C 051 NMFL industrieterrein Elmpt.pdf

College B&W gemeente Roermond en de Gemeenteraad van de gemeente Roermond postbus 900 6040 AX Roermond

Roermond: 21 februari 2022 Betreft: Grootschalig industrieterrein in Elmpt Van: Kenmerk: 22.06 / GL / 292.14.9 Bijlagen: Bijlage 1: Definitief bezwaar tegen de windturbines in Elmpt Bijlage 2: Anregungen zur geplanten “Änderung des Europäischen Vogelschutzgebietes (DE-4603-401) Schwalm-Nette-Platte mit Grenzwald u. Meinweg”

Geacht College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Roermond, geachte leden van de gemeenteraad Roermond, De Natuur en Milieufederatie Limburg (NMFL) en de Milieu- en Heemkundevereniging Swalmen (MHVS) maken zich ernstig zorgen over de plannen voor een enorm industrieterrein in Elmpt, op slechts enkele kilometers afstand van de gemeente Roermond. Wij lichten onze bezwaren in deze brief verder toe. De voorliggende plannen in het kort Op het enorme terrein van de voormalige Britse luchtmachtbasis bij de Duitse grensplaats Elmpt moet de komende vijftien jaar een bedrijventerrein verrijzen van ongekende omvang (zie de schets en de visualisatie op de volgende bladzijde). Op meer dan 150 hectare moeten zich de komende tien tot vijftien jaar tientallen bedrijven vestigen. Van detailhandel tot groothandel, van maakindustrie tot logistiek, van start-ups tot volgroeide techbedrijven: Javelin Park, zoals het project is genoemd, moet straks het kloppende ondernemershart van de Duitse grensstreek ten oosten van Roermond worden. De Engelse ontwikkelingsmaatschappij Verdion heeft naar verluid 500 miljoen euro voor een deel van het terrein van de voormalige luchtmachtbasis RAF Brüggen betaald. Dit geld is beschikbaar gesteld door het Canadese zorgpensioenfonds HOOPP. Voor de gebouwen geldt tot nu toe geen enkele beperking aan de maximale grootte of hoogte.

De voormalige start- en landingsbaan inclusief hangars (in totaal circa 250 ha) zijn bedoeld voor hernieuwbare energie, met onder meer zeven megawindturbines. De 100 ha golfbaan aan de zuidwestkant van de voormalige vliegbasis blijft als zodanig gehandhaafd evenals circa 250 ha natuur aan de westzijde.

Schets van het industrieterrein (bron: https://www.ege-elmpt.de/projekt/das-ist-geplant/).

Visualisatie van het industrieterrein en de windturbines (bron: Hans Heijnen).

Industrieterrein middenin het Grenspark is strijdig met de doelstellingen van dit park Het Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette (zie de kaart op de volgende bladzijde en de verbeelding hieronder) is opgericht om de grensoverschrijdende samenwerking te verbeteren. Het uiteindelijke doel is het realiseren van een regionale grensoverschrijdende identiteit, die gebaseerd is op de verscheidenheid van de natuur- en cultuurlandschappen binnen het Grenspark en het karakter van de mensen die hier leven. Het gaat onder meer om een circa 10.000 ha groot bosgebied met vele waardevolle natuurgebieden zoals de Krickenbecker Seen, Brachter Wald, Lüsekamp en Boschbeek. Direct aansluitend hieraan bevinden zich aan de Nederlandse kant het Nationaal Park De Meinweg en belangrijke natuurgebieden, zoals de Jammerdaalse- en de Groote Heide bij Venlo en het Haeselaarsbroek in Echt. Eén van de belangrijkste doelen van de grensoverschrijdende samenwerking is het behoud en de ontwikkeling van deze karakteristieke natuur en cultuurlandschappen. Het realiseren van een mega industrieterrein, dat als een spie in de groene band in de grensregio is gelokaliseerd, is tegenstrijdig met deze doelen.

De recreatiemogelijkheden voor de plaatselijke bevolking zullen met de komst van een industrieterrein ernstig ingeperkt worden; daarnaast zijn de plannen een gemiste kans voor de uitbreiding van Nationaal Park de Meinweg. De logistieke hallen en de windturbines zullen een funeste uitwerking hebben op de landschappelijke kwaliteit van het gebied en zullen daarnaast een grote mate van lichtvervuiling en geluidsoverlast veroorzaken. Daarbij zal de druk op de aanwezige bijzondere vogelpopulaties toenemen (zie ook bijlage 1).

Ligging van de natuurgebieden in het Grenspark Maas-Swalm-Nette1 met rood omcirkeld de locatie van het industrieterrein.

1

Overgenomen uit: Akkermans, R., W. Dekker, O. Op den Kamp, M. de Ponti, L. Reyrink & S. Weich (redactie), 2017. Natuur voor elkaar – in het Grenspark Maas-Swalm-Nette, Stichting Natuurpublicaties Limburg, Maastricht.

Enorme toename verkeer leidt tot verkeersinfarcten De initiatiefnemer Verdion verwacht circa 8.000 arbeidsplaatsen te creëren. Gevolg van alle activiteiten op het bedrijventerrein is, dat er circa 20.000 (!) motorvoertuigen per etmaal extra komen, waarvan ongeveer de helft vrachtverkeer is. Hierdoor zal grote druk op de infrastructuur in de regio ontstaan: de files op de autosnelwegen richting Mönchengladbach, Maastricht en Venlo zullen verergeren. Maar met name de files in Roermond op de stedelijke N280 zullen groter worden: veel van het verkeer naar het industrieterrein zal vanuit Rotterdam via Eindhoven en Weert door Roermond gaan. De N280 tussen de Outlet en de stad zal hier helemaal dichtslibben en hier is geen plaats voor verbreding. Daarbij zal de verkeersdruk op Roermond nog extra toenemen vanwege de aanwezigheid en geplande uitbreiding van de aanwezige containerhaven (BCTN en Kalle&Bakker) waarvan de bedrijven in Elmpt/Niederkrüchten gebruik zullen gaan maken. Verhoogde stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden De enorme toename van verkeer zoals hierboven beschreven zal naast verkeersinfarcten leiden tot een verhoogde stikstofdepositie op de toch al met stikstof overbelaste Natura 2000-gebieden Meinweg, Roerdal en Swalmdal. Daarnaast liggen er ook aan de Duitse kant veel Natura 2000-gebieden in de nabijheid van het geplande industrieterrein (zie onderstaande kaart).

Natura 2000-gebieden(gearceerd weergegeven) in de nabijheid van het geplande industrieterrein(zwart omcirkeld). Bron: https://natura2000.eea.europa.eu/.

Duitsland hanteert een ruimere grenswaarde dan Nederland voor stikstofdeposities, maar experts wijzen erop dat ook het stikstofbeleid in Duitsland mogelijk niet te verenigen is met de doelen van de Europese Habitatrichtlijn. In het Eindadvies over structurele aanpak op lange termijn van het Adviescollege Stikstofproblematiek2 staat over grensoverschrijdende gevolgen van stikstofemissies het volgende: “Natura 2000 is een Europees netwerk van natuurgebieden en is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de lidstaten. Daar waar lidstaten mede afhankelijk zijn van andere lidstaten moet grensoverschrijdende afstemming worden gezocht. De omgang met buitenlandse emissies is een vraagstuk dat aandacht vraagt, met name voor Natura 2000-gebieden dichtbij de grens waar grote emitters over de grens van invloed zijn op het behalen van de instandhoudingsdoelen….. Grensoverschrijdende samenwerking met de buurlanden is de beste manier om hiermee om te gaan. Daarbij moet het doel zijn om op basis van de geldende richtlijnen bilateraal duidelijke afspraken te maken over de omgang met ‘depositie over de grens’. Te voorziene problemen m.b.t.

werkgelegenheid, integratie en huisvesting Er zullen vooral veel laaggeschoolde en tijdelijke, buitenlandse werknemers op het industrieterrein gaan werken, maar waar worden deze 8.0000 mensen gehuisvest? De maximale huisvestingscapaciteit is beperkt: in Niederkrüchten kunnen er bijvoorbeeld maar maximaal 500 woningen bij. Dit betekent dat de druk op de woningmarkt in de omliggende gemeenten nog verder toe zal nemen, evenals meer sociale uitgaven voor de betreffende gemeenten. Negatieve effecten van de windturbines In februari vorig jaar heeft de NMFL samen met de Milieu en Heemkundevereniging Swalmen bezwaar ingediend tegen de aangevraagde vergunning voor de bouw en exploitatie van zeven windenergie-installaties op de start en landingsbaan van het voormalige Britse militaire vliegveld Niederkrüchten-Elmpt. (zie bijlage). Onze bezwaren tegen de windturbines in Elmpt (zie ook https://youtu.be/lx91tLp3NhA) zijn gebaseerd op de volgende gronden: -

-

2

De kwalificatie ‘vorbelastet’ leidt tot nog meer windturbines in de regio. De windturbines liggen vlakbij een aantal Vogelrichtlijngebieden: dit zijn volgens de ‘Nationale Windmolen risicokaart voor vogels’ hoog-risico gebieden voor vogels. De windturbines liggen binnen een zone van 200 m van bosgebied; volgens Eurobats dienen deze gebieden gevrijwaard te blijven van windmolens. De windturbines vormen mogelijk een risico voor de gunstige staat van instandhouding van de populaties buizerd, wespendief, boomleeuwerik en veldleeuwerik plus de das. De windturbines liggen op de trekroute van kraanvogels en ganzen. De negatieve visuele impact op het landschap. De windturbines komen middenin het Grenspark Maas-Swalm-Nette te liggen, wat tegenstrijdig is met de belangrijkste doelen van deze grensoverschrijdende samenwerking. Laat het gebied over aan de natuur net zoals het Brachter Wald is ontstaan.

file://nmfl-dc1/RedirFolders$/lenstra/Downloads/niet_alles_kan_overal%20(1).pdf

Daarnaast zijn er serieuze plannen om het Natura 2000-gebied ‘Schwalm-Nette-Platte mit Grenzwald u. Meinweg’ uit te breiden aan de west- en zuidzijde van de voormalige start- en landingsbaan. De NMFL heeft in augustus vorig jaar nog een brief gestuurd naar de Bezirksregierung Düsseldorf, waarin wij hebben aangegeven dat wij erg blij zijn met de plannen van het Landesamt für Natur, Umwelt und Verbraucherschutz Nordrhein-Westalen (LANUV) om het Vogelrichtlijngebied uit te breiden (zie bijlage).

Conclusie en oproep om samen op te trekken De NMFL en de MHVS maken zich ernstig zorgen over de plannen voor een enorm industrieterrein in Elmpt vanwege de hierboven beschreven negatieve effecten: - Industrieterrein middenin het Grenspark is strijdig met de doelstellingen van dit park - Enorme toename verkeer leidt tot verkeersinfarcten - Verhoogde stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden - Te voorziene problemen m.b.t. werkgelegenheid, integratie en huisvesting - Negatieve effecten van de windturbines. De gemeenteraad van Niederkrüchten moet het definitieve ‘Bebauungsplan’ (bestemmingsplan) nog vaststellen. Gelet op de enorme impact van het industrieterrein voor de gehele grensstreek en het Maas-Swalm-Nette park, hebben de NMFL en de MHVS deze brief gestuurd naar de provincie Limburg en de gemeenteraden van Roermond, Roerdalen, Beesel en Venlo. Wij roepen u op om in deze kwestie gezamenlijk op te trekken. De NMFL speelt hierbij graag een coördinerende rol om alle partijen – waaronder ook de gemeenteraad van Niederkrüchten – bij elkaar te brengen. Wij zien uit naar uw reactie. Hoogachtend, Stichting Natuur en Milieufederatie Limburg,

Ton Hermanussen directeur

Vergunningsinstantie Kreisverwaltung Viersen Amt für Technischen Umweltschutz Rathausmarkt 3 D-41747 Viersen

Roermond: 15 februari 2021 Betreft: Bezwaar tegen de aangevraagde vergunning voor de bouw en exploitatie van zeven windenergieinstallaties op de start en landingsbaan van het voormalige Britse militaire vliegveld NiederkrüchtenElmpt. Van: G. Lenstra Kenmerk: 21.9 / GL / 292.14.8.26

Geachte heer, mevrouw,

De Natuur en Milieufederatie Limburg (NMFL) dient hierbij bezwaar in tegen de aangevraagde vergunning voor de bouw en exploitatie van zeven windenergie-installaties op de start en landingsbaan van het voormalige Britse militaire vliegveld Niederkrüchten-Elmpt. Dit bezwaar is mede ondertekend door de Milieu en Heemkundevereniging Swalmen. Wij zijn ons ervan bewust dat de CO2 uitstoot moet worden teruggedrongen, door onder meer windturbines te plaatsen. Wij willen daarom ook enerzijds het gebruik van windenergie stimuleren, maar anderzijds waardevolle natuur en landschappen behouden. Onze bezwaren tegen de windturbines in Elmpt zijn gebaseerd op de volgende gronden: - De kwalificatie ‘vorbelastet’ leidt tot nog meer windturbines in de regio. - De windturbines liggen vlakbij een aantal Vogelrichtlijngebieden: dit zijn volgens de ‘Nationale Windmolen risicokaart voor vogels’ hoog-risico gebieden voor vogels. - De windturbines liggen binnen een zone van 200 m van bosgebied; volgens Eurobats dienen deze gebieden gevrijwaard te blijven van windmolens. - De windturbines vormen mogelijk een risico voor de gunstige staat van instandhouding van de populaties buizerd, wespendief, boomleeuwerik en veldleeuwerik plus de das. - De windturbines liggen op de trekroute van kraanvogels en ganzen. - De negatieve visuele impact op het landschap.

- De windturbines komen middenin het Grenspark Maas-Swalm-Nette te liggen, wat tegenstrijdig is met de belangrijkste doelen van deze grensoverschrijdende samenwerking. - Laat het gebied over aan de natuur net zoals het Brachter Wald is ontstaan. Deze bezwaren worden hieronder nader toegelicht.

Kwalificatie ‘vorbelastet’ leidt tot nog meer windturbines in de regio In de regio rondom de locatie van het geplande windpark (zie rode ovaal in de figuur op de volgende bladzijde) komen nu nog geen windturbines voor.

Windturbines (blauwe vierkantjes) in de omgeving van het plangebied (rode ovaal). Bron: www.atlasleefomgeving.nl Wanneer het daadwerkelijk tot de bouw van de windturbines komt, bestaat er een gerede kans dat de hele regio als ‘vorbelastet’ wordt aangemerkt. Deze kwalificatie leidt tot een versoepelde toepassing van de relevante wettelijke regels, met een verdere uitbreiding van windturbines in deze regio als mogelijk gevolg. Dan ligt het rooien van aanzienlijke gedeelten van bosgebieden met vergaande reductie van biodiversiteit in het verschiet. Dit staat haaks op de aanpak van de klimaatverandering. Een wezenlijk onderdeel daarvan is het behoud van de ons resterende natuur. De vele natuurgebieden (waaronder veel Natura 2000-gebieden) in de regio rondom het windpark horen daar zeker bij.

De windturbines komen Habitatrichtlijngebieden

vlakbij

een

aantal

Vogelrichtlijn-

en

De NMFL heeft in 2016 een Windmolenvisie uitgebracht; in deze visie wordt een wetenschappelijk onderbouwd standpunt ingenomen over Voorkeursgebieden, Minder geschikte gebieden en Voorkeurslocaties voor windturbines, zie ook onderstaande tabel.

Uitsluitingsgebieden voor windturbines zijn onder meer alle Natura 2000-gebieden met een zone van 200 meter hier om heen. Voor Vogelrichtlijngebieden geldt een zone van 1200 meter er om heen. De zone van 200 m rondom Natura 2000-gebieden niet zijnde Vogelrichtlijngebieden, is gebaseerd op Eurobats; dit is een overeenkomst die is aangenomen in het kader van het verdrag van Bonn, ook wel CMS-verdrag genoemd (Convention on the Conservation of Migratory Species of Wild Animals). Eurobats heeft richtlijnen1 opgesteld voor de bescherming van vleermuizen in relatie tot windturbines. Volgens deze richtlijnen dient een zone van 200 meter rondom bosgebieden en rondom andere habitats die belangrijk zijn voor vleermuizen (zoals bomenrijen, hagen- en struikennetwerken, plas/dras-gebieden, wateren en waterlopen) gevrijwaard te blijven van windmolens. De Nederlandse Vogelbescherming heeft SOVON Vogelonderzoek Nederland en adviesbureau Altenburg & Wymenga een rapport uit laten brengen als leidraad bij de 1 L. Rodrigues, L. Bach, M.J. Dubourg-Savage, B. Karapandza, D. Kovac, T. Kervyn, J. Dekker, A.

Kepel, P. Bach, J. Collins, C. Harbrusch, K. Park, M. Micevski, J. Mindeman, 2015. Guidelines for consideration of bats in wind farm projects – revision 2014. Bonn, UNEP/EUROBATS secretariat.

aanwijzing van potentiële locaties voor windenergie: de Nationale Windmolenrisicokaart voor vogels2. In dit rapport wordt op kaarten weergegeven waar windmolens een hoog risico vormen voor bepaalde vogelsoorten: een hoog risico gebied is onder meer de Meinweg. Deze Windmolenrisicokaart geeft daarnaast aan dat Vogelrichtlijngebieden en een zone van 1200 meter er omheen, moeten worden uitgesloten van windturbines. Uitgaande van deze criteria zou volgens ons moeten worden afgezien van het windpark, aangezien het plangebied zowel in een zone van 200 meter rondom bosgebied áls in de directe nabijheid van een aantal Vogelrichtlijngebieden ligt, namelijk de Meinweg op minder dan 1 km ten zuiden van het plangebied en ‘Schwalm-Nette-Platte mit Grenzwald u. Meinweg’ ten westen van het plangebied. Deze conclusie is ook in lijn met het ‘Guidance document on wind energy developments and EU nature legislation3’. Zie onderstaande kaart, die is overgenomen uit het MER-rapport.

Overzicht van de Europese beschermde gebieden t.o.v. het windpark (rood omcirkeld).

2 Aarts, B. en L. Bruinzeel, 2009. De nationale windmolenrisicokaart voor vogels. SOVON-notitie 09-

105. In opdracht van Vogelbescherming Nederland door SOVON Vogelonderzoek Nederland en Altenburg & Wymenga. 3 https://ec.europa.eu/environment/nature/natura2000/management/docs/wind_farms_en.pdf

De windturbines bedreigen mogelijk de populaties buizerd, wespendief, boomleeuwerik en veldleeuwerik plus de das buizerd Uit onderzoek is gebleken dat veel buizerds, die zeker ook in het plangebied voorkomen volgens waarneming.nl (zie onderstaande verspreidingskaart), gedood worden door windturbines. In zo’n mate zelfs dat de windturbines ‘potenziell bestandsgefährdend’ zijn, zie https://www.shz.de/deutschland-welt/wirtschaft/studie-maeusebussard-ist-neuerproblemvogel-fuer-die-windkraft-id12931876.html. In het rapport ‘Ergebnisse Artenschutzrechtliche Untersuchungen zum sachlichen Teilflächennutzungsplan ‘Windenergie’ der Gemeinde Niederkrüchten’ wordt wel aangegeven dat er buizerds in het plangebied voorkomen, maar worden er geen verdere mogelijke negatieve effecten beschreven, omdat de buizerd geen zogenaamde ‘Windkraft empfindliche Art’ zou zijn. Dat lijkt ons in tegenspraak met het hierboven genoemde onderzoek.

Verspreiding van buizerd op waarneming.nl t.o.v. het plangebied (blauw omcirkeld).

Wespendief De wespendief is een ‘WEA-empfindliche’ soort, die zoals is te zien op onderstaand verspreidingskaartje, in hoge aantallen in het plangebied voorkomt. Volgens het MER-rapport komt er geen broedplaats van de wespendief voor in een straal van 1.000 meter van het plangebied, maar wespendief foerageren makkelijk op een afstand van meer dan 1 kilometer van hun nest. Volgens ons zouden de mogelijk negatieve effecten op de populatie van wespendieven dus onderzocht moeten worden.

Verspreiding van wespendief op waarneming.nl t.o.v. het plangebied (blauw omcirkeld). Boomleeuwerik en veldleeuwerik In het MER-rapport staat dat op het hele vliegveld grote aantallen boom- en veldleeuweriken waargenomen werden. Deze soorten zijn volgens het rapport niet ‘WEA-empfindlich’, maar zingen en baltsen wel op grote hoogte. De mogelijk negatieve effecten van de windturbines op deze vogelsoorten worden echter niet verder beschreven.

Das In het document ‘Guidance document on wind energy developments and EU nature legislation’ van de Europese Commissie van 2020, worden onder andere negatieve effecten van windturbines op zoogdieren beschreven. Hierin wordt onderzoek4 in het Verenigd Koninkrijk beschreven waarbij aangetoond werd dat dassen hogere stress niveaus hadden in de buurt van windturbines en dat er ook geen gewenning optrad, dus dat de stressniveaus hoog bleven. Dit kan effect hebben op het immuunsysteem van de dassen, waardoor er een verhoogd risico is op infecties en ziekten. Zoals op onderstaand verspreidingskaartje is te zien, komen er in het plangebied hoge aantallen dassen voor. Het verbaast ons dan ook dat er in de ecologische onderzoeken nergens over deze soort gesproken wordt.

4 Agnew R. Smith V & Fowkes R., Wind turbines cause chronic stress in badgers (Meles meles) in

Great Britain; J. of Wildlife Diseases, 52 (3): 459-467 (2016).

Verspreiding van das op waarneming.nl t.o.v. het plangebied (blauw omcirkeld).

De windturbines liggen op de trekroute van kraanvogels en ganzen In het boek ‘Natuur voor elkaar in het Grenspark Maas-Swalm-Nette’5 worden de diverse natuurgebieden in het Grenspark uitgebreid beschreven met de daarin voorkomende flora en fauna. Hierin wordt onder andere het Wolfsplateau beschreven, dat een open terrein is dat vanuit Nederland Duitsland insteekt en net ten zuiden van de geplande windturbines ligt. Dit plateau is in voor- en najaar een belangrijk rustgebied voor doortrekkende kraanvogels. Toch staat in het MER rapport dat er geen bewijs is voor rust/slaapplaatsen van kraanvogels binnen een straal van 1500 meter. Ook de verspreidingskaart van kraanvogels op waarneming.nl (zie volgende bladzijde) laat een hoge dichtheid van kraanvogels in het plangebied zien. Kraanvogels vliegen in het najaar vanuit Scandinavië over de grens Nederland/Duitsland over Frankrijk naar Spanje en noordelijk Afrika (zie de figuur verderop). Eind februari/begin maart komen de kraanvogels weer terug. In de documenten vinden wij echter niets terug over deze belangrijke trekroute en de mogelijke effecten van de windturbines hierop.

5 Akkermans, Rl, W. Dekker, O. Op den Kamp, M. de Ponti, L. Leyrink & S. Weich (redactie). 2017.

Natuur voor elkaar – in het Grenspark Maas-Swalm-Nette. Stichting Natuurpublicaties Limburg, Maastricht.

Verspreiding van kraanvogel op waarneming.nl t.o.v. het plangebied (blauw omcirkeld).

Trekroute van kraanvogels. Bron: Staatsbosbeheer. In het rapport ‘Ergebnisse Artenschutzrechtliche Untersuchungen zum sachlichen Teilflächennutzungsplan ‘Windenergie’ der Gemeinde Niederkrüchten’, staat verder dat er grote aantallen kolganzen en grauwe ganzen in de winter over het plangebied vlogen. Deze ganzen kwamen uit het noordoosten en streken neer op de weilanden van het Wolfsplateau. Deze twee soorten ganzen zijn evenals de kraanvogels zogenaamde ‘WEA-empfindlichten’ soorten, dus soorten die mogelijk negatieve gevolgen ondervinden van de windturbines. Over deze negatieve effecten wordt echter verder niets gezegd.

Negatieve visuele impact op het landschap De landschappelijke impact op het gehele grenspark Maas-Swalm-Nette (Meinweg, Elmpter Schwalmbruch, Luesenkamp, Blankwater etc.) zal enorm zijn. Een lege horizon, een van de kernkwaliteiten van met name de Meinweg en het Elmpter Schwalmbruch, zal tot het verleden behoren. Zie het filmpje dat de voormalige directeur van de NMFL Hans Heijnen heeft gemaakt: https://www.youtube.com/watch?v=lx91tLp3NhA. Deze gebieden zijn zeer belangrijk gezien vanuit toeristisch en recreatief oogpunt. Daarnaast heeft de COVID-19 pandemie heel duidelijk gemaakt hoe belangrijk onze omgeving is voor ons welbehagen en onze gezondheid. In het MER-rapport staat over de negatieve impact op de Meinweg het volgende: Het landschap in het Nationaal Park kan door de geplande windturbines nadelig beïnvloed worden. Dit betreft oppervlakkig de toeristische gebruikmaking door fietsers en wandelaars. De centrale grondoppervlakken van het Nationaal Park bevinden zich in een omtrek van de 15-voudige totale hoogte van de windturbines, m.a.w. in een gebied, waar windturbines potentieel dominant in het landschap hun stempel kunnen drukken.” Onderstaande afbeelding uit het Landschapszorgplan bevestigt dit beeld.

Windturbines middenin het Grenspark zijn strijdig met de doelstellingen van dit park Het Duits-Nederlands Grenspark Maas-Swalm-Nette (zie onderstaande kaart) is opgericht om de grensoverschrijdende samenwerking te verbeteren. Het uiteindelijke doel is het realiseren van een regionale grensoverschrijdende identiteit, die gebaseerd is op de verscheidenheid van de natuur- en cultuurlandschappen binnen het Grenspark en het karakter van de mensen die hier leven. Het gaat onder meer om een circa 10.000 ha groot bosgebied met vele waardevolle natuurgebieden zoals de Krickenbecker Seen, Brachter Wald, Lüsekamp en Boschbeek. Direct aansluitend hieraan bevinden zich aan de Nederlandse kant het Nationaalpark De Meinweg en belangrijke natuurgebieden, zoals de Jammerdaalse- en de Groote Heide bij Venlo en het Haeselaarsbroek in Echt. Eén van de belangrijkste doelen van de grensoverschrijdende samenwerking is het behoud en de ontwikkeling van deze karakteristieke natuur en cultuurlandschappen. Het realiseren van 7 windturbines middenin het grenspark is tegenstrijdig met deze doelen.

Grenspark Maas-Swalm-Nette met rood omcirkeld de locatie voor de windturbines.

Laat het gebied over aan de natuur net zoals bij het Brachter Wald is gedaan Beschermd natuurgebied Brachter Wald bij Brüggen (onderdeel van het Grenspark MaasSwalm-Nette) was tot 1996 het munitiedepot van het Britse leger en een streng afgesloten domein. Eind 1996 ontruimde het Britse leger het 1240 ha grote terrein en kwam het gebied in handen van natuurbeschermingsorganisaties. Vanaf 1998 werden fiets- en wandelpaden aangelegd en in 2000 kreeg het de status van natuurgebied (Natura 2000-gebied). Achter de omheining ontwikkelde zich gedurende tientallen jaren op de droge stuifzandbodem, die zeer

arm aan voedingsstoffen is, een heidelandschap, zoals dat in Noordrijn-Westfalen in deze orde van grootte alleen nog ten oosten van Westfalen en bij Keulen wordt aangetroffen. De biodiversiteit loopt wereldwijd achteruit; ons voorstel is daarom om het plangebied – dat is omringd door diverse beschermde natuurgebieden - aan de natuur terug te geven en het asfalt te verwijderen, zodat ook hier – net zoals in het voormalige munitiedepot bij Brachterwald – gevarieerde natuur met een hoge biodiversiteit kan ontstaan.

Conclusie Vanwege alle hierboven genoemde argumenten doen wij een dringend beroep op u om de geplande 7 windturbines op deze locatie niet door te laten gaan. Zoals aangegeven zijn de Natuur en Milieufederatie Limburg en de Milieu en Heemkundevereniging Swalmen zich bewust van de noodzaak om over te schakelen van fossiele energie naar duurzame energie, alleen wel met behoud van natuur en landschap. Wij denken graag met u mee over alternatieve locaties van de windturbines.

Hoogachtend, Stichting Natuur en Milieufederatie Limburg,

directeur

Mede namens de Milieu en Heemkundevereniging Swalmen.

Bezirksregierung Düsseldorf - höhere Naturschutzbehörde – Postfach 300865 40408 Düsseldorf

Betreff:

Roermond, 16.08.2021 Anregungen zur geplanten “Änderung des Europäischen Vogelschutzgebietes (DE-4603-401) Schwalm-Nette-Platte mit Grenzwald u. Meinweg” Az.: 51.01.01.05-VSG SNP

Zuständig: Zeichen: 21.40 / GL / 292.14.9.7 Anhang: Definitief bezwaar tegen windturbines in Elmpt Sehr geehrte Damen und Herren, Im Februar dieses Jahres hat die ‘Stichting Natuur en Milieufederatie Limburg‘ (Stiftung Naturund Umweltverband Limburg) Einspruch gegen die Errichtung und Betrieb von 7 Windenergieanlagen im ehemaligen britischen Militärflughafen Niederkrüchten-Elmpt erhoben (siehe Anhang). Dieser Widerspruch wurde vom ‘Milieu en Heemkundevereniging Swalmen‘ (Verein für Umwelt und Heimatkunde Swalmen) mitunterzeichnet. Wir sind deshalb erfreut zu hören, dass das Landesamt für Natur, Umwelt und Verbraucherschutz Nordrhein-Westfalen (LANUV) das Vogelschutzgebiet Schwalm-NettePlatte mit Grenzwald u. Meinweg (VSG) um einen Teil des ehemaligen Flughafens Elmpt nebst angrenzenden Flächen außerhalb des Flughafens erweitern will (siehe Luftbild auf der nächtsten Seite). Wir gehen davon aus, dass durch diese Erweiterung die Errichtung von Windenergieanlagen an dieser Stelle ausgeschlossen wird. Das LANUV hat auf Grundlage aktuell vorliegender Daten festgestellt, dass die vorgeschlagenen Erweiterungsflächen sich für eine Gebietserweiterung eignen, da sie die Kriterien eines Vogelschutzgebietes erfüllen.

Die Gebietserweiterung erfüllt nämlich die Kriterien aufgrund landesweit bedeutender Vorkommen des Ziegenmelkers und weiterer nennenswerter Brutbestände von Neuntöter, Wiesenpieper, Heidelerche und Blaukehlchen. Zum Zeitpunkt der ursprünglichen Meldung des VSG (1983 und Aktualisierung 2004) lagen diese Daten nicht vor, da das Flughafengelände als militärischer Sicherheitsbereich für Kartierungen nicht betreten werden durfte.

Luftbild der vorgeschlagenen Erweiterung des Vogelschutzgebietes. Das Planungsgebiet für die Windenergieanlagen ist rot eingekreist; die Windenergieanlagen sind mit roten Punkten dargestellt.

Der Bericht ‘State of nature in the EU. Results from reporting under the nature directives 20132018 (https://www.eea.europa.eu/publications/state-of-nature-in-the-eu-2020) wurde 2020 veröffentlicht. Mit diesem Bericht bewertet die Europäische Kommission auf der Grundlage von Arten und Lebensräumen, die nach der Vogelschutzrichtlinie und der FFH-Richtlinie geschützt sind, ob die Naturschutzziele erreicht werden. Nur 47% der Vogelarten weisen einen guten Erhaltungsstatus auf. Feldvögeln wie der Felderche geht es schlecht (siehe Zusammenfassung des Berichtes auf der nächsten Seite, aktuelle Bewertung des LANUV im FIS Geschützte Arten in Nordrhein-Westfalen: U↓).

Wir freuen uns daher, dass das LANUV Verantwortung übernimmt und das VSG ausbauen will. Das Land Nordrhein-Westfalen ist nach der EU-Vogelschutzrichtlinie verpflichtet, die für die Erhaltung bestimmter Vogelarten zahlen- und flächenmäßig geeignetsten Gebiete zu Schutzgebieten zu erklären. Nach der Rechtsprechung des Europäischen Gerichtshofes (EuGH) muss ein Mitgliedstaat diese „geeignetsten Gebiete“ als Vogelschutzgebiet melden (vgl. EuGH, Urteil v. 2.8.1993, C-355/90).

Hochachtungsvoll,

Stichting Natuur en Milieufederatie Limburg (Stiftung Natur und Umweltverband Limburg),

Direktor Auch im Namen des ‘Milieu en Heemkundevereniging Swalmen’ (Vereins für Umwelt und Heimatkunde Swalmen)