Commissie advies RU8 Krediet monocontainers

Naam commissie:

Commissie Ruimte

Datum commissievergadering:

20 januari 2021

Fracties afwezig bij commissiebehandeling: LVR GL CDA DS VVD

D66

SP

SPR

DENK

Advies commissie: Is dit onderwerp rijp voor behandeling in de gemeenteraad?

Ja

Nee

n.v.t.

Onderwerp:

Krediet monocontainers

Wijze van agendering voor de raad: hamerstuk bespreekstuk

n.v.t.

Woordvoering vindt plaats door de vertegenwoordiger van LVR, GL, CDA, DS, VVD, D66, SP en SPR. Enkele door de verschillende fracties gemaakte opmerkingen zijn: DS constateert dat, in tegenstelling tot hetgeen in het implementatieplan staat, er geen sprake is van een geruisloze overgang op 1 januari jl. van de afvalinzameling door de huidige dienstverlener naar Van Kaathoven. DS informeert naar de consequenties voor de begroting als de containers in één keer worden aangeschaft in plaats van gefaseerd. Tevens wil DS graag vernemen waar de informatiepunten worden ingericht, de kosten van het monteren en koppelen van de chip en op welke wijze de burger verder wordt meegenomen in de communicatie. VVD informeert waarom het voorstel nu voorligt, waarom is deze discussie niet in december jl. gevoerd of bij de begrotingsbehandeling. VVD informeert wat er gebeurt met de tarieven van de afvalstoffenheffing, is er sprake van een structurele verhoging. VVD vindt het ondoorzichtig zoals het nu wordt gepresenteerd. VVD informeert of in de tussentijd nog iets met de container kan worden gedaan (tussenschot er bijvoorbeeld uithalen) en wat met de informatie uit de chip wordt gedaan. D66 merkt op dat de gemeente ook afhankelijk is van wat er buiten de gemeentegrenzen gebeurt, bijvoorbeeld het invoeren van statiegeld op kleine flesjes.

D66 informeert hoeveel kleding extra is ingezameld en wat gedaan wordt met de huidige afvalcontainers (kunnen deze bijvoorbeeld gerecycled worden). SP constateert dat het helemaal niet zo’n soepele overgang is en dat vereist goede communicatie. SP wil graag meer duidelijkheid over de wijze waarop het gefinancierd gaat worden en heeft nog een aantal vragen, mede naar aanleiding van de beantwoording van de commissievragen van de heer De Kunder. Waarom is bijvoorbeeld voor een afschrijftermijn van twee jaar gekozen, hoe transparant is het om Van Kaathoven de aanbesteding te laten verrichten voor de aanschaf van de nieuwe bakken, welk budget is geraamd om een gedragsverandering van producent en consument te bewerkstelligen.

SPR merkt op dat veel te laat begonnen is met het opnieuw aanbesteden, de containers hadden er al vanaf 1 januari jl. moeten zijn. SPR merkt op dat voorgesteld wordt de bakken nu meteen te chippen, maar dat de raad nog geen besluit heeft genomen over het al dan niet invoeren van diftar. Tevens informeert SPR of er een slot op de containers komt in het geval de containers aan de straat staan en er per gewicht betaald moet gaan worden. LVR merkt op dat het aan de raad te danken is dat over dit voorstel wordt gepraat. LVR informeert naar de datum waarop het voorstel is geaccordeerd door het college en naar de wijze van inzameling bij appartementen en flats. LVR merkt op dat met de chips al een voorschot wordt genomen op de diftar-systematiek, maar de raad moet volledig vrij zijn om te debatteren over het al dan niet invoeren van diftar. LVR informeert naar de meerwaarde van de chips, waar landt die informatie en waar wordt deze voor gebruikt. Tevens informeert LVR wat het kost om containers zonder chips aan te schaffen en wat het kost om de chips later aan te brengen. LVR overweegt om een amendement in te dienen om de chips niet nu al in de containers te verwerken. GL informeert wat het recyclen of doorverkopen van de containers oplevert en of de mogelijkheid van het verwijderen van het tussenschot (zodat een monocontainer ontstaat) ook is onderzocht.

Tevens informeert GL of het chippen van de containers nu al noodzakelijk is en of daarmee de privacy voldoende is gewaarborgd. CDA merkt op dat de huidige duocontainers al in 2016 waren afgeschreven en het besluit tot herinvestering is uitgesteld in afwachting van het afvalbeleid. CDA wil graag beter inzicht in de financiële consequenties (bijvoorbeeld van de rentekosten, afschrijving, mogelijke opbrengst oude duocontainers), voorkomen moet worden dat door de ondergrens van de algemene reserve wordt gezakt. Wethouder Evers gaat in op de vragen en opmerkingen. Hij gaat onder andere in op de financiële gevolgen voor de begroting, de reden waarom het voorstel nu voorligt, de keuze voor de informatiepunten, de inzameling van textiel, de mogelijkheden voor verkoop en/of verwerking van de huidige containers, de wijze van aanbesteding voor de aanschaf van de nieuwe containers en de voorlichting die corona-proof plaatsvindt. Wethouder Evers deelt mede dat wordt voorgesteld om de grote diversiteit aan duobakken in de gemeente Roermond nu in één keer te vervangen zodat er een goed kwalitatief product staat. De huidige voorgestelde veranderingen betreffen alleen huishoudens met een duocontainer, dus niet voor de inwoners van flats en appartementen die gebruik maken van een afvalemmer.

Wethouder Evers benadrukt het belang van het chippen voor het containermanagementsysteem, wat onder andere zorgt voor een goede dienstverlening aan de inwoners. Hij deelt mede dat de chips niet door derden kunnen worden gelezen, alles verloopt conform de AVG en hij voorziet dan ook geen problemen met privacy. Op de groene flap worden de kosten van het chippen nader uitgesplist. Daarbij wordt onder andere ingegaan op de kosten van de chip zelf en de kosten voor het monteren. Verder wordt ook inzicht gegeven in de kosten van het nu meteen plaatsen van de chips in de containers en de kosten wanneer dit op een ander moment plaatsvindt. De hoogte van de afvalstoffenheffing wordt voor een groot gedeelte bepaald door de kapitaalslasten, de ontwikkelingen rondom het milieupark en de verwerkingskosten. In het geval er andere belangrijke componenten zijn voor het bepalen van de hoogte van de afvalstoffenheffing worden deze vermeld op de groene flap.

Wethouder Evers zegt toe op de groene flap de besluitvorming in het college en de publicatie ervan nog eens goed te duiden. Tevens zegt hij toe dat zal worden nagegaan of er nog vragen van de SP onbeantwoord zijn gebleven. Indien dat het geval is, zullen deze op de groene flap van een antwoord worden voorzien. De commissie acht dit stuk rijp voor behandeling in de raad. Agendering als bespreekstuk _________________________________________________________________________________ Standpunt college: Geachte raadsleden, Op 25 januari j.l. heeft uw commissie ruimte gesproken over het raadsvoorstel krediet monocontainers. Hierbij beantwoordt het college de nog openstaande vragen en de gevraagde nadere toelichting. Financiële consequenties In de investeringsplanning is uitgegaan van een vervanging van de bakken over een periode van 2 jaar. In de jaren 2021 en 2022. Op basis van het voorliggend raadsvoorstel wordt de omwisselactie binnen 1 jaar in 2021 uitgevoerd. Hiervoor is het nodig dat een deel van de investeringsmiddelen (een bedrag van € 700.000,-) een jaar naar voren wordt gehaald. Dat gebeurt middels de begrotingswijziging zoals voorgesteld. Met het naar voren halen van investeringsmiddelen verschuift ook een deel van de hiermee samenhangende kapitaallasten (rente en afschrijving) naar voren.

De afschrijving van deze kapitaalslasten bedraagt 10 jaar, omdat dat de levensduur van de containers is. Op basis van deze kapitaallasten stijgt de afvalstoffenheffing vanaf 2022 met € 5,72. Afval is een gesloten exploitatie, eventuele voordeligere contracten en nadelige effecten zoals marktfluctuatie of stijging van marktprijzen hebben ook effect op de afvalstoffenheffing. Bekende ontwikkelingen die negatief effect hebben op de afvalstoffenheffing zijn de stijgende verwerkingskosten van afvalstromen op het milieupark. In zowel de jaarrekening 2020, kadernota 2021 en de aanloop naar de nieuwe tarief verordening zal worden aangegeven welke ontwikkelingen worden verwacht en waar nodig zullen de effecten voor de afvalstoffenheffing hierin worden meegenomen. Vervanging totale voorraad containers Het voorstel is om de totale voorraad containers te vervangen omdat de oude duo containers zijn afgeschreven sinds 2016 en niet allemaal geschikt zijn voor grebber belading waardoor er de kans bestaat dat deze containers snel weer kapot zullen gaan, daarnaast hebben ook niet alle containers een chipnest. Ook staan er verschillende soorten containers uit binnen de gemeente Roermond die allemaal in kaart moeten worden gebracht omdat er geen gebruik wordt gemaakt van een containermanagementsysteem.

De tussenschotten zorgen voor stevigheid van de containers, bij het verwijderen is het mogelijk dat deze sneller stuk zullen gaan. Door alle containers te vervangen hoeft de gemeente de komende jaren nog maar een minimaal aantal aan containers te vervangen, dat bespaart kosten.

Opbrengsten oude containers De oude containers zijn op twee manieren nog winstgevend: Optie 1: verkoop als totale container

Optie 2: Verschroten container en recyclen componenten

Verwachte netto opbrengst van € 63.000

Verwachte netto opbrengst afhankelijk van de olieprijzen € 77.175

Deze opbrengsten zullen eenmalig ten gunste van de exploitatie afval worden geboekt. Chippen van containers en containermanagement De levering van de nieuwe monocontainers vindt plaats in tranches van 5000 containers per week. Dat geldt ook voor de uitzet van de nieuwe monocontainers. De monocontainers worden de dag voor inzameling van de duocontainers bij de inwoners geleverd. Vervolgens worden de duocontainers leeggemaakt en daarna worden ze opgehaald. Op locatie bij de inwoner worden de containers gechipt en geregistreerd in het containermanagement systeem (software). Ook wordt in dit systeem de barcode op de container en de seriecode van de container geregistreerd. Het chippen is belangrijk om goed in kaart te brengen welke containers op welke locatie staan, zodat oneigenlijk gebruik of illegale activiteit wordt uitgesloten. Doordat de containers gechipt zijn en er een registratiesysteem aanwezig is op het voertuig wordt ook inzichtelijk of de containers wel/niet zijn leeggemaakt, dit voorkomt discussies met inwoners over of de container al dan niet geleegd is. Dat maakt de service verlening naar inwoners gemakkelijker. De inzamelvoertuigen hebben een registratiesysteem dat doordat de container gechipt zijn deze herkent als container van de gemeente Roermond. Op die manier weten we ook precies wanneer de container is leegemaakt.

Diftar is heel nadrukkelijk nog niet aan de orde, maar het CMS en de chips bieden straks wel een eventuele mogelijkheid tot koppeling met de BSGW als uw gemeenteraad daartoe mocht besluiten. Kostenoverzicht aanschaf en montage chips omwisselactie 2021 Omschrijving Chip incl. montage als onderdeel van de omwisselactie van duo naar mono containers

aantal

Toelichting

39.000 stuks

€ 2,99 per container

Totaal

€ 116.610,00

Kostenoverzicht aanschaf en montage chips achteraf Omschrijving Chip incl. montage, koppeling en nazorg ronde

aantal

Toelichting

39.000 stuks

€ 7,50 per container

Totaal

€ 292.500,00

Mocht op een later moment besloten worden om over te gaan tot chippen van de bakken zal eerst een goede registratie aan de orde zijn van de bakken, dit is een arbeidsintensief proces hetgeen extra kosten met zich mee brengt. Omdat dat nu niet direct gebeurd is zullen alle containers op locatie moeten worden gechipt en gekoppeld aan het container management systeem. Dit brengt extra

kosten met zich mee. De kosten voor het achteraf aanbrengen van een chip op de container bedragen +/- € 7,50 per container. Deze prijs is inclusief de chip en 1 naronde. Chips en privacy De chip is gekoppeld aan een adres (objectgegevens) en niet aan persoonsgegevens. De chip wordt gebruikt om de containers te beheren (containermanagement) en te zien wanneer deze worden aangeboden. Gegevens zijn niet openbaar en in het bezit van de gemeente Roermond zelf. De gemeente kan niet zien hoeveel restafval wordt aangeboden per container. De containers worden bij inzameling niet gewogen. De chips zorgt er alleen voor dat de container wordt herkend bij inzameling en wordt leeggemaakt. Op die manier voorkomen we ook dat er oneigenlijke containers worden ingezameld in de gemeente Roermond. Communicatie naar inwoners Inwoners ontvangen over het maken van de keuze voor een 140L of 240L container een brief per adres met daarin een unieke code, ook kunnen inwoners de keuze maken via een telefonische helpdesk of via een van de inloopvoorzieningen in de wijken. Na het maken van de keuze ontvangen inwoners een brief per adres over de omwisseling. Hoe de monocontainers worden aangeboden en wanneer en hoe de duocontainers worden opgehaald. Inwoners ontvangen ook een afvalkrant en digitale afvalwijzer waarin de nieuwe routes worden gecommuniceerd die per 1 juli zullen gaan gelden.

Ook zal er op sociale media, via de nieuwsbrief en buurtpost van de gemeente aandacht zijn voor de omwisseling en de inzameling middels monocontainers op vanaf 1 juli. Publicatie openbaar collegestuk 7 januari 2021 Het collegestuk van 7 januari 2021 is inmiddels gepubliceerd. Vragen SP fractie

1. Hoe kan het gemeentebestuur een beslissing nemen over formaten containers, als er geen heldere calculatie is van kosten? De calculatie van de kosten is bekend. Het kredietvoorstel is hiervan het resultaat. 2. Kapitaallasten slechts in twee jaren afgeschreven? Nee. Zie hiervoor de uitwerking onder de paragraaf: financiële consequenties. 3. Bedrag verhandeling? Zie hiervoor de uitwerking onder de paragraaf: opbrengsten oude containers

4. Bij welke firma’s gaan we de containers aanschaffen? Dat is onderdeel van de opdracht van Van Kaathoven. De specificaties zijn besproken met de gemeente en voldoen aan eisen die gesteld dienen te worden voor inzameling middels grebbervoertuigen.

5. Hoe transparant is het als VK dat doet? De keuze om Van Kaathoven deze opdracht te gunnen is onderdeel van de herzieningsclausule van de aanbesteding inzameling huisvuil. Op deze manier kan de gemeente Roermond inwoners snellere levering van containers garanderen en is de benodigde kennis bij de inzamelaar optimaal ingezet. Een eigen aanbesteding starten voor de aanschaf van monocontainers had meer dan 8 maanden geduurd. 6. Fysieke inspanning inlooppunten? Wij zijn voornemens om corona proof vanaf 22 februari diverse wijken aan te doen om inwoners de mogelijkheid te geven in gesprek te gaan over de nieuwe bakken, ondersteuning te krijgen bij het scheiden en hulp bij het maken van een keuze over de 140L of 240L bakken.

7. Welke acties heeft het college ondernomen/ voornemens te ondernemen om afval in verpakkingen te voorkomen? Deze verantwoordelijkheid ligt met name bij de producenten van verpakkingsafval. Vanuit de VNG is er speciale aandacht voor het verminderen van verpakkingsafval door producenten. Het afvalfonds is verantwoordelijk voor de heffing van de afvalbeheersbijdrage verpakkingen. De gemeenten ontvangen van het afvalfonds vergoedingen voor de inzameling en verwerking van het verpakkingsafval.