Bijlage 2 Programma van eisen archeologie

Programma van Eisen IVO-P Heerma van Vosstraat 12 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Dd aeres «milieu Programma van Eisen Format conform KNA versie 4.2 (14-03-2022) Concept versie 1.0 (06-08-2025) Locatie Heerma van Vosstraat 12 te Roosendaal Projectnaam Heerma van Vosstraat 12 / AM25289 Plaats binnen archeologisch proces 0 IVO-P_ Proefsleuvenonderzoek Opsteller Naam, adres, telefoon, e-mail Datum Paraaf Auteur Simon Kleijnen Aeres Milieu Noordhoven 4 6042 NW Roermond 0475-320000 Me eeres-mitieunt (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Senior KNA Archeoloog, Co-auteur/controle/goedkeuring H.L. De Langhe actorstatusregistratienr.

70954887 Aeres Milieu Noordhoven 4 6042 NW Roermond 0475-320000 EN eeeres-mnitievnt (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Opdrachtgever Naam, adres, telefoon, e-mail Datum “Paraaf Ordito Nieuwstraat 87 5126 CC Gilze Meordito.nt (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Goedkeuring bevoegde overheid Naam, adres, telefoon, e-mail Datum Paraaf 0 Gemeente 0 Provincie 0 Rijk 0 Overig Gemeente Roosendaal Postbus 5000 4700 KA te Tilburg 0165579 141: info@roosendaal.nl Archeologisch adviseur van de gemeente: Me veroenepzoor.nt 0164-277525 / OCM (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Kennisgeving depothouder / eigenaar Provinciaal Depot Bodemvondsten Noord-Brabant Depotbeheerder / depothouder: DE te street 16 22110 ‘s-Hertogenbosch T: 06 BN -o Me vreben:n Me veenn. (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Het Programma van Eisen is in principe geldig tot één jaar na goedkeuring, tenzij de bevoegde overheid anders besluit. Indien dit PvE is verbonden aan een vergunning, dan behoudt het zijn geldigheid voor de duur van de geldigheid van de betreffende vergunning.

AM25289 Paginal 2 (geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P INHOUDSOPGAVE 1. Administratieve gegevens onderzoeksgebied . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 2. Aanleiding onderzoek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 het van motivering en Aanleiding en motivering . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 2. 1 3. Eerder uitgevoerd onderzoek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 4. Archeologische verwachting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Regionale archeologische en cultuurlandschappelijke context . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 Aard en ouderdom van de vindplaats(en) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Begrenzing en oppervlakte van de vindplaats(en) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Structuren en sporen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . 20 Anorganische artefacten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 Organische artefacten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Archeozoölogische en botanische resten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 Archeologische stratigrafie en diepte van vondstlagen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

21 Gaafheid en conservering . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 4. 1 4. 2 4. 3 4. 4 4. 5 4. 6 4. 7 4. 8 4. 9 5. Doelstelling vraagstelling . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 en Doelstelling . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 Relatie met NOaA en/of andere onderzoekskaders . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

22 Vraagstelling . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 Onderzoeksvragen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 5. 1 5. 2 5. 3 5. 4 6. Methoden technieken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24 en Methoden en technieken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24 Strategie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 Omgang kwetsbare vondsten en monsters . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 Structuren en grondsporen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 Aardwetenschappelijk onderzoek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 Anorganische artefacten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Organische artefacten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Archeozoölogische , archeobotanische en fysisch antropologische resten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Overige resten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 Dateringstechnieken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 Beperkingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 29 6. 1 6. 2 6. 3 6. 4 6. 5 6. 6 6. 7 6. 8 6. 9 6. 10 6. 11 AM25289 Pagina | 3 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P 7. | Uitwerking | en | conservering | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . .

| . . | . . | . . | . | . . | . | 30 7. | 1 | Evaluatieverslag | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 7. | 2 | Structuren | , | grondsporen | , | scheepwrak | of | vliegtuig | , | vondstspreidingen | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 7. | 3 | Analyse | aardewetenschappelijke | gegevens | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 7. | 4 | Anorganische | artefacten | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 7. | 5 | Organische | artefacten | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 7. | 6 | Archeozoölogische | en | -botanische | resten | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 7. | 7 | Beeldrapportage | (objecttekeningen | , | foto’s | , | kaarten | e. | d. | ) | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 8. | (De)selectie | en | conservering | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . .

| . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . | 34 8. | 1 | Selectie | materiaal | voor | uitwerking | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 8. | 2 | Selectie | materiaal | voor | deponering | en | verwijdering | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 8. | 3 | Selectie | materiaal | voor | conservering | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 9. | Deponering | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . .

| . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . | 36 9. | 1 | Eisen | betreffende | depot | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 9. | 2 | Te | leveren | product | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37 10. | Randvoorwaarden | en | aanvullende | eisen | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . | 38 10. | 1 | Personele | randvoorwaarden | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 10. | 2 | Overlegmomenten | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 10. | 3 | Kwaliteitsbewaking | , | toezicht | , | overleg | en | evaluatie | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 10. | 4 | Overige | randvoorwaarden | en | aanvullende | eisen | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 11. | Wijzigingen | t. | o. | v. | het | vastgestelde | PvE | . .

| . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . . | . | . . | . | 40 11. | 1 | Wijzigingen | tijdens | het | veldwerk | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 11. | 2 | Belangrijke | wijzigingen. | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 11. | 3 | Procedure | van | wijziging | na | de | evaluatiefase | van | het | veldwerk | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 11.

| 4 | Procedure | van | wijziging | tijdens | uitwerking | en | conservering | . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Bijlagen: 1 | Topografische | kaart 2 | Voorstel | puttenplan | IVO-P 3 | Lijst | van | verwachte | aantallen 4 | Overzicht | te | raadplegen | specialisten/specialismen AM25289 | Pagina | | | 4 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P 1. | Administratieve | gegevens | onderzoeksgebied Administratieve | gegevens | onderzoekgebied Projectnaam | Heerma | van | Vossstraat | 12 Provincie | Noord-Brabant Gemeente | Roosendaal Plaats | Roosendaal Toponiem | Heerma | van | Vossstraat | 12 Kadastrale | registratie | Gemeente | Roosendaal | en Nispen | , sectie K , perceel | 2276 , 5619 , 6493 | en 6494 Centrum: | 890.23 | ; 393. 546 N: 890.19 | ; 393. 560 x , y-coördinaten | W: 890.02 | ; 393. 546 Z: 890.21 | ; 393. 535 O: 890.40 | ; 393. 550 CMA/AMK-status | n. v. t. Archis-monumentnummer | n. v. t. Archis-waarnemingsnummer | n. v. t. Aanleiding | onderzoek | Buitenplanse | omgevingsplanactiviteit | (BOPA) Oppervlakte | plangebied | Circa 1.

000 m² Oppervlakte | onderzoeksgebied | 98536 , m² Huidig | grondgebruik | Machinaal | timmerbedrijf | met | showroom | (leegstaand) | , woonhuis | en verharde parkeerplaats AM25289 | Pagina | | 5 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 2. Aanleiding en motivering van het onderzoek 2. 1 Aanleiding en motivering De aanleiding voor het laten uitvoeren van dit archeologisch onderzoek is de voorgenomen herontwikkeling van het plangebied waarbij de voormalige timmerfabriek zal worden gesloopt en een nieuwbouwhuis zal worden gerealiseerd. Het huidige woonhuis behorende bij de timmerfabriek zal worden behouden. Het plangebied wordt hierbij uiteindelijk opgedeeld in twee kavels met woonhuizen. De diepte van de toekomstige verstoring is niet bekend , maar zal naar verwachting tot tenminste 10 , meter beneden maaiveld reiken. Binnen het plangebied is nog geen archeologisch onderzoek uitgevoerd. Binnen dit PvE is dan ook een (beknopt) bureauonderzoek opgenomen. Op de gemeentelijke beleidskaart van de gemeente Roosendaal heeft het plangebied een hoge archeologische verwachting. Binnen het bestemmingsplan Groot Tolberg geldt voor het plangebied de ‘waarde -archeologie’ , hierbinnen geldt een onderzoeksplicht voor bodemingrepen die dieper reiken dan 30 centimeter beneden maaiveld en met een oppervlakte groter dan 100 m².

Met het bestemmingsplan heeft de gemeente aangegeven dat voor het plangebied een onderzoeksplicht geldt. Figuur 1: Topografische ligging van het met het rode kader aangegeven plangebied (Bron: OpenTopo(Map5)). AM25289 Pagina | 6 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Figuur 2. De voorgenomen nieuwe situatie van het plangebied , de begrenzing van het plangebied staat aangegeven met het rode kader (Bron: aangeleverd door de opdrachtgever). AM25289 Pagina | 7 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 3. Eerder uitgevoerd onderzoek Eerder uitgevoerd onderzoek Niet van toepassing AM25289 Pagina | 8 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P 4. | Archeologische | verwachting 4. 1 | Regionale | archeologische | en | cultuurlandschappelijke | context De | omgeving | van | het | plangebied | ligt | in | het | Kempisch | zandgebied. | 1 Het | plangebied | ligt op | het | Kempisch | Hoog | 2 ten | zuidwesten van | de | breuk | van | Vessem | en | de | Gilze-Rijenbreuk. | Ten | oosten | van | het | Kempische | Hoog | ligt | de | Centrale | Slenk | , een | dalingsgebied waar | de | oude | afzettingen | diep | zijn | weggezakt | en | in de | loop | van | de | tijd | zijn | afgedekt | met | dikke | pakketten | jongere | afzettingen. In het | Vroeg-Pleistoceen | (circa | 2. 6 miljoen | tot 850.

| 000 | jaar | geleden) | tot | aan | het | begin | van | het | Midden-Pleistoceen | (circa | 380. | 000 tot 130. | 000 | jaar | geleden) | vond | op | het | Kempisch | Hoog | slechts | een | beperkte | depositie | plaats | van | voornamelijk | afzettingen | van lokale | oorsprong | , onder | andere | als gevolg | van | verplaatsing | door | de | wind | en | sneeuwsmeltwater | , maar | ook | door | rivieren | en | beken uit midden-België. | Deze | afzettingen | worden | gerekend | tot | de | Formatie | van | Stramproy. | De | Formatie | van | Stramproy | bestaat | in deze | regio | voornamelijk | uit | klei | , leem | met | soms | humeuze | lagen. | Deze | afzettingen | hebben | vervolgens | relatief | langdurig | aan | het oppervlak | gelegen | , want | er | kunnen | oude | bodems | in voorkomen. | De | afzettingen | van | Stramproy | zijn | later | bedekt | met | een | laag dekzand | (Formatie | van | Boxtel). | Die | bodemvorming | vond | vooral | plaats | tijdens | de | warmere | tussenijstijden | , volgend | op | de | ijstijden die | zo | kenmerkend | waren | voor | het | Pleistoceen. Het | dekzand | is | gevormd | tijdens | de | laatste | ijstijd | (Weichselien | ; circa | 115. | 000 | – | 11. | 700 | jaar | geleden) | aan | het | eind | van | het Pleistoceen. | Het | huidige | landschap | is | in | die | periode | voor | een | groot | deel | gevormd.

| Er | ontstond | een | steeds | kouder | en | droger klimaat. | 3 In | deze | periode | (circa | 115. | 000 | – | 11. 700 | jaar | geleden) | breidde | het | landijs | zich | sterk | uit | in | Europa. | Gedurende | het grootste | deel | van | het | Weichselien | was | de | bodem | bevroren. | Tijdens | perioden | dat | er sprake | was | van | dooi | , werd | door | sneeuwsmelt- en | regenwater | veel | sediment | verspoeld | , | waarbij | fluvioperiglaciale | afzettingen | zijn | gevormd | en | dalen | ontstonden. | De fluvioperiglaciale | afzettingen | zijn | zeer | divers | in | textuur. | Ze | bestaan | uit | fijn | en | grof | zand | , soms | met | grind | , leemlagen | en plantenresten | en | worden | tot de | Formatie | van | Boxtel | gerekend. | 4 Deze | afzettingen | zijn in | het | plangebied | in de | diepere | ondergrond aanwezig. De | fluvioperiglaciale | afzettingen | zijn later | bedekt | geraakt | met | dekzand. | In de | koudste | en | droogste | perioden | van | het | Weichselien | , met | name | tijdens | het | Laat-Pleniglaciaal | (circa | 26. 000 | – | 14. 700 | jaar | geleden) | en | in | sommige | perioden | van | het | Laat-Glaciaal (circa | 14. 700 | – | 11. 700 | jaar | geleden) | , is de | vegetatie | grotendeels | verdwenen | , waardoor | op | grote | schaal | verstuiving | optrad. | Hierbij werd | dekzand | afgezet.

| 5 Dit | dekzand | is kalkloos | , fijnkorrelig | (150 | – | 210 | μm) | en | arm | aan | grind. | Het | dekzand | wordt | tot | het Laagpakket | van | Wierden | van | de | Formatie | van | Boxtel | gerekend. | Het | reliëf | dat | tijdens | de | dekzandafzetting | is | ontstaan | , wordt gekenmerkt | door | vlaktes | met | depressies | en | dekzandruggen | of | dekzandkoppen. Het | klimaat | werd | tijdens | het | Holoceen | warmer | en | vochtiger. | Door | het | warmere | klimaat | smolten | de | in het | Weichselien | gevormde ijskappen | en | steeg | de | relatieve | zeespiegel | snel. | Als | gevolg | van | de | snelle | relatieve | zeespiegelstijging | in | het | Atlanticum | (8. 000 | – 5. 000 | jaar | geleden) | , vond | er | veenvorming | plaats | op | het | dekzand. 1 Rensink | et | al. , 2016 | , 72. 2 NAR | 51 | 2016 | , 40. 3 Berendsen | 2008 | , 183. 4 Berendsen | 2008 | , 189. 5 Berendsen | 2004 | , 190. AM25289 | Pagina | | 9 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Aanvankelijk vond veenvorming met name plaats in de lagere delen , zoals beekdalen. Omstreeks 600 voor Chr. raakten grote 6 delen van West-Brabant bedekt met veen.

Volgens de Turfdatabank van de provincie Antwerpen heeft in de omgeving van 7 Roosendaal ook veenvorming plaatsgevonden (Figuur 3) Deze veenvorming vond voornamelijk plaats langs de Risse Beek vrijwel direct ten westen van het plangebied en de Molenbeek ten oosten. Vanaf de late middeleeuwen (tussen 1250 – 1750 na Chr. ) lijkt ook het plangebied met veen bedekt te zijn , het is ook deze periode waarin veen werd afgegraven ten behoeve van turfwinning. Hierdoor zijn de oudere dekzanden en terrasafzettingen weer aan het maaiveld komen te liggen. Of turfwinning ook daadwerkelijk in het plangebied plaatsvond is niet bekend. Figuur 3. Inschatting van de uitbreiding van het veen in de omgeving van Roosendaal , het plangebied is aangegeven met de rode ster (Bron: Vos , et al. , 2018) 6 Leenders 2013 , 14 . 7 www. provincieantwerpen. be. AM25289 Pagina | 10 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 8 Volgens de Geologische kaart komen ter plaatse van het plangebied dekzand en overige periglaciale afzettingen voor (BX4) die behoren bij het Laagpakket van Wierden behorende bij de Formatie van Boxtel. Ten oosten en westen van het plangebied komen beekafzettingen voor behorende bij de twee bovengenoemde waterlopen. Circa 500 meter ten zuiden van het plangebied komen Rijn- en Rijn-Maasafzettingen voor onderdeel van de Formatie van Waalre.

Op de Geomorfologische Kaart van Nederland (Figuur 4) ligt het plangebied op terrasafzettingswelvingen bedekt met dekzand (code 3L41d). Deze terrasafzettingswelvingen liggen tussen de twee beekdalen en bijbehorende glooiingen van de beekdalzijdes van de Risse Beek en de Molenbeek (code 22R42L en 4H42) respectievelijk. Op het kaartbeeld van het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN5 , Figuur 5) is te zien dat het plangebied op de overgang van de hoger gelegen dekzandrug , ten zuidoosten van het plangebied , naar het lager gelegen beekdal in het westen ligt. Het plangebied ligt relatief hoog en heeft geen duidelijke richting waarin de maaiveldhoogte afneemt. Op basis van de hoogte interpretatie kan er geen uitspraak worden gedaan over ophoging of ontgraving binnen het plangebied. De maaiveldhoogte binnen het plangebied varieert lichtelijk tussen circa 45 , en 44 , meter +NAP. Figuur 4. Verwachte geomorfologische landschappelijke eenheden in de omgeving van het plangebied. 8 Geologische overzichtskaart van Nederland , 2010. AM25289 Pagina | 11 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Figuur 5. Reliëfkaart van de directe omgeving van het plangebied , het plangebied is aangegeven met het zwarte kader. Bodem Op de Bodemkaart van Nederland wordt binnen het plangebied hoge zwarte enkeerdgronden in leemarm en zwak lemig fijn zand (code zEZ21) verwacht (Figuur 6).

Circa 80 meter ten westen van het plangebied liggen hoge zwarte enkeerdgronden in lemig fijn zand. Bij enkeerdgronden is doorgaans sprake van een plaggendek. Dit is ontstaan doordat (in sommige gevallen) al vanaf de late middeleeuwen) op grote schaal het systeem van potstalbemesting werd toegepast. Om de grond vruchtbaarder te maken , werden plaggen met de mest van het vee vermengd en op de akkers uitgespreid. In de loop der tijd is hierdoor een plaggendek op de oorspronkelijke bodem ontstaan. De totale dikte van het plaggendek is bij de enkeerdgronden meer dan 50 cm. De bouwvoor (Aap-horizont) is grijsbruin tot zwart van kleur. Hieronder liggen oudere niveaus/lagen van het plaggendek (Aa-horizont) , die meestal wat lichter van kleur zijn. Dergelijke cultuurdekken kunnen een beschermende werking hebben voor de potentieel aanwezige archeologische lagen. De hoge enkeerdgronden betreffen de oudste opgehoogde gronden , die over het algemeen op de hogere dekzanden liggen. De lage enkeerdgronden werden pas later in gebruik genomen vanwege de lagere ligging in het beekdal. Door de hogere grondwaterstand was de sterke ophoging met plaggen niet alleen noodzakelijk voor de bemesting maar ook om de nattere gronden toegankelijk te maken. De kans bestaat dat er onder het plaggendek nog een restant van het oorspronkelijke bodemprofiel wordt aangetroffen.

Indien sprake is geweest van een snelle ophoging , dan zou men onder het plaggendek nog een intacte A-horizont kunnen vinden. Deze laag onderscheidt zich door een hoger humusgehalte en een meer donkere kleur. AM25289 Pagina | 12 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Echter , door verploeging zijn vaak de oorspronkelijke A- en E-horizont meestal reeds opgenomen in het plaggendek. Indien de oorspronkelijke bodem bestaat uit een podzolbodem kunnen op een dieper niveau nog (restanten van) een B- en/of BC- horizont voorkomen. 9 Bij het raadplegen van de ondergrondgegevens binnen het DINOloket geeft een boorprofiel circa 310 meter ten noordoosten van het plangebied aan dat er binnen de eerste 12 , meter vanaf maaiveld dekzandafzettingen behorende bij de formatie van Boxtel aanwezig zijn. Hieronder bevindt zich een pakket van fluviatiele afzettingen behorende bij de formatie van Waalre. Circa 10 aan dat er in de eerste 12 , meter beneden maaiveld een antropogeen 540 meter ten zuidoosten geeft een boorprofiel opgebracht dek aanwezig is. Het is onduidelijk of er hier van een ouder plaggendek of juist van een recent ophoogpakket gesproken kan worden. Binnen het plangebied zijn voor zover bekend geen bodemverontreinigingen aangetroffen en zijn er 11 geen saneringen uitgevoerd. Op de bodemkaart staan de gemiddelde grondwaterstanden aangegeven.

In het plangebied is vermoedelijk sprake van een diepe grondwaterstand , grondwatertrap VI. Dit betekent dat de gemiddeld hoogste grondwaterstand tussen de 40 en 80 centimeter beneden maaiveld ligt. De gemiddeld laagste grondwaterstand ligt dieper dan 120 centimeter beneden maaiveld. Deze lage grondwaterstand zorgt voor slechte bewaringsomstandigheden voor eventuele organische resten. Organische resten zullen daarom enkel in diepere watervoerende sporen (zoals waterputten) kunnen worden aangetroffen. 9 DINOloket boring: B49E0835. 10 DINOloket boring: B49E0831. 11 noord-brabant. nazca4u. nl AM25289 Pagina | 13 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P Figuur | 6. Verwachte | bodemkundige | eenheden | binnen | de omgeving | van het | plangebied. Archeologische | waarden Er zijn | geen | archeologische | monumenten | bekend | in de | omgeving | van | het | plangebied. | Op | de | gemeentelijke | beleidskaart | van | de gemeente | Roosendaal | (2010) | 12 heeft | het | plangebied | een | hoge | archeologische | verwachting. | In | de | directe | omgeving | (circa | 500 meter) | zijn | diverse | meldingen | bekend | binnen | Archis3: Zaakidentificatienummer: | 2359258100 Circa | 90 | meter | ten | zuiden | van | het | plangebied | is een | verkennend | veldonderzoek | door | middel | van | boringen | (IVO-o) | uitgevoerd door | SOB | research | in 2012.

| Binnen | het | plangebied | zijn | dekzandafzettingen | aangetroffen | met | een | donkerbruin | esdek | met | een variërende | dikte | van | 40 | tot | 70 | centimeter. | Binnen | een | aantal | boringen | zijn | in de | top | van | de | dekzandafzettingen | nog | restanten van | een | podzolbodem | aangetroffen | (B-horizont). | Binnen | twee | boringen | is een | (zwarte) | kleilaag | geconstateerd | , deze | laag | werd geïnterpreteerd | als | een | slootvulling. | Verder | werd | er gedurende | het | onderzoek | opgemerkt | dat | de | bodem | binnen | het | plangebied vrij vochtig | was | onder | het | (opgebrachte) | esdek. | Dit | werd | gezien | als | een | aanwijzing | dat | het | plangebied | op | de | overgangszone naar | het | beekdal | van | de | Risse | Beek | ligt. Er werd | voor | het | geen | vervolgonderzoek | voor | het | plangebied | geadviseerd. Zaakidentificatienummer: | 2366531100 Circa | 100 | meter | ten | zuiden | van | het | plangebied | is een | verkennend | veldonderzoek | doormiddel | van | boringen | uitgevoerd | door | SOB research | in 2012. 12 Koopmanschap | , Visser-Poldervaart | 2011. AM25289 | Pagina | | 14 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Uit dit onderzoek bleek dat binnen het plangebied gesproken kon worden van een bouwvoor en/of opgebracht pakket direct op het moedermateriaal (C-horizont).

Het opgebrachte pakket bevatte veel sporen van puin , kiezels en plastic. Er bestaat de kans dat het plangebied bij het bouwrijp maken dermate verstoord is dat de verwachte hoge zwarte enkeerdgronden niet meer aanwezig zijn in het plangebied. Zaakidentificatienummer: 4568866100 Circa 240 meter ten noordwesten van het plangebied is een verkennend veldonderzoek doormiddel van boringen uitgevoerd door ADC Archeoprojecten. Binnen het plangebied zijn dekzandafzettingen aangetroffen waar bovenop een humeus pakket van 45 tot 85 centimeter dik is vastgesteld. Er kan dus in het plangebied gesproken worden van hoge zwarte enkeerdgronden in het plangebied. In enkele boringen is in de top van de C-horizont een licht oranje laag aangetroffen. Deze werd geïnterpreteerd als een restant van de BC-horizont. Het originele podzolprofiel binnen het plangebied zal dan ook bij latere grondwerkzaamheden grotendeels verstoord zijn. Hierdoor worden alleen de onderste restanten van eventueel aanwezige archeologische sporen verwacht. Op basis van deze resultaten is er geen vervolgonderzoek geadviseerd voor het plangebied. Zaakidentificatienummer: 4720383100 Circa 420 meter ten zuidoosten van het plangebied is een archeologisch inventariserend onderzoek doormiddel van proefsleuven (IVO-p) uitgevoerd door Econsultancy B. V. in 2019.

Uit de resultaten van het IVO-p bleek dat er in het zuiden van het plangebied nog goed bewaarde sporen uit de late middeleeuwen zijn aangetroffen , deze sporen bestonden onder andere uit (paal)kuilen en greppels. Bij de aanleg van het vlak in het zuiden van het plangebied en binnen enkele aangetroffen sporen in deze zone is vondstmateriaal gedateerd rond de late middeleeuwen geborgen. In de overige delen van het plangebied worden de proefsleuven voornamelijk gekenmerkt door de aanwezigheid van veel recente verstoringen en sporen met weinig archeologische waarde. Gezien de betere bewaring van de sporen in het zuiden van het plangebied werd voor dit deel van het plangebied een vervolgonderzoek geadviseerd , het noordelijke deel van het plangebied werd vrijgegeven van verder archeologisch onderzoek. Het vervolgonderzoek voor het zuiden van het plangebied is uitgevoerd door de gemeente Roosendaal in de vorm van een opgraving – variant archeologische begeleiding. Van dit onderzoek is geen verdere informatie bekend binnen Archis3 en Data Station Archaeology (DANS). Vondsmeldingsidentificatienummer: 3206922100 Hoewel deze vondstmelding buiten de directe omgeving met een radius van 500 meter valt is deze toch relevant voor de directe omgeving van het plangebied.

Circa 800 meter ten zuidwesten van het plangebied zijn bij de uitmonding van de Spuitendonkse Beek in de Enge Beek (net voorbij de Risse Beek) enkele takkenbossen verankerd in leemlagen aangetroffen. In de leemlagen zelf waren veel resten onbewerkt vuursteen en fossiel hout aanwezig. De constructie van de twee rijen met takkenbossen is vooralsnog geïnterpreteerd als een visweer uit de periode neolithicum tot de vroege middeleeuwen. Er werd ook verondersteld dat het mogelijke visweer verder uitstrekt langs het beekdal van de Spuitendonkse Beek. Dit zou betekenen dat er in de directe omgeving gedurende deze perioden bewoning zal zijn geweest. Door de relatief hoge ligging van het plangebied kan deze ook gezien worden als geschikte vestigingslocatie voor deze perioden. In 2006 is naar aanleiding van deze vondst een opgraving – variant archeologische begeleiding uitgevoerd door RAAP , van dit onderzoek zijn geen gegevens bekend in Archis3 en Data Station Archaeology (DANS). AM25289 Pagina | 15 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P Figuur | 7. Overzicht | van | de bekende | archeologische | onderzoeks- | en vondstmeldingen | in de omgeving | van | het | plangebied. Bebouwing | binnen | het | plangebied Voor | het | (beknopte) | bureauonderzoek | is ook | historisch | kaartmateriaal | geraadpleegd.

| Op | het | minuutplan | uit | het | begin | van | de 19 e eeuw | (Figuur | 8) 13 is de | situatie | op | kadastraal | niveau | te | zien. | Het | plangebied | zelf | is onbebouwd | en | ligt | binnen | twee | (grote) percelen. | Direct | ten | zuiden | en | noorden | van | het | plangebied | staan | wel | enkele | gebouwen | ingetekend | langs | de | Heerma | van Vossstraat. | Deze | straat | staat | binnen | het | kadastraal | minuutplan | nog | aangegeven | als | ‘het | Hulsdonks | wegje’ | en | verbindt | het gehucht | Hulsdonk | met | de | ‘Groote | weg | van | Bergenopzoom | naar | Breda’. | Dit | is een | rijksweg | tussen | Bergen | op | Zoom | en | Breda | en ligt circa | 400 | meter | ten | noorden | van | het | huidige | plangebied. | Volgens | de | Oorspronkelijke | Aanwijzende | Tafels | (OAT) | 14 behorende bij het | minuutplan | , is het | oostelijk | perceel | binnen | het | plangebied | als | moestuin | in gebruik. | De | moestuin | hoort | bij | de | bebouwing net | ten | zuiden | van | het | plangebied. | Het | grotere | perceel | in het | westen | van | het | plangebied | werd | in gebruik | genomen | als | bouwland. Dit perceel | maakte | naar | alle | waarschijnlijkheid | deel | uit van | de | bouwlandvelden | de | ‘Vinkenbroeksche | Weihoek’.

Op | de | kaarten | uit 1900 | en | 1931 | (Figuur | 9) | lijkt | eveneens | geen | bebouwing | aanwezig | te | zijn | binnen | het | plangebied. | De | directe omgeving | van | het | plangebied | verandert | in | deze | periode | ook | nauwelijks. | Alleen | de | bebouwing | direct | ten | zuiden | van | het plangebied | lijkt | op | de | kaart | van | 1931 | te | zijn | uitgebreid | of | er is | een | nieuwe | woning | ter | plaatse | gerealiseerd | in deze | periode. 13 | www. | beeldbank. | cultureelerfgoed. | nl Gemeente | Roosendaal | en | Nispen | , sectie | K , blad | 1. Minuutplans | zijn de | oorspronkelijke | kadastrale | kaarten die zijn | vervaardigd | vanaf | 1811 | en | 1812 | in | navolging | van | de | Fransen | o. l. v. Napoleon | Bonaparte. | Het | zijn | grondbeschrijvingen | (kadasters) | van de gemeenten | met | hierop | aangegeven | de percelen | , perceelnummers | en gebouwen. 14 | OAT | = Oorspronkelijke | Aanwijzende | Tafel. | Dit | is een | register | uit 1832 | waarin | diverse | gegevens | in vermeld | staan | die | betrekking hebben | op | de betreffende | percelen | , zoals | de | eigenaar | , beroep | en | woonplaats | , alsmede | het | grondgebruik | en | de oppervlakte.

AM25289 | Pagina | | 16 Programma | van | Eisen | Heerma | van | Vossstraat | 12/IVO-P Het | gaat | hier | mogelijk | om | de | huidige | vierkante | uitbouw | van | het | huis | aan | de | Heerma | van | Vossstraat | 14. | Op | de | kaart | van | 1950 | is het | plangebied | vrijwel | volledig | bebouwd | , gezien | de | vormgeving | van | de | ingetekende | bebouwing | gaat | het | hier | om | de | voorloper van | de | huidige | leegstaande | timmerfabriek | binnen | het | plangebied. | Opvallend | is hierbij | de | vermelding | binnen | het | Basisregister Adressen | en | Gebouwen | (BAG). | Binnen | deze | database | staat | 1915 | aangegeven | als | oorspronkelijk | bouwjaar | voor | de | bebouwing binnen | het | plangebied. Bij het | raadplegen | van | aangevraagde | bouwdossiers | voor | de | Heerma | van | Vossstraat | 12 | bleek | dat | de | voorgevel | van | het | woonhuis in 1946 | is vernieuwd | , het | woonhuis | zelf | is in | 1970 | in zijn | geheel | verbouwd | (Figuur | 11). | De | funderingen | van | het | woonhuis | reiken volgens | de | geraadpleegde | bouwdossiers | niet | verder | dan | 80 | cm | beneden | peil | (vloerniveau). | Vanaf | 1984 | werd | de | werkplaats | van de huidige | (leegstaande) | timmerfabriek | gerealiseerd | , deze | werkplaats | is vervolgens | meermaals | uitgebreid | in 1993 | en | 2006.

| Bij de uitbreiding | in 1993 | is de | bebouwing | verder | richting | het | westen | uitgebreid. | Ter | plaatse | van | dit uiterst | westelijke | deel | van | de bebouwing | werd | op | de | bouwtekening | een | bestaande | kruipruimte/kelder | aangegeven | met | een | diepte | van | 15 , | meter | beneden maaiveld | (Figuur | 12). | Deze | ruimte | lijkt | destijds | al niet | meer | in | gebruik | te zijn , het | is echter | onduidelijk | bij | welk | gebouw | of juist bouwfase | deze | ruimte | behoort. Figuur | 8. | Uitsnede | van | het | kadastraal | minuutplan | uit | 1811-1832 | , | met | in | het | rood | bij | benadering | het | plangebied | aangegeven | (Bron: www. | beeldbank. | cultureelerfgoed. | nl). AM25289 | Pagina | | 17 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Figuur 9. Uitsneden van historische kaarten uit de perioden 1900 , 1931 , 1950 en 1970. Het plangebied is aangegeven met het rode kader (Bron: www. topotijdreis. nl). AM25289 Pagina | 18 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P Figuur 10. Kaartblad (VI) van Kaarte van Geertruydenberg , Breda , Klundert , Steenbergen en Bergen op Zoom met haar onderhorige Forten en verdere Situatie , Hattinga 1748. Het plangebied is bij benadering met de rode cirkel aangegeven (Bron: www. archieven. nl). Figuur 11.

Uitsnede van de bouwtekening voor de verbouwing van het woonhuis in 1970 (Bron: BHIC. nl). Figuur 12. Uitbreiding van de timmerfabriek werkplaats in 1993 , met de bestaande ondergrondse ruimte (Bron: BHIC. nl). AM25289 Pagina | 19 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 4. 2 Aard en ouderdom van de vindplaats(en) Er zijn nog geen vindplaatsen bekend in het plangebied. Hierdoor geldt voor het plangebied nog een brede verwachting. In de directe omgeving van het plangebied zijn nog relatief weinig gravende archeologische onderzoeken uitgevoerd , dit belemmert ook het opstellen van een concrete verwachting. Het proefsleuvenonderzoek dat is uitgevoerd ten zuiden van het plangebied leverde wel een vindplaats uit de late middeleeuwen op. De ligging van het plangebied langs een verbindingsweg tussen Hulsdonk en (de rijksweg naar) Roosendaal zorgt ook voor gunstige voorwaarden voor bewoning in de periode late middeleeuwen. Binnen het plangebied worden dan ook vooral archeologische resten verwacht die verband houden met het vroeger landgebruik in het plangebied (ontginningssporen , greppels , akkerlagen). Mogelijk behoren deze sporen tot de (voorloper van) de oude bebouwing direct ten zuiden van het plangebied. Resten uit de Late Middeleeuwen en Nieuwe Tijd kunnen al direct onder de bouwvoor aanwezig zijn.

Binnen het beekdal van de Risse Beek is verder een toevalsvondst bekend van enkele visfuiken die zijn gedateerd tussen het neolithicum en de vroege middeleeuwen. In deze periode koos men veelal voor de overgangszones tussen laaggelegen delen met watervoorzieningen en hoger gelegen zones zoals dekzandruggen. Het plangebied ligt binnen een overgangszone van het hoger gelegen gedeelte ten (zuid)oosten van het plangebied en het beekdal van de Risse Beek en was hiermee dan ook zeer waarschijnlijk een gunstige vestigingslocatie in de periode neolithicum tot en met de vroege middeleeuwen. Archeologische resten uit de periode neolithicum tot en met de Vroege Middeleeuwen worden verwacht in de top van het pleistocene dekzand , waarbij zij bewaard kunnen zijn gebleven onder een oud bouwlanddek. 4. 3 Begrenzing en oppervlakte van de vindplaats(en) 2 Er zijn in het plangebied nog geen vindplaatsen aangetroffen. Het plangebied is circa 1. 000 m groot en ligt ingesloten binnen de reeds aanwezige bebouwing aan de Heerma van Vossstraat ten noorden en zuiden , de Heerma van Vossstraat ten oosten en bestaande bebouwing aan de Mosberg ten westen. Momenteel is de locatie in gebruik als een (leegstaande) timmerfabriek met bijbehorende woning en een verharde parkeerplaats. De begrenzing van een eventuele vindplaats dient middels het proefsleuven onderzoek te worden vastgesteld. 4.

4 Structuren en sporen Nederzettingsresten van jager-verzamelaars kunnen voorkomen in de vorm van haardkuilen en vuursteenstrooiingen. Nederzettingsresten van sedentaire samenlevingen kunnen voorkomen als concentraties van vondstmateriaal (aardewerk , bouwsteen , natuursteen) of als vullingen van afvalkuilen , paalkuilen , waterputten , e. d. Daarnaast kunnen ook begravingen worden aangetroffen , hoewel deze niet direct worden verwacht , of sporen behorend tot agrarische activiteiten , zoals perceleringsgreppels , erfscheidingen , etc. 4. 5 Anorganische artefacten Naar verwachting zullen met name anorganische artefacten worden aangetroffen tijdens het onderzoek. Het kan hierbij gaan om resten van aardewerk , metaal , bouwkeramiek , glas , natuursteen en mogelijk ook (bewerkte) vuursteen. De datering van de vondsten kan variëren van de steentijd tot de (late) middeleeuwen en nieuwe tijd. AM25289 Pagina | 20 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 4. 6 Organische artefacten De verwachting op het aantreffen van organische vondsten is relatief laag vanwege de lage grondwaterstand (GWT VI) waardoor binnen 40 tot 80 centimeter beneden maaiveld geen organische resten worden verwacht. Enkel in waterverzadigde contexten , zoals bijvoorbeeld een waterput , een diepe greppel of gracht , kunnen organische artefacten worden gevonden.

Te denken valt hierbij aan voorwerpen van hout , vlechtwerk , textiel , been en leer. In het verleden uitgevoerde booronderzoeken in de directe omgeving wezen wel uit dat de bodem direct onder het eventueel aanwezige plaggendek vrij vochtig is. Als dit ook het geval is binnen het plangebied is de verwachting voor het aantreffen van organische sporen gunstiger. 4. 7 Archeozoölogische en botanische resten Bij het aantreffen van een waterverzadigde context kunnen eveneens archeozoölogische en botanische resten worden aangetroffen. Het is ook mogelijk dierbegravingen aan te treffen van bijvoorbeeld runderen of paarden. Buiten de waterverzadigde context is vooralsnog de verwachting dat de botanische resten enkel in verkoolde toestand bewaard zijn gebleven. Hierbij kan het gaan om houtskool of zaden en pollen. 4. 8 Archeologische stratigrafie en diepte van vondstlagen Vanaf het maaiveld kunnen vondsten en sporen aangetroffen worden uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd. Onder het eventuele plaggendek , dus in de natuurlijke bodem , kunnen oudere sporen en/of vondsten worden aangetroffen van het (laat-)paleolithicum tot en met vroege middeleeuwen. 4. 9 Gaafheid en conservering Op basis van het uitgevoerde bureauonderzoek kan er worden gesteld dat er binnen het plangebied hoge zwarte enkeerdgronden verwacht worden en daarmee dus een plaggendek.

Gezien er binnen het bureauonderzoek geen IVO-o is uitgevoerd is de exacte dikte van de bouwvoor onbekend. Een in het verleden uitgevoerde IVO-o direct ten zuiden van het plangebied wees uit dat er een eerddek aanwezig was met een variërende dikte van 40 tot 70 centimeter. Eventuele archeologische resten zijn daardoor naar verwachting goed geconserveerd , maar door verploeging/bewerking kan de gaafheid ervan matig zijn. Binnen het plangebied heeft vanaf minstens 1946 het huidige woonhuis aan de Heerma van Vossstraat 12 gestaan. In de daaropvolgende decennia is de huidige (leegstaande) timmerfabriek in verschillende fasen gerealiseerd. De funderingsdiepten bedragen aan de hand van bouwdossiers maximaal 80 centimeter beneden maaiveld. Er is wel een (kelder)ruimte aanwezig met een diepte van minimaal 15 , meter beneden maaiveld in het westelijk deel van het plangebied. Het is echter onduidelijk bij welk gebouw deze ruimte hoorde. Het is namelijk zeer goed mogelijk dat dit hoorde bij oudere bebouwing binnen het plangebied , gezien de ligging aan het ‘Hulsdonkse Wegje’ (Heerma van Vossstraat). Volgens de KlIC- melding (bijlage 2) zijn er binnen het plangebied enkele kabels gegraven die hebben gezorgd voor bodemverstoring. Het betreft de aansluitingen van de nutsvoorzieningen met het woonhuis en een elektriciteitskabel in de noordoosthoek van het plangebied.

AM25289 Pagina | 21 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 5. Doelstelling en vraagstelling 5. 1 Doelstelling Het doel van het proefsleuvenonderzoek is het aanvullen en toetsen van de gespecificeerde archeologische verwachting en gebeurt door middel van waarnemingen in het veld , waarbij (extra) informatie wordt verkregen over bekende en/of verwachte archeologische waarden binnen het onderzoeksgebied. Dit omvat de aan- of afwezigheid , de aard , de omvang , de datering , de gaafheid , de conservering en de inhoudelijke kwaliteit van de archeologische waarden. 5. 2 Relatie met NOaA en/of andere onderzoekskaders Aangezien de te verwachten vondsten en sporen uit alle perioden kunnen dateren , heeft het onderzoek betrekking op de onderzoeksthema’s van de NOaA 2. 0 gerelateerd aan deze perioden. 5. 3 Vraagstelling De onderzoeksvragen gaan over de aard , omvang en fysieke kwaliteit van de mogelijk aan te treffen sporen en vondsten. Daarnaast kunnen deze sporen en vondsten in relatie worden gebracht met de bewoningsgeschiedenis van het gebied , eerder uitgevoerde onderzoeken in de omgeving en met historische kennis over dit gebied. 5. 4 Onderzoeksvragen Voor zover mogelijk dient antwoord te worden gegeven op de volgende vragen: Bodemopbouw en landschap: 1. Wat is de landschappelijke ligging van de site(s).

Meer in het bijzonder , wat is de geologische , geomorfologische en bodemkundige context? Hoe is de opbouw van het profiel in bodemkundige zin? Is er sprake van een plaggendek , podzol etc. ? Zijn er fasen te onderscheiden in de bodemopbouw? Wat zijn de kenmerken daarvan en de waarschijnlijke datering? Is er sprake van een duidelijke stratigrafie , wellicht met ophogingslagen en loopniveaus en/of wegdekken? Is er een relatie tussen de bodemopbouw/landschappelijke ligging en een mogelijke vindplaats? Zijn er aan de onderzijde van het plaggendek ontginningssporen zoals spitsporen aanwezig? Dekt het plaggendek alle sporen af of zijn er ook sporen gegraven vanuit of door het plaggendek? Is er sprake van (sub)recente verstoring en postdepositionele processen? 2. 3. 4. 5. Sporen en vondsten: 1. Indien er geen archeologische resten of beperkte archeologische fenomenen (bijv. alleen losse vondsten zonder enige context) oplevert , welke verklaring kan hieraan worden gegeven? Is er bijvoorbeeld sprake van aantoonbare afwezigheid van bewoning en/of actief landgebruik , verstoringen van antropogene aard , beperking van de archeologische waarnemingsmogelijkheden als gevolg van bodemprocessen of beperking van de archeologische waarnemingsmogelijkheden als gevolg van werk- en/of weersomstandigheden? AM25289 Pagina | 22 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 2.

Bevinden zich in het plangebied nog archeologisch relevante sporen of vondsten in de breedste zin van het woord (dus 15 ook (sub)recente resten ouder dan 50 jaar)? Indien hier restanten van aanwezig zijn , hoe kunnen deze dan geïnterpreteerd worden m. b. t. functie en datering? Zijn er archeologische resten in situ bewaard gebleven , vanaf welke diepte en dient hier in de toekomst rekening mee te worden gehouden bij ontwikkelingen in het plangebied en de directe omgeving? Wat is de aard , datering , omvang en begrenzing (horizontaal en verticaal) van archeologische resten , grondsporen en structuren? Zijn er aanwijzingen wanneer een eventuele vindplaats weer in onbruik is geraakt? Zijn er aanwijzingen aangetroffen voor landgebruik (off site-patronen) zoals wegen , percelering , akkers , grondstofwinning , vennen etc.

? Wat is de interne structuur van de vindplaats? Welke fasering is hierbinnen aan te brengen? Wat is de datering van de archeologische vondsten en tot welke vondsttypen of vondst categorieën behoren zij? Wat is verder hun aard , fysieke kwaliteit (gaafheid en conservering) , diepteligging en ruimtelijke verspreiding (zowel horizontaal als verticaal/stratigrafisch)? Wat is de gaafheid en conservering van grondsporen , structuren en vondstconcentraties? Wat is de relatie tussen het gebruik en de geschiedenis van de onderzoekslocatie en de historische , historisch- landschappelijke en overige cultuurhistorische aspecten van zijn omgeving? 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. Paleo-ecologische resten: 11. Waar en in welke mate is deze locatie geschikt voor paleo-ecologisch en natuurwetenschappelijk onderzoek? Welke methoden zijn het meest kansrijk? Waardebepaling: 12. Is/zijn in het onderzoeksgebied een of meerdere vindplaats(en) aanwezig? Zo ja , hoe dient hiermee te worden omgegaan? 13. Hoe kan de vindplaats gewaardeerd worden op basis van de fysieke en archeologisch inhoudelijke kwaliteit? Welke waarde is er samenvattend te geven aan het onderzoeksgebied en de daarin te onderscheiden delen (binnen verticale en/of horizontale grenzen ; complextypen , periode , sites)? Beschrijf en beredeneer de verschillen in waarde conform de waarderingstabel uit de KNA 4. 2.

Conclusie , evaluatie en aanbevelingen: 14. Hoe verhouden de conclusies zich tot de resultaten van reeds bekende gegevens? In welke mate wijkt de geconstateerde waarde af van de eerder toegekende waarde of van de gespecificeerde verwachting? 15. Welk risico lopen de geconstateerde archeologische waarden door de voorgenomen verstoring? Is behoud of verder onderzoek vanuit AMZ-perspectief gewenst , en zo ja in welke vorm? 16. Welke strategische en methodische aanbevelingen kunnen worden gegeven voor vervolgonderzoek , zowel binnen dit onderzoeksgebied als in aangrenzende of naburige percelen? 15 Onder subrecent wordt verstaan: na 1900 , onder recent wordt verstaan: na 1950. AM25289 Pagina | 23 Programma van Eisen Heerma van Vossstraat 12/IVO-P 6. Methoden en technieken 6. 1 Methoden en technieken Het onderzoek dient conform de in de vigerende KNA 4. 2 (Centraal College van Deskundigen 2018) verwoorde richtlijnen te worden uitgevoerd. Aanvullend daarop geldt het volgende: • Bij het aantreffen van bijzondere archeologische resten buiten de archeologische verwachting (zie hoofdstuk 4) worden opdrachtgever , depotbeheerder en bevoegde overheid onmiddellijk gewaarschuwd. In gezamenlijk overleg tussen de partijen zal vervolgens worden bepaald hoe met deze resten dient te worden omgegaan.

Bij de aanleg van- en het verdiepen tot het vlak zal gebruik gemaakt worden van een metaaldetector. De metaaldetector wordt ook gebruikt bij het couperen van sporen. Daarnaast wordt ook de stort afgezocht. De aanleg van het ‘vlak’ dient te gebeuren met een gladde , gesloten bak onder toezicht van een archeoloog. Graven dient te gebeuren op aangeven van de archeoloog. Het onderzoek staat fulltime onder leiding van een senior KNA archeoloog die archeologische gegevens conform de KNA documenteert. Ten behoeve van de aanleg van het vlak wordt een kijkgat aangelegd om de bodemopbouw in kaart te brengen en de juiste hoogte van het aan te leggen vlak te bepalen. Er worden foto’s gemaakt van de algemene situatie , waaronder terrein en omgeving bij aanvang van het werk , de vlakken , de profielen , de grondsporen in het vlak en de coupes. Tevens worden er van belangwekkende en/of kwetsbare vondsten op de plaats van aantreffen foto’s gemaakt. Ten behoeve van publicatie of expositie worden ook actie- of illustratieve foto’s gemaakt. Puinlagen en recente verstoringen worden laagsgewijze afgegraven tot het niveau van ongestoorde vlakken. Tijdens het onderzoek wordt profiel- en vlakinformatie altijd gecombineerd. Dit houdt in dat profielen niet achteraf worden schoongemaakt , d. w. z. nadat het vlak reeds is onderzocht. Cultuurlagen worden steekproefsgewijs doorzocht op vondstmateriaal.