CConstaterende datRoosendaal
Koppel je AI →
Document · PDF

Boek 6 De Gebiedspaspoorten (spreads).pdf

Gemeenteraad 13 maart 2025, gemeente RoosendaalBij agendapunt: 6e: Raadsvoorstel Kwaliteitssprong RSD4024.693 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Gebieds -paspoorten

De

6

Ambitie

Inhoud 6.1 Introductie gebiedspaspoorten 6.2 Centrum & Oude stadswijken

Indeling gebiedspaspoorten Centrum Vernieuw(en)d stedelijk centrum met Roosendaals DNA Strategie Onderbouwing Interventies Paspoortkaart Spoorzone Het nieuwe visitekaartje van Roosendaal; een levendig stedelijk milieu waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen Burgerhout Hechte stadswijk met historisch karakter

6.3 Nieuwe stadswijken

6.4 Dorpen buitengebied

Westrand Vernieuwen de stadsbuurt, schakel tussen Centrum en Leisurepark Tolberg Rustig wonen met het buitengebied om de hoek Groot Kroeven Groen wonen aan de Watermolenbeek Langdonk Wonen in een landschapspark Kortendijk Rustig dorp in de stad met de natuur om de hoek Kalsdonk Rustige stadsbuurt dicht bij de dynamiek van het centrum

Moerstraten Hechte gemeenschap die op eigen kracht bloeit tussen Roosendaal en Bergen op Zoom Heerle Gastvrij dorp met een actief verenigingsleven aan de rand van de Brabantse Wal Wouw Karakteristiek Brabants dorp met een kloppend historisch hart Wouwse Plantage Klein dorp in een aantrekkelijke omgeving van bossen, beekdalen en landgoederen Nispen Vitale gemeenschap die op eigen kracht bloeit tussen Roosendaal en Essen

6.5 Bedrijventerreinen & Leisurepark

6.6 Monitoring interventies vanuit de gebiedspaspoorten Bijlage Totaaloverzicht indicatieve aantallen woningen en voorzieningen Totaaloverzicht Centrum Spoorzone Burgerhout Westrand Tolberg Groot Kroeven Langdonk Kortendijk Kalsdonk Moerstraten Heerle Wouw Wouwse Plantage Nispen Colofon

Borchwerf, Majoppeveld en Vijfhuizenberg De nieuwe circulaire werkgebieden van de toekomst De Wig (Noord) Zoekgebied voor de economie van de toekomst Leisurepark (West) Winkelen en ontspannen voor de ruime regio

4

6

De Gebiedspaspoorten

5

Leeswijzer

Nota bene: in dit boek zijn citaten opgenomen van de inwoners van Roosendaal, die we hebben opgehaald in ‘Het Gesprek’. Deze zijn onverkort weergegeven en niet geredigeerd.

6

6

De Gebiedspaspoorten

Voor u ligt boek 6 De Gebiedspaspoorten, onderdeel van het Ruimtelijk ontwikkelkader voor Roosendaal 2040 (RSD40). Het beschrijft de ambities voor de gemeente in haar verschillende verschijningsvormen: het stedelijk gebied, de dorpen, de buurtschappen en ons landschap, alle elementen die samenkomen in een bijzonder mozaïek. Naast deze overkoepelende visie worden in Roosendaal 2040 uitspraken gedaan voor de verschillende deelgebieden. De strategische visie legt de basis voor de uitwerking in concrete plannen en ontwerpen, in de fasen van ontwikkeling en realisatie. Waar nodig vindt binnen de gebiedspaspoorten nog nader onderzoek plaats om tot verdere uitwerking te komen. En uiteraard denken bij die uitwerking tal van belanghebbende partijen mee: initiatiefnemers, omwonenden, ontwerpers, maatschappelijke organisaties en anderen. Roosendaal 2040 benoemt de hoofdlijnen voor de ontwikkeling van Roosendaal in de komende jaren, met de bijpassende kwalitatieve streefwaarden. Met andere woorden: hoe hoog leggen we met elkaar de lat voor Roosendaal, om het mozaïek te versterken en uit te breiden? Er worden ook wel aantallen en hoeveelheden genoemd (bijvoorbeeld voor de woningbouw), maar die moeten als indicatie en richting worden opgevat – met de nodige marges naar boven of beneden. Zo laten we bewust ruimte voor nieuwe ontwikkelingen en inzichten.

Op dezelfde manier bieden de beelden en de kaarten in deze visie een indicatief en inspirerend beeld van de beoogde ruimtelijke ontwikkeling van Roosendaal. Ze zijn bedoeld om grofmazig aan te geven wat de strategische visie is vanuit de gemeente, met

de uitnodiging aan andere partijen om hier verder over mee te denken en hier invulling aan te geven. We hebben Roosendaal 2040 in verschillende ‘boeken’ opgebouwd, die onafhankelijk van elkaar te lezen zijn: Boek 1 / Het Toekomstbeeld: de visie voor RSD40 één beeld samengebracht Boek 2 / De Visie: samenvatting van alle onderdelen op een rij gezet Boek 3 / De Opgave: aanleiding en analyse, de groei van Roosendaal, met een blik terug en vooruit Boek 4 / Het Gesprek: samen Roosendaal maken, de inzichten die de Roosendalers hebben gedeeld Boek 5 / De Strategie: hoe gaan we de groei van Roosendaal in goede banen leiden Boek 6 / De Gebiedspaspoorten: de uitgangspunten voor de aanpak van de verschillende gebieden (bestaand en nieuw) en hun bijdrage aan het mozaïek Boek 7 / Het Vervolg: financiering, organisatie en monitoring, over geld, mensen en het bijhouden van de effecten In het vervolg van dit zesde boek De Gebiedspaspoorten, staan de strategische keuzes voor de wijken en dorpen. De paspoorten schrijven niet voor maar geven een eerste mogelijk beeld per gebied en geven een eerste richting aan hoe de betrokken partijen op voorstellen kunnen inspelen.

7

6.1 Introductie gebiedspaspoorten

In het voorafgaande Boek 5 zijn de projecten beschreven die de veelkleurige passtukjes vormen in het mozaïek van Roosendaal. Boek 6 haakt hierop aan met de ‘gebiedspaspoorten’. Deze geven een eerste indicatie en richting van mogelijk strategische ingrepen per wijk, dorp of werkgebied. In feite vormen ze een uitsnede van de projectenkaart en geven op hoofdlijnen aan wat de kenmerken van de gebieden zijn en hoe de betrokken partijen daar met hun initiatieven op zouden kunnen inspelen. Gebiedspaspoorten schrijven niet in detail dwingend voor maar beschrijven de richting, benoemen aandachtspunten voor het programma en het mogelijk ontwerp. Dit met als doel de identiteit van de individuele gebieden te versterken binnen hun context. Het Roosendaalse mozaïek wint zo aan kracht en sprankeling. De paspoorten zijn ingedeeld in vier gebieden: Centrum & Oude stadswijken, Nieuwe stadswijken, Dorpen buitengebied en Bedrijventerreinen & Leisurepark. De begrenzing is gebaseerd op de CBS Wijk- en Buurtkaart 2024 (i.v.m. ophalen benodigde data). Omdat de begrenzing niet altijd het stedelijk gebied volgt, beslaan sommige wijken ook een deel buitengebied.

8

6

De Gebiedspaspoorten

Voor ieder paspoort wordt omschreven wat het betreffende gebied uniek maakt, wat de mogelijke oplossingsrichtingen zijn richting 2040 en wat de waarde van het gebied is binnen Roosendaal. Dit vullen we aan met belangrijke strategische keuzes, en een indicatie van het mogelijke programma ondelen en hieraan te koppelen functies. Dergelijke indicaties zijn mede gebaseerd op een vergelijking met referentiewijken elders in Nederland. Het beeld moet echt als indicatief worden beschouwd. Dit omdat er altijd een totaal afweging plaats moet vinden naar invulling/toedeling van programma’s en functies gaande weg het ontwikkeltraject. Bij de karakterisering van de wijken en dorpen en de focus van de interventies is enerzijds veel input gehaald uit de conclusies van de toekomstige opgaves, trends en ontwikkelingen (boek 3). Anderzijds uit boek 4, Het Gesprek. Onze bewoners, ondernemers en andere lokale partijen waarin waardevolle inzichten worden aangereikt. Vanuit de verschillende invalshoeken wordt er mede invulling geven aan de toekomstige opgaves. Beredenerend vanuit hoe Roosendaal er nu voor staat en hoe de ontwikkeling richting 2040 eruit kan zien.

9

De strategische keuzes zijn gebaseerd op drie hoofdrichtingen: ‘koesteren’, ‘inbreiden’ en ‘transformeren’. Ze variëren daarmee van kleinschalige pleksgewijze interventies (koesteren) via sterk verdichten en diversifiëren (inbreiden) tot een totale verandering van functie en herinrichting van het gebied (transformeren). De gebiedspaspoorten vormen tevens een eerste aanzet voor het verder uitwerken van maatregelen in een gebiedsvisie (zoals voor het woongebied Westrand al is gedaan). De potentie van de ingreep is gebaseerd op een combinatie van methodes: • In beeld brengen van de huidige situatie gespiegeld aan trends, ontwikkelingen en onderzoeksresultaten. • Het aantal gemeten vierkante meters van aanwezige functies, in GIS (op basis van de getekende paspoortkaart) • Het aantal mogelijk/of noodzakelijke ingrepen om verbeteringen door te voeren. • Eventueel nieuw toegevoegd programma (zoals ruimte voor wonen, onderwijs of werken) zal op basis van nader onderzoek moeten plaatsvinden. De geprognosticeerde hoeveelheden per functie zijn slecht indicatieve referentiewaarden.

10

6

De Gebiedspaspoorten

11

Indeling gebiedspaspoorten

Dorpen buitengebied

12

6

De Gebiedspaspoorten

Bedrijventerreinen & Leisurepark

Nieuwe stadswijken

Centrum &

Oude stadswijken

Nieuwe stadswijken

Dorpen buitengebied

13

Landschappelijke opgave

Onder de pasporten vallen de volgende gebieden in Roosendaal. Centrumwijken 1. Centrum Vernieuw(en)d stedelijk centrum met Roosendaals DNA 2. Spoorzone Het nieuwe visitekaartje van Roosendaal; een levendig stedelijk milieu waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen 3. Burgerhout (Oost) Hechte stadswijk met historisch karakter Stadswijken 1. Westrand (West) Vernieuw(en)de stadsbuurt, schakel tussen centrum en Leisurepark 2. Tolberg Rustig wonen met het buitengebied om de hoek 3. Groot Kroeven Groen wonen aan de Watermolenbeek 4. Langdonk Wonen in een landschapspark 5. Kortendijk Rustig dorp in de stad met de natuur om de hoek 6. Kalsdonk (Noord) Rustige stadsbuurt dichtbij de dynamiek van het centrum

14

6

De Gebiedspaspoorten

Dorpen buitengebied 1. Moerstraten Hechte gemeenschap die op eigen kracht bloeit tussen Roosendaal en Bergen op Zoom 2. Heerle Gastvrij dorp met een actief verenigingsleven aan de rand van de Brabantse Wal 3. Wouw Karakteristiek Brabants dorp met een kloppend historisch hart 4. Wouwse Plantage Klein dorp in een aantrekkelijke omgeving van bossen, beekdalen en landgoederen 5. Nispen Vitale gemeenschap die op eigen kracht bloeit

Borchwerf De Wig Spoorzone (nieuw)

Moerstraten

Kalsdonk (Noord)

Westrand (West)

Majoppeveld Centrum

Leisurepark (West)

Burgerhout (Oost)

Wouw Heerle

Kortendijk Vijfhuizenberg Langdonk Groot Kroeven Tolberg

Bedrijventerreinen & Leisurepark 1. Borchwerf, Majoppeveld en Vijfhuizenberg De nieuwe circulaire werkgebieden van de toekomst 2. De Wig (Noord) Zoekgebied voor de economie van de toekomst 3. Leisurepark (West) Winkelen en ontspannen voor de ruime regio

Wouwse Plantage

Nispen

15

6.2 Centrum & Oude stadswijken

Indeling gebiedspaspoorten

Onder Centrum & Vooroorlogse wijken vallen drie deelgebieden: het centrum met de oude en nieuwe markt, de Spoorzone waarvan nu nog een groot deel in gebruik als emplacement en de stadswijk Burgerhout. De drie gebieden delen hun centrale ligging maar hebben een geheel eigen karakter. Van de binnenstad met het kleinschalige stedelijk weefsel, via het dynamische (maar ook scheidende) spoorgebied naar het wonen in Burgerhout met afwisselende bebouwing en karakteristieke pleintjes. Naast deze verschillen zijn er ook de nodige overeenkomsten. De gebieden kenmerken zich door een hoge bebouwingsdichtheid (de Spoorzone buiten beschouwing gelaten),

Centrum &

16

6

De Gebiedspaspoorten

veel verharding en een beperkte aanwezigheid van groen in straten en op pleinen. Weliswaar treffen we een concentratie van voorzieningen aan maar er is ook sprake van leegstand van winkels. Het samengaan van oude en nieuwe gebouwen geven qua maat en schaal een stadsgevoel. We treffen hier een aantal bijzonder mooie historische gebouwen, parken en tuinen aan. Bijvoorbeeld het Oude Raadhuis, het station en het klooster Mariadal. Het zijn markante gebouwen en plekken met een eigen identiteit, die zorgen voor herkenbaarheid en veel zeggen over de historie van Roosendaal.

Oude stadswijken

17

6.2.1 Centrum Vernieuw(en)d stedelijk centrum met Roosendaals DNA

Wat maakt de wijk uniek en wat kunnen we verbijzonderen Het centrum bestaat uit een eclectische mix waar historie en nieuw(bouw) elkaar afwisselen, met een selectie van mooie, goed onderhouden parken en kloostertuinen. De Markt, de Nieuwe Markt, de oude straten en de parken zijn kenmerkend voor de gebiedskwaliteit. Het centrum bestaat uit een aantal buurten met elk een eigen identiteit, die worden verbonden door historische linten. De bebouwing is heel veelzijdig maar dat leidt soms tot een gebrek aan samenhang. Klassieke huizen en nieuwbouw wisselen elkaar af. Het eigene van het centrum is dat alles op loopafstand te vinden is; een mooie basis voor de ’15 minuten stad’ waarin alles nabij is. In Het Gesprek met de Roosendalers werd duidelijk dat ze trots zijn op de horeca, de bereikbaarheid, de historie (linten en markt) en het stadse. Inzake de toevoeging van woningbouw werd gewezen op de kansen van transformatie, gestapelde woonvormen en vormen van collectief wonen/opdrachtgeverschap.

Opgave tot 2040 In de versteende centrumstraten is nu sprake van te weinig verblijfskwaliteit, de auto’s zijn dominant. We zien een krimpend kernwinkelgebied. Bezoekers van het centrum krijgen een minder goede eerste indruk door de matige verblijfskwaliteit in sommige binnenstadsdelen/-buurten. De oogst uit Het Gesprek is dat er gewerkt moet worden aan een aanpak van de leegstand. Andere belangrijke wensen zijn een veilige leefomgeving en een goed onderhouden buitenruimte. Waarde van de wijk voor Roosendaal in 2040 In 2040 vinden we hier het kloppend hart van de gemeente de regio met een afwisseling aan historie en nieuw(bouw).

“Het is prettig wonen in de binnenstad, winkels en schouwburg in de buurt.” Bron: Het Gesprek

18

6

De Gebiedspaspoorten

19

Strategie

Strategie: Koesteren We versterken de historische structuur van linten, markt en (klooster)tuinen. Vanuit het DNA van Roosendaal (de unieke kenmerken) ontwikkelen we logische netwerken met daarbinnen ruimte voor landschap, economie, ontspanning en wonen. We verdichten heel gericht door middel van maatwerk en gepaste architectuur. De grote verdichtingslocatie is in en rondom de Spoorzone; hier liggen kansen om een nieuw gezicht te geven aan de entree van de stad. We maken ruimte voor nieuwe opgaven, waaronder een hoog stedelijk karakter, klimaatadaptatie en de energietransitie.

Onderbouwing

Leefstijlen en functies Delen van het centrum hebben de potentie om te transformeren naar levendiger stadsbuurten. Dit gebeurt door het toevoegen van meer woningen, sociale voorzieningen, groen en water. De aanbeveling is om bij nieuwbouwprojecten het programma te richten op de doelgroep van een- en twee-persoons huishoudens tussen 30 en 75 jaar met een hoog inkomen, zoals doorstarters, empty nesters en ouderen die kleiner en dichter bij voorzieningen willen gaan wonen. Nieuwbouw en openbare ruimte moeten aansluiten bij wensen en voorkeuren van mensen met een stedelijke leefstijl. Aansprekende architectuur, bijzondere woonvormen, vernieuwende concepten en hoogwaardige buitenruimte en openbare ruimte spreken deze groep aan.

Huidige Barcode

De barcode brengt schematisch in beeld welke functies nu een plek hebben in de wijk en hoe groot hun ruimtebeslag is. De ambitie van Roosendaal 2040 vraagt om extra ruimte. We realiseren nieuwe woningen binnen de bestaande stadsblokken door optoppingen, transformatie of sloop-nieuwbouw. We voorzien een toename in sociaal-culturele voorzieningen, met het versterken en uitbreiden van het culturele cluster. Verder is het centrum nu sterk versteend en voegen we extra groen toe in de straten door deze te herprofileren. Verder geven we vorm aan de transitie van

parkeren op maaiveld naar parkeren in mobiliteitshubs.

20

6

De Gebiedspaspoorten

Alle getallen zijn indicatief en gebaseerd op een zekere schaalvergroting. Het geeft een mogelijk toekomstig beeld van groei per functie. Daarmee geeft dit richting aan de beoogde veranderingsopgave. Toegevoegd programma* (m2) Bijeenkomst 33.000 Cel 0 Gezondheidszorg 4.000 Industrie 3.000 Kantoor 43.000 Logies 10.000 Onderwijs 6.000 Overig 14.000 Sport 1.000 Winkel 31.000 Woonfunctie 194.000 Totaal toe te voegen programma 339.000 Toegevoegd groen (m2)** Houtwallen 0 Buurttuinen 0 Verbrede beekdalen 0 Vergroende straten 4.000 Straatbomen 16.000 Groene daken toevoegen 60.000 Totaal toe te voegen groen 80.000

Toelichting op woningmix · Sterke toename middeldure en dure huurappartementen en koopappartementen · Aantrekken jongere en oudere een- en tweepersoonshuishoudens met hogere koopkracht · Het aantal sociale huurwoningen neemt relatief af maar er kunnen wel specifieke woonvormen worden toegevoegd, met bijvoorbeeld een grotere nadruk op collectiviteit en het delen van voorzieningen en diensten · Afname van het aandeel eengezinwoningen, dit past bij het vergroten van de dichtheid en het · stedelijk karakter · De nieuwe woningvoorraad past bij de overgang van gezinshuishoudens naar kleinere huishoudens met meer jongeren en senioren en een hogere koopkracht

Toegevoegde woningen Aantal nieuw toegevoegde woningen*** 2.000 Aantal gesplitste woningen**** n.t.b.

* Op basis van het gemiddelde BVO in de referentiewijken ** Op basis van gemeten vierkante meters in GIS *** Indien er gesplitst wordt in de wijk: het aantal extra ontstane woningen door middel van splitsen zijn meegenomen in het getal ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen‘. Wanneer een woning van 1 naar 2 eenheden/ adressen gaat, valt er 1 onder ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen’ en 1 onder ‘Aantal gesplitste woningen‘ **** Het aantal bestaande woningen dat gesplitst wordt

21

Ruimtelijke interventies

Locatiespecifieke projecten 1. De Laan van Brabant • Verplaatsing van de brandweerkazerne naar zuidzijde terrein • Verdichting met hoogbouwaccenten langs de Laan van Brabant • Verbeteren oversteekbaarheid en doorstroming van de Laan van Brabant • Verbeteren toegang parkeergarage Roselaar, sanering tankstation en laden/lossen Roselaar • Extra ruimtereservering voor een mobiliteitshub voor de ontwikkeling zelf, alsmede voor het autovrij maken van nabijgelegen centrumstraten • Extra aansluiting op fietsverbinding aan de zuidzijde over het spoor naar Westrand 2. De Roosendaalse Spoorzone • Versmallen van de spoorbundel • Gefaseerd uitplaatsen van de emplacementfuncties

Levendige, autoluwe, groene stadsstraten

22

6

De Gebiedspaspoorten

• Verbeteren verwevenheid met nieuwe verbindingen tussen de stadsdelen aan weerszijden van het station/spoorbundel • Optimaliseren passerelle i.c.m. bereikbaarheid station, perrons, etc. • 2-zijdige bereikbaarheid station optimaliseren • Deels uitplaatsen/splitsen van de P+R capaciteit in stationskwartier en Spoor C nabij het station • Verbeteren van de oversteekbaarheid door nieuwe over- en onderdoorgangen voor langzaam verkeer, OV en gemotoriseerd verkeer • Nieuw stationsplein dat verwelkomt

4. De Antwerpseweg – de Stadsentree • Aantrekkelijke entree realiseren en mogelijk maken van meerdere verbindingen met de omliggende wijken • Poort van de stad creëren met meer allure en hoogwaardige architectuur • Toevoegen van nieuwe woningen • Betere aansluiting van Burgerhout op het Vrouwenhofpark

deelmobiliteit (deeltweewielers, deelauto’s) én maatschappelijke/ commerciële voorzieningen • Door de mobiliteitshubs te combineren met voorzieningen (fietsenmaker, pakketmuur, wasserette) maken we het gebruik hiervan extra aantrekkelijk en worden ze een logisch onderdeel van het dagelijks leven van de Roosendalers

5. Het Roosendaals Cultuurcluster • Aantrekkelijke openbare ruimte met meer groen

3. Groot Mariadal • Nieuwe functies en voorzieningen in klooster en extra woningen o.a. in de kloostertuin • Kloostertuin opknappen en publiek maken • Sociaal vellige looproute StationBinnenstad

De Mobiliteitshubs • Bestaande parkeergarages transformeren tot mobiliteitshubs voor inwoners en bezoekers en deze in nieuwe ontwikkelingen toevoegen • Geclusterd parkeren van auto’s en tweewielers nabij verblijfs- en voetgangersgebieden. Een aanbod van

De Groene Schakels • Groene en aantrekkelijke wandelroutes maken tussen verschillende parken en kloostertuinen • Openbare ruimte op routes tussen parken herinrichten met prioriteit voor voetgangers • Barrières tussen parken opheffen, bijvoorbeeld door betere oversteekbaarheid grote wegen • Verdere uitwerking in de Parkenvisie

Meer ruimte voor cultuur en horeca

Algemene interventies

Toevoegen cultuurplekken

Toegankelijk maken parken en kloostertuinen

23

Ruimtelijke interventies

7. De Fietslinten • Het straatprofiel omvormen tot langzaamverkeerslinten waar de auto te gast is (fietsstraat) met een hoogkwalitatieve openbare ruimte • Monumentale panden in ere herstellen door gemeente en huiseigenaren De Groene Zonnedaken • Doordat de wijk zo krap bemeten is, zoeken we ruimte op de (platte) daken en langs gevels voor verdere vergroening – dus op privaat terrein Energietransitie en ondergrondse infrastructuur • Onderzoek om warmtenet door te trekken vanuit naastgelegen Westrand naar buurten die zich daar ruimtelijk en (bouw)technisch toe lenen • Niet alle woningen en monumenten zijn geschikt voor een warmtenetaansluiting. Mogelijk faseren; eerst voorzien van hybride warmtepompen en in de toekomst van een warmtepomp • Aanpassing van het huidige ondergrondse infrastructuurnetwerk om de groei van het aantal woningen te faciliteren • Aanpassen van het elektriciteitsnet voor inbreiding van woningbouwlocaties en andere functies/ voorzieningen

24

6

De Gebiedspaspoorten

25

Paspoortkaart Landschap en openbare ruimte

Ecologisch buurtgroen Coulissenlandschap van lanen en houtwallen Ecologische akkerranden Parken Nieuw park Groene lanen en straten Sport Buurttuin/waterplein Opgewaardeerde openbare ruimte Historisch lint Water(gang) Vernat beekdal Klimaatrobuust ingericht bedrijventerrein Kazernelandgoed Natura 2000 grens Natuurnetwerk Brabant Bos Natuurlijk beheerde graslanden/hooilanden Om te vormen landbouw naar natuur Heide Moeras / broekbos

Mobiliteit

Spoorlijn met station Busstation Stadsring auto Stadsontsluitingen auto Ontsluitende wegen Snelfietsroute Fietslint Basis fietsnetwerk Onderdoorgang langzaam verkeer verbeteren Onderdoorgang langzaam verkeer toevoegen Viaduct of brug voor langzaam verkeer Verbeterde langzaamverkeer verbinding Nieuwe langzaamverkeer verbinding Wandelroute Watersportroute met aanmeerplek P+R locatie (zoekgebied) Mobiliteitshub transformatie bestaande P-plaats Mobiliteitshub als onderdeel van ontwikkeling (zoekgebied)

Verdichting en programma

/

Stads-/wijk-/dorpscentrum Kleinschalig voorzieningscluster Bestaand bebouwd gebied (=zoekgebied voor maatwerk verichting) Locatie voor (her)ontwikkeling (splitsen, optoppen, transformatie, nieuwbouw) Collectief erf Kerk / Iconisch gebouw Gemengd werkgebied Werkprogramma als geluidsbuffer

N

26

0

400 m

27

6.2.2 Spoorzone Het nieuwe visitekaartje en entree van Roosendaal; een levendig stedelijk milieu waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen “Toegangswegen ondertunnelen: de spoorweg overgangen zijn drama!” Bron: Het Gesprek

28

6

De Gebiedspaspoorten

Wat maakt de wijk uniek en wat kunnen we verbijzonderen De Spoorzone is op dit moment een wig die het oosten en westen van de stad in tweeën splijt. Dit gebied is de sleutel om beide stadsdelen op een aantrekkelijke manier te verbinden. Door de gefaseerde uitplaatsing van het emplacement ontstaat de mogelijkheid de spoorbundel te versmallen en nieuwe kruisende verbindingen te realiseren voor langzaam verkeer, OV en gemotoriseerd verkeer. Om een verblijfsgebied te creëren met wonen en een mix van functies. De auto bereikbaarheid in het gebied te beperken. Het station, de trein en een OV-Hub zijn hierbij de dragers van het gebied. Roosendaal heeft zo een goed verbonden intercitystation (nationaal en internationaal), gelegen in een hoog stedelijk en levendig gebied. En kan daarmee en nieuwe inwoners, reizigersen nieuwe vestigers aantrekken. Mede interessant voor huishoudens die binnen Roosendaal door willen verhuizen naar een stedelijker woonmilieu, dat ook lopend en fietsend goed te bereiken is. Opgave tot 2040 In het kader van de verstedelijkingsstrategie speelt rondom het station een verdichtingsopgave (hoog stedelijk milieu) waarbij de toevoeging van woningen, werk-, onderwijslocaties en stedelijke voorzieningen een centrale rol speelt. Ook de duurzame bereikbaarheid via het spoor en de nabijheid van functies is essentieel, in relatie tot de mobiliteitstransitie.

Juist in de Spoorzone speelt m.n. trein, OV en deelvervoer een belangrijke rol, hetgeen tot uiting

komt in beperkte autobereikbaarheid met een hierop afgestemde parkeerzonering. Op deze manier ontstaat een nieuwe entree van het centrum van de stad met een aantrekkelijke woon-, werk- en verblijfszone. Dit betekent wel dat we de woongebieden aan weerszijden van het spoor optimaal met elkaar worden verweven en verbonden. Netwerken en het bestaand stedelijk weefsel krijgen hiermee een impuls. Deze belangrijke spoorknoop verstevigt de agglomeratiekracht van Roosendaal als centrumgemeente en is essentieel voor de regio. We benutten de economische kansen rondom vrijetijdseconomie, kantoorfuncties, financieel en zakelijke dienstverlening en onderwijshuisvesting. Ook voegen we substantieel meer groen en water toe, voor een klimaatadaptief en natuurinclusief gebied. Ontmoeting en sociale inclusiviteit staan voorop. Waarde van de wijk voor Roosendaal in 2040 De nieuwe entree van Roosendaal met uitgesproken architectuur en een hoogwaardige inrichting van de openbare ruimte zet onze gemeente met een nieuwe entree op de kaart. De Spoorzone betekent een voor Roosendaal nieuw type woonmilieu dat nieuwe inwoners kan trekken en bestaande inwoners een doorstroommogelijkheid biedt.

29

Strategie

Strategie: Transformeren We zetten in op uitplaatsing van het emplacement, spoorfuncties en spoor gelieerde bedrijvigheid. (onder meer de grondbank). Het gebied ondergaat een transformatie naar een hoogstedelijk knooppunt met een accent op wonen in het zuidelijk deel en werken/ maken in het noordelijk deel.

Onderbouwing

Leefstijlen en functies We denken aan young urban professionals, senioren, jonge Roosendaalse starters, studenten, Randstedelingen die op zoek zijn naar meer woning voor hun geld, – op een prettige reisafstand van hun werk. Door de toevoeging van nieuwe woningen, horeca, cultuur, werkruimte en onderwijs profiteert de hele stad, met de Spoorzone van Tilburg als lichtend voorbeeld. Extra groen en blauw maken het gebied toekomstbestendig.

Alle getallen zijn indicatief en gebaseerd op een zekere schaalvergroting. Het geeft een mogelijk toekomstig beeld van groei per functie. Daarmee geeft dit richting aan de beoogde veranderingsopgave. Toegevoegd programma* (m2) Bijeenkomst 47.000 Cel 0 Gezondheidszorg 64.000 Industrie 15.000 Kantoor 102.000 Logies 7.000 Onderwijs 74.000 Overig 19.000 Sport 3.000 Winkel 99.000 Woonfunctie 452.000 Totaal toe te voegen programma 882.000 Toegevoegd groen (m2)** Nieuw toegevoegde groene straten 38.000 Nieuw stadspark Spoorzone 100.000 Totaal toe te voegen groen 138.000 Toegevoegde woningen Aantal nieuw toegevoegde woningen*** 5.000 Aantal gesplitste woningen**** n.t.b.

Huidige Barcode

De barcode brengt schematisch in beeld welke functies nu een plek hebben in de wijk en hoe groot hun ruimtebeslag is. We hebben de ambitie om het emplacement en de spoorse bedrijvigheid uit te plaatsen en het gebied te transformeren naar hoogstedelijk gebied met een accent op wonen en voorzieningen in het zuidelijk deel en werken in het noordelijk deel. Per saldo neemt het aandeel werkterrein wel af, doordat de spoorse bedrijvigheid vervangen wordt door kleinschaligere bedrijfslocaties die minder ruimte vragen. Deze voegen zich echter beter in het bestaande

stedelijk weefsel en de daar aanwezige netwerken.

30

6

De Gebiedspaspoorten

Toelichting op woningmix · Met dit programma bouwen we echt een stuk stad. Het programma wijkt sterk af van de vraag naar woningen in de afgelopen tijd. Meer dan 75 procent van het woonprogramma wordt gerealiseerd als appartement en dit past bij de ontwikkeling naar kleinere huishoudens en een stad met een groter (cultureel) voorzieningenniveau. De hoge ambitie gaat gepaard met een hoger marktrisico. Dat betekent dat rekening moet worden gehouden met een ontwikkeling die langer duurt, een gebied dat langere tijd nog niet af is en een vertrouwen bij de consument dat onder druk kan komen te staan bij tegenvallende prestaties. Niettemin wijzen de ervaringen in andere spoorzones uit dat het wel degelijk is om woningzoekenden met een nieuw aanbod te verleiden. · Mogelijkheden om risico’s te beperken zijn: · Fasering in tijd, maar wel zodanig dat ieder deelgebied steeds ‘af’ is en de resterende gebieden op een aantrekkelijke manier ‘tijdelijk’ kunnen worden benut · Flexibilisering in het programma. Bijvoorbeeld de mogelijkheid om appartementen om te zetten in grondgebonden (stads)woningen

* Op basis van het gemiddelde BVO in de referentiewijken ** Op basis van gemeten vierkante meters in GIS *** Indien er gesplitst wordt in de wijk: het aantal extra ontstane woningen door middel van splitsen zijn meegenomen in het getal ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen‘. Wanneer een woning van 1 naar 2 eenheden/ adressen gaat, valt er 1 onder ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen’ en 1 onder ‘Aantal gesplitste woningen‘ **** Het aantal bestaande woningen dat gesplitst wordt

31

Ruimtelijke interventies

Locatiespecifieke projecten 1. Het Stationskwartier • Een hoog stedelijk centrummilieu rond het station • Iconische architectuur in hoge dichtheid/hoogbouw • Een onderwijslocatie (ADA/Mbo) in samenwerking met het lokale bedrijfsleven • Een hotspot voor passende horeca en cultuur als identiteitsdrager en aanjager van de nieuwe wijk • Ruimte voor groene verbindingen en aandacht voor groene gevels en daken. 2. ‘t Zoet (Cloettaterrein) • Focus op werken, mogelijkheden maakindustrie • Ruimte voor verkoelend groen en waterbuffering • Toevoegen van een mobiliteitshub (als onderdeel van de ‘inprikker’ vanaf de stadsring) i.r.t. Spoorzone/ Stationskwartier

Een aantrekkelijke entree voor de stad aan beide zijden van het spoor

32

6

De Gebiedspaspoorten

3. Nieuw stationsplein en looproute tot aan de Oude Markt • Nieuw verwelkomend stationsplein • ‘Golden Mile’ tussen station en historisch centrum: een aantrekkelijke wandelroute 4. Het nieuwe, tweezijdige station • Voetgangers- en fietstunnel verbindt beide zijden • Toegang tot de perron/sporen vanaf beide zijden • Stationsplein ontlasten door busstation te verplaatsen naar de westzijde • Uitwerking/realisatie P+R /p-voorzieningen voor reizigers, bewoners en werkers. Aanpassingen p-zonering (qua p-normering, beprijzing en vergunninngverlening) 5. Spoor C • Eerste stap in het ontwikkelen van de Spoorzone en mogelijk maken van hoogwaardige interwijkverbinding en

Stedelijkheid met menselijke maat

een tweezijdig bereikbaarheid van het Stations gebied • Een nieuw stadsdeel met woningen, ruimte voor sport en recreatie en veel groen • Herbestemming EKP-gebouw, kansen voor bijvoorbeeld cultuur en evt. horeca 6. Het Makerskwartier • We willen de regionale verduurzamings- technologie en -kennis inzetten als aanjager voor de transitie naar de nieuwe economie. Deze transitie vraagt om kennis en innovatie en samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven. Om deze samenwerking tot stand te brengen en/of nieuwe maakindustrie een plaats te geven, ontwikkelen we een nieuw Makerskwartier • Belangrijk is dat er voldoende praktisch geschoolde arbeidskrachten zijn. Daarom voorzien we in onderwijs faciliteiten en stemmen we af tussen bedrijven en passend be-

Innovatieve bedrijven, techniek- onderwijs, testfaciliteiten en fieldlabs

roepsonderwijs. Met het Makerskwartier versterken we de profilering van Roosendaal als Maakstad als centrumgemeente in de regio 7. Het Roosendaals Techniek Museum • Nieuwe culturele instelling als pu bliekstrekker om Roosendaal op de kaart te zetten • Techniekmuseum, spoormuseum of bibliotheek • Programmatisch en ruimtelijk versterken Stationskwartier/Spoorzone • Architectuur van topkwaliteit: een nieuw Roosendaals icoon, dat als visitekaartje functioneert voor het gebied en Roosendaal als geheel

Spoors verleden benutten voor identiteit gebied

33

Algemene interventies Stevige verdichting · In hoge stedelijke dichtheid · Een gemengde wijk met naast wonen een focus op horeca, cultuur, werkruimte en onderwijs, voor levendigheid en ontmoeting

Roosendalers Energietransitie • De nieuwe gebouwen worden all-electric en gasloos opgeleverd

De Fietslinten • Toevoegen nieuwe oost-west verbindingen • Verbeteren van de oversteekbaarheid door nieuwe over- en onderdoorgangen • Kwaliteitsverbetering bestaande spoorkruisingen Groene straten stadstuinen • Klimaatrobuust groen De Mobiliteitshubs • Waar mogelijk bestaande parkeergarages en (P+R) voorzieningen transformeren tot mobiliteitshubs voor inwoners en bezoekers en deze een plek geven in nieuwe ontwikkelingen • Geclusterd parkeren van auto’s en tweewielers. Een aanbod van deelmobiliteit (deeltweewielers, deelauto’s) én voorzieningen • Door de mobiliteitshubs te combineren met voorzieningen (fietsenmaker, pakketmuur, wasserette) maken we het gebruik hiervan extra aantrekkelijk en worden ze een logisch onderdeel van het dagelijks leven van de

34

6

De Gebiedspaspoorten

35

Paspoortkaart Landschap en openbare ruimte

Ecologisch buurtgroen Coulissenlandschap van lanen en houtwallen Ecologische akkerranden Parken Nieuw park Groene lanen en straten Sport Buurttuin/waterplein Opgewaardeerde openbare ruimte Historisch lint Water(gang) Vernat beekdal Klimaatrobuust ingericht bedrijventerrein Kazernelandgoed Natura 2000 grens Natuurnetwerk Brabant Bos Natuurlijk beheerde graslanden/hooilanden Om te vormen landbouw naar natuur Heide Moeras / broekbos

6

Mobiliteit

Spoorlijn met station Busstation Stadsring auto Stadsontsluitingen auto Ontsluitende wegen Snelfietsroute Fietslint Basis fietsnetwerk Onderdoorgang langzaam verkeer verbeteren Onderdoorgang langzaam verkeer toevoegen Viaduct of brug voor langzaam verkeer Verbeterde langzaamverkeer verbinding Nieuwe langzaamverkeer verbinding Wandelroute Watersportroute met aanmeerplek P+R locatie (zoekgebied) Mobiliteitshub transformatie bestaande P-plaats Mobiliteitshub als onderdeel van ontwikkeling (zoekgebied)

7

Verdichting en programma

/

Stads-/wijk-/dorpscentrum Kleinschalig voorzieningscluster Bestaand bebouwd gebied (=zoekgebied voor maatwerk verichting) Locatie voor (her)ontwikkeling (splitsen, optoppen, transformatie, nieuwbouw) Collectief erf Kerk / Iconisch gebouw Gemengd werkgebied Werkprogramma als geluidsbuffer

N

36

0

400 m

37

6.2.3 Burgerhout Hechte stadswijk met historisch karakter

“Geboren en getogen in de Josephwijk / Burgerhout. Prachtige mix van jong en oud, verschillende nationaliteiten en sociaaleconomische status. Een échte afspiegeling van onze maatschappij. Een wijk die warm aanvoelt.” Bron: Het Gesprek

38

6

De Gebiedspaspoorten

De wijk maakt onderdeel uit van het NPR-gebied en staat ernstig onder druk qua leefbaarheid, veiligheid en meerdere complexe sociaal maatschappelijke opgaves. Een integrale aanpak moet deze wijk weer toekomstproef maken . Burgerhout is een afwisselende wijk, die grotendeels bestaat uit compacte arbeidersbuurten. De diversiteit van bewoners is groot. Kenmerkend zijn de pleintjes en smalle straten. De binding van het gros van de bewoners met de eigen buurt is groot. Velen wonen er al lang. De waardering voor de buurt vertaalt zich voor een deel in participatie en betrokkenheid, maar niet alle groepen bewoners in Burgerhout zijn betrokken. Het Gesprek wees uit dat men trots is op het groene karakter (parkjes, pleinen), de rust, de bereikbaarheid en de mensen (verenigingen, sociale betrokkenheid, gastvrijheid). Wel is er sprake van een grote parkeerdruk in (te) smalle straten met weinig groen. Het Gesprek wijst voor de woningbouw op de mogelijkheden van transformatieprojecten, rijwoningen met tuin en collectieve huizen en hofjes Verder geven de Roosendalers aan dat ze graag meer jongere gezinnen naar de wijk zien komen en er voor starters gebouwd wordt.

Burgerhout is nu een van de meest ingeklemde wijken en heeft een slechte toegang tot groene uitloopgebieden. Er liggen kansen voor een betere verbinding met het Vrouwenhof door de aanpak van de Antwerpseweg, een mogelijke groene overkluizing van de A58 geeft de wijk een grotere groene buitenruimte. Waarde van de wijk voor Roosendaal in 2040 Net als vergelijkbare arbeiderswijken zoals Belcrum in Breda kan Burgerhout zich doorontwikkelen tot een meer stedelijke en zelfs hippe wijk. Een goed gelegen wijk op de overgang van centrum naar Spoorzone; aantrekkelijk voor jonge gezinnen, twee- en eenpersoonshuishoudens die in de rust maar toch dichtbij de voorzieningen van het centrum willen wonen.

Opgave tot 2040 In de krap bemeten openbare ruimte maken we ruimte voor groen en waterberging: waterdoorlatende parkeervakken, wadi’s en waterpleinen. In Het Gesprek werd aandacht gevraagd voor een aanpak die leidt tot veilige leefomgeving, meer sociale cohesie (‘we kennen elkaar niet meer’) en een goed onderhouden buitenruimte.

39

Strategie

Strategie: Koesteren We koesteren en versterken het bestaande ensemble: de historische lintstructuur, arbeiderswoningen en beeldbepalende kerken. Verdichting vindt plaats door maatwerk en toevoeging van gepaste architectuur. Een verdichtingslocatie met ruimte voor iconische gebouwen is gelegen aan de Antwerpseweg (opwaarderen van het binnenrijden in Roosendaal). Als geconcentreerde parkeeroplossingen ter plaatse mogelijk zijn wordt er ruimte gecreëerd voor minder blik in de straat. Er wordt ruimte voor nieuwe opgaven: klimaatadaptatie (groene geherprofileerde straten en waterpleinen) en de energietransitie (opwekking op de daken). We zoeken naar ruimte voor mobiliteitshubs in nieuwe ontwikkelingen.

Onderbouwing

Leefstijlen en functies Er wonen in Burgerhout momenteel veel oudere huishoudens (boven 75 jaar) en huishoudens tussen de 55 en 74 jaar in grondgebonden woningen. Zij zullen op korte termijn een vraag gaan uitoefenen naar levensloopbestendige appartementen. Onze inzet is gericht op de bouw van beter voor ouderen geschikte woningen en woonvormen, om zo de doorstroming te bevorderen. Zo ontstaat en passant meer ruimte voor jonge gezinnen en Randstedelingen die op zoek zijn naar een huis met tuin en graag dicht tegen het centrum en voorzieningen aan wonen.

Alle getallen zijn indicatief en gebaseerd op een zekere schaalvergroting. Het geeft een mogelijk toekomstig beeld van groei per functie. Daarmee geeft dit richting aan de beoogde veranderingsopgave. Toegevoegd programma* (m2) Bijeenkomst 4.000 Cel 0 Gezondheidszorg 0 Industrie 2.000 Kantoor 5.000 Logies 1.000 Onderwijs 0 Overig 3.000 Sport 1.000 Winkel 5.000 Woonfunctie 81.000 Totaal toe te voegen programma 102.000 Toegevoegd groen (m2)** Buurttuinen 8.000 Vergroende straten 4.000 Straatbomen 17.000 Groene daken toevoegen 26.000 Nieuw stadspark A58 20.000 Totaal toe te voegen groen 75.000

Toelichting op woningmix · Bouwen voor doorstroming door de toevoeging huur- en koopappartementen. Dit zullen vooral middeldure appartementen zijn, afgestemd op de koopkracht in de wijk · Dure huurappartementen zijn mogelijk op sterke locaties en voor stedelijk georienteerde kleine huishoudens · In deze wijk zijn nieuwe stadswoningen interessant voor stedelijk georiënteerde gezinnen. De hiervoor geschikte locaties kunnen voor dat segment worden ingezet

Toegevoegde woningen Aantal nieuw toegevoegde woningen*** 700 Aantal gesplitste woningen**** n.t.b.

Huidige Barcode

De barcode brengt schematisch in beeld welke functies nu een plek hebben in de wijk en hoe groot hun ruimtebeslag is. In Burgerhout koesteren en versterken we de bestaande opzet van de wijk. De grootste verschuiving in de barcode is het maken van ruimte voor klimaatadaptatie. We voegen extra groen toe in de straat door een herprofilering van de straten. Het parkeren op maaiveld wordt omgezet naar het parkeren in mobiliteitshubs, waardoor op straat ruimte ontstaat voor bijvoorbeeld meer groen.

40

6

De Gebiedspaspoorten

* Op basis van het gemiddelde BVO in de referentiewijken ** Op basis van gemeten vierkante meters in GIS *** Indien er gesplitst wordt in de wijk: het aantal extra ontstane woningen door middel van splitsen zijn meegenomen in het getal ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen‘. Wanneer een woning van 1 naar 2 eenheden/ adressen gaat, valt er 1 onder ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen’ en 1 onder ‘Aantal gesplitste woningen‘ **** Het aantal bestaande woningen dat gesplitst wordt

41

Ruimtelijke interventies

Locatiespecifieke projecten 1. De Beethovenlaan • Entree van de stad, invalsweg vanaf de A58. We maken een aantrekkelijke entree en een poort van de stad met meer allure en hoogwaardige architectuur • Een compactere parkeeroplossing speelt ruimte vrij voor verdichting • Optoppen: Boven de supermarkt worden woningen gebouwd die uitermate geschikt zijn voor ouderen 2. Herontwikkeling Antwerpseweg • Aantrekkelijke entree, poort van de stad maken met hoogwaardige architectuur • Toevoegen van nieuwe woningen • Betere aansluiting van Burgerhout op het Vrouwenhofpark 3. De Roosendaalse A58 • Gedeeltelijke overkluizing/verdieping van de A58 moet qua inpasbaarheid en kosten nader uitgewerkt worden

Autoluwe straten met meer ruimte voor voet en fiets

42

6

De Gebiedspaspoorten

• Het dak op de A58 biedt mogelijk ruimte voor een nieuw stadspark met bijvoorbeeld sportfuncties • Sport mogelijkheden integreren in openbare ruimtes omdat Burgerhout momenteel dergelijke voorzieningen niet kent • Toevoegen nieuwe langzaamverkeersverbindingen tussen Burgerhout en Kortendijk (ter hoogte van Burgerhoutsestraat, Azaleastraat, Voorstraat en Burgemeester Schneiderlaan) Algemene interventies De Mobiliteitshubs • In elke nieuwe ontwikkeling de mogelijkheden onderzoeken om een mobiliteitshub toe te voegen voor bezoekers en inwoners, als koppelkans • Geclusterd parkeren van auto’s en tweewielers. Een aanbod van deelmobiliteit (deeltweewielers, deelauto’s) én voorzieningen • Door de mobiliteitshubs te combine-

Toevoegen woningen voor ouderen, mede ook voor de doorstroming

ren met voorzieningen (fietsenmaker, pakketmuur, wasserette) maken we het gebruik hiervan extra aantrekkelijk en worden ze een logisch onderdeel van het dagelijks leven van de Roosendalers De Groene Schakels • Groene en aantrekkelijke wandelroutes maken tussen verschillende aanwezige groenstructuren. Verdere uitwerking in de Parkenvisie • Openbare ruimte van de routes tussen parken herinrichten met prioriteit voor voetgangers • Barrières tussen parken opheffen, onder meer door betere oversteekbaarheid grote wegen De Fietslinten • Het straatprofiel omvormen tot langzaamverkeerslinten met een hoogwaardige openbare ruimte • Monumentale panden in ere herstellen

Extra parkruimte bijvoorbeeld door deels overkluizen snelweg

De Groene Zonnedaken • Doordat de wijk zo krap bemeten is, zoeken we ruimte op de platte daken en langs gevels voor verdere vergroening – dus op privé terrein Energietransitie en ondergrondse infrastructuur • Onderzoek om warmtenet door te trekken vanuit Westrand naar buurten die zich daar ruimtelijk en (bouw) technisch toe lenen • Woningen/panden die niet geschikt zijn voor een warmtenetaansluiting eerst voorzien van hybride warmtepompen en in de toekomst van een warmtepomp • Aanpassing van huidige rioolstelsel om de groei van het aantal woningen mogelijk te maken • NPR maatregelen op zowel ruimtelijke economische als sociaal maatschappelijke opgaves

Plaatselijk herontwikkelen met duurzame woningen en groene binnenplaatsen

43

Paspoortkaart Landschap en openbare ruimte

Ecologisch buurtgroen Coulissenlandschap van lanen en houtwallen Ecologische akkerranden Parken Nieuw park Groene lanen en straten Sport Buurttuin/waterplein Opgewaardeerde openbare ruimte Historisch lint Water(gang) Vernat beekdal Klimaatrobuust ingericht bedrijventerrein Kazernelandgoed Natura 2000 grens Natuurnetwerk Brabant Bos Natuurlijk beheerde graslanden/hooilanden Om te vormen landbouw naar natuur Heide Moeras / broekbos

“De ligging van de wijk: net buiten het centrum, maar alle voorzieningen op loopafstand (winkels, horeca, station) en met de auto zit je zo op de A58.” Bron: Het Gesprek

Mobiliteit

Spoorlijn met station Busstation Stadsring auto Stadsontsluitingen auto Ontsluitende wegen Snelfietsroute Fietslint Basis fietsnetwerk Onderdoorgang langzaam verkeer verbeteren Onderdoorgang langzaam verkeer toevoegen Viaduct of brug voor langzaam verkeer Verbeterde langzaamverkeer verbinding Nieuwe langzaamverkeer verbinding Wandelroute Watersportroute met aanmeerplek P+R locatie (zoekgebied) Mobiliteitshub transformatie bestaande P-plaats Mobiliteitshub als onderdeel van ontwikkeling (zoekgebied)

Verdichting en programma

/

Stads-/wijk-/dorpscentrum Kleinschalig voorzieningscluster Bestaand bebouwd gebied (=zoekgebied voor maatwerk verichting) Locatie voor (her)ontwikkeling (splitsen, optoppen, transformatie, nieuwbouw) Collectief erf Kerk / Iconisch gebouw Gemengd werkgebied Werkprogramma als geluidsbuffer

N

44

0

400 m

45

6.3 Stadswijken

Indeling gebiedspaspoorten

Ze liggen als een krans rondom het centrum, de in de tweede helft van de vorige eeuw gebouwde stadswijken. Het gaat om zes verschillende wijken: Westrand, Tolberg, Groot Kroeven, Langdonk, Kortendijk en Kalsdonk. Deze wijken, behoudens Tolberg, maken onderdeel uit van het NPR-gebied. Wijken die ernstig onder druk staan qua leefbaarheid, veiligheid en meerdere complexe sociaal maatschappelijke opgaves. Deze zijn gebouwd in verschillende tijdsperiodes vanaf de jaren 50 tot begin 2000 en weerspiegelen daarmee zowel veranderende inzichten op het gebied van stedenbouw en architectuur als de manier waarop onze samenleving zich heeft ontwikkeld. Iedere wijk heeft een eigen unieke ruimtelijke structuur en sociaal karakter. Van de eerste wijken van na de oorlog met onder meer portiekflats tot en met de meer recente woongebieden waarin de royale laagbouw met tuin domineert. Ook dit zijn stuk voor stuk bijzondere onderdelen van het Roosendaals mozaïek.

Nieuwe stadswijken

46

6

De Gebiedspaspoorten

Wat overeenkomt in de verschillende gebieden is de nadruk op wonen, de lage bebouwingsdichtheid, het grote aandeel eengezinswoningen, de sterk op auto georiënteerde ontsluiting en het vele groen. Dat laatste heeft een lage gebruiks- en ecologische waarde maar biedt wel kansen voor versterking en het vergroten van de biodiversiteit. Ook zijn er grote blauwe structuren aanwezig, zoals de beken. Iedere wijk heeft – vaak centraal gelegen – een eigen centrum met voorzieningen. Dit zijn kansrijke plekken voor verdichting, het diverser maken van het woningaanbod en het toevoegen van groen. Ook in de aanpak van de bestaande woningen is nog het nodige te doen, onder meer op duurzaamheidsgebied.

Nieuwe stadswijken

47

6.3.1 Westrand Vernieuw(en)de stadsbuurt, schakel tussen centrum en Leisurepark

“Duurzame sociale huur appartementen voor IEDEREEN! Als niet starter/niet oudere heb je bijna alleen maar keus uit tochtige, bijna sloopklare woningen.”

De wijk maakt onderdeel uit van het NPR-gebied en staat ernstig onder druk qua leefbaarheid, veiligheid en meerdere complexe sociaal maatschappelijke opgaves. Westrand is ruim van opzet met veel groen. Het is een echte wederopbouwwijk waar we vooral rijwoningen en portiekflats aantreffen, de woningtypes die destijds veel werden gebouwd om in de grote vraag naar woonruimte te voorzien. Aan de zuidzijde bevindt zich een ander milieu langs een historisch lint met veel vrijstaande woningen. Het aantal ouderen in de wijk is groot, met veel eenpersoonshuishoudens en relatief weinig gezinnen. De wijkgedachte en het maatschappijbeeld waar de wijk ooit voor ontwikkeld is, sluit niet meer aan bij de huidige tijd. Dat betekent niet dat Westrand is afgeschreven, integendeel. De kunst is om, rekening houdend met de NPR-opgave en de wensen van de bewoners, de wijk toekomstproef te maken. Door daarbij ook voort te bouwen op de bestaande kwaliteiten, in sociaal en fysiek opzicht. Het Gesprek wees uit dat er trots bestaat op de rust en tegelijkertijd de nabijheid van het centrum, het dorpse, de mensen (verenigingen, het sociale, gastvrijheid), het historische zuidelijke deel en de multiculturele wijk.

Opgave tot 2040 Ook zijn er zaken die nu ontbreken en waar wel degelijk behoefte aan bestaat, volgens Het Gesprek: een veiliger leefomgeving, meer sociale cohesie (de mensen kennen elkaar niet meer), betere fiets- en voetpaden, een goed onderhouden buitenruimte, goed openbaar vervoer, aanpak dakloosheid en het tegengaan van verkamering en bijbehorende verpaupering. Met name werd gewezen op het verbeteren van de Jan Vermeerlaan. Voor Westrand is inmiddels de gebiedsvisie Westrand vastgesteld, die als basis dient voor de revitalisering van de wijk. Waarde van de wijk voor Roosendaal in 2040 Een groene buurt op steenworp afstand van de levendigheid van het centrum en de Spoorzone.

Kijkend naar de woningbouwopgave wezen de deelnemers op transformatie- en herbestemmingsmogelijkheden (school, winkel, kerk, etc.), woongebouwen met appartementen, collectieve hofjes en rijwoningen met tuin.

Bron: Het Gesprek

48

6

De Gebiedspaspoorten

49

Strategie

Strategie/verschuiving in de barcode: Inbreiden Incidentele nieuwbouw is zeker mogelijk, goed rekening houdend met de bestaande structuur; dit is stedenbouwkundig maatwerk. Ook is er de noodzaak van verhoging van de kwaliteit van de buitenruimte en het aantrekkelijker maken van de toegang tot de wijk. De gebiedsontwikkeling Stadsoevers vormt de grootste toevoeging aan de woningvoorraad. Bewoners kunnen goed gebruik maken van de bestaande stad met voorzieningen. Daarnaast kan de groei van de Kwaliteitssprong deels worden opgevangen met bestaande voorzieningen (indien er overcapaciteit in het aanbod is c.q. er momenteel te weinig kritische massa aan de vraagkant bestaat). Het verschilt per locatie en per functie hoeveel toevoeging gewenst en mogelijk is. Leefstijlen en functies Deze wijk kenmerkt zich door veel kleine huishoudens zowel tussen 30 en 54 jaar als tussen 55 en 75 jaar. Er

Onderbouwing

zijn relatief weinig gezinnen. Een klein deel van deze groep heeft een hoger inkomen. De leefstijl is divers en bij sommige groepen ontbreekt het gevoel van samenhang en binding met de wijk. Daar komt bij dat de belevingswaarde in heel West- Roosendaal en Westrand laag is. Om de eenzijdigheid qua samenstelling in grote delen van de wijk te doorbreken, is een gedifferentieerd woningaanbod noodzakelijk. Met de bouw van duurdere en met name koopappartementen – zodat bewoners een wooncarrière in de wijk kunnen maken – maar zeker ook gecombineerd met de NPR- maatregelen om de sociale samenhang te verbeteren. Bij voorkeur wordt er niet gesloopt; we willen vooral (slim) verdichten en differentiëren; op de koppen van de woonblokken en op de daken (optoppen). En met andere vormen van ontwikkelen en opdrachtgeverschap: zelfbouw, collectief, projectmatige bouw, etc. We koppelen de transformatie aan de verduurzamings- en energieopgave.

Alle getallen zijn indicatief en gebaseerd op een zekere schaalvergroting. Het geeft een mogelijk toekomstig beeld van groei per functie. Daarmee geeft dit richting aan de beoogde veranderingsopgave. Toegevoegd programma* (m2) Bijeenkomst 5.000 Cel 0 Gezondheidszorg 0 Industrie 0 Kantoor 4.000 Logies 0 Onderwijs 7.000 Overig 6.000 Sport 0 Winkel 0 Woonfunctie 190.000 Totaal toe te voegen programma 212.000 Toegevoegd groen (m2)** Houtwallen 228.000 Buurttuinen 10.000 Vergroende straten 6.000 Straatbomen 23.000 Groene daken toevoegen 62.000 Nieuw stadspark A58 12.000 Totaal toe te voegen groen 341.000

Toelichting op woningmix · Verandering naar een wijk met een stedelijker uitstraling met de ontwikkelingslocatie Stadsoevers enerzijds en zorgvuldige verdichtingsprojecten in de bestaande wijk anderzijds · Toevoeging van duurdere koop- en huurappartementen die passen bij de ontwikkeling van de bevolking · Aanbevolen wordt om vooral middeldure eengezinswoningen te ontwikkelen. Het voordeel van deze categorie is dat deze bereikbaar zijn voor veel Roosendalers en goed bij kunnen dragen aan een verbetering van het woonklimaat in de wijk

Toegevoegde woningen Aantal nieuw toegevoegde woningen*** 2.200 Aantal gesplitste woningen**** n.t.b.

Huidige Barcode

De barcode brengt schematisch in beeld welke functies nu een plek hebben in de wijk en hoe groot hun ruimtebeslag is. De ambitie van de Roosendaalse Kwaliteitssprong vraagt om extra ruimte. De grootste verschuiving in de barcode vindt plaats in het buitengebied waar gewerkt wordt aan een groenblauwe dooradering tussen de percelen in. Verder realiseren we extra ruimte voor groen en klimaatadaptatie in de bestaande straten en bovenop de overkluisde A58. Het aandeel ‘woonterrein’ neemt licht toe door de realisatie van Stadsoevers. De groei van het aantal inwoners wordt gebruikt om de bestaande voorzieningen in de wijkcentra te versterken.

50

6

De Gebiedspaspoorten

* Op basis van het gemiddelde BVO in de referentiewijken ** Op basis van gemeten vierkante meters in GIS *** Indien er gesplitst wordt in de wijk: het aantal extra ontstane woningen door middel van splitsen zijn meegenomen in het getal ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen‘. Wanneer een woning van 1 naar 2 eenheden/ adressen gaat, valt er 1 onder ‘Aantal nieuw toegevoegde woningen’ en 1 onder ‘Aantal gesplitste woningen‘ **** Het aantal bestaande woningen dat gesplitst wordt

51

Ruimtelijke interventies

Locatiespecifieke projecten 1. Entree van de stad (naar gebiedvisie Westrand) • Door middel van verdichting (optoppen, kopgebouwen, transformatie en nieuwbouw) • Betere openbare ruimte 2. Ommetje Westrand (naar gebiedsvisie Westrand) • Groene en aantrekkelijke wandelroutes maken die het buurtgroen en de parken voor ommetjes door de wijk • Openbare ruimte op routes tussen parken herinrichten met prioriteit voor voetgangers • Barrières tussen parken opheffen, onder meer door betere oversteekbaarheid grote wegen. Met name over de Burg. Freijterslaan

3. Het Wijkcentrum • Sloop en herontwikkeling Rembrandtgalerij • Structurele leegstand en verloedering op korte termijn aanpakken • Centra met maatschappelijke en commerciële voorzieningen: functiemenging is de manier om de buurtcentra nieuw elan te geven • Toevoegen van woningen op en rondom het wijkcentrum • Veel ruimte voor wonen boven op het wijkcentrum voor ouderen • Toevoegen mobiliteitshub • Het wijkcentrum wordt een autoluwe zone

4. De Roosendaalse A58 • (onderzoek naar) (gedeeltelijke) Overkluizing/verdieping van de A58 • Het dak op de A58 biedt mogelijk ruimte voor een nieuw stadspark met bijvoorbeeld sportfuncties • Toevoegen nieuwe langzaam verkeersverbindingen tussen Westrand en Hulsdonk (ter hoogte van Poolselaan, Mauvestraat, Engelselaan) 5. Het Paterskwartier • Transformeren naar een toekomstbestendig gemixt gebied als onderdeel van het Roosendaalse centrum Deze plek ontwikkelt zich van een onaantrekkelijke plek achter de Kade, tot een bijzonder, doorwaadbaar binnenstedelijk woonmilieu aan de Pastorietuin 6. Het Kerkenplan • Transformatie Kruiskerk (zie gebiedsvisie Westrand) Algemene interventies Microverdichting • Achterkanten worden voorkanten • Stedenbouwkundige ‘acupunctuur’; nieuwe (kop)blokken toevoegen bij ‘achterkanten’ en blinde gevels om de veiligheid en levendigheid van de wijk te vergroten

Herontwikkelen wijkcentrum en toevoegen mobiliteitshub

52

6

De Gebiedspaspoorten

De Collectieve Buurttuinen • Versteende hofjes omvormen tot collectieve buurttuinen en waterpleinen • Parkeren uit de woonerven halen en buiten het hof oplossen De Mobiliteitshubs • In elke nieuwe ontwikkeling mobiliteitshubs toevoegen voor bezoekers en inwoners (koppelkans) • Geclusterd parkeren van auto’s en tweewielers. Een aanbod van deelmobiliteit (deeltweewielers, deelauto’s) én voorzieningen. • Door de mobiliteitshubs te combineren met voorzieningen (fietsenmaker, pakketmuur, wasserette) maken we het gebruik hiervan extra aantrekkelijk en worden ze een logisch onderdeel van het dagelijks leven van de Roosendalers De Groene Schakels • Groene en aantrekkelijke wandelroutes realiseren tussen de verschillende parken en kloostertuinen • Ecologische verbindingszone Watermolenbeek integreren in de groenen wandelstructuren. • Openbare ruimte op de routes tussen de parken herinrichten met prioriteit voor voetgangers • Barrières tussen parken opheffen, onder meer door een betere oversteekbaarheid van grote wegen • Verdere uitwerking in de Parkenvisie

Verdichten met nieuwe woningen en groene binnentuinen

53

Ruimtelijke interventies

De Fietslinten • Het straatprofiel omvormen tot langzaam verkeerslinten met een hoogwaardige en uitnodigende openbare ruimte • Barrières overbruggen door toevoegen nieuwe verbindingen met omliggende wijken, over weg en spoor • Monumentale panden in ere herstellen langs deze verbindingen De Groene Zonnedaken • We zoeken ruimte op de platte daken en langs gevels voor verdere vergroening Energietransitie en ondergrondse infrastructuur • Westrand heeft een bestaand warmtenet. We onderzoeken of we niet-aangesloten appartementen en woningen kunnen toevoegen aan het net • De overige woningvoorraad wordt all-electric en krijgt warmtepompen • We passen het huidige rioolstelsel aan om de toename van het aantal woningen te faciliteren

54

6

De Gebiedspaspoorten

55

Paspoortkaart Landschap en openbare ruimte

Ecologisch buurtgroen Coulissenlandschap van lanen en houtwallen Ecologische akkerranden Parken Nieuw park Groene lanen en straten Sport Buurttuin/waterplein Opgewaardeerde openbare ruimte Historisch lint Water(gang) Vernat beekdal Klimaatrobuust ingericht bedrijventerrein Kazernelandgoed Natura 2000 grens Natuurnetwerk Brabant Bos Natuurlijk beheerde graslanden/hooilanden Om te vormen landbouw naar natuur Heide Moeras / broekbos

“De Westrand is echter een ander verhaal. Verbind de bewoners, dan volgen de initiatieven vanzelf! Ook de buitenruimte kan en mag netter, maar dat is niet alleen in de Westrand een issue.” Bron: Het Gesprek

Mobiliteit

Spoorlijn met station Busstation Stadsring auto Stadsontsluitingen auto Ontsluitende wegen Snelfietsroute Fietslint Basis fietsnetwerk Onderdoorgang langzaam verkeer verbeteren Onderdoorgang langzaam verkeer toevoegen Viaduct of brug voor langzaam verkeer Verbeterde langzaamverkeer verbinding Nieuwe langzaamverkeer verbinding Wandelroute Watersportroute met aanmeerplek P+R locatie (zoekgebied) Mobiliteitshub transformatie bestaande P-plaats Mobiliteitshub als onderdeel van ontwikkeling (zoekgebied)

6

Verdichting en programma

/

Stads-/wijk-/dorpscentrum Kleinschalig voorzieningscluster Bestaand bebouwd gebied (=zoekgebied voor maatwerk verichting) Locatie voor (her)ontwikkeling (splitsen, optoppen, transformatie, nieuwbouw) Collectief erf Kerk / Iconisch gebouw Gemengd werkgebied Werkprogramma als geluidsbuffer

N 56

0

1 km

57

6.3.2 Tolberg Rustig wonen met het buitengebied om de hoek

Wat maakt de wijk uniek en wat kunnen we verbijzonderen Tolberg is de grootste wijk van Roosendaal. De wijk heeft restanten van oude linten en is voor het merendeel ruim opgezet met veel groen en water. Het is een echte gezinswijk waar veel huishoudens met hogere inkomens wonen en waar de mensen veelal op zichzelf zijn. De wijk beschikt met Tolbergcentrum over een goed winkelcentrum. Uit Het Gesprek bleek dat men trots is op de voorzieningen (wijkcentrum en sportpark), het groene, de rust, de nabijheid van het buitengebied, de landelijke ligging en het feit dat overal de fietspaden zijn gescheiden van het autoverkeer.

Opgave tot 2040 Het Gesprek leverde ook een aantal wensen voor de toekomst op: meer sociale cohesie, een speeltuin, buurtcafé/een activiteitencentrum, meer verbindingen met het buitengebied en een treinstation. Waarde van de wijk voor Roosendaal in 2040 De toekomst ligt in het rustig wonen met het buitengebied om de hoek.

Voor aanvullende woningbouw zien de Roosendalers kansen voor collectieve hofjes, rijwoningen voor starters en gestapeld wonen met appartementen voor starters en ouderen.

“De tolberg is ruim opgezet, met variatie aan woningen en groen. Dit zijn belangrijke kenmerken die deze wijk prettig maken. Dit karakter moet behouden blijven, dan wel uitgebreid worden!” Bron: Het Gesprek

58

6

De Gebiedspaspoorten

59

Strategie

Strategie: Inbreiden Incidentele nieuwbouw is mogelijk in de wijk maar dit vergt stedenbouwkundig maatwerk. We kunnen gebruik maken van de bestaande stad met alle daar aanwezige voorzieningen. De groei is deels ook op te vangen met bestaande voorzieningen. Het verschilt per locatie en per functie hoeveel toevoeging gewenst en mogelijk is, afhankelijk van de vraag en het aanbod (en de mogelijke overcapaciteit daarin).

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.roosendaal.nl/api/v1/meetings/1746/documents/47588