Gewaarmerkte Jaarstukken Roermond 2024
Tekst van het document
JA ARVERANTWOORDING 2024
1
Jaarstukken
2024
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
2
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
3
Inhoudsopgave jaarstukken 2024 Voorwoord
5
Leeswijzer
9
1. Jaarverslag 2024
13
Financiële positie
15
2. Programmaverantwoording 2024
19
Programma 0 - Bestuur en ondersteuning en algemene dekkingsmiddelen 21 Programma 1 - Veiligheid 31 Programma 2 - Verkeer, vervoer en waterstaat 35 Programma 3 - Economie 41 Programma 4 - Onderwijs 45 Programma 5 - Sport, cultuur en recreatie 51 Programma 6 - Sociaal Domein 61 Programma 7 - Volksgezondheid en milieu 75 Programma 8 - Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing 83 (Verplichte) BBV-beleidsindicatoren 88 Ambities en beleidsvoornemens begroting 2024 91 Resultaatbestemming jaarrekening 2023 98 Budgetoverheveling jaarrekening 2023 100
3. Paragrafen 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8
Paragraaf Lokale heffingen Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen Paragraaf Financiering (treasury) Paragraaf Bedrijfsvoering Paragraaf Verbonden partijen en participaties Paragraaf Grondbeleid Paragraaf Wet Open Overheid
103 105 113 123 135 141 157 193 199
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
4
4. Jaarrekening
201
4.1
Balans per 31 december 2024
203
4.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2024
209
4.3 4.3.1 4.3.2 4.3.3
213 215 219 242
4.3.4
Toelichtingen Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Toelichting op de balans per 31 december 2024 Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid
4.4
Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen
257
4.5
Staat van baten en lasten over het jaar 2024 per taakveld
293
4.6
Rechtsmatigheidsverantwoording van het College van Burgemeester & Wethouders
301
Colofon
253
305
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
5
Vo0rwoord
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
6
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
7
Voorwoord De gemeente Roermond heeft over het jaar 2024 een positief resultaat geboekt van circa € 14,6 miljoen. Dit resultaat is in de 3de tussenrapportage voor € 8,7 miljoen verklaard. De afwijking tussen de 3de tussenrapportage en de jaarrekening 2024 ad. € 5,9 miljoen bestaat uit meerdere mutaties die in de verschillenanalyse per programma inhoudelijk zijn toegelicht. Met dit financiële resultaat kan 2024 worden gekwalificeerd als een solide financieel jaar, waarin we voortvarend hebben gewerkt aan het realiseren van de ambities uit het coalitieakkoord ‘De stad van ambitie, daadkracht en verbinding’ en tegelijktijdig met succes hebben ingezet op financiële stabiliteit. Dat laatste met name ook met het oog op de onzekerheden waarmee we richting de toekomst geconfronteerd worden. Ook al heeft het kabinet bij de Voorjaarsnota besloten om extra geld vrij te maken om onder andere de jeugdzorguitgaven te dekken en de terugval in het gemeentefonds vanaf 2026 deels terug te draaien, op de wat langere termijn blijft het financieel perspectief onzeker. Roermond kan financieel nog tegen een stootje, maar in veel andere gemeenten is dat al anders.
Omdat voor Roermond de structurele financiële armslag ook beperkter lijkt te worden en vanuit rechtvaardigheid en solidariteit met andere gemeenten maakt Roermond zich daarom, met partners zoals de VNG, hard voor verder en structureel herstel van de gemeentefinanciën. In deze jaarrekening legt het College verantwoording af over de inkomsten en uitgaven in het jaar 2024. Naast het financiële resultaat vinden wij het van belang om te duiden wat er in 2024 allemaal is gerealiseerd. Met trots wijzen wij op de resultaten, waarbij wij er hier een paar willen benoemen (zie kader).
Enkele highlights 2024 • De coffeeshops uit de binnenstad verplaatst naar nieuwe locatie. • Het Integraal Veiligheidsplan vastgesteld door de gemeenteraad. • De Verbindingsagenda, ontstaan vanuit de Christoffeltafels, met als inzet om de stad nog mooier en fijner te maken, en voor een weerbaar Roermond in het geopolitieke krachtenveld. • Het Programma Duurzaamheid 2025-2028 vastgesteld door de gemeenteraad, waarmee de kaders zijn bepaald om Roermond als stad en de gemeente als organisatie te verduurzamen. • De Woonzorgvisie, met inzet op verdere integratie de domeinen wonen, welzijn en zorg. • Inclusie is extra onder de aandacht gebracht en op diverse manieren geïntegreerd, niet alleen in ons beleid, maar ook als speerpunt in onze strategische HRM-visie. • Het beleidsplan armoede en schuldhulp ‘Bestaanszekerheid als kompas’ is vastgesteld. Met de aanpak ‘Werkenden houden bestaanszekerheid’ is het armoedebeleid verruimd naar de doelgroep werkenden. • Met de overname van de uitvoeringsorganisatie van Westrom en de oprichting van Doon Roermond BV wordt een eerste stap gezet om te komen tot het gewenste mensontwikkelbedrijf. • Belangrijke stappen gezet op majeure ontwikkelingsprojecten zoals Weerstand, Limburg Centraal, Centrumkwartier en Roerdelta. Nu het bestemmingsplan van Aan de vallei onherroepelijk is geworden, kan ook dit project worden gerealiseerd.
• In de vijfde tranche Regio Deal is € 20 miljoen toegekend aan Midden-Limburg. Daarmee kan ten minste € 40 miljoen (50% cofinanciering) worden geïnvesteerd in een aantal regionale opgaven. • Nieuwe en extra evenementen, zoals de Nationale Viering van de Bevrijding. • Het Gebiedsprofiel Binnenstad vastgesteld door de gemeenteraad, de stimuleringsregeling Kwaliteitsimpuls Binnenstad is actief. Daarmee geven we een kwaliteitsimpuls aan de transformatieopgave van de binnenstad. • Inzet op Roermond-fietsstad met uitbreiding van de stallingscapaciteit in de omgeving van de Neerstraat, hinderaanpak en gedragsbeïnvloeding van fietsparkeren, acties in samenwerking met NS en Prorail en een campagne veiligheid fatbikes. • Naast de voorbereiding van een aantal majeure projecten in de openbare ruimte zoals Heinsbergerweg en Singelring (fase 3) is er een aantal projecten uitgevoerd, zoals de Oranjelaan en voetpad Oolderweg.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
8
• Het Water- en rioleringsplan (WRP) vastgesteld waarmee bepaald is hoe wij als gemeente onze wettelijke zorgplichten voor stedelijk afvalwater, afvloeiend hemelwater en grondwater invullen. Daarnaast wordt met het WRP ingegaan op de zorg voor het oppervlaktewater en de invloed van klimaatverandering op de waterketen. • Met de inzet in het kader van bestuurlijke lobby zijn o.a. resultaten geboekt op de gebruiksmogelijkheden van het historisch tracé van IJzeren Rijn, tunneloverlast (geluid en trilling) en het naar Roermond halen van de koninklijke troon. • Op basis van een organisatieanalyse is de hoofdstructuur van de organisatie per 1 januari 2025 aangepast. Hiermee kan de organisatie zich de komende jaren verder doorontwikkelen naar een efficiënte en effectieve organisatie die mee kan bewegen met de toekomstige maatschappelijke vraagstukken en ontwikkelingen. • We zijn gestart met het verder ontwikkelen van datagedreven werken in onze organisatie waarbij we ook hebben ingezet op datakwaliteit en monitoring. • Er is een nieuwe visie op HRM vastgesteld om gericht te kunnen inzetten op eigentijds werkgeverschap. Daardoor kan de organisatie een optimale bijdrage leveren aan het realiseren van de ambities van de gemeente Roermond. In een krappe arbeidsmarkt zijn we erin geslaagd om kwalitatief en kwantitatief stappen te zetten in het op orde brengen van de formatie.
• Er is krachtig ingezet op kansengelijkheid in schoolse en voorschoolse educatie met ‘Kansrijke peuteren kleutertijd’ en de start van de ’Rijke schooldag’. • Er is uitvoering gegeven aan het wijken- en kernenbeleid (WKB) waarbij we hebben geïnvesteerd in het neerzetten van de juiste samenwerkingsstructuren binnen de verschillende wijken, het vormen van de wijkcoalitie en het positioneren en versterken van inwonersvertegenwoordigingen. Ook zijn de eerste wijkagenda’s opgeleverd. • Het sport- en beweegbeleid en het talenten- en topsportbeleid zijn geactualiseerd. Het jaar 2024 ging van start met 60.746 Roermondenaren en gedurende het jaar groeide het aantal naar 61.218 inwoners. Met een groei van zo’n 0,8% zet de bevolkingsgroei van Roermond gestaag door. De Nederlandse economie groeide in 2024 met 0,9% en daarmee was ons land in de Eurozone een van de positieve uitzonderingen. Voor onze inwoners is daarbij met name ook de inflatie (in 2024 3,2%) van belang omdat het effect hiervan vaak heel tastbaar is. Het waren echter andere thema’s die het beeld van 2024 kleurden. Dat waren nationaal het aantreden van het nieuwe kabinet-Schoof en internationaal vooral de gewapende conflicten in Oekraïne, Gaza en Syrië. Het jaar 2024 was daarnaast een jaar van extremen op klimatologisch gebied met grote natuurbranden en overstromingen in Europa.
In ons land waren zowel de maanden april als mei de natste maanden sinds de metingen in 1906, 21 en 22 juli waren wereldwijd de warmste dagen ooit gemeten. Al deze ontwikkelingen ver weg en dicht bij huis hebben impact op onze inwoners, ondernemers en bedrijven. Het raakt hun portemonnee, hun gezondheid, hun gemoedstoestand en hun gevoel van veiligheid. Onze inwoners hebben samen meer dan honderd nationaliteiten. Dat betekent ook dat er altijd Roermondenaren of hun familieleden geraakt worden door gebeurtenissen en conflicten ver van hun Roermondse thuis. Als college realiseren we ons dat terdege. We zijn trots op hetgeen in Roermond in 2024 bereikt is. We willen de leden van de raad, de inwoners, de ambtelijke organisatie en iedereen die zich heeft ingezet voor onze stad en het realiseren van de resultaten bedanken.
Namens het college van burgemeester en wethouders, Dirk Franssen, Wethouder economie, stedelijke ontwikkeling en financiën
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
9
Leeswijzer
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
10
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
11
Leeswijzer Voor u liggen de jaarstukken 2024 van de gemeente Roermond. Deze jaarstukken zijn de verantwoording van het college aan de raad over het gevoerde beleid en beheer. De jaarstukken 2024 hebben dezelfde opzet als de programmabegroting 2024.
Jaarverslag 2024 In het hoofdstuk van de financiële positie krijgt u op hoofdlijnen inzicht in het financiële resultaat 2024, de grootste afwijkingen en de financiële positie. Over de resultaten van de investeringen in 2024 bent u geïnformeerd met de investeringsrapportage.
Programmaverantwoording 2024 In de programmabegroting 2024 heeft uw raad het strategisch doel per programma bepaald, waarbij aangegeven is “Wat willen we bereiken?”, “Wat gaan we ervoor doen?”, “Wat levert het op?” en “Wat mag dat gaan kosten?” Op de laatste 2 vragen zullen wij in de programmaverantwoording op terug komen. Bij de beoogde en bereikte resultaten wordt er in de jaarstukken, vergelijkbaar met de 3e tussenrapportage 2024, gewerkt met kleurindicaties. Hiervoor worden de kleuren groen (gerealiseerd), oranje (deels gerealiseerd) en rood (niet gerealiseerd) gebruikt.
Speerpunt is volledig gerealiseerd. Alles is volgens planning verlopen. Speerpunt is gedeeltelijk gerealiseerd. Dit blijkt uit... Speerpunt is niet gerealiseerd. Oorzaak is...
Met het toevoegen van de kleurindicaties maken we visueel wat er tekstueel al staat, zodat in één oogopslag inzichtelijk is welke beoogde resultaten zijn gerealiseerd. Op de 3e W-vraag: “Wat heeft het gekost?”, vindt u per programma een tabel per product, waarbij een vergelijk wordt gemaakt tussen de begroting 2024 na wijzigingen en de gerealiseerde baten en lasten per programma. Indien de afwijking per programma groter is dan € 100.000 (baten en lasten), vindt u daar een korte toelichting bij in de verschillenanalyse. Overal waar de afwijking negatief is, betekent dat oftewel meer lasten uitgegeven dan begroot of minder baten ontvangen dan begroot. Bij positieve afwijkingen is dit uiteraard andersom. Paragrafen Voor de gemeente is het verplicht in het jaarverslag acht paragrafen op te voeren: • Lokale heffingen; • Weerstandsvermogen en risicobeheersing; • Onderhoud kapitaalgoederen; • Financiering; Bedrijfsvoering; • Verbonden partijen; • • Grondbeleid; • Wet Open Overheid.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
12
De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten in de jaarrekening. Het gaat met name om de beleidslijnen voor beheersmatige aspecten die grote financiële gevolgen kunnen hebben en/of van belang zijn voor het realiseren van de programma’s. Deze informatie komt in de jaarrekening veelal versnipperd voor en is daardoor minder inzichtelijk voor de gemeenteraad. De bedoeling van de paragrafen is om de raad de juiste en integrale informatie te geven om de kaderstellende en controlerende rol ook op de beheersmatige aspecten waar te maken.
Jaarrekening 2024 In de jaarrekening 2024 vindt u vooral de verplichte onderdelen vanuit de Besluit Begroting en Verantwoording (BBV): • Balans per 31 december 2024; • Overzicht van baten en lasten 2024; • Toelichtingen; • Diverse (verplichte) overzichten en bijlagen; • Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (SiSa); • Staat van baten en lasten over het jaar 2024 per taakveld; • Rechtmatigheidsverantwoording van het College van Burgemeester & Wethouders.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
13
1. Jaarverslag 2024
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
14
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
15
Financiële positie Inleiding De financiële positie speelt een cruciale rol voor de integrale afwegingen op de korte termijn als op strategisch en (middel)lange termijn. Hoewel de financiële positie geen doel op zich is, dient deze altijd te worden bekeken in relatie tot de totale maatschappelijke opgaven van de stad. Het realiseren van maatschappelijk rendement en het bijdragen aan de inhoudelijke doelstellingen staan hierbij centraal. In dit hoofdstuk wordt een overzicht gegeven van het financiële resultaat over 2024 van de gemeente Roermond, inclusief de grootste afwijkingen per programma, de incidentele financiële positie en het weerstandsvermogen.
Financieel resultaat 2024 Resultaat 2024 (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
Saldo
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
272.518
282.280
9.762
Mutaties in reserves
51.243
56.109
4.866
Gerealiseerd resultaat
14.628
Saldo voorgestelde budgetoverhevelingen
-1.381
Gerealiseerd resultaat na voorgestelde budgetoverhevelingen en resultaatbestemmingen
13.247
Uit bovenstaande tabel blijkt dat het gerealiseerde resultaat € 14,6 miljoen bedraagt. Voorgesteld wordt om in totaal € 1,4 miljoen over te hevelen naar 2024 voor uit te voeren activiteiten in 2025. Daarna resteert een positief resultaat van € 13,2 miljoen. Dit positieve saldo komt ten gunste van de algemene reserve. Bij de primaire begroting 2024 werd er nog rekening gehouden met een overschot van € 1 miljoen. Dit saldo werd, na het vaststellen van de 2e en later de 3e tussenrapportage nog bijgesteld naar een positief saldo van € 8,7 miljoen. U heeft in januari 2025 een raadsinformatiebrief met de effecten vanuit de decembercirculaire 2024 ontvangen. Het geprognosticeerde overschot na deze circulaire blijft ongewijzigd ten opzichte van de 3e tussenrapportage 2024. Hierdoor blijft het totaal geprognotiseerde overschot na decembercirculaire 2024 gelijk aan het geprognotiseerde overschot in de door uw raad op 19 december 2024 vastgestelde 3° tussenrapportage 2024 van € 8,7 miljoen.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
16
Het verschil tussen de 3e tussenrapportage en de jaarrekening 2024 bedraagt € 5,9 miljoen.
Begroting 2024 na wijzigingen
Realisatie 2024
Afwijkingen ten opzichte van de begroting
Totale lasten
273.062
272.518
544
Totale baten
276.173
282.280
6.107
Totaal saldo van baten en lasten
-3.111
-9.762
6.651
Mutaties in reserves
-5.582
-4.866
-716
Gerealiseerd (netto) resultaat
-8.693
-14.628
5.935
Resultaat 2024 ten opzichte van de begroting na wijziging (bedragen x € 1.000)
Resultaat per programma De afwijkingen ten opzichte van de begroting (na wijziging) die we zien op de baten en lasten zijn als volgt over de programma’s verdeeld: Afwijkingen
Programma’s
Bedragen x € 1.000
Lasten
Baten
Afwijkingen ten opzichte van de begroting
0 Bestuur en ondersteuning en algemene dekkingsmiddelen
-3.593
2.494
-1.099
1 Veiligheid
31
-19
12
2 Verkeer, vervoer en waterstaat
691
296
987
3 Economie
838
14
852
4 Onderwijs
1.389
-400
989
5 Sport, cultuur en recreatie
452
438
890
6 Sociaal Domein
-386
2.534
2.148
7 Volksgezondheid en milieu
270
-209
61
8 Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing
138
957
1.095 5.935
Totaal Voor een totale analyse per programma wordt verwezen naar de verschillenanalyses in de jaarstukken. Hierin worden alle afwijkingen > € 100.000 per product verder toegelicht. De in de verschillenanalyse opgenomen personele afwijkingen zijn in de paragraaf bedrijfsvoering verder toegelicht.
Incidentele financiële positie - Stand van de algemene reserve Eerder is vermeld dat 2024 wordt afgesloten met een voordeel van € 14,6 miljoen. Dit bedrag wordt gestort in de algemene reserve. Voorgesteld wordt om in totaal € 1,4 miljoen over te hevelen naar 2025 voor uit te voeren activiteiten in 2025.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
17
Het verloop van de algemene reserve is hierdoor als volgt: Omschrijving (bedragen x € 1.000)
2024
Stand algemene reserve na besluitvorming jaarstukken 2023
57.722
2026
2027
2028
-47
-/- Besluit overhevelingen Burap ‘21 -/- Besluit bestemmingsreserve kapitaallasten sportcentrum Swalmen
-1.360
-/- Besluit bestemmingsreserve continuïteitsplan Mutsaersstichting
-1.182
+/+ Besluit resultaat jaarrekening 2023
26.374
-/- Besluit budgetoverheveling jaarrekening 2023
-2.650
-/- Besluit resultaatbestemming jaarrekening 2023
-15.714
-/- besluit bestemmingsreserve Regio Deal (kadernota 2025)
-2.504
-/- Besluit Kiezen voor Kansen
-3.400
-/- Besluit beheerplannen incidentele dekking
-1.437
-/- Erfgoedvisie
-350
-/- Besluit bestemmingsreserve centrumkwartier
-10.000
-/- Besluit 1e tussenrapportage 2024 (bestemmingsreserve opvang ontheemden)
-3.000
-/- Raadsvoorstel Joods Vastgoed (september)
-135
+/+ Raadsvoorstel 2e tussenrapportage 2024 (december)
69
-/- Limburg centraal/grootschalige woningbouw OV (november) +/+ Raadsvoorstel 3e tussenrapportage
104
Stand na voorgaande besluitvorming
42.537
-3.440
-2.925
-425
-425
38.625
35.275
35.275
35.275
35.319
35.319
35.319
44
+/+ 1e tussenrapportage 2025 Stand na besluitvorming 1e tussenrapportage 2025
2025
42.537
38.669
(verwachte) besluitvorming: Vrijval bestemmingsreserve centrumkwartier
10.000
Onttrekking t.b.v. voorziening centrumkwartier
-14.417
Onttrekking t.b.v. implementatie nieuw financieel systeem
-1.225
+/+ Jaarrekeningresultaat 2024
14.628
-/- Budgetoverhevelingen 2024
-1.381
Prognose stand algemene reserve
42.537
46.274
42.924
42.924
42.924
Benodigde weerstandscapaciteit
-8.451
-8.451
-8.451
-8.451
-8.451
waaronder claim sociaal domein:
-4.200
-4.200
-4.200
-4.200
-4.200
Prognose stand algemene reserve na aftrek minimum positie
34.086
37.823
34.473
34.473
34.473
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
18
In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing is het minimum van de algemene reserve opnieuw bepaald. Op basis van het benodigde weerstandsvermogen is het minimum van de algemene reserve bepaald op € 8,5 miljoen. Dit is inclusief de claim voor het sociaal domein.
Weerstandscapaciteit De doelstelling is het beschikbaar hebben van voldoende middelen (weerstandscapaciteit) voor het opvangen van geïdentificeerde risico’s. Als basis voor het bepalen van het benodigde weerstandsvermogen worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: • Een actuele risico-inventarisatie • Een weerstandsratio binnen de bandbreedte van 1,4 (minimaal) – 2 (ruim voldoende) • Het streven naar een minimale solvabiliteit van 20% De ratio weerstandsvermogen bedraagt, op basis van de incidenteel beschikbare middelen 7,9. Dit is hoger dan de ratio welke in de begroting 2024 (5,5) is opgenomen. De ratio bevindt zich hierbij ruim boven de door u vastgestelde streefwaarde van tussen de 1,4 en 2,0. De solvabiliteitsratio bedraagt 41,7 % en is een verbetering ten opzichte van de begroting 2024 (28,4%). Dit wordt onder andere veroorzaakt door een toename van het eigen vermogen als gevolg van het jaarrekeningresultaat. Voor een volledig overzicht verwijzen wij u naar de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
19
2. Programmaverantwoording 2024
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
20
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
21
Programma 0
Bestuur en ondersteuning en algemene dekkingsmiddelen Strategisch doel programma Binnen het programma ‘bestuur en ondersteuning’ worden de algemene baten en lasten voor het draaiend houden van de gemeente geboekt. Denk hierbij aan het gemeentehuis, het college, burgerzaken, treasury-uitgaven of ICT. Ook worden de primaire baten van de gemeente geboekt op dit hoofdtaakveld: namelijk de gemeentefondsuitkering en de lokale lasten, zoals de OZB en parkeerbelasting. Ten slotte zijn de boekhoudposten ook op dit taakveld te vinden. Deze worden gebruikt om de exploitatie boekhoudkundig sluitend te maken.
Beleidskaders: • Toekomstvisie Roermond 2030 (2016). • Euregio-Visie 2030 (2021). • Bestuursovereenkomst Samenwerking MiddenLimburg (2014). • Agenda van Midden-Limburg (2016). • Visie op dienstverlening (2023). • Communicatievisie gemeente Roermond (2015). • Nota vastgoed (2013). • Coalitieakkoord ‘’De stad van ambitie, daadkracht en verbinding’’.
Verbonden partijen: • Euregio Rijn-Maas Noord. • Samenwerking Midden-Limburg (SML).
Producten:
0.1 Bestuur
Wat wilden we bereiken? Refererend naar enkele bovengenoemde beleidskaders is Samenwerking Midden-Limburg (verder SML) de samenwerking tussen de MiddenLimburgse gemeenten Echt-Susteren, Leudal, Maasgouw, Nederweert, Roerdalen, Roermond en Weert. De samenwerking richt zich op de hoofdthema’s Ruimte, Wonen en Economie en beoogt de ruimtelijk-economische kwaliteit in de regio te verbeteren en het vestigingsklimaat van Midden-Limburg te versterken. SML is een netwerksamenwerking en fungeert als coördinatieen afstemmingsplatform. De gemeente Roermond treedt op als centrumgemeente.
Roermond is lid van de Euregio Rijn-Maas Noord (ERMN). Het overkoepelende doel van de euregio is het verminderen van grensbelemmeringen voor wonen, werken, studeren en zakendoen in de euregio en het versterken van de identiteit van het gebied als een samenhangende regio. Daarnaast is de ERMN een belangrijke schakel in het subsidieprogramma van de Europese Unie: het Interreg-programma. Verder heeft de gemeente een officiële stedenband met de gemeente Mönchengladbach. De contacten met deze gemeente zijn sinds 2021 geïntensiveerd. Op het gebied van sport en cultuur zijn er samenwerkingen en uitwisselingen. Ook op andere terreinen (citymanagement, vervoer en infrastructuur) kijken we naar mogelijkheden tot grensoverschrijdende samenwerking. Met de gemeenten Niederkrüchten en Brüggen onderhouden we de contacten als buurgemeenten.
0.2 Burgerzaken
Wat wilden we bereiken? De nieuwe Dienstverleningsvisie van de gemeente Roermond is vastgesteld. Door deze visie is duidelijk wat de inwoners kunnen en mogen verwachten van de gemeente. Hierdoor worden inwoners, ondernemers en alle andere klanten nog nadrukkelijker centraal gesteld bij de gemeentelijke dienstverlening. Snel, betrouwbaar en duidelijk staan hierbij centraal. Steeds meer producten binnen burgerzaken kunnen ook digitaal aangevraagd worden. De mogelijkheid om fysiek een afspraak te maken voor een product binnen burgerzaken op het stadskantoor, blijft daarnaast bestaan.
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Wat wilden we bereiken? Het realiseren van een optimale vastgoedportefeuille voor zowel gebouwen en gronden en deze op een professionele wijze beheren.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
22
0.4 Overhead
Wat heeft het gekost?
Lasten/ Baten
Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Verschil
Lasten
32.951
624
33.575
33.498
77
32.951
624
33.575
33.498
77
-399
96
-303
-315
12
Baten
-399
96
-303
-315
12
Totaal
32.552
720
33.272
33.183
89
Product 0.4 Overhead Lasten
Baten
Definitie overhead Overhead betreft alle kosten die samenhangen met sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Uitvloeisel hiervan is, dat kosten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taken/activiteiten. Dit betekent dat alle bedrijfskosten die direct verbonden zijn aan activiteiten/taken/producten die gericht zijn op de externe klant, op de betreffende taakvelden moeten worden verantwoord. De overhead wordt centraal begroot en verantwoord taakveld 0.4 Overhead (m.u.v. toerekening aan grondexploitaties, investeringen en andere projecten en lokale heffingen). Waar een integrale kostprijs berekend dient te worden, zal de overhead extracomptabel verdeeld worden op basis van fulltime equivalent (f.t.e.) inzet per taakveld.
De behaalde resultaten op o.a. de onderdelen; organisatieontwikkeling & HR, bedrijfsvoering, huisvesting, informatiemanagement en informatievoorziening en doorontwikkeling Planning & Control vindt u terug in de paragraaf Bedrijfsvoering.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
23
0.5 – 0.7 Treasury, OZB, belastingen en algemene dekkingsmiddelen Wat heeft het gekost?
Lasten/ Baten
Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Verschil
Lasten
391
-461
-70
1.295
-1.365
0.61 OZB woningen
525
116
641
573
68
0.62 OZB niet woningen
329
95
424
458
-34
0.63 Parkeerbelasting
209
-100
109
107
2
0.64 Belastingen overig
15
4
19
152
-133
1.469
-346
1.123
2.585
-1.462
-414
-782
-1.196
-1.339
143
0.61 OZB woningen
-10.057
-142
-10.199
-10.264
65
0.62 OZB niet woningen
-7.892
-441
-8.333
-8.156
-177
0.63 Parkeerbelasting
-2.639
189
-2.450
-2.478
28
0.64 Belastingen overig
-323
37
-286
-323
37
0.7 Alg uitk. en ov. uitk. gemeentefonds
-154.474
-6.010
-160.484
-161.876
1.392
Baten
-175.799
-7.149
-182.948
-184.436
1.488
Totaal
-174.330
-7.495
-181.825
-181.851
26
Product 0.5 Treasury
Lasten 0.5 Treasury
Baten
Definitie algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen zijn die inkomsten van de gemeente waar geen directe dienstverlening en/of bestedingsverplichtingen tegenover staan. Het zijn dan ook vrij besteedbare middelen die jaarlijks worden ingezet ter dekking van de uitgaven op de diverse programma’s. De belangrijkste daarvan zijn de uitkering uit het Gemeentefonds en de opbrengst Onroerendezaakbelastingen (OZB). Daarnaast zijn er nog een aantal kleinere opbrengsten zonder specifiek bestedingsdoel waarvan de belangrijkste in bovenstaand overzicht zijn opgenomen. Treasury is een taakveld binnen het programma 0. Bestuur en ondersteuning. Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden over, en het toezicht houden op de financiële geldstromen, de financiële positie en de hieraan verbonden risico’s.
In de paragraaf financiering (treasury) staan de gerealiseerde cijfers en kengetallen over 2024 verder toegelicht, zoals o.a. behaalde renteresultaten, kasgeldlimiet, renterisiconorm, schatkistbankieren en de ontwikkelingen van de financieringspositie (verstrekte- en opgenomen leningen in 2024). Onroerende Zaakbelasting (OZB) is een taakveld binnen het programma 0. Bestuur en ondersteuning. OZB wordt geheven van eigenaren van woningen en van eigenaren én gebruikers van niet-woningen. Deze gemeentelijke belasting behoort naast de parkeerbelasting tot de algemene dekkingsmiddelen en wordt ingezet voor de taken die de gemeente uitvoert. In de paragraaf lokale heffingen staan de gerealiseerde cijfers en kengetallen over 2024 verder toegelicht, zoals o.a. de gerealiseerde belastingen naar soorten, een overzicht kostendekkendheid riool- en afvalstoffenheffing en de daadwerkelijke lokale lastendruk. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
24
Het gemeentefonds is een fonds op de rijksbegroting waaruit Nederlandse gemeenten (jaarlijks) een algemene uitkering toebedeeld krijgen. Met deze middelen moet de gemeente haar wettelijke taken vervullen conform het niveau dat door de wet is voorgeschreven. Met deze uitkering wordt zowel het bestuurlijke- als ambtelijke apparaat in stand gehouden. Gemeenten krijgen daarnaast van andere ministerie specifieke uitkeringen (Specifieke uitkeringen; SPUKS) voor het vervullen van specifieke taken.
De gemeente is vrij in hoe zei de algemene uitkering besteed. Over de besteding hoeft geen verantwoording afgelegd te worden aan het Rijk. De gemeente heeft in 2024 haar wettelijke taken uitgevoerd, wat is terug te lezen in de 9 programma’s. Middels een raadsinformatiebrief is de raad geïnformeerd over de gevolgen van drie circulaires in 2024. De begroting is hierop middels tussenrapportages in 2024 bijgesteld.
0.8 Overige baten en lasten Wat heeft het gekost?
Lasten/ Baten
Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Verschil
Lasten
182
-180
2
58
-56
182
-180
2
58
-56
-1
0
-1
-10
9
Baten
-1
0
-1
-10
9
Totaal
181
-180
1
48
-47
Product 0.8 Overige baten en lasten Lasten
Baten
Reservering toekomstige loon/prijs indexaties De gemeente houdt rekening met toekomstige indexaties van lonen en prijzen. Hiervoor ontvangt zij ook middelen via de gemeentefonds circulaires. Voor de reserveringen loonindexaties wordt aangesloten bij de CPB-ramingen sector overheid en voor prijsindexaties bij de index materiële overheidsconsumptie (IMOC). De reserveringen toekomstige loon/prijs indexaties zijn in 2024 zowel in de mei- als in de septembercirculaire 2024 bijgesteld.
Bedrag voor onvoorzien Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is de gemeente verplicht om een bedrag voor onvoorzien te ramen in haar begroting. In de (meerjaren-)begroting 2024 heeft Roermond dit bedrag niet per programma, maar voor de begroting als geheel geraamd en voldoet daarmee aan de BBV. Het geraamde bedrag voor de gemeentelijke begroting is laag (€ 1.000), omdat gekozen is om de onvoorziene uitgaven integraal te verantwoorden. Dit bevordert de transparantie en leesbaarheid in de jaarverantwoording. De onvoorziene uitgaven zijn toegelicht in de 9 programma’s, waar deze onvoorziene uitgaven zich in het verslagjaar hebben voorgedaan. Tevens is in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing het weerstandsvermogen geactualiseerd op basis van een actuele inventarisatie van de risico’s.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
25
0.9 Vennootschapsbelasting
Overzicht: Bedrag van heffing voor de vennootschapsbelasting
Lasten/ Baten
Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Verschil
Lasten
83
0
83
-9
92
83
0
83
-9
92
0
0
0
0
0
Baten
0
0
0
0
0
Totaal
83
0
83
-9
92
Product 0.9 Vennootschapsbelasting Lasten
Baten
De vennootschapsbelasting is een directe belasting over de belastbare winst van een onderneming. Als gevolg van de invoering van de ‘Wet modernisering vennootschapsbelastingplicht overheidsondernemingen’ zijn gemeenten verplicht vennootschapsbelasting te betalen voor zover zij een fiscale onderneming drijven. Met deze wet is beoogd om een gelijk speelveld te creëren tussen overheidsondernemingen en private ondernemingen.
De gemeente dient jaarlijks in haar begroting en haar jaarstukken rekening te houden met de vennootschapsbelasting, omdat dit een last is, die onderdeel uit maakt van het stelsel van baten en lasten en het resultaat. De aangifte vennootschapsbelasting wordt jaarlijks, nadat de jaarrekening is vastgesteld, ingediend.
Een gemeente betaalt vennootschapsbelasting over de belastbare winst indien en voor zover zij een fiscale onderneming drijft. Derhalve worden niet alle activiteiten van de gemeente in de vennootschapsbelasting betrokken, maar enkel de activiteiten die voldoen aan de volgende voorwaarden: • Er is sprake van een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid, • Waarbij wordt deelgenomen aan het economische verkeer, en • Er is sprake van een winststreven.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
26
Wat hebben we gedaan in 2024? De volledige speerpunten vanuit programma 0 (wat willen we bereiken/ wat gaan we ervoor doen) vindt u terug op pagina 25-26 in de programmabegroting 2024.
Speerpunt begroting 2024
0.1 Bestuur
Wat hebben we bereikt? De Regio Deal verloopt volgens planning. Op 15 november heeft de minister van VRO de Regio Deal Midden-Limburg aan de Tweede Kamer aangeboden. Hiermee is de het Samenwerkingsconvenant Regio Deal Midden-Limburg definitief. De Rijksbijdrage van € 20 miljoen wordt in twee tranches overgemaakt en de kassier (provincie Limburg) heeft eind 2024 de eerste tranche ontvangen. Werving en selectie voor de bezetting van het Regio Deal Bureau heeft plaatsgevonden en het bureau kan in februari/maart 2025 van start. De inhoudelijke programmalijnen, de governance en de criteria zijn in 2024 verder uitgewerkt en dit wordt ook begin 2025 nog verder opgepakt met het oog op regionale besluitvorming en vaststelling. We zetten concrete stappen om de samenwerking in de Euregio te blijven intensiveren en versterken. Op 26 november 2024 hebben de colleges van Mönchengladbach en Roermond een 10-Puntenplan vastgesteld gericht op de verdere ontwikkeling van de samenwerking tussen onze beide steden. Er zijn al diverse stappen gezet in lijn van dit plan. Ook is de ambtelijke uitwisseling voortgezet en uitgebreid. Tussen beide burgemeesters is intensief contact om de samenwerking te versterken. De overleggen met Niederkrüchten inzake het bedrijventerrein op de voormalige RAF-basis zijn voortgezet.
0.2
Burgerzaken
De pilot rondom het toevoegen van een chatbot aan roermond.nl maakt deel uit van het meerjarenplan dienstverlening. Dit is ook opgenomen in de voortgangsrapportage van het meerjarenplan dienstverlening in de commissie BM van 28 oktober 2024. De pilot is in Q4 2024 succesvol afgerond. Deze heeft als inzicht opgeleverd dat de chatbot in 30% van de vragen in een correct antwoord kan voorzien. Door het toevoegen van de live-chat met een KCC-medewerker kan (tijdens kantoortijden) in 90 - 95% van de gevallen aan de inwoner via de chat een correct antwoord worden gegeven. Met deze 90-95% is de chatbot/ live-chat een succesvol kanaal om, net als via Whatsapp, digitaal met de gemeente te communiceren. Daarom wordt de live-chat functionaliteit toegevoegd aan de chatbot. De chatbot inclusief live-chat wordt in februari 2025 gelanceerd op roermond.nl. Hiermee krijgen inwoners (tijdens openingstijden) direct contact met een KCC-medewerker wanneer de chatbot onvoldoende antwoord geeft.
0.3
Beheer overige gebouwen en gronden
In het Uitvoeringsplan is een concrete methodiek beschreven om te komen tot een (strategisch) vastgoedplan. Deze methodiek wordt in 2025 ingevoerd. Hiermee zijn we beter in staat om de huisvestingsvraag en -aanbod met elkaar te matchen. De huisvesting van de ambtelijke organisatie wordt vooralsnog voorzien op de huidige locaties. In het jaar 2024 zijn er in financiële omvang 15% meer werkzaamheden uitgevoerd dan er gemiddeld in het MJOP uit 2021 staat. Deze werkzaamheden hebben vooral betrekking op het inhalen van de achterstand van voorgaande jaren, schilderwerk en installatiewerkzaamheden bij diverse gebouwen. De voorbereiding voor het opstellen van het nieuwe DMJOP is in 2024 afgerond. Het uitvoeringsplan is in concept gereed en wij vonden dat daar nog aanpassingen in nodig waren namens de gemeente. De implementatie wordt opgestart in 2025 en deze ontwikkeling zal over meerdere jaren doorlopen. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
27
Wat heeft het gekost? Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Vrije Ruimte
0.1 Bestuur
3.058
483
3.541
4.689
-1.148
0.2 Burgerzaken
2.524
241
2.765
3.076
-311
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
2.927
64
2.991
3.060
-69
0.4 Overhead
32.951
624
33.575
33.498
77
0.5 Treasury
391
-461
-70
1.295
-1.365
0.61 OZB woningen
525
116
641
573
68
0.62 OZB niet woningen
329
95
424
458
-34
0.63 Parkeerbelasting
209
-100
109
107
2
0.64 Belastingen overig
15
4
19
152
-133
0.8 Overige baten en lasten
182
-180
2
58
-56
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)
83
0
83
-9
92
43.194
886
44.080
46.957
-2.877
0.1 Bestuur
-143
-300
-443
-1.037
594
0.2 Burgerzaken
-979
-137
-1.116
-1.435
319
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
-2.210
-100
-2.310
-2.382
72
0.4 Overhead
-399
96
-303
-315
12
0.5 Treasury
-414
-782
-1.196
-1.339
143
0.61 OZB woningen
-10.057
-142
-10.199
-10.264
65
0.62 OZB niet woningen
-7.892
-441
-8.333
-8.156
-177
0.63 Parkeerbelasting
-2.639
189
-2.450
-2.478
28
0.64 Belastingen overig
-323
37
-286
-323
37
-154.474
-6.010
-160.484
-161.876
1.392
0.8 Overige baten en lasten
-1
0
-1
-10
9
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)
0
0
0
-0
0
Baten
-179.531
-7.590
-187.121
-189.615
2.494
Resultaat voor bestemming
-136.337
-6.704
-143.041
-142.658
-383
Programma (bedragen x € 1.000)
Lasten / baten
Product
0.0 Bestuur en ondersteuning
Lasten
Lasten Baten
0.7 Alg uitk. en ov.uitk.gemeentefonds
Lasten
0.10 Mutaties reserves
6.122
44.405
50.527
51.243
-716
Baten
0.10 Mutaties reserves
-3.843
-52.266
-56.109
-56.109
0
2.279
-7.861
-5.582
-4.866
-716
-134.058
-14.565
-148.623
-147.524
-1.099
Mutatie reserve Totaal
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
28
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2024 en de begroting (na wijziging) 2024: Saldo
V/N
I/S
127
-28
N
S
466
-449
N
I
-159
N
S
82
N
I
-554
N
I/S
215
111
V
I
107
107
V
I
-204
N
S
-6
N
I
8
V/N
I/S
Product
Onderwerp en evt. korte toelichting
Lasten
Baten
0.1 Bestuur
Personeelslasten SML Hogere personeelslasten waaronder inhuur, hiervoor wordt door de deelnemende gemeente compensatie geleverd.
-155
Pensioenvoorziening bestuur (APPA) Met name door de verlaging van de rente, zien we de dotatie aan de pensioenvoorziening stijgen. Dit zorgt voor extra lasten t.o.v. begroot.
-915
Ambtelijke ondersteuning Bij de verantwoording van de personeelskosten binnen de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financiën in de paragraaf Bedrijfsvoering.
-159
Overig
83
1
Totaal
-1.148
594
Reisdocumenten We hebben meer reisdocumenten verstrekt, hierdoor zijn de leges hoger, maar de opbrengsten ook.
-104
0.2 Burgerzaken
Burgerlijke stand – leges Er zijn onverwacht meer aanvragen leges burgerlijke stand (aktepapieren, huwelijken, e.d.) geweest.
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
Reserve
0
Cluster burgerzaken - Ambtelijke kosten Bij de verantwoording van de personeelskosten binnen de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financiën in de paragraaf Bedrijfsvoering.
-204
Overig
-3
-3
Totaal
-311
319
Onderuitputting salarislasten Er vindt een incidentele onderuitputting salarislasten plaats. Dit komt doordat nog niet alle extra middelen uit de begroting 2024 voor professionalisering vastgoed zijn besteed.
121
121
V
I
Eigenaarsonderhoud gebouwen Door gunstige weersomstandigheden einde 2024 heeft er meer planmatig groot onderhoud plaats kunnen vinden aan gemeentelijke panden (zoals bijv. Stadskantoor).
-249
-249
N
I
56
56
V
I
75
V
I
3
V
I
Meerinkomsten huren en pachten Er is meer huur/pacht overige gemeentelijke gebouwen/ gronden binnengekomen dan begroot, waardoor er een klein voordeel ontstaat. Overig
59
16
Totaal
-69
72
0
0
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
29
Saldo
V/N
I/S
-607
-607
N
I
Rechtskundige adviezen Er is meer hulp bij rechtskundige adviezen nodig geweest.
-152
-152
N
I
Organisatie ontwikkeling Voor de voortgang van de doorontwikkeling van de organisatie is externe deskundigheid ingehuurd. De hiermee verband houdende kosten zijn o.a. gedekt uit het budget organisatieontwikkeling alsmede de niet ingevulde vacatureruimte organisatieadviseur.
-117
-117
N
I
Communicatie en ondersteunende personeelsbudgetten Er is minder gebruik gemaakt van ondersteunende personeels- en communicatiebudgetten. Het gaat bijvoorbeeld om onderuitputting van het opleidingsbudget, wervingsbudget maar ook corporate communicatie en HRM visie.
438
438
V
I
ICT- projecten ICT heeft door capaciteitsgebrek niet alle begrote projecten kunnen opstarten. Hieronder valt de implementatie van een nieuw financieel systeem en bijbehorende licentie kosten. Hiervoor ontvangt u een voorstel voor bestemming resultaat.
410
410
V
I
Overig
105
12
117
V
I
Totaal
77
12
89
V
I
140
V
I
-1.401
N
I
39
V
S
-1.222
N
I
Product
Onderwerp en evt. korte toelichting
Lasten
0.4 Overhead
Doorbelasting salaris kosten Bij de verantwoording van de personeelskosten binnen de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financiën in de paragraaf Bedrijfsvoering.
0.5 Treasury
Reserve
0
140
Uitstaande leningen De gemeente heeft op uitstaande leningen (met name zonnepanelenproject) en spaargeld (Schatkist) een rentevoordeel. Toe te rekenen rente De toe te rekenen rente (het zogenoemde omslagpercentage) is aanzienlijk lager dan verwacht. Daarmee is de doorbelasting van de rente binnen de overhead zeer laag, wat zich hier uit in een nadeel. Echter in de andere programma’s is het voordeel even groot, waarmee dit in het geheel budgettair neutraal is.
Baten
-1.401
Overig
36
3
Totaal
-1.365
143
0
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
30
Product
Onderwerp en evt. korte toelichting
0.6 OZB en overige belastingen
OZB – niet woningen De OZB-inkomsten op niet woningen zijn lager dan begroot. Gedurende het jaar werd een hoger inkomst verwacht en is de begroting hierop aangepast. Pas later in het jaar werd duidelijk dat deze baat niet gehaald zou worden. Parkeer naheffingen De baten uit parkeer naheffingen (boetes) zijn hoger dan verwacht.
0.7 Algemene dekkingsmiddelen
Lasten
Saldo
V/N
I/S
-178
-178
N
S
102
102
V
I
-102
N
I
34
N
I
-144
V/N
I/S
1.392
1.392
V
I
0 1.392
V
I
-47
N
I
-47
N
I
92
V
I
92
V
I
N
I
Baten
Heffingen en vorderingen Heffingen en vorderingen zijn voor een deel oninbaar gebleken.
-102
Overig
5
29
Totaal
-97
-47
Gemeentefonds De overschrijding van baten wordt met name veroorzaakt door de decembercirculaire 2024 Gemeentefonds van het Rijk. In deze circulaire zaten incidentele middelen voor het jaar 2024. Vanwege het late publicatiemoment kan de begroting niet meer worden aangepast, waardoor dit verschil ontstaat. Het overige positieve verschil zit in afrekeningen oude boekjaren (2022 en 2023).
Reserve
0
Overig
0
0
Totaal
0
1.392
0.8 Overige baten en lasten
Overig
-56
9
Totaal
-56
9
0.9 Vennootschapsbelasting
VPB – voorgaande jaren In het kader van de Vennootschapsbelasting zijn over de jaren 2019 t/m 2022 bedragen terug ontvangen, de voorlopige aanslagen van 2023 en 2024 als nog te betalen opgenomen. Dit levert een positief saldo.
92
Overig
0
0
Totaal
92
0
AMR Het financieel overschot van de arbeidsmarktregio MiddenLimburg is gestort in de egalisatiereserve. (De lasten en baten zijn meegenomen in programma 6).3603
-671
-671
Bos en Natuur Het financieel overschot van Bos en Natuur is gestort in de egalisatiereserve. (De lasten en baten zijn meegenomen in programma 5).
-45
-45
Overig
0
0
0
0
Totaal
-716
0
0
-716
N
I
-3.593
2.494
0
-1.099
N
I
0.10 Mutaties reserves
Totaal programma *een negatief bedrag betekent een nadeel t.o.v. de begroting 2024.
0
0
0 0
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
31
Programma 1
Veiligheid Strategisch doel programma Roermond is een stad waar iedereen zich veilig voelt en veilig is. Samen met onze inwoners, ketenpartners, ondernemers en bezoekers werkt de gemeente aan het versterken van de leefbaarheid en veiligheid in Roermond.
Beleidskaders: • Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027. • Uitvoeringsplan integrale veiligheid 2024. • Programmaplan Ondermijning. • Regionaal beleidsplan 2020-2023 Veiligheidsregio Limburg-Noord. • Brandweerbeleidsplan 2020-2023.
Verbonden partijen: • Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN).
Producten:
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
Wat wilden we bereiken? Het beperken en beheersen van risico’s op het gebied van gezondheid en fysieke veiligheid en beperking van de impact op de inwoners bij een incident. En in het geval van een crisis vindt er een snelle en adequate opschaling plaats.
1.2 Openbare orde en veiligheid
Wat wilden we bereiken? Inwoners en bezoekers van Roermond moeten veilig zijn en zich veilig voelen in onze gemeente. We investeren fors op preventie maar begrenzen waar dit nodig is. We komen steeds meer aan de voorkant van het proces door slim gebruik te maken van informatie over daders, netwerken, delicten, plaats en tijd om gericht in te kunnen grijpen. We dragen ook actief uit dat veiligheid een gezamenlijke verantwoordelijkheid is: van zowel gemeente als de inwoners, ondernemers en andere partners.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
32
Wat hebben we gedaan in 2024? De volledige speerpunten vanuit programma 1 (wat willen we bereiken/ wat gaan we ervoor doen) vindt u terug op pagina 33-35 in de programmabegroting 2024.
Speerpunt begroting 2024
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
Wat hebben we bereikt? De veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN) oefent in de zogenaamde koude fase regelmatig met alle partners om een eventuele ramp of crisis zo effectief mogelijk te kunnen bestrijden. Zo heeft in Q1 een oefening plaatsgevonden die in het teken stond van stroomuitval en in Q4 2024 een oefening met alle hulpdiensten die in het teken stond van extreem weer bij een evenement. De VRLN beoogde in december 2024 een besluit te nemen inzake de bouw van een nieuwe brandweerkazerne, dit is echter niet haalbaar gebleken. Momenteel wachten de partijen op een financieel voorstel vanuit OML. Deze wordt verwacht in Q1 2025. Waarna in Q2 2025 besluitvorming vanuit ambulancezorg en VRLN kan plaatsvinden over de vestiging op Spickerhoven.
1.2
Openbare orde en veiligheid
Begin 2024 is het IVP 2024-2027 vastgesteld waarin drie strategische thema’s zijn geprioriteerd: ondermijning, digitale veiligheid en maatschappelijke onrust. Onderstaand een opsomming op hoofdlijnen van de inspanningen die op deze 3 thema’s zijn verricht. Het uitvoeringsprogramma (UVP) 2024, het Programmaplan Ondermijning en Plan van aanpak Maasplassen zijn vastgesteld. Het herijkte Bibob beleid is vastgesteld. Het Bibob-team is ingericht, waarbij we in het belang van de aanpak van ondermijning dit instrument stapsgewijs uitrollen en breder toepassen. Om de kennis en het bewustzijn in de organisatie te vergroten heeft het Bibob-team diverse presentaties verzorgd voor de collega’s en vak afdelingen. Rondom de Maasplassen zijn succesvolle integrale handhavingsacties uitgevoerd en weten partners elkaar steeds beter te vinden. Veiligheid is meer zichtbaar, waardoor signalen van onze ketenpartners de gemeente steeds vaker bereiken. Om extra te kunnen investeren op het voorkomen van de ‘jonge aanwas’ die afglijden in de criminaliteit, heeft een succesvolle lobby richting het Ministerie van Justitie en Veiligheid plaatsgevonden. Dit heeft geleid tot de toekenning van de middelen voor Preventie met Gezag 2024-2027 en de aanstelling van een projectleider Preventie met Gezag.
Medio 2024 is een beleidsadviseur openbare orde en veiligheid gestart in het team Veiligheid, met het taakaccent digitale Veiligheid. Het Team Bevolkingszorg (TBZ) heeft deelgenomen aan een oefening “Uitval vitale infra”. In 2024 is het startjaar van het programma Hackshield succesvol afgerond. In samenwerking met scholen, de bibliotheek, jeugd- en jongerenwerk hebben de leerlingen hieraan deelgenomen. Hiermee is geïnvesteerd in het vergoten van de bewustwording op het gebied van digitale veiligheid onder de jongeren. In 2024 zijn diverse trainingen gegeven aan professionals op het gebied van polarisatie en radicalisering. De methodiek voor de persoonsgerichte aanpak op het gebied van Contra Terrorisme, Extremisme en Radicalisering (CTER) is beschreven en wordt in 2025 vastgesteld. Naast de drie strategisch geprioriteerde thema’s is ingezet op het veilig houden van de wijken vanuit een gebiedsgerichte aanpak. Diverse panden en woningen zijn gesloten na het vinden van drugs of gevaar voor de openbare orde en veiligheid. Voor handhaving van de openbare orde is meerdere keren cameratoezicht ingezet. Om een openbare orde escalatie te voorkomen, is een veiligheidsrisicogebied ingesteld bij de Stationsomgeving. Het coffeeshopbeleid is uitgevoerd inclusief de bijbehorende juridische procedures.
Ook is stevig ingezet op de integrale aanpak om straathandel in het centrum van Roermond te voorkomen als gevolg van het sluiten van de coffeeshops. Er zijn in 2024 voorbereidingen getroffen (opstellen beleidsregel, procesbeschrijving en aanpassing APV) voor de implementatie van de Wet aanpak woonoverlast in 2025. Hiermee hebben we een instrument in de integrale aanpak (vanuit leefbaarheid, veiligheid, ruimte, sociaal) van de woonoverlastproblematiek. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
33
1.2
Speerpunt begroting 2024
Wat hebben we bereikt?
Openbare orde en veiligheid
Hoewel in 2024 veel inspanningen zijn gerealiseerd die bijdragen aan de ambities en doelstellingen uit het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027, is gebleken dat de uitdaging groot is om te balanceren tussen de dagelijkse, acute, wettelijk verplichte openbare orde vraagstukken (basis veiligheid) en de inzet op de ontwikkeling binnen de drie geprioriteerde thema’s. In combinatie met een aantal personeelswisselingen inherent aan de huidige arbeidsmarkt, is gebleken dat vooral in de basisveiligheid een grote opgave ligt met betrekking tot het beschrijven en/of actualiseren van werkprocessen, samenwerkingsafspraken en beleidsstukken. Dit betekent dat in 2025 met name geïnvesteerd wordt op inspanningen die bijdragen aan de overkoepelende ambitie uit het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027: ‘de basis op orde’ De in 2024 gestarte gezamenlijke weegtafel is inmiddels een vast onderdeel van de werkwijze binnen het Zorg- en Veiligheidshuis Midden-Limburg (ZVHML). Daarnaast is in 2024 gestart met het screeningsoverleg mensenhandel waarin met een aantal betrokken ketenpartners de aangebrachte casuïstiek beoordeeld wordt of deze in aanmerking komt voor een aanpak door de zorg coördinator van het ZVHML. Het vergunning-, toezicht- en handhavingsbeleid Omgevingswet wordt in 2025 geactualiseerd.
De integrale afstemming wordt gerealiseerd via de jaarprogramma’s van het ruimtelijk domein en leefbaarheid en veiligheid. In Q2 2025 is de vaststelling van een uitvoeringsplan handhaving (stadstoezicht) voorzien.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
34
Wat heeft het gekost? Primaire begroting 2024
Begrotingswijziging 2024
Bijgestelde begroting 2024
Realisatie 2024
Vrije Ruimte
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
5.292
98
5.390
5.447
-57
1.2 Openbare orde en veiligheid
5.851
756
6.607
6.519
88
11.143
854
11.997
11.966
31
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
0
0
0
1
-1
1.2 Openbare orde en veiligheid
-1.042
-490
-1.532
-1.514
-18
Baten
-1.042
-490
-1.532
-1.513
-19
Resultaat voor bestemming
10.101
364
10.465
10.453
12
10.101
364
10.465
10.453
12
Programma (bedragen x € 1.000)
Lasten / baten
Product
1.0 Veiligheid
Lasten
Lasten Baten
Totaal
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2024 en de begroting (na wijziging) 2024: Lasten
Baten
Overig
-57
-1
Totaal
-57
-1
Overig
88
-18
Totaal
88
-18
31
-19
Product
Onderwerp en evt. korte toelichting
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
Afwijking baten en lasten < € 100.000
1.2 Openbare orde en veiligheid
Afwijking baten en lasten < € 100.000
Totaal programma
Saldo
V/N
I/S
-58
N
I
-58
N
I
70
V
I
0
70
V
I
0
12
N
I
Reserve
0
*een negatief bedrag betekent een nadeel t.o.v. de begroting 2024.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
JA ARVERANTWOORDING 2024
35
Programma 2
Verkeer, vervoer en waterstaat Strategisch doel programma Roermond blijft de komende jaren inzetten op het stimuleren van duurzame en actieve mobiliteit zoals (elektrische) deelmobiliteit, lopen en fietsen om daarmee bij te dragen aan een bereikbare, verkeersveilige, leefbare en gezonde stad voor inwoners, forenzen en onze bezoekers. Hierbij wordt de openbare ruimte duurzaam ingericht en nodigt deze uit tot wandelen, fietsen, buitenspelen en ontmoeten. Voor verkeer en mobiliteit is onze leidraad de visie en doelstellingen uit het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoerplan (GVVP). Naast het GVVP als breed beleidskader vertaalt de gemeente ook beleid uit het Verkeersveiligheidsplan, Parkeervisie- en parkeerbeleidsplan en het uitvoeringsbeleid laadinfrastructuur naar concrete acties, projecten en initiatieven.
Beleidskaders: • Gemeentelijk Verkeer en Vervoerplan (2017) • Duurzaamheidsvisie Roermond (2017) • Verkeersveiligheidsplan (2020) • Parkeervisie, Parkeerbeleidsplan en Nota parkeernormen (2020-2021) • Uitvoeringsregels Langzame en Actieve deelmobiliteit (2021) • Uitvoeringsbeleid laadinfrastructuur elektrische voertuigen (2022) • Beheerplannen: - Algemeen - Verhardingen - Civieltechnische kunstwerken - Havens en waterpartijen - Wegmeubilair - Verkeersvoorzieningen
Verbonden partijen: • Enexis Holding N.V. • N.V. Waterleiding Maatschappij Limburg (WML) • Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW) • Veiligheidsregio Limburg-Noord • Expertise Centrum GEO (ECGEO)
Producten:
2.1 Verkeer en vervoer
Wat wilden we bereiken? Roermond staat voor een groene, gezonde en aangename gemeente om te wonen, te werken en te leven. Hier past een leefomgeving en openbare ruimte bij die uitnodigt tot wandelen, fietsen, buitenspelen en ontmoeten. Dit betekent dat de openbare ruimte van een dusdanige kwaliteit moet zijn dat deze activiteiten worden gestimuleerd en dat het buiten op straat ‘goed toeven’ is. De gemeente streeft naar een mobiliteitstransitie om daarmee de leefbaarheid in brede zin te verbeteren. Stimuleren van (elektrische) deelmobiliteit, meer gebruik van de fiets, lopen en het openbaar vervoer en minder gebruik van de auto door zowel inwoners als bezoekers. Dit moet bijdragen aan verbetering van de doorstroming en bereikbaarheid enerzijds en een leefbare, gezonde, duurzame en verkeersveilige gemeente anderzijds. We werken nadrukkelijk samen met externe partners zoals de BIZ-zen, Citymanagement, Midden Limburg Bereikbaar, bedrijventerreinen, wijk- en dorpsraden, Arriva, NS, Prorail, Mobiliteitsraad, projectontwikkelaars, corporaties etc., maar ook Rijk, provincie en (Eu)regio.
2.2 Parkeren
Wat wilden we bereiken? Parkeren blijft een belangrijke schakel in de bereikbaarheidsketen en speelt ook een belangrijke rol in de ambitie naar een mobiliteitstransitie en het faciliteren van ruimtelijke en economische ontwikkelingen in Roermond. Een transitie gericht op toenemend gebruik van andersoortig vervoer zonder dat het functioneren van de binnenstad hieronder leidt. Parkeerbeleid kan en moet hierin sturend zijn door bijvoorbeeld goede maatregelen voor het fietsparkeren en eigentijdse, realistische parkeernormen.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025
GEMEENTE ROERMOND
36
2.3 en 2.4 (Economische) Havens en waterwegen
Wat wilden we bereiken? Een goede infrastructuur van onze havens en waterwegen zorgt ervoor dat Roermond haar logistieke keten binnen Europa versterkt. De Maas is hierbij een belangrijke vervoerscorridor die verbeterd dan wel versterkt moet worden. Zo kan de haven beter benut worden en zal er meer transport van de weg naar het water bewerkstelligd worden (Modal Shift). Hierdoor neemt de verkeersdruk op het wegennet rondom Roermond af. Om dit te kunnen bereiken is het noodzakelijk om bedrijven en havens rondom deze vervoerscorridor te beschermen tegen hoogwater. Op recreatievlak zetten we in op aantrekkelijke recreatieve havens en via de inzet van Limburg Marketing aan de promotie en gebruik van de cruiseterminal door riviercruises.
2.5 Openbaar vervoer
Wat wilden we bereiken? Een goed functionerend openbaar vervoersysteem is belangrijk voor de totale bereikbaarheid van de stad (trein en bus). Immers, openbaar vervoer is een goed alternatief voor de auto en draagt daarmee bij aan de mobiliteitstransitie die de gemeente voor ogen heeft.
Wat hebben we gedaan in 2024? De volledige speerpunten vanuit programma 2 (wat willen we bereiken/ wat gaan we ervoor doen) vindt u terug op pagina 37-39 in de programmabegroting 2024.
2.1
Speerpunt begroting 2024
Wat hebben we bereikt?
Verkeer en vervoer
De stand van zaken van de verschillende regionale fietsroutes: IJzeren Rijn: groen licht van provincie en ministerie van provincie en ministerie om ondanks ontbreken formele toezegging uit België toch te starten met de planvoorbereiding (onderzoeken en ontwerp) binnen de met het Ministerie afgesproken kaders. Fietsbrug Leeuwen-Buggenum: bestuurlijke afspraak tussen provincie en gemeenten om gezamenlijk de maatschappelijke kosten-baten analyse (MKBA) te actualiseren om meerwaarde aan te tonen (2025). Linne-Merum: € 375.000 in de begroting opgenomen (50% van geraamde kosten). In 2024 is er nog geen cofinanciering vanuit de Provincie bereikt. Nader overleg met provincie volgt in 2025. Het structureel uitbreiden van de stallingscapaciteit voor fietsers in de omgeving Neerstraat is door tijdelijke uitbreiding van stallingscapaciteit inmiddels gerealiseerd (Stenen Trappen). De fietsenrekken in de stalling Roercenter zijn in de laatste week van 2024 vervangen. Door enerzijds uitbreiding van het aantal extra elektrische deelfietsen van 4 naar 10 en het veelvuldig gebruik van de 4 elektrische deelauto’s door medewerkers van de gemeente, is bijgedragen aan de verduurzaming van de zakelijke kilometers binnen onze eigen organisatie. Het onderzoek naar haalbaarheid en implementatie voor een nieuw systeem voor publieke deelmobiliteit is gestopt.
De oorzaken hiervan zijn de veranderende wetgeving en de onduidelijkheid over subsidie vanuit het Rijk en daarmee samenhangend het ontbreken van een sluitende business case. Het onderzoek wordt vooralsnog niet opnieuw opgestart. Het project OV-verlichting omzetten naar ledverlichting is lopende en wordt vervolgd in 2025 en verder. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 18 juni 2025