1540878-E-113 ZELFMOORDPREVENTIE - Wettelijke taak suïcidepreventie voor gemeenten (geanonimiseerd).pdf
Tekst van het document
van
(geanonimiseerd)
Verzonden:
donderdag
september
18
2025
17:23
(geanonimiseerd)
Aan:
Onderwerp:
Binnenkort:
wettelijke
LET OP! Deze e-mail komt afzender onbekend
Gemeenten
is of als je
organisatie.
Klik niet op links of
bijlagen
als de
het niet vertrouwt.
geachte griffie,
en
dichtbij hun
staan
suïcidepreventie voor gemeenten
buiten de
van
Geachte woordvoerders zorg
taak
inwoners
en
spelen
zo
cruciale rol in
een
preventie
en
ondersteuning. Dat
geldt binnenkort
ook
suïcidepreventie:
voor
als de Wet
integrale suïcidepreventie
in werking
treedt op 1 januari 2026.
Wij houden uw raad en bijlage 1: -
Het
graag op de
routeplan
website
de
ontwikkelingen
sinds het bericht onder deze
stevig lokaal actieplan in 5 stappen is verder uitgewerkt gemeenten: Gemeenten | 113 Zelfmoordpreventie
voor
-___Nieuwis de
hoogte van
naar
op de
een
pagina van
113
speciaal
voor
raadsleden,
met
voorbeeldmoties,
Zelfmoordpreventie -
Uw
En, last but not least, de oproep o
Maaktotaal € 30
o
Ofwel
van
113 voor de
landelijke verkiezingen:
miljoen vrij voor gemeentelijk suïcidepreventiebeleid.
€ 20 miljoen extra bovenop de huidige € 10 miljoen. Zie bijlage 2.
inzet is hard
nodig,
want
nog steeds
overlijden
er
elke
dag gemiddeld vijf mensen
door
suïcide in Nederland. En nog veel
meer
samenleving
Wat kunt
u
mensen
doen
een
poging.
De
impact
hiervan op families, vrienden
en
de
taak in
uw
is enorm.
doen?
>
Agendeer suïcidepreventie
en
>
Geef
plek in uw verkiezingsprogramma.
suïcidepreventie
een
implementatie
van
deze nieuwe
wettelijke
raad.
Meer informatie of sparren Neem
dan contact op met
Veel
succes
met
vriendelijke groet,
over
wat
u voor
uw
gemeente kunt doen?
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) En
en
(geanonimiseerd) Public Affairs
zelfmoord
1 1 3 preventie ©
©
o
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
(geanonimiseerd) @
X
a
in
Deze informatie kan u
@
vertrouwelijk zijn en
dit bericht onterecht ontvangt, wordt
verwijderen.
113
u
is uitsluitend bestemd verzocht
Zelfmoordpreventie aanvaardt
ons
geen
voor
de
geadresseerde(n).
te informeren
en
het bericht te
aansprakelijkheid
houdt met risico's verbonden
aan
het elektronisch verzenden
van
kunnen geen
ontleend. Zie ook de disclaimer
en
rechten worden
voor
berichten.
algemene
113.nl
Van
(geanonimiseerd) vrijdag
Verzonden: Aan:
2 mei 2025 15:38
(geanonimiseerd) zeneenten:
Onderwerp:
Geachte
Verzoek door te sturen:
griffie,
gemeentelijk beleid suïcidepreventie
Indien
schade die verband Aan dit bericht voorwaarden
op:
Elke
dag overlijden
Nog veel meer De
impact
Gemeenten
in Nederland
mensen
doen
gemiddeld vijf mensen
een
poging.
hiervan op families, vrienden
en
de
dichtbij hun
en
spelen
staan
door suïcide.
inwoners
samenleving
zo
een
is
enorm.
cruciale rol in
preventie
en
ondersteuning. Binnenkort treedt op het
gebied
van
wetswijziging in werking die ook gemeenten suïcidepreventie.
een
Graag verzoek ik u deze mail en de bijlage door te sturen aan gemeenteraad. In het bijzonder aan de woordvoerders zorg. Wij hopen dat zij dit onderwerp agenderen gemeentelijk beleid.
Mocht
of de raadsleden vragen hebben
u
of behoefte
Alvast
Met
hartelijk dank voor uw medewerking.
vriendelijke groet,
(geanonimiseerd) Public Affairs / Bestuurssecretaris
zelfmoord
1 1 3 preventie ©
©
o
(geanonimiseerd) 113.nl
hebben
geeft
beleid te voeren
de verschillende fracties in
door actief betrokken te
dat graag.
de taak
aan
uw
zijn bij de invulling van
verdere informatie, dan
het
hoor ik
Ontvang elke 6 weken nieuws over suïcidepreventie in je mailbox Deze informatie kan vertrouwelijk zijn en is uitsluitend bestemd voor de geadresseerde(n). Indien u dit bericht onterecht ontvangt , wordt u verzocht ons te informeren en het bericht te verwijderen. 113 Zelfmoordpreventie aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade die verband houdt met risico's verbonden aan het elektronisch verzenden van berichten. Aan dit bericht kunnen geen rechten worden ontleend. Zie ook de disclaimer en algemene voorwaarden op: 113. nl
Wat
gaat
Per 1
veranderen?
er
januari 2026 wijzigt de
Wet
publieke gezondheid.
de gemeenten heeft nog geen suïcidepreventiebeleid. Er ligt een bewezen effectief en goed uitvoerbaar model klaar. Van tijdelijk naar structureel gefinancierd: suïcides voorkom je met lange termijn beleid. 86%
zelfmoord
1 1 3 preventie e
©
©
van
De drie
o
pijlers voor suïcidepreventie
in de nieuwe wet
Landelijk
Mei 2025 Betreft: Zet lokaal
suïcidepreventiebeleid
in
uw
verkiezingsprogramma
Ministers
maken
pogingen
te voorkomen
beleid
om
suïcides
en
suïcide-
(met VWS voorop)
Geachte lezer,
Suïcidepreventie wordt ook een kunnen
Gemeentelijk
gemeentelijke verantwoordelijkheid. Gemeenten vanuit de
dit suïcidepreventiebeleid zelf vormgeven,
met structureel
Gemeenten
budget
maken
suïcidepogingen
beleid
suïcides
om
en
te voorkomen
Rijksbegroting. bewezen effectief en goed uitvoerbaar model Positieve ervaringen zijn er al met een van een stappenplan. lokale suïcidepreventie. 113 heeft dit model voorzien
voor
Zodat
gemeenteraadsverkiezingen. suïcidepreventie op in uw programma voor invulling aan wordt gegeven. het in zicht blijft tijdens de formatie en er daadwerkelijk de
Neem
Want alleen samen
kunnen
we
suïcides
voorkomen.
bijvoorbeeld op: [Partij] wil zo snel en goed mogelijk invulling geven toegesneden op onze lokale situatie.
Neem
—>
Hierna
Met
—
en
via deze
link
—
meer
over wat
er door
deze wet voor
gemeenten
Van alle
mensen die overlijden door suïcide, was 60% niet in zicht van de zorg. Zij zijn wel in zicht van de wijk.
zijn al voorzieningen in de wijk op tal van risicofactoren, zoals eenzaamheid, schuldenproblematiek. Daarmee kan de gemeente een doorslaggevende rol spelen. Er
suïcidepreventie, 3
En
aan
Elke 4 jaar stelt de gemeente al het regionaal gezondheidsbeleid op. Suïcidepreventie wordt daar onderdeel van.
verandert.
Met
een
nen
van
actieve benadering van risicogroepen, traisleutelfiguren en publiekscampagnes.
Gemeenten
dit beleid zelf vormgeven. ,
mogen
:
€1 (0)
miljoen p/j en eschikbaar
vriendelijk groet,
(geanonimiseerd) Bestuurder
113
Zelfmoordpreventie
113 Zelfmoordpreventie AHTC, B toren 5° verdieping Paasheuvelweg 25 1105 BP Amsterdam
+31 (0)20 3113 883 info@113.nl 113.nl
KyKee IBAN
1723079 27 _NL40 RABO 0136
OQ 0505
65
@
Individueel Een
gratis en anonieme geborgd
wordt
24/7
beschikbare
hulplijn
Het model
voor
suïcide-
preventie bij gemeenten Sumona (geanonimiseerd) Huisarts EN (SUïcidepreventie, MOnitoring NAzorg): en
‘Ik heb In kaart
regelmatig
brengen
het weekend
113.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen
delen. Sumona voor
leiderschap
lokale bestuurders, met een wethouder als ambassadeur: 113.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-2
Stel
een
met
lokale coördinator
spin in het web
De
voor
de
niet
een
meer
zou
biedt dat alternatief, waardoor gevoel heb er niet alleen
ik als huisarts het
bestuurlijk draagvlak
en
Installeer een stuurgroep
gehad,
patiënt er na zijn. Watje zoekt op zo'n moment, is iemand die je vertrouwt en die snel inzetbaar is, zodat je de verantwoordelijkheid overje patiënt kunt
lokale situatie Breng het aantal suïcides en de kenmerken van de betrokkenen (zoals geslacht, leeftijd, inkomen en burgerlijke staat) in kaart en maak een analyse van de belangrijkste risicogroepen en risicofactoren:
Zorg
slechte nachten
omdat ik vreesde dat
voor
te
staan.”
aan
netwerksamenstelling, secretaris van de stuurgroep
en
met
aansturende
rol voor het actieplan:
113.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-3
Achter een hoge bloeddruk kan een hele wereld schuil gaan Met de lokale sportvereniging, GGZ, Sociaal
Start samenwerking op Stel een kerngroep op van lokale partners
om beleid en een actieplan te maken 113.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-4
en
Wijkteam én gemeente heeft Arnhem de module suïcidepreventie toegevoegd
uit te voeren:
de bestaande
gezondheidscheck in achterstandswijken. Naast een lichamelijke aan
Stap5:
Ontwikkel
Ontwerp
een
actieplan suïcidepreventie
acties op ieder component
samenhangend
lokaal
van
het EAAD model (zie ook
check screent Arnhem ook op eenzaamheid én suïcidaliteit. Een laagdrempelige manier
volgende pagina) tot een
suïcidepreventiebeleid:
Meer informatie
over
risicogroepen
en
specifieke
handvatten. Hier vindt
u
de
hoe
het
Uitvoeringstoets van
mogelijk suïcidepreventie
om
lokaal
veel
bij ervaring opgebouwd aan
te
sluiten
onze
en
landelijke campagnes. staat
voor
iedereen klaar
113 heeft als nationale met
raad
en
daad
op
de VNG.
organisatie maat.
gaat en
wat er
rugpijn”
ze
of
“hoge bloeddruk”. In gemeente Arnhem is bovendien het centrum voor Levensvragen en
Het is
echt met
achter “die zeurende
nou
schuilgaat
Met het stappenplan en informatie op de website van 113 komt een nieuwe regio snel uit de startblokken. Via de website van 113 is veel informatie te vinden over beschikbare gatekeeperstrainingen. Ook vind je informatie
van
alle inwoners (met name mannen middelbare leeftijd) om te weten
voor
113.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-5
voor
Suïcidepreventie geopend.
Leren door evalueren
Lokaal suïcides voorkomen kan alleen samen
Suïcidepreventie vraagt om maatschappelijke verandering. Daartoe wordt suïcidepreventiebeleid elke vier jaar op- dan wel bijgesteld. Over de voortgang verantwoorden gemeenten aan hun gemeenteraad en de Staatssecretaris aan de Kamer.
Onderstaand bewezen effectief preventiemodel* wordt wereldwijd uitgevoerd en vormt een vangnet in de regio.
TOEGANG TOT DODELIJKE MIDDELEN BEPERKEN
Dat vraagt monitoring die inzichtelijk maakt of we de juiste dingen op de juiste manier doen. Maatschappelijk baten- / impactmanagement kan antwoord geven op die vragen. Je vertaalt de impactdoelstellingen in concrete meetbate ,
PUBLIEKSCAMPAGNE Taboe rondom het praten over zelfdoding doorbreken en durven vragen naar suïcidale gedachten. Mediarichtlijnen.
,
indicatoren. Zoveel mogelijk op basis van bestaande data. Zo weet je of je goed op weg bent en bepaal je de doelen voor de komende periode. Denk niet alleen aan het aantal suïcides ,
ook aan het aantal getrainde sleutelfiguren rondom risicogroepen en bij Sumona aangesloten huisartsen. maar
GATEKEEPERSTRAINING Sleutelfiguren in het netwerk equiperen om signalen te herkennen bespreekbaar te maken en mensen naar hulp te leiden.
,
RISICOGROEPEN Vroeg signaleren en benaderen
Alleen door er naar te vragen worden suïcidale gedachtes zichtbaar Formele en informele hulpverleners bieden een vangnet om zelfdoding te voorkomen. Al hun acties vormen samen een groter geheel en hebben impact. Denk aan: Familie en vrienden Schuldhulpverlening
van groepen met een
hoger risico op
overlijden door zelfdoding.
NETWERKBREDE SAMENWERKING Samenwerkingsafspraken zodat alle lokale partners binnen en buiten de zorg hun rol pakken. Bron: *European Alliance Against Depression (EAAD).
Verslavingszorg
113
Onderwijs
Politie UWV Sportvereniging
Huisarts
Wethouder Marjon van der Ven , gemeente Hoorn , VVD:
GGZ
“Als gemeente kun je het verschil maken door actief mee te helpen om dit taboeonderwerp op de kaart te zetten. Hoorn heeft hierin goede ervaringen opgedaan met steun van 113 Zelfmoordpreventie. Andere gemeenten kunnen hier hun voordeel mee doen. ”
e. a. zorg
GGD
Sociale wijkteams
Ziekenhuizen en SEH’s
Religieuze gemeenschap
Oproep
113
van
Neem suïcidepreventie op in uw verkiezingsprogramma. Zodat het in zicht blijft tijdens de formatie en er daadwerkelijk invulling aan wordt gegeven. Voorbeeld: Suïcidepreventie is per 1 januari 2026 ook een gemeentelijke taak. [Partij] wil zo snel en goed mogelijk invulling geven aan suïcidepreventie toegesneden op de lokale situatie. ,
Facts
en
figures
Naar een land waar niemand eenzaam en radeloos sterft door suïcide
Verkeersdoden
vs. suïcides
Verkeersdoden
Suïcides
Per 100. 000 30
25x ,
25
Iedere zelfdoding raakt gemiddeld
Doodsoorzaak nummer 2 onder
Doodsoorzaak
15
jongeren
-
64
verkeerdoden
15 10 5
mensen (per jaar meer dan 250. 000)
jaar
van 10 tot 30 jaar
meer suïcides dan
20
135
mensen van
nummer 1 onder
Bron: CBS
0
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
60 % suïcides niet in beeld van zorg
Achtergrond
184. 515 hulpvragen bij 113 in 2023 Subsidie ijken op gem. groei 20% per jaar bij streven van 95% bereikbaarheid.
Elke dag overlijden gemiddeld 5 mensen eenzaam en radeloos suïcide in Nederland. Jaarlijks zijn dat bijna 1. 900 mensen. Dat zijn 25x zoveel doden als bij verkeersongevallen. Suïcide is de belangrijkste doodsoorzaak onder jongeren van 10 tot 30 jaar. Het verdriet van een suïcide raakt zo’n 135 mensen dat zijn per jaar meer dan 250. 000 mensen vergelijkbaar met het aantal inwoners van Eindhoven. Van alle mensen die overlijdt door zelfdoding was 60% niet in zicht van de geestelijke gezondheidszorg. Maar die zijn wel in beeld bij óns allemaal. ,
,
86 % van de gemeenten heeft nog géén beleid voor suïcidepreventie
,
Bijna
Wat g a at
j
ou w
p l it i e k e o
p a r t ji d o e n ?
Suïcidepreventie kan alleen samen. We zijn allemaal onderdeel van de oplossing! Kijk op Gemeenten | 113
Zelfmoordpreventie
202202
25% van de mensen die het afgelopen jaar een suïcidepoging deed , had problematische schulden
Ruim
700. 000 Nederlandse huishoudens hebben problematische schulden Mensen met
Gemiddeld
5 zelfdodingen per dag 1. 862 in 2023 Bron: CBS
schulden hebben
2x zo vaak
1 de 2 op
heeft de huisarts nog gezien in hun laatste maand
4 de 10 op
suïcides is door de
mannen tussen
40 - 70 jaar
suïcidale gedachten als mensen zonder schulden
Verkiezingen
1 1 3
2025 Juli 2025
Onderwerp:
De Wet
integrale suïcidepreventie
van
zelfmoord e
e
o
preventie
papier naar praktijk
Geachte lezer,
Integrale suïcidepreventie:
doen
Voor alle mensen met depressieve en suïcidale gedachten is het hoopgevend dat op 1 januari 2026 de Wet integrale suïcidepreventie in werking treedt. Maar dan moeten we nu wel gaan doen wat werkt. Want een wet verandert de wereld niet
vanzelf.
Om
mensen die hulp nodig hebben echt te helpen, moeten we de kracht mobiliseren buren, collega's, klasgenoten, familieleden en krachten in het sociaal domein.
Daarvoor is op lokaal, individueel
en
landelijk niveau
nog veel nodig:
u
van
18 miljoen
kunt dit stimuleren.
Lokaal:
113 heeft een wetenschappelijk onderbouwde aanpak voor effectief lokaal suïcidepreventie beleid. Hier is bij gemeenten veel behoefte aan, de eerste gemeenten werken er al mee. > Zorgt u voor structureel voldoende middelen voor een effectieve aanpak?
wat
Individueel:
Bij 113 zorgen we voor een 24/7 gratis bereikbare hulplijn. De hulpvraag 20%, dat bedreigt de bereikbaarheid.
met zo'n
>
werkt
Zorgt
Landelijk:
u
voor
groeit jaarlijks
structureel voldoende middelen?
Het kabinet staat achter
(mentale) gezondheid
in alle domeinen. Dat zijn ook
suïcidepreventie-maatregelen voor bijv. hoog risicogroepen.
—>
Roept
u
op tot het
Zet ind —>
integreren van suïcidepreventiebeleid
in andere beleidsterreinen?
le zuicids
Dein en hiezi Implementeer de Wet integrale suïcidepreventie via ministeries
Houd de
hulplijn bereikbaar. Zorg
voor
voldoende middelen.
‚
en
bij
beeld;
gemeenten.
(geanonimiseerd) Met
1 1 3
zelfmoord ©
©
©
o
preventie
vriendelijk groet,
(geanonimiseerd) Bestuurder 113 113
Zelfmoordpreventie
Zelfmoordpreventie dieping
Integrale suïcidepreventie: doen wat werkt Verkeersdoden vs. suïcides Iedere zelfdoding raakt gemiddeld
Doodsoorzaak nummer 2 onder
135
mensen van
Gemiddeld
15
5
jaar
Verkeersdoden
64
Suïcides
Ruim
Per 100. 000 30
25x
25
mensen (per jaar meer dan 250. 000)
Bron: CBS
,
suïcides dan verkeerdoden
meer
20 15
zelfdodingen per dag
10
1. 849 in 2024
0
5
Achtergrond
Bron: CBS
1950
1960
1970
1990
2000
2010
202 2023
Voor de wet had
Elke dag overlijden gemiddeld 5 mensen eenzaam en radeloos suïcide in Nederland. Jaarlijks zijn dat bijna 1. 900 mensen. Dat zijn ruim 25x zoveel doden als bij verkeersongevallen. Suïcide is de belangrijkste doodsoorzaak onder jongeren van 10 tot 30 jaar. Het verdriet van een suïcide raakt zo’n 135 mensen dat zijn per jaar meer dan 250. 000 mensen vergelijkbaar met het aantal inwoners van Eindhoven. Van alle mensen die overlijdt door zelfdoding was 60% niet in zicht van de geestelijke gezondheidszorg. Maar die zijn wel in beeld bij óns allemaal.
86 % van de gemeenten nog géén
,
186. 320
1980
suïcidepreventie beleid
,
hulpvragen bij 113 in 2024
,
Subsidie ijken op gem. groei 20% per jaar bij streven van 95% bereikbaarheid.
Ruim
700. 000 Nederlandse huishoudens hebben problematische schulden
Doodsoorzaak 1 onder
nummer
jongeren van 10 tot 30 jaar
1 de 2 op
heeft de huisarts gezien in hun laatste maand
nog
4 de 10 op
suïcides is door
mannen tussen de
40 - 70 jaar
60 % suïcides niet in beeld van zorg
Mensen met schulden hebben
2x zo vaak suïcidale gedachten als mensen zonder schulden
Implementeer de Wet integrale suïcidepreventie: doen wat werkt
Met
uw
steun sinds de
verkiezingen van 2023: 1. 2.
Per 1 januari 2026 treedt de Wet integrale suïcidepreventie in werking. Deze wet is met brede steun aangenomen. Nu komt het aan op doen wat werkt: de wet moet van papier naar praktijk. Dat doen we samen: lokaal individueel en landelijk.
3.
Suïcidepreventie als publieke taak in de wet Nieuwe Landelijke Agenda Suïcidepreventie in de maak Hulplijn 113 volledig gratis (maar niveau middelen niet duurzaam)
,
• •
Lokaal
Individueel
Landelijk
Gemeenten hebben effectief
Een 24/7 bereikbare
Ministeries hebben beleid
suïcidepreventiebeleid
hulplijn
suïcidepreventie
Veel gemeenten gaan voortvarend aan de slag met lokaal suïcidepreventiebeleid. 113 heeft een wetenschappelijk onderbouwde effectieve aanpak: lokaal actienetwerk bouwen publiekscampagne trainen professionals etc. Om alle gemeenten goed aan de slag te laten gaan met een effectieve aanpak is meer nodig dan de €10 miljoen die er nu is. Zorg voor €20 miljoen extra. ,
,
,
•
• •
,
,
•
•
• •
De wet schrijft een 24/7 gratis bereikbare
hulplijn voor. De hulpvraag groeit jaarlijks zo'n 20%. Het streven naar 95% bereikbaarheid staat in de wetsbehandeling. Houd dat aan bij het bepalen van de hoogte van de financiering. En zet blijvend in op innovatie van de hulplijn.
•
Mobiliseer de kracht van 18 miljoen buren collega’s klasgenoten familieleden en krachten in het sociaal domein. Het kabinet staat achter (mentale) gezondheid in alle domeinen. Dat zijn ook suïcidepreventie-maatregelen voor bijv. hoog risicogroepen. Integreer suïcidepreventiebeleid in andere beleidsterreinen. Verstevig bijvoorbeeld beleid voor risicogroepen rondom schulden pesten en gokken. Kijk de komende 3 jaar wat nodig is om te doen wat werkt en pas het Besluit integrale suïcidepreventie daarop aan.
,
,
•
•
,
,
•
Maak
voor
gemeenten
effectieve aanpak van suïcidepreventie mogelijk een
Houd hulplijn 113 bereikbaar , ook bij groei
Elk ministerie neemt maatregelen voor preventie van suïcides
Ook
voor
Omroep 1. Zorg
van
voor
voor
maak
voor
—>
>
in
gemeenten
Ee
om
jaarlijkse groei te kunnen 3. Veranker
van
20
20%
op
andere terreinen
dodelijke
sinds
in
15
afname
wiegendood
sinds
1984
(x10)
aan
Zelfdodin 9
in alle
2026: Start
Preventie
elk ministerie neemt
maatregelen van
voor
preventie
suïcides
oo ken
Aantal sterfgevallan per 100.000 inwoners (BRON: CBS)
Wet
gaat jouur politieke partij doen? Samen
Financiën ra
voor
€
20
miljoen
ext
€
2
miljoen
groei
€
22
miljoen
jaarlijks
113
8
Wet integrale suïcide
10
beleidsterreinen —>
preventie
verkeersongevallen 1973 98%
Be
suïcidepreventie
van
VOE
gemeenten
effectieve
Zas
succes
2
structurele
aanpak van suïcidepreventie mogelijk 2. Houd hulplijn 113 bereikbaar een
doen wat werkt
Het
113:
voldoende
middelen
suïcidepreventie
lokaal
hulpvraag
We
beleid
brengen we de wet van papier naar praktijk. zijn allemaal onderdeel van de oplossing!
113
REEDS
ia?
d
Neem
contact
op
me
(geanonimiseerd)