Bijlage 1 Jaarstukken 2022.pdf

Aanbiedingsnota ZIJ AAN ZIJ IN EEN GEMEENTE MET AMBITIE Bestuurswisseling Op 16 maart 2022 waren de gemeenteraadsverkiezingen en in mei trad het nieuwe college aan. Dit nieuwe college, een coalitie van VLP, VVD, CDA en GroenLinks, stelde een ambitieakkoord 2022-2026 op waarin de ideeën en voornemens voor de toekomst zijn vastgelegd. Een akkoord met een duidelijk toekomstperspectief voor de gewenste schaalsprong van de gemeente Roosendaal en met tegelijkertijd aandacht voor de problemen van nu. Het nieuwe college legt het accent op ‘meedoen, betrouwbaarheid en openheid’ richting inwoners en Roosendaal nog meer zichtbaar maken in en voor de regio. Collegeprogramma 2022-2026 Het ambitieakkoord is vertaald naar het collegeprogramma 2022-2026 ‘Zij aan zij, in een gemeente met ambitie’. Het college heeft aandacht voor zowel de uitdagingen op korte als lange termijn. Hiertoe zijn 15 (bestuurlijke) prioriteiten vastgesteld. De bestaanszekerheid van alle inwoners, een inclusieve samenleving, de versnelling van de energietransitie, woningbouw en het perspectief voor het landelijk gebied zijn hierbij belangrijke speerpunten. Naast deze prioriteiten wordt er uitvoering gegeven aan de wettelijke taken, lopende projecten en activiteiten en wordt er gebouwd aan een mooie toekomst voor Roosendaal.

Die taken en de gevolgen van de verschillende crises (corona- en energiecrisis) die ook in Roosendaal nog voelbaar zijn, vragen om voldoende wendbaarheid en perspectief. Een gezond, solide financieel perspectief De bestuursperiode 2022-2026 is vanuit een gezond en solide financieel perspectief gestart. Er is ruimte om wendbaar te zijn, om te investeren, om nieuwe accenten te leggen en om de daarbij horende (financiële) afwegingen te maken. Deze gezonde financiële basis biedt ruimte voor de inzet van middelen die bijdragen aan een gemeente waar iedereen zich welkom, veilig en thuis voelt. Een gemeente met gelijke kansen waarin iedereen op zijn manier meedoet. En waar inwoners kunnen rekenen op een betrouwbare overheid. Vanuit de ‘zij aan zij’-aanpak gaan we in gesprek en komen we samen met de inwoner tot oplossingen en acties. Het jaar 2022 in vogelvlucht De jaarstukken zijn opgebouwd volgens de zes programma’s uit de programmabegroting. Per programma gaan we dieper in op de gerealiseerde bestuurlijke doelstellingen, behaalde maatschappelijke effecten en het bijbehorende financiële beeld. In deze inleiding halen we enkele belangrijke onderwerpen van het jaar 2022 aan: Tijden van moeilijke omstandigheden In 2022 lieten we de coronacrisis achter ons, maar belandden we in een acute energiecrisis als gevolg van de oorlog in Oekraïne.

Waar we in het begin van het jaar nog de positieve effecten van onze inzet op bestaanszekerheid zagen, zorgden stijgende energieprijzen en de hoge inflatie voor zware omstandigheden. Steeds meer inwoners hadden (en hebben) moeite om rond te komen. Ondanks een sterk aanbod van voorzieningen, was het nodig deze te verruimen. Dit deden we onder andere met de inzet van de energietoeslag.

1

Participatie en samenwerking Lokaal gezien, hebben we in 2022 actief samengewerkt met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen en andere organisaties. We faciliteren, geven ruimte en stimuleren de vele initiatieven en activiteiten in onze wijken en dorpen. Roosendaal Spreekt, Roosendaal Doet is een mooi voorbeeld van een werkwijze die wij dit jaar veelvuldig hebben toegepast om de leefwereld van inwoners centraal te stellen. Regionaal gezien hebben we in 2022 stappen gezet in het verder positioneren en profileren van Roosendaal binnen de regionale samenwerking. Binnen de hoofdlijnen van de Regionale Investerings-Agenda Stedelijke Regio West-Brabant West is gewerkt aan een actieprogramma voor de korte en lange termijn. In 2022 hebben we het nieuwe stadskantoor, het HUIS van Roosendaal in gebruik genomen. We willen dat inwoners en ondernemers zich hier welkom voelen en dat zij hier met elke vraag terecht kunnen. Een betrouwbare en gastvrije gemeente; dat is wat we willen zijn en waar we de komende jaren verder op inzetten. Aantrekkelijker worden voor ondernemers We zijn doorgegaan met het ondersteunen van ondernemers bij de kansen die zij zien.

We hebben vernieuwingen binnen de huidige sectoren gestimuleerd, waarbij we zorgen voor een infrastructuur die gereed is voor de toekomst: een gezonde detailhandelsstructuur, een aantrekkelijk stedelijk milieu en bedrijventerreinen die schoon, heel en veilig zijn. Schaalsprong woningbouw Roosendaal ontwikkelt zich steeds verder tot een vitale, leefbare en evenwichtige gemeente met een leidende positie in de regio. Een leisure stad die zich ook steeds verder ontwikkelt tot studentenstad waar young professionals zich ook na hun studie willen vestigen en hun talenten verder willen en kunnen ontwikkelen. Voldoende woningaanbod is daarbij van groot belang. We zijn in 2022 aan de slag gegaan met een ambitieuze woningbouwopgave; circa 5.600 woningen voor de periode 20232030. Samen met partners op de woningmarkt zetten we in op het verhogen van de bouwproductie. De bouw van nieuwe woningen leidt tot een betere doorstroming op de woningmarkt en met een gedifferentieerd woonaanbod kunnen we beter inspelen op de behoeften van onze huidige en toekomstige inwoners. Een sterke sociale basis, preventie en integrale ondersteuning We willen een inclusievere samenleving, meer bestaanszekerheid voor alle inwoners, een goede toekomst voor onze kinderen en gezond leven zo makkelijk mogelijk maken.

Binnen deze prioriteiten hebben we in 2022 consequent uitvoering gegeven aan de pijlers van ons sociaal beleid: een sterke sociale basis, preventie en integrale ondersteuning. We hebben afgelopen jaar gewerkt aan het herdefiniëren van rollen, taken en verantwoordelijkheden om op deze manier de samenwerking tussen de verschillende professionals beter op elkaar aan te laten sluiten, zodat vraagstukken gericht kunnen worden opgepakt. Ontwikkeling Jeugdagenda Samen met een breed scala aan partners vanuit kinderopvang, onderwijs, jeugdhulp, jeugdgezondheidszorg, sport, cultuur, veiligheid en arbeidsmarkt hebben we in 2022 de Jeugdagenda verder vormgegeven. De agenda heeft betrekking op zowel nieuwe als bestaande werkwijzen en initiatieven en heeft een nauwe relatie met het Nationaal Programma Onderwijs.

2

Gezond leven zo gemakkelijk mogelijk maken In 2022 hebben we extra aandacht gegeven aan de gezondheidswaarde van sporten, spelen en bewegen. Hiertoe hebben we een verbinding gemaakt tussen het sociaal domein, sport en beweging met als doel zorginstromers te voorkomen. Inwoners die onvoldoende met sport en bewegen in aanraking komen helpen we vanuit de ‘Beweegvisie 2020-2030’. We hebben RSD FIT! verder ontwikkeld en we bereiken en stimuleren verschillende doelgroepen om meer te bewegen door de inzet van buurtsportcoaches via Sportservice Noord-Brabant (SSNB). Leefbare en veilige buurten en dorpen Roosendaal is als focusgebied toegevoegd aan het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV). We kiezen voor een zorgvuldige, gelijktijdige aanpak voor de langere termijn (20 jaar), waar we aandacht hebben voor alle wijken. In 2022 hebben we uitvoering gegeven aan het actieplan integrale veiligheid en ons ingezet om het veiligheidsgevoel van onze inwoners, ondernemers en bezoekers te verbeteren. Dit hebben we onder andere gedaan op de thema’s: veilige buurt, zorg en veiligheid, leefomgeving en cybercrime. Een mooi resultaat is de aanpak van vuurwerkoverlast. Alle inspanningen en het adequate handelen van politie, boa’s, jongeren- en straathoekwerkers, buurtpreventie, brandweer, scholen, inwoners en de gemeente hebben tot een relatief rustige jaarwisseling geleid.

Ook verkeersveiligheid heeft onze aandacht en is een prioriteit in ons collegeprogramma. Zo zijn we aan de slag gegaan met het in kaart brengen en aanpakken van de top 20 meest verkeersonveilige situaties. Klimaatadaptatie biedt kansen De klimaatadaptatie opgave betekent voor ons dat we op een andere manier moeten kijken naar de inrichting van het openbare gebied. We beschouwen deze opgave niet alleen als een noodzaak, maar benutten deze nadrukkelijk om van Roosendaal een prettigere gemeente te maken om te wonen, te werken, te verblijven en te recreëren. Ook het verminderen van de CO2-uitstoot is een opgave waarbij wij vanuit de Transitievisie Warmte stappen zetten richting ‘aardgasvrij’. In dit jaarverslag leest u wat we verder in 2022 gerealiseerd hebben.

Rekeningresultaat

Het gerealiseerde positieve rekeningresultaat 2022 voor resultaatbestemming bedraagt € 9.773.000 en wordt veroorzaakt door diverse mee- en tegenvallers. Hieronder volgt een overzicht van de vooren nadelen die groter zijn dan € 350.000: Voordelen Decembercirculaire 2022 Opvang ontheemden Oekraïne Energietoeslag Veiligheidsregio Storting in voorziening APPA Afrekening WVS Diverse voorzieningen Wmo en Jeugd (vrij toegankelijke zorg)

€ 3.648.000 € 2.512.000 € 986.000 € 709.000 € 564.000 € 473.000 € 362.000

3

Nadelen Duurzaam Energiebedrijf Roosendaal Individuele voorzieningen in natura voor jeugd Per saldo hogere personeelskosten (inclusief Voorziening verlofsparen)

€ 696.000 € 474.000 € 452.000

In deel II Jaarrekening is een verschillenanalyse opgenomen met daarin een overzicht van deze en overige afwijkingen (zie pagina 204 t/m 209 van de Jaarstukken 2022). Resultaatbestemming 2022 Om bepaalde budgetten beschikbaar te houden voor latere jaren, stellen we voor om deze over te hevelen naar 2023. Onderstaand volgt een nadere toelichting per budgetoverheveling. Energietoeslag Omgevingswet Bijzondere bijstand energierekening Meerkosten Jeugd en Wmo (Corona) Totaal

€ 3.342.000 € 184.000 € 162.000 € 92.000 € 3.780.000

Het restant saldo à € 5.993.000 gelijkelijk te storten in de reserve Investeringsfonds en de Algemene reserve

4

Maatschappelijke effecten Onderstaande maatschappelijke effecten zijn vastgesteld in de Kadernota 2020. Hierbij horen meetbare indicatoren. Per maatschappelijk effect zijn die hieronder weergegeven. In de onderstaande tabellen wordt bij de doelstellingen niet altijd een streefwaarde gegeven, maar in sommige gevallen een indicatie welke richting de meting in 2022 op zou moeten gaan: ↓ het streven is om een daling te realiseren ten opzichte van de laatste meting ≈ het streven is om de uitkomst stabiel te houden ten opzichte van de laatste meting ↑ het streven is om een stijging te realiseren ten opzichte van de laatste meting Ondernemers en inwoners zijn tevreden over de dienstverlening van de gemeente Roosendaal Indicator Rapportcijfer ondernemerstevredenheid gemeentelijke dienstverlening Bron: Bedrijvenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer klanttevredenheid digitale dienstverlening (juli) * Bron: Dashboard Publiekszaken, inSocial Meetfrequentie: jaarlijks Rapportcijfer klanttevredenheid telefonische dienstverlening (juli) Bron: Dashboard Publiekszaken, continu feedback Meetfrequentie: jaarlijks Rapportcijfer klanttevredenheid dienstverlening aan de balie (juli) Bron: Dashboard Publiekszaken, continu feedback Meetfrequentie: jaarlijks Digitale volwassenheid producten ondernemers** Bron: VNG Meetfrequentie: jaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

6,4

-

6,5

-

↑

8,3

7,9

vervallen

vervallen

8,5

7,7

8,3

vervallen

vervallen

8

8,5

8,5

vervallen

vervallen

8

-

boven landelijk gemiddelde houden

-

-

-

*Benchmark Publiekszaken is in 2020 voor het laatst uitgezet. Deelname werd te klein, onvoldoende metingen om representatief te zijn. In de begroting voor 2023 is gekozen voor een meer algemene indicator voor Dienstverlening: Percentage inwoners dat het contact met de gemeente met een ruime voldoende waardeert (8 of hoger) 2021: 40% **Om een beeld te krijgen hoe het staat met de digitalisering van de dienstverlening van de overheid, is een landelijk onderzoek uitgevoerd naar het volwassenheidsniveau van de online dienstverlening / service van de veelvoorkomende producten voor ondernemers, bedrijven en ondernemingen op de website van gemeenten. Daarbij is per gemeente en per product vastgelegd of het mogelijk is het product digitaal aan te vragen en wat het digitale volwassenheidniveau hiervan is. De digitale volwassenheid van de organisatie geeft aan hoe de organisatie omgaat met de organisatorische, informatie technische en technologische uitdagingen van een digitale transformatie. Het Onderzoek Digitale Volwassenheid is na 2018 niet meer uitgevoerd. Deze indicator is niet meer meegenomen in de begroting van 2023.

5

Inwoners, ondernemers en bezoekers voelen zich veilig Indicator Rapportcijfer van inwoners over het veiligheidsgevoel in de buurt Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfers van ondernemers over het veiligheidsgevoel in de omgeving van de onderneming Bron: Bedrijvenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van bezoekers voor het veiligheidsgevoel in de binnenstad Bron: Passantenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks (sinds 2020, daarvoor jaarlijks) Percentage inwoners dat zich wel eens onveilig voelt in de buurt Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage inwoners dat plekken in de buurt vermijdt vanwege onveiligheid Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage inwoners dat vindt dat er vaak drugsoverlast plaatsvindt in de eigen buurt Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage inwoners dat vindt dat er vaak overlast van groepen jongeren plaatsvindt in de eigen buurt Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

6,9

-

6,8

-

↑

6,6

-

6,8

-

↑

7,2

-

7,0

-

↑

31%

-

31%

-

22%

32%

-

34%

-

24%

14%

-

16%

-

7%

12%

-

14%

-

6%

De indicatoren uit bovenstaande tabel zijn een resultaat van het ‘Integraal Veiligheidsplan 2019-2022 Samen bouwen aan onze veiligheid’. Deze indicatoren meten de voortgang van de doelen zoals opgesteld in dit plan.

6

Roosendaal kent een aantrekkelijk en vernieuwend onderwijsaanbod en een ontwikkel- en leerinfrastructuur die aansluit op de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt Indicator

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

Percentage jongeren dat zonder startkwalificatie het onderwijs verliet 3,11% 2,27% 2,48% Nog niet 1,9% Bron: Regionaal Bureau (2018/2019) (2019/2020) (2020/2021) beschikbaar Leerplicht Meetfrequentie: jaarlijks Aantal lopende WW-uitkeringen jongeren <27 jaar (UWV) (januari 83 van elk jaar) 119 111 146 100 Bron: UWV Meetfrequentie: maandelijks Aantal personen <27 jaar met een uitkering in het kader van de Participatiewet in Roosendaal 188 169 161 171 180 (januari van elk jaar) Bron: Werkplein Meetfrequentie: jaarlijks Bron: Onderwijsincijfers De indicatoren uit bovenstaande tabel zijn een resultaat van ‘Actie agenda arbeidsmarkt 2019-2022: Iedereen doet mee op de arbeidsmarkt XL’. Deze indicatoren meten de voortgang van de doelen zoals opgesteld in dit plan.

7

Inwoners zijn voldoende wendbaar om mee te blijven doen aan de (toekomstige) arbeidsmarkt Indicator Netto arbeidsparticipatie: % van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking (15 t/m 74 jarigen) Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Aantal personen (18 jaar en ouder) per 1000 met een bijstandsuitkering Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Lopende re-integratievoorzieningen: aantal per 1000 inwoners van 15 t/m 74 jaar* Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Aantal geregistreerde werkzoekenden zonder dienstverband bij UWV (GUWV) (januari van elk jaar)** Bron: UWV Meetfrequentie: maandelijks % WW-gerechtigden 50 jaar of ouder (t.o.v. totaal aantal lopende WW (alle leeftijden), januari van elk jaar)*** Bron: UWV Meetfrequentie: maandelijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

RSD: 66,4% NL: 68,8%

RSD: 65,8% NL: 68,4%

RSD: 68,9% NL: 70,4%

RSD: 69,5% NL: 72,2%

RSD: 38,4 NL: 38,2

RSD:48,5 NL:46,0

RSD: 41,8 NL: 43,1

Nog niet beschikbaar

RSD: 11,6 NL: 13,4

RSD: 12,6 NL: 13,1

RSD: 12,8 NL: 13,2

RSD: 3.636 benchmark gemeenten: 4.768

RSD: 3.543 benchmark gemeenten : 4.595

41%

38%

RSD: 3.810 benchmark gemeenten : 4.914

46%

RSD: 13,8 NL: 13,1

Doelstelling 2022

68%

1,0 onder landelijk gemiddelde gelijk aan landelijk gemiddelde

RSD: 3.458 Benchmark gemeenten: 4.382

daling is gelijk aan of groter dan benchmark gemeenten

53%

37,5%

* Voor de indicator personen met lopende re-integratievoorzieningen (aantal per 1000 inwoners 15-74 jaar) is de meting van 2022 gebaseerd op voorlopige cijfers van januari t/m september 2022. **Voor de indicator aantal geregistreerde werkzoekenden zonder dienstverband zijn de metingen van 2017 t/m 2019 gecorrigeerd volgens de cijfers van het UWV. *** De indicator % WW-gerechtigden 55 jaar of ouder is niet meer beschikbaar, in 2021 is deze gewijzigd in % WW-gerechtigden 50 plus. Bovenstaande indicatoren zijn afkomstig uit de ‘Actie agenda arbeidsmarkt 2019-2022: Iedereen doet mee op de arbeidsmarkt XL’ en meten de voortgang van de doelen zoals opgesteld in dit plan.

8

De gemeente Roosendaal biedt ondernemers een goed innovatie- en ondernemersklimaat Indicator Rapportcijfer van ondernemers voor het ondernemersklimaat in de gemeente Roosendaal Bron: Bedrijvenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Toegevoegde waarde gecreëerd door de Roosendaalse ondernemers Bron: Lisa (in € miljoen) Meetfrequentie: jaarlijks Aantal banen per 1000 inwoners in de leeftijd 15 t/m 74 jaar Bron: LISA Meetfrequentie: jaarlijks Functiemenging, in % Bron: LISA Meetfrequentie: jaarlijks Aantal vestigingen per 1000 inwoners* Bron: LISA (voor 2019) KVK (voor 2020 t/m 2022) Meetfrequentie: jaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

6,5

-

6,2

-

↑

2.646

nog niet beschikbaar

nog niet beschikbaar

2% groei per jaar

RSD: 652,4 NL: 685,7

nog niet beschikbaar

2.764 RSD: 659,3 NL: 677,1

RSD: 652,4 NL: 679,3

52,3%

52,0%

52,0%

nog niet beschikbaar

RSD: 113,2 NL:129,6

RSD: 104,4 NL:120,4

RSD: 109 NL:124,9

RSD: 114,6 NL:130,7

landelijk gemiddelde van jaar ervoor 50%

landelijk gemiddelde

*De indicator ‘Aantal vestigingen per 1000 inwoners’ heeft vanaf 2022 Handelsregister Kamer van Koophandel als bron. De cijfers van 2020 en 2021 zijn gecorrigeerd voor de nieuwe bron. Bovenstaande indicatoren zijn afkomstig uit het ‘Economisch koersdocument 2019-2022: Verbinden, vernieuwen en uitdagen’. De binnenstad is aantrekkelijk voor bezoekers, inwoners en ondernemers Indicator Rapportcijfer bezoekers binnenstad Bron: Passantenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer inwoners over sfeer en gezelligheid binnenstad Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer ondernemers over sfeer en gezelligheid binnenstad Bron: Bedrijvenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

6,8

-

7,2

-

↑

6,3

-

6,3

-

↑

6,4

-

5,9

-

↑

9

De gemeente Roosendaal is aantrekkelijk om te wonen en vrije tijd door te brengen Indicator Rapportcijfer van inwoners over de leefbaarheid van hun buurt (de buurt als woonen leefomgeving) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners over de kwaliteit van de woonomgeving (inrichting van de straat, pleintjes, bankjes) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor het onderhoud van de verhardingen Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor het onderhoud van het openbaar groen Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor voorzieningen in de buurt* Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Aandeel inwoners dat zich het afgelopen jaar actief heeft ingezet voor de buurt Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Aandeel inwoners dat vindt dat de buurt het afgelopen jaar vooruit is gegaan Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Aandeel inwoners dat verwacht dat de buurt de komende jaren vooruit zal gaan Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor culturele voorzieningen (bijvoorbeeld schouwburg, museum, bioscoop) Bron: Bewonersenquête

Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor recreatievoorzieningen (bijvoorbeeld wandelpaden, fietsroutes) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor sportvoorzieningen (bijvoorbeeld sportcentra, accommodaties, activiteiten) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

7,3

-

7,2

-

↑

6,5

-

6,4

-

↑

5,7

-

5,7

-

↑

5,7

-

5,7

-

↑

7,0

-

7,0

-

↑

30%

-

28%

-

35%

8%

-

6%

-

↑

8%

-

9%

-

↑

7,4

-

7,5

-

↑

7,3

-

7,3

-

=

7,6

-

7,6

-

=

10

* Dit is een gemiddeld rapportcijfer voor elf voorzieningen in de buurt: basisscholen, peuterspeelzalen, speelgelegenheden, groenvoorzieningen, voorzieningen voor jongeren, voorzieningen voor ouderen, gezondheids-/welzijnsvoorzieningen, parkeergelegenheid, straatverlichting, openbaar vervoer en winkels voor de dagelijkse boodschappen.

Roosendaal en de Roosendalers lopen voorop in de energietransitie, kunnen goed omgaan met klimaatverandering en stimuleren circulair leven en werken Indicator Totale CO2 uitstoot o.b.v. emissiefactoren in Roosendaal (in kton)* Bron: Rijkswaterstaat klimaatmonitor Meetfrequentie: jaarlijks Het aantal bomen in beheer van de gemeente Roosendaal Bron: Gemeente Roosendaal Meetfrequentie: jaarlijks Totaal bekend energiegebruik (TJ) in Roosendaal Bron: Rijkswaterstaat klimaatmonitor Meetfrequentie: jaarlijks Percentage duurzame utiliteitsgebouwen (gebouwen met een ++++, +++, A++, A+, A of B energielabel t.o.v. totaal aantal utiliteitsgebouwen) in Roosendaal** Bron: Registratiesysteem voor energielabels van gebouwen, RVO, bewerking door ABF Research Meetfrequentie: jaarlijks Percentage duurzame woningen (woningen met een A++, A+, A of B energielabel t.o.v. totaal aantal woningen) in Roosendaal Bron: Registratiesysteem voor energielabels van gebouwen, RVO, bewerking door ABF Research Meetfrequentie: jaarlijks Kilogram restafval per huishouden Bron: Gemeente Roosendaal beheer en wijkatlas Meetfrequentie: jaarlijks Hernieuwbare elektriciteit (%) in Roosendaal Bron: Rijkswaterstaat Meetfrequentie: jaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

451

400

413

nog niet beschikbaar

n.n.b.*

46.942

50.400

50.111

51.500

48.439

6.650

6.330

nog niet beschikbaar

nog niet beschikbaar

6.258

11,8%

8,6%

11,8%

14,1%

11%

14,6%

19,7%

19,8%

22,7%

19%

337

291

279

47,6%

48,2%

nog niet beschikbaar

257

nog niet beschikbaar

249

43,34%

*Het is op dit moment nog niet mogelijk om een doelstelling te bepalen voor de indicator ‘Totale CO2 uitstoot in Roosendaal’. Het doel voor 2030 is 50% CO2 reductie ten opzichte van 1990. Er zijn echter alleen juiste gegevens beschikbaar over de CO2 uitstoot vanaf het jaar 2010. De jaren voor 2010 worden op dit moment gereconstrueerd door Rijkswaterstaat. **Het percentage duurzame utiliteitsgebouwen is in 2020 lager dan voorgaande jaren omdat de berekening van het totaal aantal utiliteitsgebouwen is herzien.

11

Het bovengenoemde effect wordt in de Programmabegroting 2020 voor het eerst opgenomen en is gebaseerd op actualisatie Roosendaal Futureproof 2017-2021. In het actieplan Futureproof worden geen indicatoren opgesteld maar prioriteiten die onderverdeeld worden in actieplannen. De thema’s zijn wel gekoppeld aan doelstellingen. Later, na het schrijven van het actieplan, zijn aan deze doelstellingen indicatoren gekoppeld. Van alle indicatoren is een selectie opgenomen in deze programmabegroting die tezamen het effect zo goed en volledig mogelijk ondervangen. De gemeente Roosendaal heeft een woningaanbod dat is afgestemd op de behoeften van huidige en (potentieel) toekomstige inwoners Indicator Gemiddeld rapportcijfer dat bewoners geven voor de kwaliteit van de eigen woning Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Het aantal nieuwbouwwoningen aan de voorraad toegevoegd Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks De mate waarin de door de provincie vooruit berekende groei van de woningvoorraad naar verwachting daadwerkelijk gerealiseerd gaat worden in de gemeente Roosendaal (bouwindicator lange termijn) Bron: Monitor bevolking en wonen van de Provincie Noord-Brabant Meetfrequentie: driemaandelijks Percentage leegstaande woningen Bron: Gemeente Roosendaal Roosendaal Meetfrequentie: jaarlijks Aantal personen dat zich in de gemeente Roosendaal heeft gevestigd van buiten de gemeente **

Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Aantal personen dat is verhuisd naar een woonplaats buiten de gemeente Roosendaal Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Aantal personen dat is verhuisd binnen de gemeente Roosendaal Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

7,8

-

7,7

-

↑

125

254

205

75*

400

58%

53% (bouwindicator 2024)

70%

2,9%

2,5%

60%

58%

2,7%

2,7%

2,8%

3.615

3.365

3.415

3.796

3.300

3.326

3.301

3.212

3.237

3.200

4.591

4.773

4.132

3.557

4.500

* Voor 2022 zijn het voorlopige cijfers van het CBS **De bron van de indicatoren over verhuizingen is aangepast naar CBS.

12

De woon-, werk- en winkellocaties van de gemeente Roosendaal zijn goed bereikbaar voor inwoners, bezoekers en ondernemers Indicator Rapportcijfer van ondernemers voor de bereikbaarheid van hun locatie (uitsplitsing naar auto-fiets-OV) Bron: Bedrijvenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor de bereikbaarheid van de eigen woning (uitsplitsing naar auto-fiets-OV) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor de mogelijkheid om zich binnen de gemeente te verplaatsen Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van bezoekers voor de bereikbaarheid van de binnenstad (uitsplitsing naar auto-fiets-OV) Bron: Passantenenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van inwoners voor parkeervoorzieningen in de eigen buurt Bron: Bewonersenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks Rapportcijfer van bezoekers voor parkeervoorzieningen binnenstad (auto fiets) Bron: Passantenenquête gemeente Roosendaal Meetfrequentie: tweejaarlijks

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

7,4 (auto) 8,3 (fiets) 6,1 (OV

-

7,5 (auto) 8,0 (fiets) 6,2 (OV)

-

7,0 (auto) 7,5 (fiets) 6,0 (OV)

8,5 (auto) 8,8 (fiets) 7,0 (OV)

-

7,4 (auto) 8,4 (fiets) 6,8 (OV)

-

8,0 (auto) 8,5 (fiets) 7,0 (OV)

7,6 (auto) 8,3 (fiets) 6,8 (OV)

-

7,9 (auto) 8,4 (fiets) 7,0 (OV)

-

7,0 (auto) 8,0 (fiets) 6,5 (OV)

6,6 (auto) 8,3 (fiets) 7,3 (OV)

-

7,2 (auto) 8,3 (fiets) 7,5 (OV)

-

6,5 (auto) 8,0 (fiets) 7,0 (OV)

6,4

-

6,6

-

6,5

7,2 (auto) 8,2 (fiets)

-

7,2 (auto) 8,1 (fiets)

-

7,0 (auto) 7,5 (fiets)

13

Kinderen en jongeren groeien veilig en gezond op tot veerkrachtige en zelfredzame volwassenen Indicator

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

Percentage ouders dat soms tot vaak problemen bij de opvoeding ervaart (0-11 jaar). 28% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Ouder ervaart bovengemiddeld veel stress bij de opvoeding (0-11 jaar) 30% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Het percentage jongeren dat zonder 3,11% startkwalificatie het onderwijs verliet 2,48% nog niet (20182,27% Bron: Regionaal Bureau Leerplicht (2020/2021) beschikbaar 2019) Meetfrequentie: jaarlijks Percentage kinderen dat opgroeit in huishoudens welke minimaal 4 jaar een nog niet inkomen tot 120% sociaal minimum hebben 6,5% 6,6% 6,5% beschikbaar Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks Percentage kinderen met gezond gewicht (111 jaar & 2e klas VO) 81% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Aantal kinderen met indicatie VVE Bron: TWB 265 283 308 275 Meetfrequentie: jaarlijks Percentage jongeren (16-27 jaar) dat geen eenzaamheid ervaart 61% 48% Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage jongeren (16-27 jaar) dat zich gelukkig of erg gelukkig voelt 86% 79% Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks De doelen zoals benoemd in de doelenboom van de ‘Transformatieagenda Sociaal Domein: Oog voor elkaar’ zijn vertaald naar meetbare indicatoren in bovenstaande tabel.

14

↓

↓

↓

↓

↑

≈

↑

↑

Volwassenen kunnen goed rondkomen, zijn zelfredzaam, voelen zich onderdeel van een netwerk en zetten zich in voor hun omgeving Indicator

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

Percentage volwassenen (19-64 jaar) dat in de afgelopen 12 maanden moeite heeft ↓ gehad met rondkomen 13% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage volwassenen (19-64 jaar) dat matig tot veel regie over het eigen leven ↑ ervaart 92% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage volwassenen (28-69 jaar) dat geen eenzaamheid ervaart ≈ 54% 53% Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage volwassenen (28-69 jaar) dat zich in de afgelopen 12 maanden heeft ingezet voor hun omgeving in de vorm van vrijwilligerswerk, mantelzorg of zich ↑ 77% 77% belangeloos inzetten om een buurtbewoner te helpen Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage volwassenen (28-69 jaar) dat zich gelukkig of erg gelukkig voelt ↑ 80% 76% Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage volwassenen (19-64 jaar) met een gezond gewicht (BMI) 44% ↑ Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage volwassenen (19-64 jaar) dat voldoet aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen (minstens 5 dagen in de week een half uur matig intensief lichamelijk actief ↑ 53% (bijvoorbeeld wandelen of huishoudelijke activiteiten)) Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage huishoudens met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum (duur nog niet inkomenspositie: ten minste 1 jaar) 12,9% 12,8% 12,4% ≈ beschikbaar Bron: CBS Meetfrequentie: jaarlijks De doelen

zoals benoemd in de doelenboom van de Transformatieagenda Sociaal Domein: Oog voor elkaar zijn vertaald naar meetbare indicatoren in bovenstaande tabel.

15

Ouderen blijven zo zelfstandig mogelijk functioneren en doen actief mee in de samenleving Indicator

Meting 2019

Meting 2020

Meting 2021

Meting 2022

Doelstelling 2022

Percentage ouderen (65+ jaar) met een gezond gewicht (BMI) ↑ 35% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage ouderen (65+ jaar) dat voldoet aan de Beweegrichtlijnen (tenminste 2,5 uur per week matig intensive inspanning en tenminste 2x/week 40% ↑ week spier- en botversterkende activiteiten) Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage ouderen (65+) dat in de afgelopen 12 maanden moeite heeft gehad met rondkomen 5% ↓ Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage ouderen 65+ dat matig tot veel regie over eigen leven ervaart ↑ 85% Bron: GGD Meetfrequentie: vierjaarlijks Percentage inwoners van 70 jaar en ouder met mensen in de omgeving die belangeloos willen helpen met het huishouden of met karweitjes ↑ rond het huis (bijvoorbeeld boodschappen halen, 45% 50% schoonmaken, tuin bijhouden) Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Het percentage inwoners van 70 jaar en ouder dat geen eenzaamheid ervaart 37% 41% ↑ Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage ouderen (70+ jaar) dat in de afgelopen 12 maanden zich heeft ingezet voor hun omgeving in de vorm van vrijwilligerswerk, ↑ mantelzorg of zich belangeloos inzetten om een 70% 71% buurtbewoner te helpen.

Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks Percentage ouderen (70+ jaar) dat zich gelukkig of erg gelukkig voelt ↑ 70% 70% Bron: Bewonersenquête Meetfrequentie: tweejaarlijks De doelen zoals benoemd in de doelenboom van de Transformatieagenda Sociaal Domein: Oog voor elkaar zijn vertaald naar meetbare indicatoren in bovenstaande tabel.

16

Vaststellingsbesluit Vastgesteld door de gemeenteraad van de gemeente Roosendaal in zijn vergadering van 13 juli 2023, De griffier,

De voorzitter,

E. van der Mark

J.M. van Midden

17

Gecomprimeerde balans BALANS (x 1.000) Activa

Passiva

31-12-2022

31-12-2021

Vaste activa Immaterieel

31-12-2022

31-12-2021

Vaste passiva 202

237

Eigen vermogen

97.756

96.925

Materieel

201.575

176.742

Voorzieningen

40.039

21.967

Financieel

18.190

18.986

Langlopende schulden

98.000

104.050

219.967

195.965

235.795

222.942

Vlottende activa

Vlottende passiva

Voorraden

39.823

41.720

Kortlopende schulden

36.425

25.880

Vorderingen

10.207

11.331

Overlopende passiva

29.869

24.891

12

30

32.079

24.667

82.121

77.748

66.294

50.771

302.088

273.713

Totaal passiva

302.088

273.713

Gegarandeerde geldleningen

401.624

394.312

Liquide middelen Overlopende activa

Totaal activa

In deel II Jaarrekening 2022 is de voorgeschreven uitgebreide balans conform BBV regelgeving opgenomen inclusief de volledige toelichting. Onderstaand volgt een verkorte toelichting. Immateriële vaste activa Hier worden de bijdragen aan activa in eigendom van derden verantwoord. Deze hebben betrekking op investeringen in welzijnsaccommodaties. Materiële vaste activa Dit zijn uitgaven met meerjarig nut die in meerdere jaren worden afgeschreven. De belangrijkste investeringen in 2022 met economisch nut zijn de renovatie en inrichting van het Huis van Roosendaal en de nieuwbouw van de Klimroos. Daarnaast hebben investeringen in maatschappelijk nut plaatsgevonden. De belangrijkste zijn de Snelfietsroute en de Bosstraat.

18

Financiële vaste activa Dit betreft kapitaalverstrekkingen en leningen (onder andere deelnemingen). Roosendaal neemt deel in diverse rechtspersonen en gemeenschappelijke regelingen (kapitaalverstrekkingen). De belangrijkste vermeerderingen zijn de Startersleningen Roosendaal via SVn (Stimuleringsfonds Huisvesting). Voorraden (onderhanden werk) Onderhanden werk zijn in exploitatie genomen bouwgronden. Vorderingen Dit zijn vorderingen met een looptijd korter dan één jaar. Liquide middelen Dit zijn de kas- en banktegoeden, opgenomen tegen nominale waarde. Overlopende activa Dit betreft de nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen. De belangrijkste post heeft betrekking op de btw-vorderingen (met name BCF-declaratie bij het Rijk). Eigen vermogen Reserves zijn vermogensbestanddelen die als eigen vermogen aan te merken zijn en die na besluitvorming door de gemeenteraad vrij te besteden zijn. Er zijn twee soorten reserves: algemene reserves en bestemmingsreserves (BR). Roosendaal heeft twee algemene reserves met ieder een eigen doel: algemene reserve en algemene saldireserve. Van de bestemmingsreserves zijn verschillende reserves aanwezig. Een aantal voorbeelden hiervan is: Nieuwbouw Stadskantoor en Beheerkalender kapitaallasten. Verder wordt het eigen vermogen ook bepaald door het resultaat van de jaarrekening.

Voorzieningen Voorzieningen geven een schatting aan van ‘voorzienbare’ lasten, waarvan de omvang en/of het tijdstip van afwikkeling nog onzeker zijn, maar wel voldoende zijn in te schatten. De voorzieningen zijn verdeeld over vier categorieën: - Verplichtingen, verliezen en risico’s - Ter egalisering van kosten - Bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt geheven. - Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is. Langlopende schulden Deze schulden hebben een rentetypische looptijd van één jaar of langer. De langlopende schulden bestaan uit alleen onderhandse geldleningen van binnenlandse banken. Kortlopende schulden Deze schulden hebben een rentetypische looptijd korter dan één jaar. De schulden bestaan uit crediteuren en overige kortlopende schulden, zoals waarborgsommen, onderhanden werken en de tussenrekeningen. Overlopende passiva De overlopende passiva betreffen verplichtingen die in een volgend begrotingsjaar tot betaling 19

komen, vooruit ontvangen bedragen van het Rijk en overige overheidsinstellingen en overige vooruit ontvangen bedragen. De overlopende passiva hebben voornamelijk betrekking op de vooruit ontvangen bedragen van het Rijk en overige overheidsinstellingen. Gegarandeerde geldleningen Door de gemeente worden garanties gegeven voor betaling van rente en aflossing van bepaalde geldleningen. Deze betreffen leningen aangegaan door woningbouwverenigingen, instellingen in de gezondheidszorg en overige ten behoeve van de financiering van vaste activa. Het totale gegarandeerde bedrag is per saldo gestegen en is conform de voorschriften buiten de telling van de balans gehouden.

20

TOTAALOVERZICHT BATEN EN LASTEN 2022

(x € 1.000)

Lasten 1. Besturen & Samenw. (excl. overhead) 2. Leren & Ontwikkelen 3. Werken & Ondernemen 4. Wonen & Verblijven 5. Zorgen & Stimuleren Totaal lasten programma’s Baten

Primitieve Gewijzigde begroting 2022 begroting 2022

Rekening 2022

Verschil rekening t.o.v. begroting

14.672 21.282 68.759 57.406 63.633 225.752

17.942 31.115 80.096 73.885 73.832 276.870

16.820 28.628 74.823 68.360 71.275 259.906

1.122 2.487 5.273 5.525 2.557 16.964 Voordeel

1.099 5.922 37.295 39.554 10.870 94.740

1.718 7.786 39.758 44.091 13.064 106.417

2.281 6.017 38.851 40.539 11.234 98.922

13.573 15.360 31.465 17.851 52.763 131.012 Nadeel

16.224 23.329 40.338 29.794 60.768 170.453 Nadeel

14.539 22.611 35.972 27.821 60.041 160.984 Nadeel

563 1.769 907 3.552 1.830 7.495 Nadeel 1.685 718 4.366 1.973 727 9.469 Voordeel

Overige lasten 1. Ondersteuning organisatie (overhead) 6. Onvoorzien 6. Vennootschapsbelasting

21.950 150 10

22.675 150 48

22.144 0 38

531 150 10

Algemene dekkingsmiddelen 6. Betalen & Financieren (excl.reserves) Lasten Baten Saldo programma 6 (excl.reserves)

3.021 160.383 157.362

3.277 185.842 182.565

5.447 189.445 183.998

2.170 3.603 1.433

Gerealiseerd totaal saldo baten/lasten

4.240 Voordeel

10.761 Nadeel

832 Voordeel

11.593 Voordeel

Onttrekkingen aan reserves Toevoegingen aan reserves Gerealiseerd resultaat

-16.756 21.083 87 Nadeel

-41.613 30.852 nihil

-41.853 32.912 9.773 Voordeel

240 -2.060 9.773 Voordeel

1. Besturen & Samenw. (excl. overhead) 2. Leren & Ontwikkelen 3. Werken & Ondernemen 4. Wonen & Verblijven 5. Zorgen & Stimuleren Totaal baten programma’s Saldi 1. Besturen & Samenw. (excl. overhead) 2. Leren & Ontwikkelen 3. Werken & Ondernemen 4. Wonen & Verblijven 5. Zorgen & Stimuleren Totaal saldi programma’s

21

Begrotingsrechtmatigheid

Analyse voor de begrotingsrechtmatigheid Bij de rechtmatigheidscontrole vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. In de toelichting op het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO) wordt begrotingsrechtmatigheid omschreven als: ‘Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, alsmede balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). In de begroting zijn maxima voor de lasten vermeld die door de raad zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de toereikendheid van het begrotingsbedrag, alsmede het begrotingsjaar van belang zijn’. Er is een aantal verschillende begrotingsoverschrijdingen te onderscheiden. Bij de toetsing van begrotingsafwijkingen zijn er volgens de commissie BBV diverse categorieën. Exploitatie Lasten (x € 1.000) Programma 1. Besturen & Samenwerken 2. Leren & Ontwikkelen 3. Werken & Ondernemen 4. Wonen & Verblijven 5. Zorgen & Stimuleren 6. Betalen & Financieren Stortingen reserves Totaal lasten Baten (x € 1.000)

Begroting 2022

Rekening 2022

Verschil

41.228 31.115 80.096 73.885 73.832 3.476 30.852 334.484

39.624 28.628 74.823 68.360 71.275 5.485 32.912 321.107

Programma 1. Besturen & Samenwerken 2. Leren & Ontwikkelen 3. Werken & Ondernemen 4. Wonen & Verblijven 5. Zorgen & Stimuleren 6. Betalen & Financieren Onttrekkingen reserves Totaal baten Saldi

Begroting 2022

Rekening 2022

2.329 7.786 39.758 44.091 13.064 185.843 41.613 334.484 0

2.941 6.017 38.851 40.539 11.234 189.445 41.853 330.880

612 1.769 907 3.552 1.830 3.602 240 3.604

9.773

9.773

V = voordeel N = nadeel

1.604 2.487 5.273 5.525 2.557 2.009 2.060 13.377 Verschil

V V V V V N N V V = voordeel N = nadeel

V N N N N V V N V

In deel ll Jaarrekening 2022 – in het onderdeel Nadere analyse begrotingsrechtmatigheid – is een uitgebreide toelichting op de overschrijdingen op de lasten opgenomen.

22

Kredieten In 2022 is het krediet “Asfaltonderhoud 2022; raamcontract onderhoud” afgesloten met een tekort van € 230.000. Er lopen 9 kredieten door in 2023 en volgende jaren met een overschrijding hoger dan € 100.000. Omschrijving Totaal Uitgaven Uitgaven in Bijdragen in Restant geraamd vorige 2022 2022 (x € 1.000) bedrag dienstjaren HUIS van Roosendaal (bouwkosten)

26.495

19.209

7.634

16

-332

HUIS van Roosendaal (losse inrichting)

1.717

8

1.857

0

-148

Klimroos gedeeltelijke nieuwbouw

4.210

0

5.271

0

-1.061

Kroevendonk vervangende bouw

2.720

627

3.114

0

-1.021

Pollers binnenstad

0

0

247

0

-247

Voorbereidingskrediet 200 Josephwijk

145

331

113

-163

Verduurzamingsplan 21% kv

753

44

816

0

-107

Ecologische verbindingszone

421

555

28

0

-162

Verbouwing Kloosterstraat 21

58

34

205

0

-181

Voor een verdere toelichting wordt verwezen naar deel ll Jaarrekening 2022 – het onderdeel Nadere analyse begrotingsrechtmatigheid – waar een uitgebreidere toelichting op de overschrijdingen is opgenomen.

23

Deel I: Jaarverslag

24

Programma 1. Besturen & Samenwerken Netwerk van dit programma Graag het plaatje conform begroting 2022 in opgemaakte stukken opnemen. Beleidsvelden & Portefeuillehouder Bestuur en organisatie Portefeuillehouder: burgemeester Van Midden Integrale veiligheid Portefeuillehouder: burgemeester Van Midden Dienstverlening Portefeuillehouder: wethouder Van der Star-Deijkers Ondersteuning organisatie Portefeuillehouder: wethouder Van der Star-Deijkers Terugblik 2022 De maatschappij is blijvend in verandering. De gemeente Roosendaal faciliteert, geeft ruimte en stimuleert de vele initiatieven en activiteiten in onze wijken en dorpen. ‘Roosendaal Spreekt, Roosendaal Doet’ is een voorbeeld van een werkwijze, waarin we de leefwereld van onze inwoners centraal stellen. In 2022 hebben we actief samengewerkt met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen en andere organisaties. We willen een open en benaderbare gemeente zijn. We willen een gemeente zijn die niet alleen informeert óf vertelt hoe het moet, maar juist in gesprek gaat en doet waar de samenleving om vraagt. Een ‘betrouwbare en gastvrije gemeente’ blijft ook voor de komende periode een prioriteit van dit college. Het stadskantoor is gedeeltelijk circulair gesloopt en weer opgebouwd tot een eigentijds en open HUIS van Roosendaal waar we onze bezoekers van harte welkom heten.

We willen dat inwoners en ondernemers zich thuis voelen in het gemeentehuis en dat zij hier met elke vraag terecht kunnen. Enerzijds investeren we in verdere digitalisering voor inwoners die daar graag gebruik van maken. Anderzijds zorgen we ervoor dat inwoners die daar prijs op stellen of die niet digitaal vaardig zijn terecht kunnen in het gemeentehuis. Het gemeentehuis moet het ‘Huis van de stad’ worden. Dat betekent niet alleen een plek waar je je paspoort of vergunning haalt en niet alleen een kantoorruimte. Maar het moet dé plek worden waar inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties, raadsleden, collegeleden en ambtenaren elkaar ontmoeten en met elkaar in verbinding komen. Een plek waar nieuwe energie, nieuwe samenwerking en aandacht voor elkaar ontstaat en groeit. Een plek waar iedereen een luisterend oor vindt, waar je altijd welkom bent en waar je de passie en bevlogenheid vindt om samen te werken aan gezamenlijke opgaven van de stad. Ook in 2022 hebben we fors ingezet op regionale samenwerking. In lijn met de Brabantse verstedelijkingsstrategie is een regionale verstedelijkingsstrategie opgeleverd en wordt gewerkt aan de Hoofdlijnen voor een Regionale Investerings-Agenda Stedelijke Regio West-Brabant West (RIA WBW): een concept-actieprogramma voor de korte en langere termijn.

We blijven de veiligheid en het veiligheidsgevoel van onze inwoners, ondernemers en bezoekers verbeteren. We hebben dit in 2022 gedaan met het actieplan integrale veiligheid waar de thema’s veilige buurt, zorg en veiligheid, omgeving en cybercrime in 2022 centraal stonden. Een mooi resultaat is de aanpak van vuurwerkoverlast. Alle inspanningen (het adequate en innovatieve handelen) van politie, boa’s, jongeren- en straathoekwerkers, buurtpreventie, brandweer, scholen, inwoners en de gemeente hebben tot een relatief rustige jaarwisseling geleid.

25

Dit programma draagt direct bij aan de volgende maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? Dit programma draagt direct bij aan de volgende maatschappelijke effecten:  Ondernemers en inwoners zijn tevreden over de dienstverlening van de gemeente Roosendaal  Inwoners, ondernemers en bezoekers voelen zich veilig  De binnenstad is aantrekkelijk voor bezoekers, inwoners en ondernemers  De gemeente Roosendaal is aantrekkelijk om te wonen en vrije tijd door te brengen  Kinderen en jongeren groeien veilig en gezond op tot veerkrachtige en zelfredzame volwassenen  Volwassenen kunnen goed rondkomen, zijn zelfredzaam, voelen zich onderdeel van een netwerk en zetten zich in voor hun omgeving Bestuur en organisatie Netwerksamenwerking Ook in 2022 heeft Roosendaal geparticipeerd in diverse samenwerkingsvormen op lokaal, regionaal en bovenregionaal gebied. Als gemeente zijn we steeds vaker één van de samenwerkingspartners of medebeslissers. Lokaal De samenleving verandert sneller dan ooit en roept om nieuwe oplossingen voor soms hardnekkige vraagstukken. Dat is waar Roosendaal spreekt, Roosendaal doet voor staat: in ons denken en doen staat de beleving van onze inwoners centraal. We willen doordringen in de wereld achter de cijfers. Verhalen ophalen en analyseren over waar de mensen in Roosendaal wakker van liggen of juist blij van worden. Werken vanuit de leefwereld. Samen. -

Met Alwel, Wijzijn Traverse, MEE, Politie en Thuiszog West-Brabant werken we samen in gebiedsnetwerken waar inwoners terecht kunnen voor vragen en ondersteuning. We hebben ons als werkgever ingespannen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. In 2022 hebben we gemiddeld 19 mensen in onze organisatie via een garantiebaan een werkplek kunnen aanbieden. We noemen bewust een gemiddelde, omdat er gedurende het jaar ook mensen zijn doorgestroomd naar een reguliere baan. Hiermee zijn we een aantrekkelijke werkgever voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Regionaal en bovenregionaal -

-

In 2022 is de samenwerking vanuit onze regio met de provincie Noord-Brabant, het Rijk en ook de Europese Unie gecontinueerd. Samen met hen pakken we grote maatschappelijke vraagstukken aan zoals verbetering van de leefomgeving van de inwoners en de energietransitie. Afgelopen jaar is de aandacht met name uitgegaan naar de gevolgen van de energiecrisis en de daarmee samenhangende hoge inflatie voor de inwoners, ondernemers en de sport- en cultuur sector. We hebben deelgenomen aan relevante nationale netwerken, waaronder het G40 stedennetwerk en de VNG. Deze netwerken helpen ons om de maatschappelijke opgaven waar we voor staan te realiseren. Hierin ging de aandacht vooral uit naar de gevolgen van de energieen klimaatcrisis voor de woningbouw, de bestaanszekerheid en de energietransitie. 26

-

-

-

-

-

-

-

In de regionale samenwerking (Regio West-Brabant, RWB) nemen we een duidelijke positie in; we ondersteunen de focus op de thema’s economie, arbeidsmarkt, mobiliteit en ruimte. In 2022 hebben we ingezet op strategische vraagstukken en doelen in lijn van onze lokale ontwikkelingen. Met name op het gebied van ruimtelijk-economische ontwikkelingen heeft Roosendaal hierin een belangrijke sleutelpositie richting de ontwikkeling van de 4e Stedelijke Regio WBW (SRWBW). Dit maakt integraal onderdeel uit van de benodigde toekomstige economische en arbeidsmarkt ontwikkelingen, het verbeteren van de bereikbaarheid en ontsluiting van Roosendaal en SRWBW, het verbeteren van de landschappelijke waarden en het uitwerken van de verduurzamingsopgaves. In samenwerking met de West-Brabant-West (WBW) gemeenten zijn diverse opdrachten opgepakt. De gemeenten Roosendaal en Bergen op Zoom traden namens deze samenwerking gezamenlijk op als trekker richting de provincie Noord-Brabant en het Rijk. In lijn met de Brabantse verstedelijkingsstrategie is een regionale verstedelijkingsstrategie opgeleverd door SRWBW. Vervolgens is en wordt gewerkt aan de Hoofdlijnen voor een Regionale InvesteringsAgenda Stedelijke Regio West-Brabant West (RIA WBW): een concept-actieprogramma voor de korte en langere termijn dat medio 2023 wordt opgeleverd.

Complexe maatschappelijke, economische en ruimtelijke opgaven vragen steeds meer om regionale afstemming en aansturing. Met gemeenten en organisaties in de regio geven we invulling aan belangrijke opgaven op het gebied van werk, jeugd, zorg, onderwijs, economie, arbeidsmarkt, mobiliteit en ruimte. Via de Regio West-Brabant participeren we in een aantal (voor ons) belangrijke regionale opgaven, zoals de verdeling van toekomstige bedrijfsterreinen in de regio, het goederenvervoer, externe veiligheid en de nieuwe OVconcessie mede in relatie tot verduurzaming. In het sociaal domein werken we nauw samen met GIA (Gemeenschappelijke Regeling voor Geweld in Afhankelijkheidsrelaties), Leerwerkbedrijf WVS, Werkplein, de bestuurstafels Jeugd en Wmo, maatschappelijke opvang, etc. In De6 verband hebben we ook in 2022 samengewerkt op het gebied van bedrijfsvoering. Op diverse vakgebieden zoals juridische zaken, vergunningen, Omgevingswet en civiele techniek hebben we kennis en ervaring uitgewisseld. In 2022 hebben de nieuw aangetreden colleges van de De6-gemeenten met elkaar kennis gemaakt in het Huis van Roosendaal. Met andere middelgrote Brabantse gemeenten is in 2022 samen met de B5-gemeenten en de provincie Noord-Brabant verder gewerkt aan de investeringsagenda Brabant (corona herstelfonds).

De (totstandkoming van de) samenwerkingsovereenkomst met de provincie Noord-Brabant inzake ROOS is hier een concreet resultaat van. Eind 2022 zijn de gemeenten in de Regio West-Brabant en Midden-Brabant gestart met het actualiseren van de nota verbonden partijen. Hierbij wordt rekening gehouden met onder andere de per 1 juli 2022 gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr), de Algemene verordening gegevensbescherming (Avg) en de Wet open overheid (Woo).

Transparante bestuursstijl We willen een open en benaderbare gemeente zijn, die in gesprek gaat en actie onderneemt in een maatschappij die constant in verandering is. Een ‘betrouwbare en gastvrije gemeente’ zijn is dan ook een prioriteit binnen het collegeprogramma 2022-2026. Deze prioriteit heeft een nauwe samenhang met onze dienstverlening (zie beleidsveld Dienstverlening in Programma 1), participatie en de implementatie van de Wet open overheid (zie hieronder). Om de prioriteit ‘betrouwbare en gastvrije 27

gemeente’ verder vorm en inhoud te geven en de samenhang tussen de onderliggende thema’s te vergroten wordt hiervoor in 2023 een programma opgestart. 









De gewijzigde Wgr versterkt de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden. Daarnaast worden de participatiemogelijkheden van inwoners, ondernemers en belanghebbenden bij de besluitvorming in gemeenschappelijke regelingen vergroot. De Wet Open Overheid (Woo) heeft in 2022 de Wet openbaarheid van bestuur vervangen. Deze wet is bedoeld om overheden transparanter te maken en het belang van openbaarheid van publieke informatie beter te dienen. De wet moet ervoor zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar, uitwisselbaar, te ontsluiten en te archiveren is. Het maakt toegang tot publieke informatie expliciet tot een recht van inwoners. Deze wet is een antwoord op veranderende tijden, waarin de overheid een standpunt in moet nemen over transparantie, openheid en participatie. In 2022 hebben we een impactanalyse uitgevoerd, die het benodigde inzicht geeft in de huidige status ten aanzien van de Woo. Vervolgens hebben we ons ambitieniveau bepaald, is een plan van aanpak voor implementatie opgesteld en zijn we gestart met de uitvoering hiervan. Zo is een Woo-coördinator geworven die het eerste aanspreekpunt voor inwoners wordt bij Wooverzoeken, is het proces van behandeling van Woo-verzoeken kritisch bekeken en bijgesteld en zijn we met medewerkers in gesprek gegaan over de impact van de Woo op de organisatie.

Daarnaast is ook een start gemaakt met actieve openbaarmaking en is de verplichte openbaarmakingspassage geborgd in de Planning- en Control cyclus. Uit de Woo volgt dat wij als bestuursorgaan in onze P&C-cyclus aandacht moeten besteden aan onze beleidsvoornemens over het uitvoeren van de Woo, en over de resultaten/uitvoering van die beleidsvoornemens. Ook zijn we van start gegaan met de benodigde technische aanpassingen in onze systemen, software en informatiehuishouding om de implementatie van de Woo mogelijk te maken. In het kader van kennisdeling werken we samen met de D6 gemeenten en volgen we de ontwikkelingen in het VNG-project ‘Grip op Informatie’.

Bestuurscultuur In 2022 is het ontwikkeltraject, met als doel om als raad en college - samen met inwoners en maatschappelijke partners - bij te dragen aan het versterken van de lokale democratie, voortgezet. Belangrijk onderdeel hierin is het zoeken naar concrete instrumenten die bijdragen aan de verbinding tussen representatieve en participatieve vormen van democratie. Een voorbeeld hiervan is ‘Samen bepalen we de kaders’ waarin inwoners, partners, instellingen en organisaties worden uitgenodigd aan te geven aan welke onderwerpen de gemeenteraad aandacht moet besteden. Verder is de ‘Zeepkist’ in de gemeenteraadsvergadering geïntroduceerd. Op de Zeepkist mogen inwoners een onderwerp pitchen dat zij onder de aandacht van de gemeenteraad willen brengen. Intern is gewerkt aan een procedure om het contact tussen raadsleden en organisatie te vereenvoudigen (uitgaande van wederzijds respect en vertrouwen) met als doel informatievergaring door raadsleden beter te faciliteren. Daarnaast is onderzoek uitgevoerd naar de mogelijke oorzaken van de lage opkomst in Roosendaal bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen. In 2023 wordt met de aanbevelingen uit dit onderzoek aan de slag gegaan. Samengevat hanteren we de volgende uitgangspunten: - Meedenken: De inwoners in onze gemeente zijn altijd uitgenodigd om mee te denken of initiatieven naar voren te brengen.

We staan zij aan zij met onze partners en denken constructief mee. 28

-

Menselijke maat: We werken mensgericht, informeren en betrekken iedereen tijdig en actief. Open houding: We hanteren een open bestuurscultuur met respect voor ieders rol.

Wat heeft dit gekost?

X € 1.000 Lasten Bestuur en organisatie Baten Bestuur en organisatie Saldo

Rekening 2021

Primitieve BegrotingsGewijzigde begroting 2022 wijzigingen 2022 begroting 2022

Rekening 2022

3.509

3.705

583

4.288

4.178

184

144

80

224

600

3.325

3.561

503

4.064

3.578

Integrale Veiligheid We zetten in op de beweging van repressie naar preventie en een integrale wijkaanpak. Om inzichtelijk te maken welke bewegingen in gang gezet worden voor de lange termijn, is een routekaart Veiligheid geschetst. Hierin duiden we welke route we afleggen met als doel het veiligheidsgevoel van onze inwoners te vergroten. De routekaart vormt de visie voor de komende jaren, waarin we een brede focus zullen moeten houden. Focus om de lokale en bovenlokale veiligheidsvraagstukken gericht aan te pakken. Op basis van het Actieplan Integrale Veiligheid 2022 hebben we het afgelopen jaar gewerkt aan het verbeteren van de veiligheid en het veiligheidsgevoel van onze inwoners, ondernemers en bezoekers. Dit hebben we gedaan aan de hand van de volgende thema’s: -

Veilige buurt; Risico’s en omgeving; Zorg en Veiligheid; Georganiseerde criminaliteit en cybercrime.

Veilige buurt -

-

Met het instrument ‘Handhavingskalender’ wordt in één oogopslag inzichtelijk gemaakt welke wekelijkse toezichthoudende taken gedurende het jaar worden uitgevoerd door de toezichthouders (boa’s). Prioritering, bijsturing en resultaatgericht toezicht houden en handhaven wordt hiermee vereenvoudigd en inzichtelijker gemaakt. Op de ‘Handhavingskalender’ staan niet alleen de reguliere toezichthoudende taken maar ook het toezicht op vooraf vastgestelde ‘maandthema’s’. Daarbij gaat het dan om taakaccenten die in een specifieke periode extra aandacht/toezicht vragen. Deze maandthema’s hebben mede tot doel het veiligheidsgevoel van onze inwoners te verbeteren, zoals preventieve acties ten aanzien van fietsdiefstal, huisvesting arbeidsmigranten en vuurwerkoverlast. Door de burgemeester zijn enkele gebiedsverboden opgelegd in de strijd tegen ernstige en herhaalde overlast. Er zijn 51 Buurtpreventieteams met 590 buurtpreventieleden (375 heren en 215 dames). In het kader van inbraakpreventie is 149 keer subsidie verstrekt (voor gecertificeerd hang- en sluitwerk). Daarnaast zijn diverse voorlichtingscampagnes gestart. 29

-

-

Op het gebied van leefbaarheid zijn drie grote opruimacties van weesfietsen en verkeerd gestalde fietsen uitgevoerd bij de fietsenstalling bij het NS-station. Om het contact met inwoners te leggen, c.q. te verbeteren en daarnaast voorlichting te geven over diverse veiligheidsonderwerpen zijn verscheidene BuurTent-bijeenkomsten in de wijken gehouden. Daar is door buurtpreventisten, boa’s, wijk- en jeugdagenten en adviseurs veiligheid met de inwoners gesproken over de problematiek in hun wijk. Door de aanwezigheid van BOA’s proberen we het veiligheidsgevoel en het vertrouwen in de overheid bij de inwoners te vergroten. Medio 2022 is in het horecagebied een zogeheten ‘sus-team’ gestart. Dit team van gastheren moet er tijdens de uitgaansavonden voor zorgen dat minder snel incidenten ontstaan (dreigende conflicten sussen en/of personen wijzen op geldende gedragsregels).

Vuurwerk – overlastperiode – jaarwisseling 





Op basis van het ‘Actieplan illegaal vuurwerk en (vuurwerk)overlast 2022-2023’ hebben we binnen het district De Markiezaten samen met de acht gemeenten, politie en het Openbaar Ministerie de handen ineengeslagen om samen te werken aan een goed verloop van de periode richting en tijdens de jaarwisseling 2022-2023. Alle inspanningen (het adequate en innovatieve handelen) van politie, boa’s, jongeren- en straathoekwerkers, buurtpreventie, brandweer, scholen, inwoners en de gemeente hebben tot een relatief rustige jaarwisseling geleid. Dit blijkt ook uit enkele cijfers. Zo zijn er slechts drie meldingen binnen gekomen bij het meldpunt ‘vuurwerkvertrouwenspersoon’ (in 2021: 47 meldingen). Op 31 december 2022 en 3 januari 2023 bestond gelegenheid tot het inleveren van (illegaal) vuurwerk. Er is 145 kg aan vuurwerk ingeleverd. Het bestrijden van (vuurwerk)overlast heeft een grote overlap met het bestrijden van jeugdoverlast.

Risico’s en omgeving -

-

-

-

-

We hebben uitvoering gegeven aan het “Uitvoeringsprogramma Vergunningen, Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht 2022’’. Een kwalitatieve en kwantitatieve verantwoording op dit uitvoeringsprogramma volgt medio april 2023 in het ‘Jaarverslag VTH 2022’. Om overtredingen te voorkomen of zonder een formeel handhavingstraject op te lossen proberen we zo veel mogelijk met inwoners en ondernemers in gesprek te gaan: van reactief naar preventief en focus op verbinding met de samenleving. Bij (bouw)projecten die overlast kunnen veroorzaken wordt preventief contact gelegd met omwonenden en de aannemer. Door vóór aanvang van de bouwwerkzaamheden de condities te bespreken met de aannemer wordt overlast voor de omgeving voorkomen of beperkt. Met de samenwerkende gemeenten in het politiedistrict De Markiezaten en de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant - waarvan brandweer en GHOR onderdeel zijn - is in 2022 voortdurend gewerkt aan een adequate en daadkrachtige crisisbeheersing en rampenbestrijding. Zo zijn ook de leden van het college opgeleid en getraind. We zijn gestart met drie ambassadeurs brandveilig leven en sluiten 2022 af met zeven ambassadeurs. Er zijn 23 Home Safety Checks uitgevoerd en voor de Vereniging van Eigenaren (VVE’s) zijn twee informatieavonden over de rookmelderverplichting gehouden.

Zorg- en Veiligheid 

We willen voorkomen dat jongeren de criminaliteit inglijden en weinig toekomstperspectief hebben. Hiervoor is het nodig dat de verschillende organisaties in de wijk niet met elkaar 30

    

concurreren maar samenwerken en allemaal datzelfde doel voor ogen hebben. We zijn (onder begeleiding van Triangular) een traject gestart om gezamenlijk een doelstelling te formuleren en van elkaar te weten wat iedereen doet om een jongen of meisje perspectief te bieden. Op deze manier brengen we ‘zand in de motor van de gouden roltrap’;. De eerste opbrengst is onder andere het project ‘Buurtmoeders’ dat in de wijk Langdonk van start is gegaan. Met betrekking tot een bepaalde jeugdgroep analyseren we samen met onze ketenpartners het probleem en welke acties nodig zijn om de problematiek te temperen. In 2023 krijgt dit een vervolg met een aanpak op maat. Aan 215 eerstelijns professionals is een training (deskundigheidsbevordering) gegeven op het vlak van radicalisering/polarisatie en er is een themadag radicalisering/polarisatie georganiseerd voor medewerkers van alle gemeenten binnen de politie-eenheid Zeeland – West-Brabant. Er is/wordt gewerkt aan ruim 270 casussen op het snijvlak van zorg en openbare orde & veiligheid. Het gaat voor het merendeel om personen, die overlast veroorzaken als gevolg van hun psychische gesteldheid en/of verslaving aan verdovende middelen. De burgemeester heeft in 2022 zes tijdelijke huisverboden opgelegd.