt voor uw rekening.

De VOORZITTER. Mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Dank u wel voorzitter. Ja voorzitter, ik heb afgelopen weekend de beelden van het verantwoordingsdebat van vorig jaar ook even teruggekeken. Toen sloot de heer Koster ermee af dat hij lyrisch was over Boijmans Van Beuningen. Hij vond het allemaal geweldig, echt het prachtigste wat Rotterdam overkwam. Nu is hij heel kritisch over Boijmans Van Beuningen. U weet, de PVV heeft Boijmans Van Beuningen altijd een megalomaan gebeuren gevonden. Er gaan bakken met geld naartoe, net zoals naar Feyenoord City. Nu is de heer Koster opeens wel kritisch over Boijmans Van Beuningen. Wat is er gebeurd? Hoe kan het dat de heer Koster nu ineens het licht heeft gezien qua Boijmans Van Beuningen? Tot zover voorzitter. De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Nou beste mensen, dit wordt een spoiler voor komende donderdag. Daar zal ik volledig ingaan op de vraag van de heer Meeuwissen. Daar is dit het moment niet voor. Voorzitter, met een dergelijk overgangsrapport was iedere scholier blijven zitten. Gelukkig kan dat niet en hebben we volgend jaar verkiezingen. Een nieuw college zal de dankbare taak krijgen Rotterdam economisch uit de coronacrisis te loodsen, orde op zaken te stellen wat betreft de buitenruimte en mobiliteit en door te pakken wat betreft veiligheid.

Een realistische koers bij de energietransitie en geen woorden maar daden als het gaat om bouwen, bouwen, bouwen. Een nieuw college met Leefbaar Rotterdam, daar is de hardwerkende Rotterdammer aan toe. Voorzitter, dit was een extra lange aflevering van Geert Fileert. Ik dank alle vragenstellers voor al hun vragen die zij van tevoren instuurden. Heeft u ook een vraag? Stuur die dan naar info@leefbaarrotterdam.nl. Voorzitter, tot zover, dank u wel.

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1200

De VOORZITTER. Dank u zeer. Mijnheer Postma. De heer POSTMA (gl). Klopt het nu dat ik de heer Koster zelf geen enkele vraag heb horen stellen? De VOORZITTER. De heer Koster. De heer KOSTER (lr). Ik ga mijn spreektijd hier niet aan opmaken. Dat heb ik natuurlijk wel gedaan. Als u had opgelet, heeft u minimaal vier vragen gehoord. De VOORZITTER. De heer Koster heeft de volgende moties ingediend. Motie 1. Het eindpunt is nu écht bereikt! "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 15 juni ter bespreking van Verantwoordingsdebat, constaterende dat: - het college vanaf 30 april 2020 is begonnen met het uitrollen van de verkeersexperimenten Oude Westen, Erasmusbrugroute en Maastunnelcorridor; - de insteek van deze experimenten het verbeteren van de verblijfskwaliteit, de luchtkwaliteit en de veiligheid voor fietsers en voetgangers was; - de experimenten echter in grote delen van de stad leiden tot verkeersopstoppingen, sluipverkeer, onbegrip, frustratie en enorme omzetverliezen voor ondernemers; overwegende dat: - er amper draagvlak is voor deze verkeersexperimenten; - de verblijfskwaliteit, luchtkwaliteit en veiligheid voor fietsers en voetgangers, welke een goed streven zijn, eerder nadelig beïnvloed worden door de verkeerschaos, omleidingen en opstoppingen met bijbehorende uitstoot; - menig ondernemers economisch negatieve gevolgen hebben van deze

verkeersexperimenten; - er gedurende de verkeersexperimenten niet voldoende rekening wordt gehouden met de wensen en behoeftes van omwonenden; - sluipverkeer niet geweerd wordt, maar zich juist naar andere locaties verplaatst; verzoekt het college: - de verkeersexperimenten Erasmusbrugroute en Maastunnelcorridor stop te zetten en de oorspronkelijke verkeerssituatie te herstellen; - de raad alternatieve plannen voor te leggen om de verblijfskwaliteit, luchtkwaliteit en veiligheid voor fietsers en voetgangers in de betrokken gebieden te verbeteren, waaronder de inzet van slimme technieken (zoals mobiele flitspalen op beruchte locaties) en intensivering van handhaving tegen asociaal en roekeloos rijgedrag; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. B. van Drunen, F. Achbar, B. van Noppen en M.J.P. Meeuwissen Motie 2. Kan het niet linksom? Dan gaan we rechtsom! "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 15 juni 2021 ter bespreking van het Verantwoordingsdebat;

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1201

constaterende dat: - afgelopen weekend 12-13 juni het autoverkeer in de stad volledig vastliep; - dit kon worden verwacht aangezien er grootschalige werkzaamheden op de ruit van Rotterdam waren aangekondigd; overwegende dat: - verplaatsing middels een auto niet alleen een recht is maar ook een noodzaak, bijvoorbeeld een bezoek aan een ziekenhuis; - er rijbanen op diverse locaties in de stad zijn afgesloten in het kader van de Verkeersexperimenten; - tijdens grootschalige werkzaamheden op de ruit alle rijbanen op het Maastunneltraject onmisbaar zijn als oeververbinding voor gemotoriseerd verkeer; verzoekt het college: - de rijbanen op het Maastunneltraject welke gesloten zijn in het kader van de Verkeersexperimenten te openen ten tijde van grootschalige, geplande werkzaamheden op de ruit van Rotterdam; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. B. van Drunen, F. Achbar, B. van Noppen en M.J.P. Meeuwissen De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Voor Leefbaar Rotterdam heb ik ook nog de heer Van Drunen op mijn lijst. Spreekt u vanavond ook? Nee? Oké. Dan ga ik naar de heer Verheij. De heer VERHEIJ (vvd). Voorzitter, dank u wel. 2020 was een uitermate bijzonder jaar. Toen wij in november 2019 de begroting vaststelden, konden wij niet vermoeden wat ons in het afgelopen jaar te wachten stond.

Niemand kon dat vermoeden en dat is maar goed ook. Misschien is het wel terecht dat we dat niet konden vermoeden, want als je met die angst op die manier moet gaan leven, dan heb je geen leven. Gelukkig toonde Rotterdam wel veerkracht. Rotterdam ging sterker door. Rotterdam werkte aan sterker doorgaan. Maar er was wel veel leed in onze stad. We zien dat terug in onze jaarrekening, bijvoorbeeld door de fors lagere parkeeropbrengsten, de fors lagere logiesbelasting. Dat is heel vervelend voor de gemeente en heel veel vervelend voor onze belastinginkomsten, maar er gaat natuurlijk een enorme berg leed achter schuil. Minder parkeren betekent dat de winkeliers in deze stad heel weinig verkochten, dat hun omzetten kelderden. Minder logiesbelasting betekent dat onze hoteliers en onze horeca geen omzet hadden, niet open mochten, geen gasten konden ontvangen. Daarachter gaat heel veel persoonlijk leed schuil. Dat hebben we deels kunnen opvangen door allerlei regelingen die in het leven zijn geroepen en waar Rotterdam snel en knap geacteerd heeft om zoveel mogelijk Rotterdammers bij te kunnen staan en ze zo goed mogelijk door deze crisis heen te kunnen loodsen. En dat is knap gedaan. Ondanks de fouten die daar ongetwijfeld bij gemaakt zijn, ondanks dingen die verkeerd zijn gegaan, is dit een heel knappe prestatie.

Dat geldt ook voor de gemeente zelf, waar heel veel werk gewoon doorging, ondanks dat al die ambtenaren op de Wilhelminapier niet in die toren konden werken, maar gewoon thuis aan het werk waren. Dat hebben ze met verve gedaan en een van de dingen die dat aantoont, is de jaarrekening en het jaarverslag die vandaag voor ons liggen. Voor mij is het de twaalfde keer dat ik dit debat heb. Het twaalfde verantwoordingsdebat. En als ik vergelijk met 2010 hoe het nu gaat en wat er nu voor ons ligt, dan hebben we niet een paar stappen gezet, maar dan hebben we enorme zevenmijlslaarzen aan gehad en enorme sprongen gemaakt in de kwaliteit van onze

raadsvergadering van 15 en 17 juni 2021

Notulen pagina

1202

administratie, in de kwaliteit van onze jaarrekening en in de kwaliteit van de verantwoording die het college aflegt, zowel inhoudelijk als financieel. Dat blijkt ook uit het rapport van de COR en dat blijkt uit het rapport van de accountant. Ja, er zijn nog opmerkingen, ja, er zijn nog verbeterpunten, absoluut. Die zullen er ook altijd zijn, want het zal nooit genoeg zijn. Als het aan mij zou liggen in ieder geval, want het kan altijd beter. Maar dat zegt niets over de sprongen die wel gemaakt zijn. Het is echt heel knap werk dat onze ambtenaren hier geleverd hebben en daar verdienen ze een compliment voor. En dat geldt voor heel veel ambtenaren. Onze ambtenaren van de GGD, onze ambtenaren van Stadsbeheer. De heer Koster had het over de vervuiling van de stad, ik zou u willen meenemen naar al die mensen die thuis gingen werken en die afval produceerden. Mensen die thuis zitten en thuis werken, gaan andere dingen doen, anders dan ze normaal gewend zijn. Dat zien we op dit moment aan een toevloed aan baby's, maar ook in de afvalstroom die we de afgelopen anderhalf jaar gezien hebben, en die gewoon verwerkt moet worden. Het is heel knap dat ondanks die toegenomen afvalstroom de stad er op de meeste plekken gewoon heel schoon bij ligt. Dat kost geld, dus het is goed dat onze wethouder maatregelen neemt om de kosten ook weer naar beneden te brengen.

Het gesprek dat hij heeft met de AVR om bijvoorbeeld een apart tarief voor de nascheiding te bewerkstelligen. Dat zou natuurlijk terecht zijn, want we betalen nu het volle pond voor spullen die hergebruikt worden. Dat kan toch niet waar zijn. Ik hoor graag van de wethouder hoe het daarmee staat. Hoe gaat dat? En ook is het goed dat de wethouder met een post-coronaplan komt op het gebied van afvalinzameling en afvalverwerking, want mensen zullen voor een deel thuis blijven werken en dus die dingen blijven doen die ze voorheen, voor de coronacrisis niet deden. Ik weet niet of dat nog meer geboortegolven gaat geven, maar laten we hopen dat het in ieder geval geen afvalgolven gaat geven. Voorzitter, als ik kijk naar onze jaarrekening dan hebben wij een zorg en die zit op zorg en welzijn. Dat is een zorgenkindje, want we overschrijden daar structureel de begrote lasten. De schommelingen die we daar zien in zowel de baten als de lasten zijn groot, de voorspelbaarheid is veel te laag en ondanks nu een rijksbijdrage op het gebied van de jeugdzorg, zien we dat daar structureel een probleem zit. Hoe krijgen we dat nu een keer in de klauwen? Ik zou aan het college willen vragen welke maatregelen er nu echt genomen worden om datgene waar we al jaren over praten, namelijk het op orde krijgen van die begroting en de uitgaven op dat vlak.

Hoe krijgen we dat nu eens een keer echt voor elkaar? Voorzitter, ik zei net in de interruptie al dat de bijstand omhoog geschoten is door corona. Dat roept bij de VVD wel zorgen op, want na negen jaar Nationaal Programma Rotterdam Zuid lijkt datgene wat daar bereikt is nog niet bestendig te zijn, nog niet weerbaar te zijn. Het is nog geen structurele verbetering. Want de eersten die getroffen werden op het moment dat het fout ging, waren diezelfde bewoners op Zuid. Het is hoog tijd om met elkaar te gaan bespreken hoe we daar nu echt structurele verbeteringen krijgen, zodanig dat net als in andere delen van het land die weerbaarheid toeneemt en de bijstand echt een kortstondige situatie is en geen langdurige situatie. Gelukkig gaan we er binnenkort over praten hoe het verder moet met het Nationaal Programma Rotterdam Zuid en dit zal een van de punten zijn die wij als VVD aan de orde gaan stellen. Voorzitter, op het gebied van veiligheid is er een hoop gebeurd in het coronajaar. Er zijn 71 BOA's bij gekomen, 10 daarvan hebben extra bevoegdheden gekregen. In de Spaanse Polder, in Delfshaven, op de Beijerlandselaan zijn allerlei maatregelen genomen tegen ondermijning. Er zijn 34 aanvragen gedaan voor camera's op verzoek van bewoners en er zijn 20 vaste camera's bij gekomen. Veel maatregelen om de veiligheid in deze stad te verbeteren. De VOORZITTER. De heer Postma.