Presentatie Raadsinformatiebijeenkomst Toekomstbestendige GGD

Beeldvormende raadsinformatiebijeenkomst

Toekomstbestendige GGD 18, 19, en 20 november 2024

Aanleiding beeldvormende bijeenkomst • Gebeurtenissen in 2020-2022: covid-19, Meinwegbrand, hoogwater, ontheemden • Nieuwe directie: hoe staat de GGD er na al die jaren voor? Welke zaken zijn al opgepakt? • Uitbreiding wettelijke taken • Bestaande wettelijke taken geïntensiveerd • Rol van GGD en gemeenten rondom publieke gezondheid sterk aan verandering onderhevig • Financiële ruimte is niet meegegroeid met ontwikkeling wettelijke taken • Gemeenten dragen € 7 per inwoner minder bij aan de GGD dan in vergelijkbare regio’s • GGD heeft lange tijd zaken zelf proberen (incidenteel) op te vangen • Aanleiding is NIET gemeentelijke bezuinigingen of niet kunnen invullen vacatures!

GGD kan haar wettelijke taken niet meer naar behoren uitvoeren Aanvullende, structurele middelen zijn noodzakelijk

Doel beeldvormende bijeenkomst Doel is om u als raadsleden te informeren over het proces van versterking en uw rol daarin Wat ging hieraan vooraf? • • • • • • •

Maart 2024: Mei 2024: Juni 2024: September 2024: September 2024: Oktober – november 2024: November 2024:

Bestuurlijk appèl door de GGD Eerste uitgewerkte analyse door de GGD Bestuurlijke opdracht aan de Algemeen Directeur Uitgebreide analyse en oplossingsrichtingen Raadsinformatiebrief Opstellen versterkingsplan 2025 Beeldvormende raadsinformatiebijeenkomsten

Veiligheidsregio Limburg-Noord • Publieke gezondheid en Veiligheid samen in één Gemeenschappelijke Regeling (GR) • Deze bijeenkomst gaat over publieke gezondheidzorg door de GGD • Er is een wettelijke grondslag voor GR en de GGD • Langgerekte regio (100 km), grensregio (Duitsland, België) • 15 gemeenten

?

(Wettelijke) Taken GGD-LN: grondslag en status van de uitvoering (2)

8

Analyse van de wettelijke taken • GGD kan haar wettelijke taken niet meer naar behoren uitvoeren • Aanvullende, structurele middelen, lees: handjes, zijn noodzakelijk • Inzicht verschaft in de (bestuurlijke) risico’s

• De uitvoering van deze taken is veelal (landelijk) geprotocolleerd en daardoor vaak sterk gestandaardiseerd aan de hand van richtlijnen. Dit geeft vaak géén of (zeer) beperkte beleidsruimte

Twee taken uitgelicht: Infectieziektebestrijding (IZB) en Jeugdgezondheidszorg (JGZ):

Noor, arts Maatschappij en Gezondheid: “We buigen en buigen en soms dreigen we te barsten.”

Bas, jeugdarts 0-4 jaar: “Tientallen kinderen krijgen nu niet op tijd hun vaccinaties.”

Externe ontwikkelingen van invloed op de uitvoering van (wettelijke) taken

Mis- en desinformatie ❖ Vaccinatiebereidheid daalt. ❖ Therapietrouw neemt af. ❖ Anticonceptie scepticisme op bijv. TikTok

Digitalisering

Sociaal- maatschappelijk

❖ Big data, real time monitoring. ❖ Datagestuurd werken → intern en extern aansluiten bij landelijke netwerken.

❖ Landelijk beleid, bijv. verschuiven van zorgtaken naar gemeenten en toename behoeFTE inzicht lokale situaties. ❖ Wachtlijsten → doorverwijzen stokt → vragen aan GGD complexer. ❖ Gezondheidsproblematieken, bijv. toename mentale klachten bij kinderen. ❖ Veranderende samenstelling populatie (arbeidsmigranten, asielzoekers). ❖ Humanitaire crises, zoals de oorlog in Oekraïne en GAZA → impact op asielopvang

(Inter)nationaal beleid & wetgeving ❖ Health in All Policies: Toename vraag om expertise en advies van gezondheidseffecten van beleid in verschillende domeinen: Omgevingswet, GALA, IZA ❖ Energietransitie

Meer uitbraken infectieziekten ❖ Toename grootschalige infectieziektenuitbraken, zowel lokaal, regionaal als landelijk. Bijv. Coronopandemie, Monkeypox, mazelen. ❖ Toename zoönose uitbraken. ❖ Regionale toename TBC

Innovaties en hernieuwde inzichten ❖ Actualisaties richtlijnen. ❖ Wijzigingen Rijksvaccinatieprogramma ❖ PrEP (Pre-Expositie Profylaxe) voor HIV

Natuurlijke bedreigingen ❖ Antibiotica- en behandelresistentie van bacteriën, schimmels en virussen. ❖ Klimaatverandering, bijv. hittestress, hoog waterramp en natuurbranden.

14

Risico’s bij het onvoldoende uitvoeren van de taken • Afname van de vaccinatiegraad • Een grotere kans op uitbraken van infectieziekten • Vergroting van gezondheidsverschillen • Het niet in beeld hebben van (mentale) gezondheidsrisico’s bij kinderen, volwassenen en ouderen.

• Zorg voor personeel

Uitgangspunten voor de versterking: de basis op orde • De GGD voert wettelijke taken uit naar behoren, dat wil zeggen volgens landelijke protocollen • De GGD wil een goede werkgever zijn voor haar medewerkers

Versterkingsplan en samenwerking Prioriteren versterking van wettelijke taken

Situatie analyse intern en extern

Berekening FTE’s nodig voor versterking

VERSTERKINGSPLAN

Monitoren van de versterking

Fasering van versterking

C O M M U N I C AT I E P L A N

Samenwerking GGD en gemeenten op inhoud en communicatie

Kijkrichting versterking • Versterking 2025 op basis van bestuurlijk geaccordeerd versterkingsplan middels voorfinanciering bijvoorbeeld uit de Algemene Reserve VRLN. • Versterking 2026 en verder op basis van bestuurlijk geaccordeerd versterkingsplan middels structurele aanvullende financiering door verhoging gemeentelijke bijdrage. Zienswijze door de gemeenteraden. • Aansluiten op reguliere planning & controlcyclus VRLN en gemeenten. • Recht doen aan de rol en positie van de gemeenteraad.

Volgende stappen na deze bijeenkomst • December 2024 Besluit AB VRLN over inhoud en financiering van versterking • Januari – maart 2025 Opstellen versterkingsplan 2026 en verder (inclusief structurele financiering e.v.) • April 2025 Regionale raadsinformatiebijeenkomsten • April 2025 – Juli 2025 Versterkingsplan en begroting 2026 voor zienswijze naar gemeenteraden • September 2025 Besluit AB over structurele versterking voor 2026 en verder

Bedrijfsvertrouwelijk (BBN1)