Bijlage 4 - Besluitvorming integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs gemeente Roermond 2020-2040 (digitaal ter inzage)

Zaakn um me r: 1 861 8-2020

DE RAAD VAN DE GEMEENTE ROERMOND, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 10 maarl2O2O; gezien het advies van de commissie Burgers en Samenleving van 19 mei 2020;

besluit : 1. Het integraal huisvestingsplan (lHP) onderuvijs Roermond 2020-2040 vast te stellen; 2. in te stemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar, met als uitgangspunt

3. 4.

energieneutraal (ENG) en het gewenst kwaliteitsniveau, en met wijziging van de meerjarenbegroting tot en met 2023, zoals vermeld in de financiële paragraaf in het bijbehorende voorstel; Het budget voor onderwijshuisvesting, zoals gereserveerd in de begroting2020, toe te wijzen voor de uitvoering van het IHP; De in de begroting 2020 gehanteerde afschrijvingstermijn van 25 jaar om te vormen naar een afschrijvingstermij n van 4O jaar ((ver)nieuwbouw) ;

5. Vooruitlopend op een lopend haalbaarheidsondezoek en met inachtneming van lid 6, in te

6.

stemmen met het beschikbaar stellen van een maximaal budget ad €3.000.000,- voor revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond met een nog nader te bepalen afschrijvingstermijn. Het extra benodigd structurele budget (ad €75.000,- in2022, oplopend naar€413.000,-in2024) benodigd om projecten in uitvoering te nemen, zal onderdeel zijn van de integrale añrueging in het begrotin gspro ces 2021 .

Aldus besloten door de raad van de gemeente Roermond in zijn openbare vergadering van 4 juni 2020

De griffier,

De voorzitter,

\U , J. Vervuurt

- de Leest

Gemeenteraad 8 juni 2020 Tijd 18:00 - 23:30 Locatie Raadzaal Voorzitter Mw. M.J.D. Donders - de Leest (Burgemeester) Toelichting Voortzetting geschorste vergadering van 4 juni 2020

Agendapunt 4:(was agendapunt 14): Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 Besluit: Woordvoering door CDA, DS, VVD, D66, SP, SPR, DENK, LVR en GL. Wethouder Pleyte gaat in op de gemaakte opmerkingen en gestelde vragen. M.b.t. het verzoek van de LVR om jaarlijks geïnformeerd te worden (over haalbaarheidsonderzoeken specifieke scholen, terugblik en vooruitblik inclusief de kosten) geeft de wethouder aan dat er voldoende mogelijkheden zijn om de raad te informeren en zal dat ook doen. In elk geval 1 keer per jaar in de commissie aan de orde stellen (een stand van zaken onderwijs). Hert voorstel wordt aangenomen met 29 stemmen voor en 0 tegen. .

Bundel van de Gemeenteraad van 4 juni 2020

14

Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 Voorstel aan de raad om: 1. Het integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 vast te stellen; 2. in te stemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar, met als uitgangspunt energieneutraal (ENG) en het gewenst kwaliteitsniveau, en met wijziging van de meerjarenbegroting tot en met 2023, zoals vermeld in de financiële paragraaf in het bijbehorende voorstel; 3. Het budget voor onderwijshuisvesting, zoals gereserveerd in de begroting 2020, toe te wijzen voor de uitvoering van het IHP; 4. De in de begroting 2020 gehanteerde afschrijvingstermijn van 25 jaar om te vormen naar een afschrijvingstermijn van 40 jaar ((ver)nieuwbouw); 5. Vooruitlopend op een lopend haalbaarheidsonderzoek en met inachtneming van lid 6, in te stemmen met het beschikbaar stellen van een maximaal budget ad €3.000.000,- voor revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond met een nog nader te bepalen afschrijvingstermijn. 6. Het extra benodigd structurele budget (ad €75.000,- in 2022, oplopend naar €413.000,- in 2024) benodigd om projecten in uitvoering te nemen, zal onderdeel zijn van de integrale afweging in het begrotingsproces 2021.

Dossier 6367 voorblad.pdf Commissie advies BS8 - Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 Commissie advies BS8 - raadsbesluit (nieuw) Raadsvoorstel Raadsbesluit IHP (oud) Bijlage - rapportage Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040, inclusief bijlagen

14 Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 1 Dossier 6367 voorblad.pdf

Gemeenteraad Dossiernummer

6367

Extern Zaak ID

18618-2020

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

4 juni 2020

Agendapunt

14

Omschrijving

Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040

Portefeuillehouder(s)

Weth. Pleyte

Bijlagen Commissie advies BS8 - Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 Commissie advies BS8 - raadsbesluit (nieuw) Raadsvoorstel Raadsbesluit IHP (oud) Bijlage - rapportage Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040, inclusief bijlagen Geagendeerd

Vergaderdatum

Gemeenteraad

4 juni 2020

Gemeenteraad

8 juni 2020

Voorgesteld besluit

Besluit Voorstel wordt op 8 juni behandeld (voortzetting geschorste vergadering).

1 Commissie advies BS8 - Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040

Naam commissie:

Commissie Burgers en Samenleving

Datum commissievergadering:

19 mei 2020

Fracties afwezig bij commissiebehandeling: LVR GL CDA DS VVD

D66

SP

SPR

DENK

Onderwerp: Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 Advies commissie: Is dit onderwerp rijp voor behandeling in de gemeenteraad? Wijze van agendering voor de raad: hamerstuk bespreekstuk

Ja

Nee

n.v.t.

n.v.t.

Toelichting: Woordvoering vindt plaats door fracties LVR, GL, D66, VVD, SPR, CDA, DS en SP. Wethouder Pleyte gaat in op de gemaakte opmerkingen en gestelde vragen. M.b.t. haalbaarheidsstudie Jagerstraat doet wethouder Pleyte de toezegging dat, als de resultaten bekend zijn, de raad c.q. commissie geïnformeerd wordt. De wethouder geeft aan de commissie ook bij toekomstige ontwikkelingen en de uitvoering van het IHP plan te zullen informeren. De commissie acht het voorstel rijp voor behandeling in de raad. Agendering als bespreekstuk. De LVR geeft aan eventueel een amendement te overwegen. _________________________________________________________________________________ Standpunt college: In het bijgevoegd (concept) raadbesluit is het volgende aangepast: - De datum van de commissie Burgers en Samenleving is gewijzigd in ’19 mei 2020’. - De datum van de raadsvergadering is gewijzigd in ‘4 juni 2020’. - Onder punt 6 is de tekst ‘de Katernota 2021’ vervangen door ‘het begrotingsproces 2021’. De volgende partijen hebben zich gecommitteerd aan de inhoud van het IHP en hebben toegezegd een intentieovereenkomst te ondertekenen: Stichting Swalm & Roer, Stichting Pallas, Stichting Islamitische Educatie Zuid-Oost Nederland (IEZO), Stichting Herman Broeren, Aloysius Stichting, Mgr.

Hanssen, Stichting Onderwijs Midden-Limburg (SOML), CITAVERDE College (allen schoolbesturen) en Stichting Kinderopvang Roermond en Stichting Leef Kind (allen kinderopvangorganisaties).

1 Commissie advies BS8 - raadsbesluit (nieuw)

Zaaknummer: 18618-2020

DE RAAD VAN DE GEMEENTE ROERMOND, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 10 maart 2020; gezien het advies van de commissie Burgers en Samenleving van 19 mei 2020;

besluit : 1. Het integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040 vast te stellen; 2. in te stemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar, met als uitgangspunt energieneutraal (ENG) en het gewenst kwaliteitsniveau, en met wijziging van de meerjarenbegroting tot en met 2023, zoals vermeld in de financiële paragraaf in het bijbehorende voorstel; 3. Het budget voor onderwijshuisvesting, zoals gereserveerd in de begroting 2020, toe te wijzen voor de uitvoering van het IHP; 4. De in de begroting 2020 gehanteerde afschrijvingstermijn van 25 jaar om te vormen naar een afschrijvingstermijn van 40 jaar ((ver)nieuwbouw); 5. Vooruitlopend op een lopend haalbaarheidsonderzoek en met inachtneming van lid 6, in te stemmen met het beschikbaar stellen van een maximaal budget ad €3.000.000,- voor revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond met een nog nader te bepalen afschrijvingstermijn. 6. Het extra benodigd structurele budget (ad €75.000,- in 2022, oplopend naar €413.000,- in 2024) benodigd om projecten in uitvoering te nemen, zal onderdeel zijn van de integrale afweging in het begrotingsproces 2021. Aldus besloten door de raad van de gemeente Roermond in zijn openbare vergadering van 4 juni 2020.

De griffier,

De voorzitter,

J. Vervuurt

M.J.D. Donders - de Leest

1 Raadsvoorstel

aaOaa

rt *

glrftccûtc rolnllond

VOORSTEL AAN DE RAAD VAN DE GEMEENTE ROERMOND

Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) ondenrijs Roermond 2020-2040 Zaaknummer: 18618-2020

Datum:

10-03-2020

lnleiding ln dit voorstel wordt uw raad geadviseerd het integraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040 vast te stellen en in te stemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar Samenvatting ln opdracht van de gemeente Roermond heeft HEVO de gemeente en de schoolbesturen begeleid om te komen tot een integraal huisvestingsplan (lHP) voor het onderwijs in Roermond. Ook kinderopvang/ketenpartners en het mbo zijn daarbij aangehaakt. Het IHP is in de basis bedoeld voor de onderwijshuisvesting waarvoor de gemeente een wettelijke zorgplicht heeft, namelijk het primair onderwijs (POt), voortgezet onderwijs (VO2) en het (voortgezet) speciaal onderwijs ((V)SO). Het IHP bepaalt op basis van visie, gerichte analyses, scenario-ontwikkeling en financiële vertaling de kaders waarbinnen de gemeente Roermond, samen met de schoolbesturen, investeert in de onderwijshuisvesting. Het IHP vormt het strategisch beleidskader voor het onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode 2020-2040 en bestaat uit een uitvoeringsagenda voor de komende 5 jaar en een doorkijk tot 20 jaar. Het IHP wordt elke 4 á 5 jaar herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoeften van dat moment. Met dit IHP draagt de gemeente Roermond samen met de schoolbesturen bij aan passende onderwijshuisvesting voor het onderwijs die duurzaam, gezond en klimaatbestendig is.

Duurzaamheid gaat in dit IHP dan ook verder dan alleen energiebesparing: er wordt ingezet op gezonde, toekomstbestendige, multifunctionele én energieneutrale onderwijshuisvesting.

Argumenten

1. Met het IHP voldoet de gemeente Roermond aan de wettelijke zorgplicht voor onderwijshuisvesfrng van het PO, VO en (V)SO Met dit IHP voldoet de gemeente Roermond aan haar wettelijke zorgplicht voor onderwijshuisvesting van het PO, VO en (V)SO. De uitvoering van de zorgplicht wordt geregeld via de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs. Op grond van de Gemeentewet (artikel 149), Wet op het Primair Onderwijs (artikel 102), Wet op de Expertisecentra (artikel 100) en Wet op het Voortgezet Onderwijs (artikel 76) is de gemeenteraad verplicht bij verordening een regeling vast te stellen. De verordening bevat de basis van het onderuvijshuisvestingsbeleid en regelt uitgangspunten voor de voorzieningen die schoolbesturen jaarlijks kunnen aanvragen bij een gemeente, criteria voor het toetsen van deze aanvragen en procedurele afspraken. De gemeente en de schoolbesturen voeren samen de regie over onderwijsgebouwen. De gemeente is onder andere verantwoordelijk voor (vervangende)

nieuwbouw, uitbreiding en herstel van constructiefouten. De schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor het onderhoud (binnen- en buitenkant) en exploitatie van onderwijsgebouwen. Ook zijn de schoolbesturen verantwoordelijk voor het onderwijsaanbod en de diversiteit daarvan. ln een te organiseren Bestuurlijk Overleg Onderwijs of OOGO vindt afstemming van deze I Primair onderuvijs bestaat uit regulier basisonderuvijs en speciaal basisondenvijs.

2

Voortgezet onderwijs bestaat uit regulier voortgezet onderwijs en praktijkondenivijs.

Pagina 2 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

verantwoordelijkheden plaats. Deze samenwerking overstijgt de samenwerking op basis van de verordening.

2. Het IHP fungeert tevens als toetsingskader voor de aanvraagprocedure voor nieuwbouw en overige - voor blijvend of voor tijdeliik gebruik bestemde - voorzieningen Het IHP fungeert als strategisch beleidskader en koersdocument voor onderwijshuisvesting. Daarmee fungeert het IHP tevens als toetsingskader voor de aanvraagprocedure voor nieuwbouw en overige voor blijvend of voor tijdelijk gebruik bestemde voorzieningen (artikel 2.a lid 1 lm 8). Uitzonderingen zijn de nieuwbouw voor een nieuw te stichten school en kosten voor eerste inrichting

onderwijsleerpakket en meubilair (artikel 2.a lid 1 , 6 en 7).

3. Het IHP stelt de gemeente en schoolbesturen in staat om strategische keuzes te maken en proactief beleid te voeren Het IHP fungeert als strategisch beleidskader en koersdocument, waarbij vanuit visie en beleid strategische keuzes zijn gemaakt op het gebied van onderwijshuisvesting. ln tegenstelling tot de huidige werkwijze (uitsluitend) op basis van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs3, wordt bij het werken met het IHP uitgegaan van een proactief onderwijshuisvestingsbeleid. Het IHP biedt een meerjarenperspectief waarop het eigen (investerings)beleid kan worden afgestemd en vormt het beleidskader voor het onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode 2020-2040. Daarmee laat de gemeente Roermond zien hoe zij haar zorgplicht om te voorzien in huisvesting voor het onderwijs wil invullen en worden gemeente en schoolbesturen, maar ook kinderopvang/ketenpartners, in staat gesteld om op korte en lange termijn strategische keuzes te maken op het gebied van huisvesting en proactief beleid te voeren. Na elke 4 á 5 jaar zal het IHP worden herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoeften van dat moment.

4. Het IHP is tot stand gekomen door middelvan een landelijk beproefde methodiek HEVO heeft de gemeente Roermond en de schoolbesturen begeleid om te komen tot een IHP voor het onderwijs in Roermond. Daarvoor is een methodiek ontwikkeld die alle stakeholders stapsgewijs meeneemt in het traject van het lHP. ln deze methodiek wordt toegewerkt naar "deelproducten" die door stakeholders worden vastgesteld alvorens de volgende stap wordt gemaakt. Dit draagt bij aan de besluitvorming en transparantie. ln de rapportage van het IHP is dit "plan van aanpak" nader toegelicht en inzichtelijk gemaakt. Met onderstaande stappen (deelproducten) is toegewerkt naar een eindproduct: 1) Bouwstenen van beleid: Om te komen tot een gezamenlijke visie en beleidsuitgangspunten is met alle schoolbesturen gesproken over de toekomst van de onderwijshuisvesting. Daarbij is ook toegewerkt naar een visie op de onderwijsstad met o.a. kinderopvang/ketenpartners

2)

3)

3

en het mbo (aangehaakt bij het IHP). Scholenlandschap: Het gebouwenbestand van de onderwijshuisvesting in de gemeente Roermond is in beeld gebracht. Voor ieder schoolgebouw zijn capaciteitsanalyse (leerlingprognose versus beschikbare ruimte) en kwaliteitsanalyse (beoordeling op basis van een quickscan) uitgevoerd. De quickscan is een door HEVO ontwikkeld objectieve methodiek die landelijk - bij meer dan '1.400 scholen - is ingezet om de kwaliteit van de huisvesting te beoordelen (niet alleen bouwkundig). De methodiek geeft een eerste indicatie van de vervangingsopgave binnen 5 jaar met een doorkijk naar 20 jaar. Scenario-ontwikkeling: Op basis van de vastgestelde deelproducten (1 en 2) zijn door de gemeente Roermond en de schoolbesturen scenario's ontwikkeld. Daarbij is onder andere gekeken naar normatief en ervaren ruimtetekort en/of -overschot (passende huisvesting), clustering, samenwerking, behoefte (diversiteit tussen dorpen en wijken)en toewerken naar

ln de Verordening staan alle regets voor het huisvesten van scholen in de gemeente.

Pagina 3 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP)onderwijs Roermond 2020-2040

1 of 2 leerlijnen. Hierbij is ook de verbinding en samenwerking opgezocht met onder andere

4)

kinderopvang/ketenpartners, het m bo en sport- en wijkaccommodaties. Financiële vertaling: De scenario's zijn financieel vertaald in een financieel model. ln het model zijn alle projecten van het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar naar prioriteit ingedeeld en financieel vertaald. Het model geeft tevens een doorkijk naar de komende 20 jaar en maakt de keuzes (voorstellen) inzichtelijk die gaandeweg het proces zijn gemaakt, onder andere de keuze voor ENG en het gewenst kwaliteitsniveau en de afweging voorfinancieri ng kinderopvang/ketenpartners.

Het IHP bestaat uit een uitvoeringsagenda voor de komende 5 jaar en een doorkijk tot 20 jaar. Fundamenteel onderdeel van het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar zijn de haalbaarheidsonderzoeken voor de in het IHP opgenomen projecten. ln de haalbaarheidsonderzoeken wordt onder andere stilgestaan bij definitieve afweging tussen nieuwbouw en (levensduurverlengende) renovatie, daadwerkelijke inzet van tijdelijke huisvesting, ruimtelijke aspecten (bestemmingsplan, locatiekeuze etc.), definitieve leerlingenaantallen en bouwkostenniveaus.

5. Het IHP sluit aan bijde duurzaamheidseisen die gesteld worden vanaf 1 juli 2020 ln basis is de gemeente (financieel) verantwoordelijk voor het realiseren van onderwijshuisvesting conform Bouwbesluit. Per 1 juli 2020 wijzigt het bouwbesluit in die zin dat alle nieuw te bouwen gebouwen vanaf die datum moeten voldoen aan de eisen bijna energieneutraal (BENG). Het IHP speelt in op deze nieuwe eisen, de verdere ambities die voortvloeien uit het Klimaatakkoord en het Coalitieakkoord20lS-2022van de gemeente Roermond. Als we kijken naar de ambitie van de gemeente Roermond om in 2050 een klimaatneutrale gemeente te zijn, dan is het legitiem om nu de stap naar energieneutraal (ENG) te maken. Als we kijken naar de landelijke ontwikkelingen (routekaarten van verduurzaming) dan wordt ENG geadviseerd door onder andere PO-Raad en VOraad. lndien niet voor ENG wordt gekozen, dan zal er op termijn (na 20 jaar) alsnog een investering gedaan moeten worden om het gebouw te laten voldoen aan de klimaatdoelstellingen in 2050. Daarmee zal de totale investering hoger uitvallen, onder andere doordat niet kan worden toegewerkt naar een integraal ontwerp.

6. ln het IHP is overeenstemming bereikt met de schoolbesturen over de prioritering van de vervangingsopgave ln het IHP zijn per wijk/kern en per school de huidig geldende voorkeursscenario's benoemd. De voorkeursscenario's en de prioritering zijn tot stand gekomen in samenspraak met de schoolbesturen Ter bevestiging van de vaststelling van het IHP zijn de gemeente en schoolbesturen bereid een intentieovereenkomst op te stellen om daarmee de waarde van het IHP kracht bij te zetten. Vanuit de "visie op de ondenuijsstad Roermond" hebben ook kinderopvang/ketenpartners en het mbo (als

zijnde Gilde Opleidingen en Citaverde College) bijgedragen aan de integrale scenario-ontwikkeling. De scenario's zijn onderbouwd aan de hand van de quickscanscores, de capaciteitsanalyse, de afwegingscriteria, de analyse van basisgeneratie (het aantal kinderen uit de omgeving van de school) en de analyse van de herkomst van de leerlingen (voedingsgebied van de school). Op basis daarvan is onderstaande prioritering bepaald: Binnen 5 iaar: 1. NT2 Mundium College (revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond) 2. SO Mgr. Hanssen (revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond) 3. De Kasteeltuin 4. SO Herman Broerenschool (locaties SO en VSO eventueel gefaseerd uitvoeren)

Pagina 4 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

5. Vrijeschool Christophorus 6. OBS De Brink 7. Willem de Zwijger B. Sint Theresia 9. Alhambraa (afhankelijk van ontwikkeling in de komende jaren) 10. Nieuwe (dis)locatie in de wijk Herten (afhankelijk van ontwikkeling in de komende jaren) Doorkiik 5-20 iaar:

1. Leeve 2. VSO Herman Broerenschool (afhankelijk van fasering SO en VSO) 3. De Steenen Brug 4. BC Broekhin 5. De Zonnewijzer 6. OBS Aan de Roer Besluitvorming inzake ROER College Schöndeln - bestaande uit een samenvoeging van Lyceum Schöndeln en Mavo Roermond - staat los van besluitvorming inzake het lHP, omdat besluitvorming hieromtrent zich in een ander stadium bevindt. De in het IHP gestelde ambities en uitgangspunten worden meegenomen in de scenarioanalyse en -afweging die staat gepland voor 2020. De gemaakte keuzes binnen dit dossier zijn eveneens onderdeel geweest van de scenario-ontwikkeling in het lHP. Na vaststelling van het IHP is voor de uitvoering van genoemde projecten een uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar (2020-2024) opgesteld. Onderdeel van het uitvoeringsprogramma zijn de haalbaarheidsonderzoeken voor de in het IHP opgenomen projecten. ln de haalbaarheidsonderzoeken wordt onder andere stilgestaan bij definitieve afweging tussen nieuwbouw of renovatie, de daadwerkelijke inzet van tijdelijke huisvesting, ruimtelijke aspecten (bestemmingsplan, locatiekeuze etc.), definitieve leerlingenprognoses en bouwkostenniveaus. De kosten per project zijn geraamd op basis van het in het IHP genoemde voorkeursscenario.

Op basis van de uitkomsten van de haalbaarheidsonderzoeken worden huisvestingsaanvragen volgens de Verordening voorziening huisvesting onderwijs voorbereid . ln 2O2O is gestart met het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek voor het project revitalisatie van Jagerstraat 2 Roermond, als huisvesting voor NT2 Mundium College en SO Mgr. Hanssen (inclusief ketenpartners). Daarnaast willen we starten met het uitvoeren van haalbaarheidsonderzoeken voor de volgende projecten (in volgorde): De Kasteeltuin, SO Herman Broerenschool (SO en VSO evt. gefaseerd uitvoeren) en Vrijeschool Christophorus. Afhankelijk van de voortgang van de projecten kunnen er verschuivingen plaatsvinden.

7. ln het IHP is voor de vervangingsopgave overeenstemming bereikt over de bijdrage van de schoolbesturen De schoolbesturen zien het als hun maatschappelijke plicht om een bijdrage te leveren aan de projecten van het IHP volgens de principes van Total Cost of Ownership (TCO), door extra kwaliteit te realiseren of exploitatie verlagende maatregelen te treffen. Schoolbesturen maken hierbij gebruik van de vergoeding voor materiële instandhouding die zij ontvangen van het rijk. De extra kwaliteit wordt bijvoorbeeld gefinancierd uit een verwacht exploitatievoordeel (op energiekosten) gedurende een

deel van de levensduur van het onderwijsgebouw en een besparing op onderhoud aan het bestaande onderwijsgebouw voorafgaand aan een nieuwbouwopgave (besparing op investeringen in het lopende meerjarenonderhoudsplan).

Pagina 5 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

Voor de verdeling van de kosten naar gemeente en schoolbestuur is binnen het IHP proces een verkenning gemaakt van het kostenkengetal, het gewenste kwaliteitsniveau en de bijdrage van het schoolbestuur. Daarbij zijn onderstaande uitgangspunten gehanteerd: . Per project zal in overleg tussen gemeente en schoolbestuur besproken worden in hoeverre het schoolbestuur de mogelijkheden heeft om te investeren en welke specifieke kwaliteitsverbeteringen zij ambiëren en/of mogelijk zijn met de betreffende financiële middelen. lndicatief is hiervoor 10% opgenomen, de werkelijke bijdrage kan hoger of lager liggen.

o Wanneer het schoolbestuur minder dan 1Oo/o zal bijdragen, wordt daarmee ook het o .

kwaliteitsniveau naar beneden bijgesteld. lndicatief wordt gesteld daI 5o/o een minimale bijdrage moet zijn vanuit het schoolbestuur om het minimale kwaliteitsniveau te behalen. Schoolbesturen kunnen ook meer dan 1oo/o bijdragen en daarmee extra kwaliteit toevoegen aan het project.

Met in achtneming van het bovenstaande en het kwaliteitsniveau, betekent dat voor het IHP wordt uitgaan een indicatieve kostenverdeling van g0% voor gemeente om 10% voor schoolbestuur. De schoolbesturen hebben de intentie uitgesproken om hieraan bijte dragen, zien kansen om dit bijte dragen en zijn bereid zich hieraan te committeren. Het streven is om de volledige 100% te realiseren De schoolbesturen geven daarbij aan dat de besparing op het onderhoud aan bestaande onderwijsgebouwen voorafgaand aan een nieuwbouwopgave een reële optie is (4 jaar lang alleen hoog noodzakelijk onderhoud levert een bijdrage op van minimaal 5%). De schoolbesturen benoemen dat dit projectafhankelijk is. Gemiddeld genomen is de gestelde 10o/o een goede indicatie, die bijdrage kan hoger of lager uitvallen. Bij de start van een project gaan schoolbestuur en gemeente in overleg over de bijdrage van het schoolbestuur aan "extra kwaliteit". ln het overleg worden tevens de investeringen uit het verleden benoemd die toegerekend kunnen worden aan het "levensduur verlengen" van het onderwijsgebouw De hoogte van de bijdrage wordt in samenspraak met de gemeente vastgesteld, inclusief de voorwaarden. ln dit overleg zal tevens het kwaliteitsniveau worden benoemd dat wordt nagestreefd.

B. De vernieuwingsopgave van de gemeente Roermond is conform rekenmodel Gemeenten ontvangen van de rijksoverheid financiële middelen voor de uitvoering van hun zorgplicht voor onderwijshuisvesting, als onderdeel van de algemene uitkering uit het Gemeentefonds. Het gaat om niet-geoormerkte middelen, wat betekent dat gemeenten in principe vrij zijn in de wijze waarop deze middelen worden besteed. Om gemeenten een 'handvat'te bieden voor het inzichtelijk maken van de lasten 'Onderwijshuisvesting' verwijst de VNG naar een rekenmodel, ontwikkeld door de POraad. Volgens dit model worden voor de Gemeente Roermond de uitgaven voor onderwijshuisvesting geraamd op circa €5,3 miljoen in het jaar 2020, oplopend tot circa €5,5 miljoen in 2022. Ter vergelijking heeft de gemeente Roermond de afgelopen 10 jaar circa €30 miljoen aan onderwijshuisvesting besteed. Daarmee heeft de gemeente Roermond een inhaalslag te maken, hetgeen zich uit in een omvangrijke vernieuwingsopgave in het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar.

9. lntegrale afstemming binnen de gemeente Tijdens de ontwikkeling van het IHP is input opgehaald bij de volgende disciplines en afdelingen van de gemeente Roermond:

.

Onderwijs

Pagina 6 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

. Kinderopvang/VVE . Gemeentelijk vastgoed en gebouwenbeheer . Sport- en wijkaccommodaties o Duurzaamheid . Omgevingsvisie . Financiën Kanttekeningen en risico's lnvesteringsprogramma is exclusief voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners ln het IHP zijn beleidsuitgangspunten geformuleerd voor de realisatie van kinderopvang/ketenpartners bij nieuwbouw/renovatie. Dit sluit aan bij het streven van de gemeente Roermond, de schoolbesturen en kinderopvang/ketenpartners naar het verder versterken van de voorschoolse voorzieningen, de doorgaande ontwikkelingslijn en vorming van integrale kindcentra (zie ook: Coalitieakko ord 2018-2022 van de gemeente Roermond en het beleidskader "Voor- en vroegschoolse educatie 2017-2021" met bijbehorende notitie "lntegrale kindcentra in Roermond"). De schoolbesturen en kinderopvangorganisaties geven aan dat "voorfinanciering" door de gemeente de voorkeur heeft. Voorfinanciering brengt echter risico's met zich mee, bijvoorbeeld bij leegstand. Dit kan deels worden ondervangen door meerjarige huurcontracten. Per project zal in een haalbaarheidsonderzoek nader worden uitgewerkt of, en in welke mate voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners door de gemeente aan de orde is. Derhalve zijn de extra benodigde investeringsbijdragen ten behoeve van voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners (nog) niet in het investeringsprogramma opgenomen.

ln het geval van voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners wordt binnen het project toegewerkt naar een overeenkomst met kinderopvang/ketenpartners met daarin afspraken over een marktconforme huur (conform de Wet Markt en Overheid) waarmee de gebruiksvergoeding - de extra lasten en de investeringslasten - wordt gedekt. V e ra nd e rd e (o nd e rw ijs)wetgevi ng

Het IHP duidt voor een langere periode de opgave wat betreft onderwijshuisvesting. Vooruitkijken over een periode van twintig jaar brengt veel onzekerheden met zich mee, waaronder het risico van veranderde (onderwijs)wetgeving. Deze onzekerheden ontslaan de gemeente Roermond niet van haar verantwoordelijkheid om gezamenlijk met de schoolbesturen en kinderopvang/ketenpartners een inschatting te maken van de toekomstige opgave, waarbij dit IHP de beste inschatting is die we op dit moment kunnen maken. Afwijkingen in prognoses leerlingaantallen ln het IHP wordt op basis van leerlingaantallen en -prognoses inzichtelijk gemaakt welke ruimtebehoefte scholen hebben. Genoemde prognoses zijn afkomstig van Pronexus, een gerenommeerde bron op dit gebied. Zoals gezegd, gaat het om een prognose c.q. een voorspelling van de leerlingontwikkeling en bestaat daarmee het risico dat aantallen in de praktijk kunnen afwijken. Dit risico is beperkt, doordat de prognoses die gebaseerd zijn op de oktobertelling van 2018 zijn geüpdatet met de oktobertelling 2019 en vervolgens zijn gecorrigeerd bij eventuele afwijkingen. Daarnaast is er ruimte geweest voor nuance, wat ertoe heeft geleid dat een aantal schoolbesturen eigen prognoses met onderbouwing heeft opgesteld.

Afwijkingen in geraamde investeringsbedragen De geraamde investeringsbedragen in het voorliggend uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar kunnen in de praktijk afwijken. Voortschrijdend inzicht in de voorbereidende fase kan op projectniveau leiden tot aanpassing van de investeringsbijdragen zoals opgenomen in het lHP, onder

Pagina 7 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

andere door een veranderd prijspeil c.q. indexering, locatie specifieke kosten, afschrijving boekwaarden oude onderwijsgebouwen en stikstofproblematiek. Het streven is om dit zo veel mogelijk op te vangen binnen het investeringskader zoals geschetst in het lHP. Op tactisch niveau worden de projecten door middel van haalbaarheidsonderzoeken nader gedefinieerd, waarna duidelijk wordt wat de projecten gaan kosten.

lnvesteringsbijdrage van de schoolbesturen is minder dan gewenste 10% ln het voorliggende uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar wordt in de financiële vertaling indicatief uitgegaan van een financiële bijdrage van 10o/o in de investeringsbedragen door de schoolbesturen. De werkelijke bijdrage door de schoolbesturen kan hoger of lager liggen. Wanneer het schoolbestuur minder dan 1Oo/o zal bijdragen, wordt daarmee ook het kwaliteitsniveau van renovatie/nieuwbouw naar beneden bijgesteld. Per project zal in overleg tussen gemeente en schoolbestuur besproken worden wat de bijdrage van het schoolbestuur is en welke specifieke kwaliteitsverbeteringen zij ambiëren en/of mogelijk zijn met de betreffende financiële middelen. Kans op verplaatsing van projecten naar een volgende termijn

De kans bestaat dat de genoemde opgave in het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar verkleind wordt door enkele projecten naar een volgende termijn te verplaatsen. Bijvoorbeeld de vervangingsopgave van basisschool Alhambraa - die in een opstartende fase zit volgens Plan van Scholen - en de behoefte aan een (dis)locatie voor een nieuwe basisschool in de wijk Herten zijn afhankelijk van de ontwikkelingen in de komende jaren. De gemeente Roermond blijft ontwikkelingen nauwlettend monitoren en onderzoekt samen met de schoolbesturen in welke mate 'binnen 5 jaar' een realistisch termijn is. Verduurzaming van de bestaande onderwijsgebouwen vraagt om verdere afstemming binnen de

gemeente Roermond De verduurzaming van de onderwijshuisvesting wordt al voor een deel aangepakt in het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar. De onderwijsgebouwen die geen onderdeel zijn van het IHP kunnen mogelijk wel een verduurzamingslag vragen. Het verkennen van de mogelijkheden voor financiering van verduurzaming van bestaande onderwijsgebouwen vraagt om ambtelijke afstemming met de portefeuille Klimaat, wijken en infrastructuur. Om de uitvoering van de scenario's voor te kunnen bereiden is specifieke kennis nodig Om de projecten in het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar voor te kunnen bereiden, te coördineren en uit te kunnen (laten) voeren is specifieke kennis op het terrein van onderwijshuisvesting noodzakelijk. Per project afhankelijk van waar het bouwheerschap wordt belegd, is behoefte aan programmamanager die namens de gemeente Roermond de onderwijshuisvestingsprojecten coördineert en monitort op voortgang. Hierin is in de huidige capaciteit van de gemeente Roermond niet voorzien. IHP is vooruitlopend op de Kadernota 2021 lnstemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar, met bijbehorende keuzes, betekent vooruitlopen op de Kadernota 2021.

Financiële gevolgen I

nve ste r i ng s prog ra m m a

De voorkeursscenario's en de prioritering zijn tot stand gekomen in samenspraak met de

schoolbesturen (en kinderopvang/ketenpartners) en zijn hieronder vertaald in het

Pagina 8 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar. Daarbij wordt uitgegaan van de volgende keuzes: ENG en het gewenst kwaliteitsniveau (5%). Genoemde indicatieve totaalbedragen zijn exclusief de afweging voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners, zie risicoparagraaf . IHP voor de eerste 5 Prclieclel r r investerrttc¡ett t

4

10%

90%

Aandeeiqeûìeerìte' Aandeelsclìoolbestuur'

Jaqerstraat 2 Roermond..*

€5.719.400

€584.600

5.

De Kasteeltuin

€4.334.300

€335.700

6.

SO Herman Broerenschool

€3.1 77.900

€353.1 00

7

Vriieschool Christophorus

€2.793.600

€310.400

8.

OBS De Brink

€6.016.700

€447.300

9.

Willem de Zwiiqer

€4.184.000

€335.000

10.

Sint Theresia

Ê2.512.500

€199.500

11

Alhambraa

€3.034.500

€266.500

I

Nieuwe

€2.976.300

€330.700

13.

Hubertusschool

14.

1-4

12.

15.

locatie Herten Ovenqe (explortatre l

Aanrieel gerneerìte' Aarcleel sciìoolbestritrr'' €0

€0

OBS De Stapsteen (3 groepen)

€324.000

€0

Proqramma management HP

€350.000

€0

€35.423.200

€3.162.800

I

Totaal

*Genoemde bedragen zijn incl. kosten interimvooziening en excl. voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners

(beschikbaar

stellen investeringsbijdrage t.b.v. voorfinanciering). **Een bijdrage van 5o/o is voldoende voor een onderuvijsgebouw met minimale kwaliteit' ***Huisvesting voor NT2 en SO Mgr. Hanssen; afhankelijk van de resultaten van een lopend haalbaarheidsondezoek. ****lnvestering (voorbereiding en realisatie duur circa. 3 tot 2,5 jaar) is in het jaar van oplevering opgenomen.

Bovenstaand leidt tot de investeringsbedragen en kapitaallasten voor de komende 5 jaar (20202024), zoals weergegeven in het volgende overzicht. ln 2020 is een haalbaarheidsonderzoek gestart naar het project revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond. Vooruitlopend op dit haalbaarheidsonderzoek is indicatief een budget opgenomen van maximaal €3.000.000,-, met een nog nader te bepalen afschrijvingstermijn. Voor nu is uitgegaan van revitalisatie met een afschrijvingstermijn van 10 jaar. Uitgaande van de reeds gereserveerde kapitaallasten, gebaseerd op renovatie met een afschrijving van 25 jaar, betekent dit op basis van (ver)nieuwbouw met een afschrijving van 40 iaar en rekening houdend met de risico's genoemd in de risicoparagraaf een extra vraag naar kapitaallast-middelen ad €75.000,- in 2022, oplopend naar €413.000,- in 2024. Het extra benodigd structurele budget, benodigd om projecten in uitvoering te nemen, zal onderdeel zijn van de integrale afweging in de Kadernola 2021.

Pagina 9 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

ramma IHP voor de eerste 5

Uitvoeri #

2023

2022

2t)21

¿t)'2t:

2024

€3.000.000

1-4 5.

€108.358

€325.073

€3.900.870

6.

c79.448

€238.343

€2.860.1 I 0

7

€69.840

€209.520

€2.514.240

8.

€150.41

I

€451.253

€5.415.030

9.

€104.600

€313.800

€3.765.600

10.

€62.813

€188.438

c2.261.250

11

12 , ilti!t

, ì,:. ì i

c2.731.050

€r48.815

c2.678.670

lr' il''

iii

14.

€48.600

€91 .800

15.

€70.000

€70.000

a IHP voor de eerste 5

Uitvoeri Reilte;

I '

noverzicht €91.800

€91.800

€70.000

€70.000

€70.000

lastenoverzicht

Atschrr¡vrngs-

Rente

Atschrrlvrng

Kaprtaallast

termi¡n llaren t

t€'laal

{€' laar;

t€ part

{ I,

laar

€151.725 €148.815

IHP voor de eerste 5

Uitvoeri

4

€151 .725

2021 2022

?02:3

2024

2025

€333.750

€330.000

€326.250

€162.536

€r 62.536

€162.536

)

1-4.

1,250/0

10

€30.000

€300.000

€330.000

5.

1,250/0

40

€54.'179

€1 08.358

€'t62.536

6.

1,25Yo

40

€39.724

€79.448

€119.171

€119.171

€.119.171

c119.171

€104.760

€104.760

€104.760

€337.500

7

1,25%

40

€34.920

€69.840

€104.760

8.

1,25%

40

€75,209

€150.418

€225.626

€225.626

€225.626

I

1,25%

40

€52.300

€104.600

€156.900

€156.900

€156.900

'10.

1,25%

40

€31.406

€62.813

€94.219

€94.219

€94.219

11

1,25%

40

€37.931

€75.863

cI13.794

€113.794

12.

1,25Yo

40

€37.204

€74.408

€111.611

€111.611

Begrotingswijziging ln de door de raad goedgekeurde begroting 2020 zijn al middelen opgenomen voor de dekking van het IHP tot en met 2023. Bij het opstellen van de begroting 2020 was nog niet helder wat de exacte middelen zouden zijn die bijhet IHP horen. lndicatief is uitgegaan van €100.000,- in 2020 en vervolgens structureel een investeringsbijdrage van €5.000.000,- per jaar. Daarnaast worden de kapitaallasten Schöndeln, die beschikbaar zijn vanuit de bestaande begroting en in de jaren 2020 en 2021 vrijvallen, ingezet in het kader van het lHP. Deze middelen zijn vooralsnog als een totaalpost opgenomen in het overzicht op pagina 11 van de programmabegroting 2020in de post "pm posten, autonome ontwikkelingen, reparaties en vervangingen". Middels onderstaande begrotingswijziging worden de al in de begroting 2020 opgenomen bedragen hiervoor juisttoegekend aan het IHP in de meerjarenbegroting.

Pagina 10 Ondenarerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

Begrotingswiiziging Toelichting op de financ¡êle gevolgen Veranderingen in de baten en lasten 2020

Omschrijving P.m. posten, autonome ontwikkelingen,

2022

2023

-t- €262.500,-

-l- €522.500,-

€262.500,-

€522.500,-

2021

-/- €100.000,-

E

reparaties en vervangingen (pag. I 1 begroting 2020) Vrijval kapitaallasten Schöndeln

-/- €330.000,-

-/- €330.000,-

€430.000,-

€330.000,-

(vanwege uitstel) Bijdrage IHP in voorbereiding- en procesbegeleiding (62283-43801 5) Bijdrage IHP in kapitaallasten investeringsplanning (623054730001473400)

Wiiziqingen in reserves/voorzieningen en aanvraag investeringskredieten

2020

Omschrijving lnvesteringsbijdrage p.m

2021

2022

-/- €5.000.000,-

-/- €5.000.000,-

-/- €5.000.000,-

€5.000.000,-

€5.000.000,-

€5.000.000,-

2023

posten, autonome ontwikkelingen en vervangingen (pag. 1 1. Beqrotinq 2020)

lnvesteringsbijdrage HP I

Kanttekening De afweging voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners wordt nader verkend in de haalbaarheidsonderzoeken per project. Ervan uitgaande dat bij alle projecten in het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar sprake is van voorfinanciering kinderopvang/ketenpartners vraagt dit indicatief om een extra investeringsbijdrage ad €4.009.500,-

Gommunicat¡e en partic¡patie Het vervolgtraject inzake besluitvorming over het IHP bestaat uit een busreis met bezoek aan een aantal schoollocaties d.d. 10 maart 2020 en een tuinzaalsessie met ruimte voor technische vragen inzake het IHP inclusief presentatie van de schoolbesturen d.d. 1'1 maart 2020, bestemd voor de commissie Burgers en Samenleving van de gemeente Roermond. Behandeling in de gemeenteraad van Roermond staat gepland d.d. 16 april2O2O. Na besluitvorming worden de bij het IHP betrokken partijen ge'informeerd. Tevens wordt er een gezamenlijk persbericht verstuurd namens de gemeente, schoolbesturen en betrokken kinderopvang/keten partners.

Uitvoering en evaluatie Om het IHP up-to-date te houden, is elke 4 tot 5 jaar een herijking van het IHP wenselijk. Bij deze herijking kunnen de leerpunten van de evaluatie van het eerste 5-jaren tijdvak worden opgenomen en kan het IHP op onderdelen worden herzien en uitgebreid met een nieuwe scope van 20 jaar. Over herijking dient, net als over het voorliggende lHP, overeenstemming te zijn tussen gemeente en schoolbesturen. Daarnaast voeren gemeente en schoolbesturen overleg over de voortgang van het

Pagina 11 Onderwerp: lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040

IHP in een te organiseren Bestuurlijk Overleg Onderwijs of het OOGO. Het is uitdrukkelijk niet de bedoeling om het IHP in het OOGO jaarlijks ter discussie te stellen.

en

ders van Roermond, De burgem

mr. drs

.J.Th

Geraedts

M.J.D

- de Leest

,/-é,

Ter inzage: Bijlage(n): lntegraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040, inclusief bijlagen

1 Raadsbesluit IHP (oud)

Zaakn u m me r : 1 861 8-2020

DE RAAD VAN DE GEMEENTE ROERMOND, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 10 maarl2O2O; gezien het advies van de commissie Burgers en Samenleving van 24 maart 2020;

besluit : 1. Het integraal huisvestingsplan (lHP) onderwijs Roermond 2020-2040 vast te stellen; 2. in te stemmen met het uitvoeringsprogramma IHP voor de eerste 5 jaar, met als uitgangspunt energieneutraal (ENG) en het gewenst kwaliteitsniveau, en met wijziging van de meerjarenbegroting tot en met 2023, zoals vermeld in de financiële paragraaf in het bijbehorende voorstel;

3. Het budget voor onderuvijshuisvesting, zoals gereserveerd in de begroting 2020,loe te wijzen voor de uitvoering van het IHP; 4. De in de begroting 2020 gehanteerde afschrijvingstermijn van 25 jaar om te vormen naar een afschrijvingstermijn van 40 jaar ((ver)nieuwbouw); 5. Vooruitlopend op een lopend haalbaarheidsonderzoek en met inachtneming van lid 6, in te stemmen met het beschikbaar stellen van een maximaal budget ad €3.000.000,- voor revitalisatie Jagerstraat 2 Roermond met een nog nader te bepalen afschrijvingstermijn. 6. Het extra benodigd structurele budget (ad €75.000 ,- in 2022, oplopend naar €413.000,- in 2024) benodigd om projecten in uitvoering te nemen, zalonderdeelzijn van de integrale afweging in de Kadernota 2021.

Aldus besloten door de raad van de gemeente Roermond in zijn openbare vergadering van 16 april2020

De griffier,

De voorzitter,

J. Vervuurt

M.J.D. Donders - de Leest

1 Bijlage - rapportage Integraal huisvestingsplan (IHP) onderwijs Roermond 2020-2040, inclusief bijlagen

Integraal Huisvestingsplan Roermond

Opdrachtgever Gemeente Roermond Datum 4 maart 2020 Project IHP gemeente Roermond inclusief ondersteuning Referentie 1665001-0099.2.0 Auteur(s) de heer P. Bressers MSc - HEVO B.V. de heer ir. B.G. Verkerk - HEVO B.V. de heer drs. ing. R. Frensen - HEVO B.V.

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

Statenlaan 8

Postbus 70501

T +31 (0)73 6 409 409

www.hevo.nl

ISO 9001-gecertificeerd

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●●

5223 LA 's-Hertogenbosch

5201 CB 's-Hertogenbosch

info@hevo.nl

www.rpmbyhevo.nl

Inhoudsopgave Samenvatting

4

1. 1.1. 1.2. 1.3. 1.4. 1.5. 1.6. 1.7.

Inleiding Ambitie gemeente Vraagstelling Plan van Aanpak Visie op de onderwijsstad Roermond Werkwijze IHP Verankering binnen de verordening Leeswijzer

6 6 6 7 8 9 9 10

2. 2.1. 2.2. 2.3. 2.4. 2.5. 2.6. 2.7.

Onderwijs en opvang in Roermond Primair onderwijs (PO) (Voortgezet) speciaal onderwijs ((V)SO) Voortgezet onderwijs (VO) Kinderopvang Integrale Kindcentra (IKC’s) Middelbaar beroepsonderwijs (mbo) Overige partners

11 11 11 11 12 12 12 12

3. 3.1. 3.1.1 3.1.2 3.1.3 3.1.4 3.1.5 3.1.6 3.1.7 3.1.8 3.2. 3.2.1 3.2.2

Beleidskaders en beleidsambities Juridische kaders en ontwikkelingen Zorgplicht Verordening Eigendom Huidig stelsel Wetsvoorstel stelselwijziging Verhoging normbedragen VNG Energieakkoord en Klimaatakkoord Routekaart PO en VO Beleidskaders: beleid gemeente Roermond Coalitieakkoord Omgevingsvisie

13 13 13 13 13 13 14 14 15 15 15 15 16

Referentie: 1665001-0099.2.0.

3.2.3 3.3. 3.4. 3.5. 3.6. 3.7.

16 16 16 18 19

3.8.

IKC-beleid Beleidsambities: de bouwstenen Bouwsteen 1: regie Bouwsteen 2: kwaliteit en duurzaamheid Bouwsteen 3: afweging renovatie en nieuwbouw Bouwsteen 4: samenwerking: gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties Bouwsteen 5: vraag en aanbod

4. 4.1. 4.2. 4.3. 4.4. 4.5. 4.6. 4.7.

Methoden Quickscans Capaciteitsanalyse Duurzaamheid Afwegings- urgentiecriteria Opheffingsnorm Basisgeneratie Herkomst

22 22 22 23 23 23 23 24

5. 5.1. 5.2. 5.3. 5.4. 5.4.1 5.4.2 5.4.3 5.4.4 5.5. 5.5.1 5.5.2 5.5.3 5.5.4 5.5.5 5.5.6 5.5.7

Analyse en scenario’s Leerlingenprognose Quickscanscores Scholenlandschap in beeld Scenario-ontwikkeling PO Herten/Centrum Maasniel Roermond Zuid/Oost Swalmen & Boukoul Scenario-ontwikkeling VO VSO Herman Broerenschool ROER College Schöndeln Jagerstraat (deel voorheen Mavo Roermond) Niekée NT2 Mundium College BC Broekhin Praktijkonderwijs Roermond

24 24 25 25 26 26 28 29 30 31 32 32 32 32 32 32 32

19 21

Pagina 2 van 55

5.5.8 5.6. 5.7. 5.8. 5.8.1 5.8.2 5.9. 5.9.1

Citaverde College (VMBO) Prioritering Sportvoorzieningen (gymzalen) bij scenario’s (IHP 20 jaar) Interim-voorzieningen bij scenario’s (binnen 5 jaar) Jagerstraat als interim-voorziening Overige voorzieningen IKC-ontwikkeling bij scenario’s Voorfinanciering

33 33 34 34 35 35 35 36

7.6. 7.7. 7.8. 7.9. 7.10. 7.11.

6. 6.1. 6.1.1 6.1.2 6.1.3 6.1.4 6.2. 6.2.1 6.2.2 6.2.3 6.3. 6.4. 6.5. 6.6. 6.6.1 6.7. 6.7.1 6.7.2 6.7.3

Financiële uitgangspunten en vertaling Kwaliteitsniveau Basiskwaliteit Vergroten kwaliteit Gewenste kwaliteit Project specifieke aspecten Kostenkengetal IHP Roermond Bouwkosten bij nieuwbouw Renovatie Gymnastiek Bijdrage schoolbesturen Prijspeil, risico’s bouwkosten en andere randvoorwaarden Investeringsbedragen schoolgebouwen Financiële vertaling 1e termijn Interim-voorzieningen Afwegingen en voorstellen Voorstel ENG Voorstel gewenst kwaliteitsniveau Afweging voorfinanciering derden

37 37 37 37 37 38 38 38 39 39 40 41 41 43 43 43 43 44 44

Bijlage I: Waardenwijzer Bijlage II: Capaciteitsanalyse Bijlage III: Herkomstanalyse Bijlage IV: Kostenconfigurator nieuwbouw en toelichting PO, VO en (V)SO Bijlage V: Gewenst kwaliteitsniveau Bijlage VI: Minimaal kwaliteitsniveau

7. 7.1. 7.2. 7.3. 7.4. 7.5.

Randvoorwaarden bij uitvoering IHP Duurzaam MJOP Duurzaamheid project Actualisatie van projecten Beweging en multifunctionaliteit buitenruimte Participatie bij de uitvoering van projecten

46 46 46 46 46 46

Referentie: 1665001-0099.2.0.

Bouwheerschap Programma management Demarcatie kosten Herijking van het IHP Aanpassingen bij wijzigingen wet- en regelgeving Intentieovereenkomst

46 46 47 47 47 47

BIJLAGEN

48

Pagina 3 van 55

Samenvatting

Analyse

Een gezonde toekomst voor het onderwijs in Roermond is het uitgangspunt geweest voor dit Integraal Huisvestingsplan (IHP). Het IHP is tot stand gekomen in samenwerking tussen gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties.

De gemeente Roermond staat op het gebied van onderwijshuisvesting voor een vernieuwings- en investeringsopgave. Er zijn diverse analyses gemaakt, waaronder de quickscans: de schoolgebouwen zijn in een quickscan naast bouwkundige staat ook beoordeeld op onderwijskundige functionaliteit, binnenmilieu, veiligheid, exploitatie en uitstraling.

Door middels het IHP te investeren in onderwijshuisvesting draagt de gemeente samen met de schoolbesturen en de kinderopvangorganisaties bij aan een leefomgeving die sociaal, leefbaar, duurzaam, gezond en klimaatbestendig is.

Scenario’s

Het IHP bepaalt op basis van visie, gerichte analyses, scenario-ontwikkeling en financiële vertaling de kaders waarbinnen de gemeente Roermond, samen met de schoolbesturen, investeert in de onderwijshuisvesting. Het IHP vormt het beleidskader voor het onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode 2020-2040. Het IHP wordt vervolgens elke 4 jaar herijkt, zodat dit vervolgens in jaar 5 gereed is. In het jaarlijks te formuleren uitvoeringsprogramma worden projecten nader gedefinieerd alvorens wordt gestart met de realisatie van de projecten.

Visie en beleid In het IHP zijn vanuit visie en beleid strategische keuzes gemaakt. Dit is verwoord in vijf Bouwstenen van Beleid: 1. Regie: het beleid voor onderwijshuisvesting is vormgegeven in het IHP met een looptijd van 20 jaar. Het IHP faciliteert de afstemming tussen investering (gemeente) en gebruik (onderhoud en exploitatie - schoolbesturen). 2. Kwaliteit en duurzaamheid: er is aangesloten op de duurzaamheidsambitie van de gemeente: de realisatie van energieneutrale gebouwen. Ten aanzien van kwaliteit is gekozen voor gezonde en flexibele gebouwen. 3. Renovatie en vervangende nieuwbouw: renovatie is (nog) niet wettelijk geregeld. Middels dit IHP wordt renovatie een volwaardig alternatief voor nieuwbouw. 4. Samenwerking: gemeente, schoolbesturen en kinderopvang zetten in op fysieke samenwerking in onderwijsgebouwen om bijvoorbeeld doorlopende leerlijnen te faciliteren en om een wijkfunctie te vervullen. Deze samenwerking hoeft niet per definitie onder één dak plaats te vinden. 5. Vraag en aanbod: vitale en toekomstbestendige scholen zijn in Roermond het uitgangspunt. Dit uitgangspunt is in dit IHP wederom geborgd.

Referentie: 1665001-0099.2.0.

Voor de gebouwen met een vervangingsopgave in de komende 20 jaar zijn scenario’s ontwikkeld. Daarbij is, los van de quickscanscore, ook rekening gehouden met de ruimtebehoefte van de scholen, de capaciteit van de gebouwen, het aantal (geprognosticeerde) leerlingen en de herkomst van leerlingen per school. Vanuit de diverse scenariosessies is onderstaande prioritering bepaald: Binnen 5 jaar 1. NT2 Mundium College (revitalisering gebouw Jagerstraat) 2. SO Mgr. Hanssen (revitalisering gebouw Jagerstraat) 3. De Kasteeltuin 4. SO Herman Broerenschool (SO en VSO evt. gefaseerd uitvoeren) 5. Vrijeschool Christophorus 6. OBS De Brink 7. Willem de Zwijger 8. Sint Theresia 9. Alhambraa (afhankelijk van ontwikkeling de komende jaren) 10. Nieuwe (dis)locatie in Herten Doorkijk 5-20 jaar 1. Leeve 2. VSO Herman Broerenschool (afhankelijk van fasering SO en VSO) 3. De Steenen Brug 4. BC Broekhin 5. De Zonnewijzer 6. OBS Aan de Roer

Pagina 4 van 55

Financiën Op basis van de bouwkostenconfiguratoren van HEVO zijn de scenario’s financieel doorgerekend. Gezien het gedefinieerde duurzaamheids- en kwaliteitsniveau zijn de schoolbesturen bereid om op basis van het principe van Total Cost of Ownership een deel van de stichtingskosten mee te financieren. Er is op basis van kengetallen een financiële vertaling gemaakt van: 1. De schoolgebouwen, 2. De interim-voorzieningen (tijdelijke huisvesting), 3. De sloopkosten, 4. De gymzalen, 5. De kosten voor voorfinanciering kinderopvang. Voor de investeringsbedragen wordt hier verwezen naar het financiële hoofdstuk (hoofdstuk 6), inclusief de afwegingen en voorstellen die worden gedaan.

Referentie: 1665001-0099.2.0.

Pagina 5 van 55

1. Inleiding In opdracht van de gemeente Roermond heeft HEVO de gemeente en de schoolbesturen begeleid om te komen tot een Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor het onderwijs. Het IHP is in de basis bedoeld voor de onderwijshuisvesting waarvoor de gemeente een zorgplicht heeft, namelijk het primair onderwijs (PO, bestaande uit regulier en speciaal basisonderwijs), het (voortgezet) speciaal onderwijs ((V)SO) en het voortgezet onderwijs (VO, bestaande uit regulier voortgezet onderwijs en praktijkonderwijs). In basis zorgt de gemeente samen met onderwijspartners voor de huisvesting van het onderwijs. De gemeente is verantwoordelijk voor een deel van de vernieuwingsopgave van de onderwijshuisvesting en de onderwijspartners zorgen voor de invulling van het onderwijs en de exploitatie van de huisvesting. Vanuit de gedeelde belangen en de vraagstelling vanuit de gemeente is toegewerkt naar een aanpak om te komen tot een gedragen IHP passend bij de ambities van de gemeente en schoolbesturen.

1.1. Ambitie gemeente Het coalitieakkoord1 is opgebouwd uit vier programma’s die inhoud geven aan de ambitie voor de komende jaren: Roermond van iedereen, Dynamisch Roermond, Groen Roermond en Moderne gemeente. Goed onderwijs speelt daarin een belangrijke rol en is verweven in alle programma’s.

nabijgelegen steden als Nijmegen, Eindhoven, Maastricht of Venlo. Deze opleidingen zijn door de centrale ligging van Roermond goed bereikbaar voor jongeren die in Roermond wonen, onder andere met openbaar vervoer. Als klimaat neutrale en groene gemeente wil Roermond het goede voorbeeld geven als het gaat om het verduurzamen van de gemeentelijke vastgoedvoorraad. De scholen maken hier deel van uit, met groene schoolpleinen die uitnodigen tot sporten en bewegen. Als moderne gemeente is het doel om de onderwijshuisvesting in samenspraak met de partners te organiseren en faciliteren. Vanuit een creatieve en transparante benadering is daarmee het proces ingericht om te komen tot een IHP. Belangrijk uitgangspunt is het vergroten van het draagvlak met schoolbesturen, kinderopvang, beroepsopleidingen en de gemeentelijke organisatie.

1.2. Vraagstelling De vraagstelling is een logisch vervolg op de ambitie van de gemeente om toe te werken naar een meerjarenprogramma voor de scholen voor de komende 0-4 jaar met een doorkijk naar de opvolgende 16 jaar. Om de urgentie van de vernieuwingsopgave te duiden is het huidige scholenlandschap beoordeeld (zie hoofdstuk 4). Deze beoordeling geeft een eerste indicatie van de voorlopige fasering van de vernieuwingsopgave van de scholen en zorgt daarmee voor onderling begrip bij de schoolbesturen. Vanuit de ambitie van de gemeente Roermond en de schoolbesturen

Roermond vervult een regiofunctie binnen het onderwijs en beschikt daarmee over een diversiteit aan onderwijs op alle niveaus (inclusieve samenleving en ‘een leven lang leren/ontwikkelen’). In totaal gaan er circa 12.750 leerlingen naar school en biedt de gemeente betaalbare en toegankelijke voorschoolse educatie, naast het uitbreiden van de integrale kindcentra (IKC’s). Als zorgzame en dynamische stad en gemeente hecht Roermond waarde aan het opleiden van de 3.000 leerlingen in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo, schoolgaand). De beroepsopleidingen liggen verspreid over de stad, maar alle op maximaal 15 minuten lopen van het station en daarmee ook van de voorzieningen in de binnenstad. Roermondse jongeren volgen hoger onderwijs (hbo en wo) veelal in 1

Coalitieakkoord 2018—2022 Roermond maken we samen

Referentie: 1665001-0099.2.0.

Pagina 6 van 55

is een richtinggevende ‘Visie op de onderwijsstad Roermond’ opgesteld, waarbij ook het mbo is uitgenodigd. Deze visie heeft bijgedragen aan de scenario-ontwikkeling van de vernieuwingsopgave. Door nu een strategisch IHP te ontwikkelen spelen de gemeente Roermond, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties bovendien in op, onder andere, de volgende nationale en regionale ontwikkelingen op het gebied van onderwijshuisvesting: • De mogelijke wettelijke status van het IHP en ten aanzien van renovatie (naar aanleiding van het voorstel van de VNG, PO-Raad en VO-raad). • De eis dat alle nieuwe (school)gebouwen in Nederland vanaf juli 2020 bijna energieneutrale gebouwen (BENG) dienen te zijn en de verdere ambities die voortvloeien uit het Klimaatakkoord. • De druk die is ontstaan op de bekostiging van onderwijshuisvesting. • Nieuwe ontwikkelingen in onderwijs, veranderde onderwijsvisies en -concepten (bijv. toegenomen aandacht voor praktijkcomponent in onderwijs) en daarmee de behoefte aan flexibiliteit in onderwijshuisvesting. • Toename van prijsstijgingen in de bouw, etc.

Referentie: 1665001-0099.2.0.

1.3. Plan van Aanpak Het IHP bepaalt op basis van visie, gerichte analyse, scenario-ontwikkeling en financiële vertaling de kaders waarbinnen de gemeente Roermond, samen met de schoolbesturen, investeert in de onderwijshuisvesting. In tegenstelling tot de werkwijze (uitsluitend) op basis van de verordening, wordt in het IHP uitgegaan van een proactief onderwijshuisvestingsbeleid. In formele zin laat de gemeente hiermee zien op welke wijze zij haar zorgplicht, op grond van de taak die zij heeft in het voorzien van huisvesting voor het funderend onderwijs, wenst in te vullen. Het IHP: • Heeft een strategisch karakter, waarbij vanuit visie en beleid strategische keuzes zijn gemaakt. • Is het beleidskader dat verder reikt dan de huidige wet- en regelgeving op het gebied van onderwijshuisvesting. • Stelt de gemeente, schoolbesturen en andere onderwijspartners in staat om op korte en lange termijn strategische keuzes te maken en proactief beleid te voeren. • Biedt een meerjarenperspectief waarop het eigen (investerings-)beleid kan worden afgestemd.

Pagina 7 van 55

•

Vormt het beleidskader voor het onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode 2020-2040. Het IHP wordt elke 4 jaar herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoeften van dat moment.

Vanuit de ervaring van HEVO voor dergelijke complexe en strategische vraagstukken is een proces uitgedacht, waarin geleidelijk aan alle stakeholders worden meegenomen in de beeldvorming, analyse en scenario-ontwikkeling om toe te werken naar de uiteindelijke besluitvorming. Tussentijdse (objectieve) deelproducten zorgen voor een goed onderbouwd en breed gedragen IHP. Belangrijke aandachtspunten die we daarin meenemen zijn onder andere verwachtingen, draagvlakcreatie, communicatie en financiële borging. Op de vorige pagina is het proces inzichtelijk gemaakt dat is doorlopen om toe te werken naar een transparant proces. Het IHP is samen met de schoolbesturen, de kinderopvangorganisaties en de gemeente Roermond ontwikkeld. De schoolbesturen en kinderopvangorganisaties hebben intensief en constructief geparticipeerd in het IHP-traject. Daarbij zijn de volgende stappen doorlopen: • Stap 1: Om te komen tot een gezamenlijke visie en beleidsuitgangspunten is in een bijeenkomst met alle schoolbesturen en kinderopvangorganisaties die werkzaam zijn in de gemeente Roermond gesproken over de toekomst van de onderwijshuisvesting. De uitkomsten van deze kick-off zijn vastgelegd in de ‘Bouwstenennotitie gemeente Roermond’, die tevens is besproken binnen de commissie ‘Burgers en Samenleving’ van de gemeenteraad.

• Stap 2: Het gebouwenbestand van de onderwijshuisvesting in de gemeente Roermond is in beeld gebracht. Voor ieder schoolgebouw zijn een capaciteitsanalyse en een kwaliteitsanalyse uitgevoerd. • Stap 3: Op basis van de bouwstenen en de integrale beoordeling van het gebouwenbestand zijn door de gemeente Roermond, de schoolbesturen en de kinderopvangorganisaties samen scenario’s ontwikkeld. Hierbij is ook de verbinding en samenwerking opgezocht met de mbo-instellingen in Roermond. • Stap 4: De scenario’s zijn financieel vertaald.

Referentie: 1665001-0099.2.0.

1.4. Visie op de onderwijsstad Roermond De gemeente Roermond heeft samen met de schoolbesturen toegewerkt naar een visie op het onderwijs in Roermond, onder de titel ‘Visie op de onderwijsstad Roermond’. Met deze visie is de verbinding gezocht: onderling en met andere onderwijspartners (inclusief het mbo), met kinderopvang (vanuit doorlopende leerlijn) en andere partners (zorgbehoefte en wijk- en sportverenigingen). De visie speelt in op de behoefte van de stad Roermond en de regio én houdt daarbij rekening met de binnenstedelijke context en infrastructuur van de compacte stad Roermond als geheel. De ‘Visie op de onderwijsstad Roermond’ is een richtinggevend document en continu in ontwikkeling. Het is een leidraad voor de gemeente en haar onderwijspartners die bedoeld is om met elkaar het gesprek aan te gaan en toe te werken naar een onderwijslandschap met diverse faciliteiten passend bij de stad Roermond. De visie zal in de onderwijssociëteit worden besproken en geëvalueerd. Motto: ‘Gezamenlijk richting geven aan een duurzame onderwijsstad’

Pagina 8 van 55

1.5. Werkwijze IHP

3.

De werkwijze middels een IHP heeft effect op drie beleidsniveaus: 1.

2.

Strategisch: Het IHP geeft middels een prioritering richting aan de benodigde investeringen in onderwijshuisvesting voor de komende 20 jaar en bepaalt het investeringskader voor de komende 5 jaar. De afbakening van het investeringskader wordt geduid in het financiële hoofdstuk (hoofdstuk 6). Het investeringskader wordt geraamd op basis van kengetallen. De gemeenteraad stelt het investeringskader vast voor de eerste 5 jaar. Na 4 tot 5 jaar wordt het IHP herijkt c.q. geactualiseerd, waarmee de opvolgende termijn wordt vastgesteld. Tactisch: Na vaststelling van het IHP wordt voor de uitvoering van de projecten in de 1e termijn jaarlijks een gedetailleerd uitvoeringsprogramma (of jaarprogramma) opgesteld. Fundamenteel onderdeel van het uitvoeringsprogramma zijn de haalbaarheidsonderzoeken voor de in het IHP opgenomen projecten (zie de figuur hiernaast).

Nadat op tactisch niveau de projecten voldoende gedefinieerd zijn, wordt gestart met het operationeel niveau: de realisatie van projecten (ontwerp en uitvoering).

1.6. Verankering binnen de verordening De verankering van het IHP heeft een directe relatie met de werkwijze zoals omschreven in de vorige paragraaf en daarmee met de verankering met het bestaande beleid verordening. 1.