Presentatie beeldvormende sessie Water en Riolering gemeenteraad 20-03-2023_definitief 2

Beeldvormende bijeenkomst over de watertaken Gemeente Roermond 20-03-2024

sweco.nl

Agenda • Een nieuw water- en rioleringsplan • Doelen en huidige situatie • Wat hebben we nodig • Vervolg

2

3

Een nieuw water- en rioleringsplan

sweco.nl

De waterketen en zorgplichten Zorgplichten voor:

• Stedelijk afvalwater

gemeente

• Afvloeiend hemelwater • Grondwater (beperkt) • (gemeentelijk) Oppervlaktewater • (bescherming) Drinkwater zuivering

WML waterschap 5

Klimaatadaptatie

Wrp is de opvolger van het GRP Omgevingsvisie Uitwerking omgevingsvisie op thema

Water- en rioleringsplan (thema)

omgevingsplan

6

Beleidskeuzes gemeentelijke watertaken Uitvoeringsprogramma onderzoeken maatregelen Financiële onderbouwing rioolheffing

Een nieuw beleidsplan dec

jan

feb

mrt

apr

mei

jun

beeldvormende presentatie

jul

aug

sep

okt

nov

Eerste ambtelijk concept Wrp

WRP Werksessies intern, waterschap, buurgemeenten en woningbouwcorporaties

scenario’s aan college

Onderzoek wateroverlast en riool overstorten Eerste uitkomsten definitief groenvisie

7

Richtinggevend advies scenario’s raadscommissie

Wrp aan college Besluitvorming gemeenteraad Meenemen in begroting

Even terugkijken • Reguliere beheertaken (BOR) • Hemelwaterverordening (2023) • Stimuleringsregeling afkoppelen hemelwaterwater (2017-2023) • Rioolvervanging en Afkoppelen Stationsbuurt en Groenekruisbuurt Swalmen • Maatregelen Wateroverlast (na de hevige buien 2016) • Aanpak wateroverlast bedrijventerrein Roerstreek (14 ha! afgekoppeld) • Transformatie van 2 schoolpleinen in 2023 (komende jaren vervolg) • Ecologische toetsing riool overstorten • Onderzoek functioneren riolering; overstorten en wateroverlast 8

• Afkoppelen infrastructurele projecten (o.a. Kapellerlaan)

Waterpanel Noord Regionale aanvraag Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) Rijksbijdrage van €7.353.000,-- om onze regio klimaatbestendig te maken. waarvan €470.000 voor Roermond Waterklaar Private Terreinen Inspireren en stimuleren inwoners en bedrijven om regenwater af te koppelen. GroenBlauwe Revolutie Schoolpleinen Versteende pleinen transformeren in groenblauw met aandacht voor gezondheid bewegen. Regionaal grondwatermeetnet Intergemeentelijk gebied dekkend meetnet voor grondwater. Formatiescan en Branchestandaard-onderzoek gemeentelijke watertaken Gezamenlijk onderzoek personele capaciteit en kennisniveau voor uitvoering taken. 9

Doelen en huidige situatie

sweco.nl

Doelen

Gezonde mensen en gezond water • Volksgezondheid is het primaire doel van de riolering, het voorkomen dat mensen in contact komen met afvalwater

11

Waar hebben we het over? • 36 gemalen • 17 bergbezinkbassins (bij riool overstorten) • 119 minigemalen • 36 km pers- en drukleiding • 14 waterpartijen en vijvers

12

Duiker Maasnielderbeek met aparte buis voor vuilwaterafvoer

390 km riolering Gemengd riool

Hemelwaterriool

Vuilwaterriool

13%

18%

69%

Van Roermond naar de Champagne streek in Frankrijk 13

Wat is de totale vervangingswaarde van de water- en rioleringsobjecten? €290.000.000,00 €385.000.000,00

€470.000.000,00 €535.000.000,00 Rioolwerkzaamheden Roerstreek 14

Afkoppelen • Afkoppelen: ontvlechten van hemelwater en vuilwater. • vasthouden-bergen-afvoeren: bij voorkeur verwerken we hemelwater dat valt zoveel mogelijk op de plek waar de druppel valt. • Schoonhouden – scheiden – zuiveren: we houden schoon water zoveel mogelijk schoon, door het apart van vuilwater in te zamelen.

15

Doelen

Beperken gevolgen wateroverlast, droogte en hitte = klimaatadaptatie • Groen verlaagt stedelijke hitte door verdamping • Wateropvang bij hevige buien

16

•

Niet al het regenwater gaat direct naar het riool

•

Tijdelijke wateropslag op straat/groen

•

Ruimte voor wateropslag sporadisch nodig

Water wordt steeds meer een onderdeel van de leefomgeving

17

Waar hebben we het over?

Boukoul 2016 bewoner

18

Roerkade

Wat als we niets doen?

Binnenstad

19

Stresstest: 93mm regen in 70 minuten (Herweijnen)

A0

Buien worden nóg heviger De totale hoeveelheid neerslag in een jaar neemt toe. De winters worden natter en de zomers droger, maar als het gaat regenen in de zomer dan gebeurt dat wel harder. • Zomerse buien worden 5-33% heviger (KNMI’23 scenario’s)

20

Dia 20 A0

Graag aanvullen met info over toename intensiteit/ omvang buien Auteur; 2024-03-13T16:14:07.726

Het wordt ook droger Het gaat minder regenen in de zomer en de verdamping neemt toe

Aantal opeenvolgende dagen zonder neerslag 21

22

Water op straat, wat accepteren we wel en wat niet? 1

2

accepteren

Niet accepteren

3

23

4

Onderzoek naar wateroverlast en riool overstorten 2024 • Waar ontstaat water op straat bij een hevige neerslaggebeurtenis? • Hoeveel water uit het riool stort over op oppervlaktewater?

De Kaderrichtlijn Water (KRW) is een Europese richtlijn die op 22 december 2000 van kracht is geworden. Doelstelling is het realiseren en behouden van chemisch schoon en ecologisch gezond oppervlaktewater en grondwater. Ecologische toets: Aantal riool overstorten Ecologisch niet acceptabel  Prioriteit hoog  Prioriteit middel 24

Riooloverstort Middenhoven

38 14 5 9 Riooloverstort Borgeind Leeuwen

Doelen

Schaarse fysieke ruimte optimaal benutten • Transities vragen fysieke ruimte • Vervangingsopgave • Klimaatadaptatie • Energie • Circulair • Naast de reguliere vervangingsopgave! • Afstemmen werkzaamheden van de verschillende disciplines én partijen

25

Voorbeeld: Almere wijk Noorderplassen

Er zijn diverse mogelijkheden om (grote hoeveelheden) water een plek te geven in de leefomgeving Maatregelen bovengronds

1. Extra groen aanleggen

26

2. Groenvak lager aanleggen

5. Grotere riolen aanleggen

3. Wadi’s aanleggen

6. Infiltratieriolen aanleggen

4. Straat herinrichten

7. Bergbezinkbassin aanleggen (bij riool overstort)

Wanneer koppelen we hemelwater af?

Wanneer wijken gerenoveerd worden (zoals Herten, Merum en Roer-Zuid), grijpen we dit moment aan om altijd hemelwater af te koppelen. Ook al is het bestaande riool nog goed.

We koppelen alleen hemelwater af wanneer projecten, zoals rioolvervanging Heinsbergerweg, vanuit rioolnoodzaak worden opgepakt.

 Kans om te combineren en de waterketen te optimaliseren.  Klimaat adaptief.  flinke investering.  soms vervangen voorzieningen voor het einde van de levensduur.

 Het kan 80 jaar duren voor we het gehele systeem hebben afgekoppeld,  maar we gaan alleen aan de slag waar het echt nodig is.  Lager investeringsniveau vanuit riool

27

Doelen

Heldere taakverdeling tussen gemeente en burger • Duidelijk beleid door nadere invulling te geven aan de zorgplichten voor stedelijk afvalwater, afvloeiend hemelwater, grondwater, oppervlaktewater en drinkwater. • Waar is de burger zelf verantwoordelijk voor en waar staat de gemeente voor aan de lat?

28

Voorbeeld: Almere wijk Noorderplassen

Wat verwachten we van onze inwoners?

We faciliteren afkoppelen van hemelwater van particulieren als we in een straat aan de slag gaan. Hierbij ontzorgen we onze inwoners. (niet bij nieuwbouw, daar hebben we regels voor)

 De gemeente betaalt de werkzaamheden en voert deze uit  De benodigde berging realiseert de gemeente in de openbare ruimte 29

We gaan ervan uit dat onze inwoners hun eigen verantwoordelijkheid nemen en zelf hemelwater- en grondwater maatregelen treffen op eigen perceel.

 Inwoners zorgen voor passende oplossingen om waterberging te creëren op eigen terrein  Inwoners zorgen dat deze maatregelen blijven werken (beheer en onderhoud)

Wat hebben we nodig?

sweco.nl

Wat hebben we nodig? • Beleid • Lokale invulling van de zorgplichten • Hoe gaan we om met hemelwater?  vastgestelde verordening • Risico gestuurd beheer • Juiste informatie • Inzicht in de staat van voorzieningen: inspecteren • Inzicht in het functioneren: meten en monitoren stelsel • Vakmensen • Voldoende en juiste mensen om de werkzaamheden uit te voeren • Geld • Rioolheffing om de uitgaven te kunnen dekken 31

Rioolheffingsgrondslag • De huidige grondslag is een eigenarenheffing per perceel. • Er is een richtinggevend besluit genomen om naast de eigenarenheffing per perceel ook een gestaffelde gebruikersheffing op basis van m3 waterverbruik toe te voegen. • ‘Normale’ gebruikers betalen bet zo veel als grootverbruikers, dat moet veranderen • We volgen deze richtinggevende uitspraak.

32

Hoe hoog is de rioolheffing in 2023 per huishouden?

33

€184

€220

€264

€297

Nederweert Leudal Echt-Susteren Maasgouw Roerdalen Weert Roermond gemiddeld

€ 296,75 € 282,51 € 278,50 € 264,16 € 220,00 € 215,04 € 183,55 € 248,64

Ontwikkeling van de rioolheffing ontwikkeling van de rioolheffing 300 250 200 150 100 2017

2018

2019

2020

2021

2022

werkelijke rioolheffing rioolheffing volgens GRP rioolheffing volgens GRP incl. jaarlijkse inflatiecorrectie

34

2023

2024

Vervolg

sweco.nl

Een nieuw beleidsplan 20 maart beeldvormende sessie met de raad 23 mei scenario's sonderend in commissie Ruimte 3 september WRP in college (deadline voor begrotingsvoorstel 2025) Oktober besluitvorming in gemeenteraad November meenemen in begroting

36

Bedankt voor uw aandacht! Zijn er nog vragen? sweco.nl