Presentatie bevindingen_IOB Jeugd_Gemeenteraad

Samen slimmer tegen jeugdige ondermijning IOB Jeugd Roermond

Augustus 2025

IOB Jeugd

Aanleiding •

•

•

Roermond heeft weinig zicht op de aard en omvang van jeugdige ondermijnende criminaliteit

Integraal Ondermijningsbeeld Jeugd:

De gemeente Roermond staat landelijk in de top 10 als risico

Om zicht te krijgen op de aanwezigheid, ernst en

gemeente voor jeugdige ondermijning

aard van ondermijnende jeugdproblematiek in de

Bestaande signalen moeilijk te duiden

gemeente Roermond

IOB Jeugd

Methodiek •

Leeftijd 8-23 jaar

•

Handhavingsknelpunt “jonge aanwas”

•

Drie pijlers:

Kwantitatief

Interviews

Vragenlijst

• Registraties partners • Open bronnen

• Professionals

• Jongeren

IOB Jeugd

Omvang Vanuit de cijfers:

• •

Tussen 1/1/2019 – 1/1/2024: 1.929 delicten en 1.661 jongeren als verdachte In 2022: 1,9% van de Roermondse jongeren verdacht van een misdrijf

Figuur 1: Aantal jongeren verdacht van een misdrijf, per 10.000 inwoners per jaar 500 450 400 350 300 250

• •

21% van de delicten valt onder zwaardere, ondermijnende criminaliteit Hierbij gaat het vooral om drugsdelicten, vermogensdelicten en geweldsdelicten.

200 150 100 50 0

2010

2015

2020 Nederland

2021 Roermond

2022

2023

IOB Jeugd Quotes van professionals

Omvang Vanuit de professionals:

•

Aantallen nemen af, maar vrees onder-registratie

•

Schatting omvang tussen 5% en “1 op de 3”

•

Jongeren plegen minder delicten, maar feiten zijn zwaarder, er komt meer geweld bij kijken en de jongeren starten vaak op jongere leeftijd

•

Bepaalde vormen van criminaliteit, zoals drugsdelicten en geweld, zijn genormaliseerd onder jongeren

“De problematiek onder jongeren is toegenomen de afgelopen jaren. Het is vijf voor twaalf. We moeten er echt iets mee. Er zijn bedreigende situaties waar we op moeten acteren.”

“Voorheen was 13 jaar schrikbarend, maar in de huidige tijd is dat niet meer zo spannend. Daar zien we wel echt een verandering in.”

IOB Jeugd

Omvang Vanuit jongeren zelf:

• • •

37,5% van de jongeren zegt weleens een delict te hebben gepleegd Jongeren zelf noemen vooral geweld (25%), diefstal (16,2%) en vandalisme (13,9%) Jongeren gebruiken vaker softdrugs (9,9%) en harddrugs (2,9%) dan gemiddeld in Nederland (resp. 8,5% en 1,7%)

Tabel 1: Zelf gerapporteerd daderschap Delict

Aantal

%

Geweld plegen

293

25%

Stelen

190

16,2%

Vandalisme

163

13,9%

Gebruik softdrugs

116

9,9%

Gebruik van een wapen

48

4,1%

Iemand online bedreigen

43

3,7%

Hacken sociale media

41

3,5%

Gebruik harddrugs

34

2,9%

Gebruik designerdrugs

24

2%

Nep betaalverzoeken

16

1,4%

Verkoop softdrugs

16

1,4%

Criminele uitbuiting

13

1,1%

Verkoop harddrugs

11

0,9%

Verkoop designerdrugs

8

0,7%

IOB Jeugd

Aard Vanuit de cijfers:

•

1.661 jongeren als verdachte

•

831 (50%) woont in Roermond, hiervan pleegt 62% ook in Roermond

•

Verdachten wonen vooral in het Centrum, Donderberg, Roermond-Zuid en Roermond-Oost

•

Verdachten zijn vooral mannen (84%), in de leeftijdsgroep 18-23 jaar (67%), met antecedenten (74%)

•

26 jongeren komen tussen 2019 en 2024 in de systemen terug voor 10 tot 47 gepleegde delicten per persoon.

Figuur 2: Woonplaats verdachte jongeren

IOB Jeugd

Aard Vanuit de professionals:

•

Jongeren bewegen zich flexibel over de gemeente grenzen

•

Jongeren uit Roermond worden gevraagd om delicten te plegen in andere steden als Rotterdam en Antwerpen

•

Geen specifieke achtergronden, juist specifiek voor Roemrond dat jongeren uit verschillende wijken met elkaar mengen

•

Donderberg blijft aandachtswijk

“Wijken als bijvoorbeeld Donderberg en de Kemp staan minder tegenover elkaar en de jeugd zit overal en nergens. Dit maakt dat het pijnpunt steeds minder op één plek komt te liggen, maar daardoor heb je er wel minder vat op en is het wat onzichtbaarder geworden.”

IOB Jeugd

Locaties Link interactieve kaart: Jeugdige ondermijning in de gemeente Roermond

IOB Jeugd

Locaties Vanuit de professionals:

•

Trend: verschuiving naar digitale wereld en achter de voordeur

•

Specifieke locaties: scholen en jongerencentra

•

Scholen: • toenemend aantal incidenten • kleine groep leerlingen maar effect op grote groep • Slechte opvolging meldingen • Regie wordt gemist.

IOB Jeugd

Digitale wereld Vanuit de cijfers:

•

Nauwelijks registraties over jongeren die betrokken zijn bij online criminaliteit.

‘’We houden het simpelweg niet meer bij, omdat er iedere dag iets nieuws bijkomt. Om de jongeren te kunnen begrijpen moet je hierover wel bijblijven.’’

Vanuit de professionals:

•

De digitale wereld speelt een cruciale rol in het leven van jongeren

•

Een deel van de criminaliteit, zoals de verkoop van drugs, heeft zich ook verplaatst naar de online wereld

•

Nog veel onwetendheid bij professionals

•

Behoefte aan experts die zich op online wereld richten

IOB Jeugd

Digitale wereld Vanuit jongeren zelf:

•

98% maakt gebruik van sociale media

•

Youtube (85%), Snapchat (85%) en TikTok (83%) meest populair

•

15% maakt gebruik van Telegram

•

8,4% is online benaderd om criminele activiteiten uit te voeren

•

2,2% vraagt anderen om criminele klusjes te verrichten

IOB Jeugd

Hoe raken jongeren betrokken?

Vanuit professionals:

•

Verschillende manieren zichtbaar in Roermond: criminele uitbuiting, toestroom via criminele familie of criminele vrienden, ronselen en op eigen initiatief

•

Criminelen weten wie kwetsbaar is en spelen hier haarfijn op in

•

Belang van vroegsignaleren.

“Een jongere praat daar heel openlijk over en zegt dan: “ja, mijn vader en moeder hebben beide vastgezeten, dus ik ga hen gewoon na”. Dat is er met de paplepel ingegoten. Hij zegt dan dat hij geen ander doel in zijn leven heeft dan hetzelfde te eindigen als zijn vader.”

IOB Jeugd

Risicofactoren in Roermond Sociale factoren

Persoonlijke kenmerken / Psychologische factoren

Omgevingsfactoren

Criminele familie • Grootste risicofactor; • Criminaliteit wordt van generatie op generatie doorgegeven.

Morele ontkoppeling • Normalisering van crimineel gedrag; • Zoektocht naar spanning en sensatie.

Risicowijken • Jongeren komen hier sneller in aanraking met criminaliteit (bv. Donderberg)

Gezinssituatie • Eenouder- of probleemgezinnen; • Sociaal economische status, armoede.

Geslacht en leeftijd: • Jongens komen vaker in aanraking met criminaliteit dan meisjes; • Leeftijd: belangrijk keerpunt rond 12-13 jaar.

Online ronselpraktijken • Via sociale media

Schooluitval en lager opleidingsniveau • Spijbelen of verminderen schoolprestaties; • School vormt echter ook een belangrijke beschermende factor.

Extra kwetsbaar zijn: • (Alleenstaande) minderjarige vluchtelingen ; • Licht verstandelijk beperkten; en • Jongeren met hechtingsproblematiek / trauma’s

IOB Jeugd

Kansen voor de toekomst Kansen op het gebied van:

Omschrijving

Het verbeteren van de informatiepositie

Wijs partners op het belang van registreren.

De organisatie van de gemeente

Versterk de leerplicht binnen de gemeente.

Preventieve aanpak

Zet in op interventies die bijdragen aan de morele ontwikkeling van kinderen.

Repressieve aanpak

Maak afspraken met Designer Outlet Roermond en probeer hen te motiveren om aangifte te doen in geval van criminaliteit.

Toekomstperspectief

Biedt jongeren een concreet alternatief en vangnet als ze uit de criminaliteit willen stappen.

IOB Jeugd

Aanbevelingen • Aanbeveling 1.

Benoem een domein overstijgende coördinator jeugd met mandaat.

• Aanbeveling 2.

Verbeter de integrale samenwerking.

• Aanbeveling 3. Combineer preventieve, repressieve en perspectief biedende interventies in een geïntegreerde aanpak van jeugdcriminaliteit.