Bijlage 1 - Beleidsnota sekswerkbeleid Roermond

Beleidsnota sekswerk Roermond

Voorwoord Sinds het opheffen van het bordeelverbod in 2000 is sekswerk in Nederland een legaal beroep. Gemeenten spelen sindsdien een sleutelrol. Roermond heeft hier invulling aan gegeven met een vergunningenstelsel. Nu is het tijd om de volgende stap te zetten naar een breder beleid. Naast het streven naar veiligheid en leefbaarheid door vergunningverlening en handhaving hebben we in ons beleid expliciete aandacht voor de positie van sekswerkers. Sekswerkers oefenen een legaal beroep uit, waarbij zij dezelfde plichten én de rechten hebben als alle andere werkenden. Maar op het beroep rust nog steeds een stigma en dat heeft grote gevolgen, zowel voor de uitoefening van hun beroep als daarbuiten. Ook zijn sekswerkers kwetsbaar voor uitbuiting. In het verbrede beleid richten wij ons daarom op normalisatie en decriminalisatie. Die verandering kunnen wij als gemeente niet alleen bewerkstelligen; dat vraagt iets van iedereen die erbij betrokken is. De weg naar gewone zorg, hulp en ondersteuning kent nog te veel obstakels voor sekswerkers. Dat schaadt hun eigen gezondheid, welzijn en weerbaarheid, en het heeft bredere gevolgen. Juist in een branche als de seksbranche, waar misbruik en uitbuiting tot en met mensenhandel in sommige gevallen aan de orde zijn, is het belangrijk dat de werkers niet kwetsbaar, maar weerbaar zijn.

Dat ze hun gewone rechten, ook op een veilige werkplek, als vanzelfsprekend ervaren en aan de bel trekken bij misstanden. In het belang van henzelf en van iedereen die erbij betrokken is. Daarom bieden wij in het beleid extra ondersteuning om het aanbod van hulp en zorg ondanks obstakels ook voor sekswerkers bereikbaar te maken. En werken wij ondertussen door aan normalisatie en decriminalisatie.

Yolanda Hoogtanders Burgemeester van Roermond

2

Beleidsnota sekswerk Roermond

Inhoud 1.

INLEIDING ............................................................................................................................................4 1.1.

DEFINITIES EN BEGRIPPENLIJST .........................................................................................................................4

2.

HUIDIGE SITUATIE ................................................................................................................................6

3.

SEKSWERKBELEID ROERMOND ............................................................................................................7 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10 3.11 3.12 3.13 3.14 3.15 3.16 3.17 3.18

VISIE EN DOEL ..............................................................................................................................................7 VERGUNNINGPLICHT ......................................................................................................................................7 VOORWAARDEN VERGUNNINGVERLENING ..........................................................................................................7 VERGUNDE VORMEN VAN SEKSWERK ................................................................................................................8 ONVERGUNDE VORMEN VAN SEKSWERK ............................................................................................................8 VESTIGINGSCRITERIA......................................................................................................................................9 INTREKKEN AANWIJZINGSBESLUIT TOELATINGSGEBIEDEN PROSTITUTIE-INRICHTINGEN .................................................9 LEEFTIJD SEKSWERKERS ..................................................................................................................................9 STRAFBAARSTELLING KLANTEN .......................................................................................................................10 OUTREACHENDE

HULPVERLENING...............................................................................................................10 ONDERSTEUNING OP SOCIAAL, PRAKTISCH EN PERSOONLIJK VLAK ......................................................................10 NADERE REGELS ......................................................................................................................................11 HANDHAVINGSARRANGEMENT ..................................................................................................................11 CONTROLES VERGUNDE SECTOR .................................................................................................................11 CONTROLES ONVERGUNDE SECTOR .............................................................................................................12 VERTROUWENSPERSOON ..........................................................................................................................12 KLANKBORDGROEP ..................................................................................................................................12 REGISTRATIE SEKSWERK ............................................................................................................................13

3

Beleidsnota sekswerk Roermond

1. Inleiding In Roermond vinden we het belangrijk dat de seksbranche op een verantwoorde manier wordt ingericht, waarbij de veiligheid voor de sekswerkers en leefbaarheid voor alle inwoners voorop staat. Deze beleidsnota biedt hier de kaders voor. Het is tot stand gekomen in afstemming met ketenpartners, zorgcoördinator mensenhandel, de branchevereniging exploitanten, ervaringsdeskundige sekswerkers vanuit de SWAD (Sekswerk Alliantie Destigmatisering), politie, GGD en Leger des Heils – Levenskracht. Wij zijn ons ervan bewust dat er landelijke regelgeving, Wet regulering sekswerk (Wrs), in de maak is en wij zetten ons in voor regionaal beleid. De periode tot oplevering is te onzeker om dit af te wachten. Samen met de continue ontwikkelingen in dit beleidsterrein vormt het wel een reden om deze beleidsnota periodiek te blijven monitoren. Sekswerk is legitiem werk, toegestaan binnen de daartoe lokaal verleende vergunning(en), en sekswerkers hebben dezelfde rechten als werkenden in andere branches. Toch oefenen sekswerkers hun werk nog regelmatig in onveilige omstandigheden uit en zijn zij om verschillende redenen bovengemiddeld kwetsbaar voor misbruik. Misbruik dat hen persoonlijk kan raken en misbruik dat voor de inwoners van Roermond overlast en gevoelens van onveiligheid kan betekenen. Stigmatisering speelt een grote rol in deze kwetsbaarheid.

Het zorgt voor obstakels in de toegang tot zorg- en hulpaanbod. Wij willen hier verandering in brengen door zorg te dragen voor passende ondersteuning voor sekswerkers, zodat zorg en hulp ook voor hen beschikbaar zijn. En hen zo ook weerbaarder te maken. Daarnaast richt het beleid zich ook op de regulering van de seksbranche, handhaving en toezicht en een afname van het stigma door normalisatie en decriminalisatie. In deze beleidsnota hanteren wij de term ‘sekswerk’ in plaats van ‘prostitutie'. De seksbranche is breder dan prostitutie en de Algemene Plaatselijke Verordening (Apv) legt een vergunningplicht op voor alle seksbedrijven, ook als er geen prostitutie plaatsvindt. Sekswerker is een moderne, neutrale term die verwijst naar iedereen die op professionele basis, tegen betaling, seksuele of erotische diensten verleent. Het benadrukt dat het hier om (seksueel) werk gaat en dat deze persoon rechten en bescherming verdient zoals elke andere werkende. Daarnaast wordt de term sekswerker gebruikt om respect en inclusie te bevorderen.

1.1. Definities en begrippenlijst In het sekswerkbeleid worden verschillende begrippen gebruikt. De begrippen en bijbehorende definities zijn opgenomen in de Apv van de gemeente Roermond en worden voor de volledigheid ook in dit hoofdstuk benoemd. Door eventuele wijzigingen in de Apv kunnen de begrippen en definities die in dit beleid zijn opgenomen afwijken. Indien dit het geval is, geldt dat de Apv leidend is. Advertentie

Elke commerciële uiting in een medium, die een seksbedrijf of een sekswerker onder de aandacht van het publiek brengt

Beheerder

De natuurlijke persoon die door de exploitant is aangesteld voor de feitelijke leiding van een seksbedrijf

Bevoegd

Het college of, voor zover het betreft voor het publiek openstaande gebouwen en

bestuursorgaan

daarbij behorende erven als bedoeld in artikel 174 van de Gemeentewet, de burgemeester

Bezoeker

Degene die aanwezig is in een seksinrichting, met uitzondering van: a. de exploitant, zij/haar levenspartner en hun directe gezinsleden; b. de beheerder, zijn/haar levenspartner en hun directe gezinsleden; c. de sekswerker, wanneer deze niet in dienst is van een seksbedrijf; d. het personeel dat in de seksinrichting werkzaam is;

4

Beleidsnota sekswerk Roermond e. toezichthouders die zijn aangewezen op grond van artikel 6:2 van deze verordening; f. andere personen wier aanwezigheid in de seksinrichting wegens dringende redenen noodzakelijk is Decriminalisering

Iets ontdoen van eventuele criminele of verboden associaties of iets uit de criminele sfeer halen

Exploitant

De natuurlijke persoon of de bestuurder van een rechtspersoon of, voor zover van toepassing, de tot vertegenwoordiging van die rechtspersoon bevoegde natuurlijk persoon, voor wiens rekening en risico een seksbedrijf wordt uitgeoefend

Klant

Degene die gebruik maakt van de door een exploitant van een seksbedrijf of een sekswerker aangeboden seksuele diensten

Prostitutie

Het zich beschikbaar stellen tot het verrichten van seksuele handelingen met een ander tegen betaling

Raamsekswerkbedrijf

De activiteit, bestaande uit het bedrijfsmatig gelegenheid geven tot sekswerk, waarbij het werven van klanten gebeurt door een sekswerker die zichtbaar is vanuit een voor publiek toegankelijke plaats

Seksbedrijf

De activiteit, bestaande uit het bedrijfsmatig gelegenheid geven tot sekswerk of tot het verrichten van seksuele handelingen voor een ander tegen betaling of uit het bedrijfsmatig aanbieden van vertoningen van erotisch-pornografische aard in een seksinrichting tegen betaling

Seksinrichting

De voor het publiek toegankelijke besloten ruimte, onderdeel van een seksbedrijf, waarin bedrijfsmatig of in een omvang alsof zij bedrijfsmatig was seksuele handelingen worden verricht, of vertoningen van erotisch-pornografische aard plaatsvinden. Onder een seksinrichting worden in elk geval verstaan: een seksbioscoop, seksautomatenhal, sekstheater, parenclub of een seksbedrijf, waaronder tevens begrepen een erotische-massagesalon, al dan niet in combinatie met elkaar

Sekswerk

De uitwisseling van seksuele diensten (waaronder seksuele handelingen, striptease, pornoacteurs en sekstelefonisten) tussen instemmende volwassenen tegen een bepaalde vorm van beloning, prostitutie is hier een onderdeel van

Sekswerker

Degene die seksuele diensten verleent aan een ander tegen betaling

Vestigingscriteria

Regels en uitgangspunten die een gemeente of overheid hanteert bij het bepalen waar een bedrijf zich mag vestigen, met als doel een goede ruimtelijke ordening te waarborgen

Werkruimte

Als zelfstandig aan te merken onderdeel van een seksinrichting waarin de seksuele handelingen met een ander tegen betaling worden verricht

Wet Bibob

Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur

Zelfredzaamheid

a. Zelfstandig je leven kunnen leiden en je eigen problemen oplossen. Er is hierin onderscheid tussen zelfregie en zelfredzaamheid: zelf beslissen over je eigen leven en zelf doen. Dit zijn gekoppelde begrippen. b. Het vermogen om voor jezelf te zorgen. c. Om incidenten en de nasleep ervan, zelfstandig dan wel met behulp van anderen zoveel mogelijk te voorkomen en/of te beheersen

5

Beleidsnota sekswerk Roermond

2. Huidige situatie Er is landelijk beleid in de maak in de vorm van de Wet regulering sekswerk (Wrs). Tot deze in werking treedt, gaan wij uit van de huidige juridische kaders en de huidige gemeentelijke verantwoordelijkheid. In Roermond is regelgeving voor de seksbranche opgenomen in hoofdstuk 3 van de Apv, waarbij artikel 3:23 de grondslag biedt voor het opstellen van nadere regels. Binnen de gemeente is voor het realiseren en exploiteren van een seksinrichting een exploitatievergunning noodzakelijk. Een Bibob-toets maakt onderdeel uit van de vergunningsverleningsprocedure. Daarnaast zijn seksinrichtingen op grond van het Omgevingsplan enkel toegestaan op drie aangewezen locaties. Deze zijn aangewezen in het Aanwijzingsbesluit toelatingsgebieden prostitutieinrichtingen. Dit betekent dat voor het realiseren en exploiteren van een seksbedrijf, op elke andere locatie binnen de gemeente, naast een exploitatievergunning ook een omgevingsvergunning noodzakelijk is. In de huidige situatie zijn er in de gemeente Roermond twee vergunde seksinrichtingen en een vergund escortbureau gevestigd. Ook buiten deze seksinrichtingen zijn sekswerkers actief; de feitelijke omvang hiervan is onbekend. Er zijn wel indicaties beschikbaar.

Bureau Regioplan1 heeft in opdracht van het WODC in 2020/2021 een onderzoek uitgevoerd waarin onder andere is gekeken naar de omvang van (delen van) de vergunde en onvergunde seksbranche. Tijdens het onderzoek is gekeken naar de gemeenten die het vaakst genoemd worden in advertenties. Hieruit kwam naar voren dat de gemeente Roermond, landelijk gezien en gelet op het aantal inwoners, op de 4e plaats staat. In opdracht van het Leger des Heils heeft het Scharlaken Koord2 in de eerste helft van 2025 een onderzoek verricht naar advertenties op verschillende sekssites. Hierbij is gekeken naar de werkplek van de sekswerker, gelet op de advertentie. Voor de gemeente Roermond geldt dat in het eerste en tweede kwartaal 93 sekswerkers actief waren, waarvan Roermond de laatst bekende werkplek is. VIGO, een samenwerking van organisaties, waaronder Centiv, GGZ Momentum, Pactum, Rooyse Wissel, Vincent van Gogh en Viviq, geeft aan dat zij in de gemeente Roermond op jaarbasis zo’n 8 tot 10 vrouwen tegenkomen die op straat of vanuit een woning sekswerk verrichten. De jaarcijfers van de poli voor seksuele gezondheid van GGD Limburg-Noord geven weer dat er 44 keer een sekswerker op consult is geweest en 76 keer iemand die een sekswerker bezocht heeft.

Uit de beschikbare indicaties valt af te leiden dat waarschijnlijk slechts een klein deel van de sekswerkers gebruik maakt van het bestaande ondersteuningsaanbod. Uit gesprekken, zie hiervoor ook hoofdstuk 3.10, blijkt dat dit (deels) veroorzaakt wordt door drempels en hiaten in het aanbod.

1 Bleeker, Y. &. (2021). De Nederlandse seksbranche - Een onderzoek naar omvang en aard, beleid, toezicht en handhaving. Amsterdam: Regioplan, in

opdracht van WODC. 2 Scharlaken Koord. (2025). RAPPORTAGE | Q2 2025 PROVINCIE LIMBURG. Amsterdam: Scharlaken Koord in opdracht van Leger des Heils .

6

Beleidsnota sekswerk Roermond

3. Sekswerkbeleid Roermond 3.1 Visie en doel Het is voor de veiligheid en leefbaarheid van de sekswerkers en van alle inwoners van Roermond van belang dat de gemeente Roermond de seksbranche goed reguleert; sekswerk beschouwt en behandelt als een legitieme vorm van arbeid; streeft naar een veilige werkomgeving voor sekswerkers en daartoe ook de positie van sekswerkers versterkt. Zo kunnen misstanden en overlast bestreden en voorkomen worden. Daarom werken wij aan de toename van de veiligheid voor sekswerkers met behoud of verbetering van de leefbaarheid voor alle inwoners. Dit doen wij door: - Zorg te dragen voor een passende regulering van de seksbranche, waarbij ruimte is voor seksinrichtingen, zij het binnen gestelde kaders; - In te zetten op het verminderen van stigmatisering door decriminalisering; Te werken aan versterking van de positie van sekswerkers en beschikbaarheid (en toegankelijkheid van bestaand) hulp- en zorgaanbod voor sekswerkers; - Een open dialoog met sekswerkers en een integrale samenwerking met ketenpartners zoals politie, zorgcoördinatie, zorgorganisaties en maatschappelijke instellingen op te zetten.

3.2 Vergunningplicht Bedrijfsmatig sekswerk is en blijft toegestaan met een vergunning, zij het met een aantal wijzigingen, die in paragrafen 3.6, 3.7 en 3.8 nader worden toegelicht. De vergunningplicht, zoals vastgelegd in artikel 3:3 van de Apv, draagt bij aan een seksbranche waarin de rechten van sekswerkers worden beschermd en de woon- en leefomgeving wordt gerespecteerd. Het stelsel ondersteunt exploitanten en sekswerkers bij het naleven van kwaliteitsnormen en beschermt tegen risico’s zoals onveilige werkomstandigheden of uitbuiting, zonder de activiteit zelf te criminaliseren. Bedrijfsmatig sekswerk waarvoor de gemeente geen vergunning heeft verleend, is onvergund en daarmee in strijd met de regelgeving. Vergunningen worden verleend voor maximaal zeven jaar, zodat de gemeente tijdig kan inzetten op ondersteuning en samenwerking met exploitanten en sekswerkers. Aanvragen worden individueel beoordeeld. De afgelopen jaren zijn er geen aanvragen voor nieuwe vergunningen ingediend en de kans is hierdoor klein dat op korte termijn schaarste ontstaat. Mocht er door de vestigingscriteria toch een schaarste ontstaan, dan wordt een selectieprocedure gestart. In dit sekswerkbeleid worden enkel de hoofdlijnen van deze procedure besproken; er volgt een nadere uitwerking wanneer dit aan de orde is. De selectieprocedure moet dan ten minste aan een aantal uitgangspunten voldoen.

De gemeente moet waarborgen dat de selectie- en beoordelingsprocedure transparant, onpartijdig, gelijkwaardig en toegankelijk is voor alle geïnteresseerden. Geïnteresseerden moeten in hun aanvraag in ieder geval voldoen aan de voorwaarden bij een vergunningverlening zonder selectieprocedure.

3.3 Voorwaarden vergunningverlening Om een vergunning te verkrijgen, moet een seksbedrijf voldoen aan voorwaarden op het gebied van locatie en bedrijfsvoering, waarbij de locatie moet aansluiten bij het Omgevingsplan en de vestigingscriteria. De exploitant moet daarnaast een bedrijfsplan bij de aanvraag indienen, waarbij een Bibob-toets onderdeel uitmaakt van de vergunningverleningsprocedure. Geïnteresseerden moeten in hun aanvraag de aard van het seksbedrijf omschrijven, evenals de eisen die gesteld worden aan een bedrijfsplan zoals omschreven in artikel 3:15 van de Apv. Daarbij moet de aanvrager beargumenteren dat de uitvoering van een seksbedrijf geen nadelige invloed heeft op de woon- en leefomgeving en de gezondheid en veiligheid van onder andere omwonenden, sekswerkers, bezoekers, klanten en werknemers.

7

Beleidsnota sekswerk Roermond

3.4 Vergunde vormen van sekswerk Sekswerk waarvoor de gemeente een vergunning heeft verleend noemen we vergund sekswerk. In Roermond komen de volgende vergunde of legale vormen van sekswerk voor: Seksclub/ Bordeel/ Privéhuis Een seksclub, bordeel of privéhuis is een vorm van besloten sekswerk. In een seksclub of bordeel worden klanten ontvangen in een bar of ontvangstruimte, waar zij eerst met sekswerkers in gesprek kunnen gaan voordat zij besluiten een kamer te boeken. In de kamers vinden de afgesproken diensten plaats, altijd op basis van vrijwilligheid en tegen betaling. De exploitant is verantwoordelijk voor het pand, de hygiëne, veiligheid en het naleven van vergunningseisen en gemeentelijke regelgeving. In deze locaties is vaak ook sprake van horeca, waar een aparte vergunning voor moet worden aangevraagd. In een privéhuis is geen bar en worden sekswerkers voorgesteld aan een klant, waarna ze naar een kamer kunnen gaan. Erotische massagesalon In erotische massagesalons worden massages gecombineerd met seksuele handelingen en zijn ze daarom aan te merken als een seksinrichting. Deze vorm van sekswerk kan aantrekkelijk zijn, maar brengt ook risico’s met zich mee, zoals onveilige of ongezonde werkomstandigheden, criminele inmenging en mogelijke overlast voor de omgeving. Door het verplichten van een vergunning voor deze massagesalons, voeren we hier toezicht op uit.

Escortbedrijf / Escortservice Bij escortdiensten bezoekt de sekswerker de klant via een bureau of zelfstandig. In beide gevallen biedt dit meer privacy en wanneer de sekswerker niet via een bureau werkt, ook meer autonomie. Tegelijk vergroot het de risico’s, omdat toezicht ontbreekt en werken op onbekende plekken de kans op onveiligheid en mensenhandel verhoogt. Escortdiensten mogen alleen uitgevoerd worden als de sekswerker aangesloten is bij een vergund escortbureau of zelfstandig is in het bezit van een vergunning. Daarnaast is er (binnen voorwaarden) een vergunning mogelijk voor de categorie Sekstheater of erotische uitgaansgelegenheid, hiervoor is echter geen (passende) aanvraag gedaan. Sekstheaters en erotische uitgaansgelegenheden combineren entertainment met sekswerk, waarbij geen seksuele handelingen worden verricht. Doordat er een duidelijk gereguleerd aanbod is met goed toezicht, zorgt dit voor een georganiseerde en veilige werkplek. Toch kan dit ook leiden tot grensoverschrijdend gedrag van bezoekers en druk op de sekswerkers om extra diensten te verlenen. Wanneer deze vorm van sekswerk zich vestigt in Roermond wordt er extra ingezet op toezicht en handhaving om op die manier het welzijn van de sekswerkers te waarborgen.

3.5 Onvergunde vormen van sekswerk De vormen van bedrijfsmatig sekswerk waarvoor de gemeente geen vergunning heeft verleend, zijn onvergunde seksinrichtingen en daarmee in strijd met de regelgeving. De volgende vormen van sekswerk zijn binnen de gemeente Roermond niet toegestaan. Hotelsekswerk Bij hotelsekswerk huren sekswerkers een hotelkamer om klanten te ontvangen, vaak zonder dat het hotel hiervan op de hoogte is. Het is een discrete en comfortabele optie met goede voorzieningen, maar er is weinig toezicht, waardoor misstanden en mensenhandel kunnen voorkomen. Daarnaast is er dan sprake van een onvergund seksbedrijf, omdat het hotel sekswerk faciliteert zonder vergunning.

8

Beleidsnota sekswerk Roermond Straatsekswerk Straatsekswerk vindt plaats in openbare, vaak aangewezen, gebieden waar sekswerkers klanten op straat benaderen. Deze vorm van sekswerk biedt de mogelijkheid voor toezicht en ondersteuning, maar brengt ook risico’s met zich mee vanwege de zichtbaarheid en kwetsbaarheid van de sekswerkers. Daarnaast kan het leiden tot overlast en/of veiligheidszorgen bij omwonenden. Daarom wordt dit niet mogelijk gemaakt binnen de gemeente. Raamsekswerk Raamsekswerk vindt plaats vanuit kamers met grote ramen (in speciale zones) waar sekswerkers zichtbaar zijn voor klanten. Sekswerkers kunnen zo zelf bepalen welke klanten ze binnenlaten. Dit zorgt voor transparantie en autonomie bij de sekswerkers, maar maakt het toezicht op individuele sekswerkers lastiger. Daardoor wordt de kans op mensenhandel groter. Ook zijn niet alle woon- of winkelgebieden geschikt voor dit type seksinrichting; ruimtelijke inpassing is vaak problematisch. De zichtbaarheid kan leiden tot stigmatisering, buurtoverlast en intimidatie. Daarom is dit binnen de gemeente niet toegestaan.

3.6 Vestigingscriteria Gemeente Roermond stelt vestigingscriteria aan seksinrichtingen om de openbare orde, veiligheid, gezondheid en leefbaarheid te waarborgen. Seksinrichtingen kunnen gepaard gaan met risico’s zoals overlast, criminaliteit of aantasting van het woonklimaat. Daarom stellen we nadere regels op waar en onder welke voorwaarden deze bedrijven zich mogen vestigen. Bijvoorbeeld afstand tot scholen of woningen en eisen aan hygiëne en gebouwinrichting. Zo ontstaat een evenwicht tussen het beschermen van de belangen van sekswerkers, bewoners en de stad. Daarnaast zorgen duidelijke criteria voor rechtszekerheid en gelijke behandeling bij vergunningverlening. De vestigingscriteria die gelden voor nieuw te vestigen seksinrichtingen, leggen we vast in de nadere regels. Deze criteria richten zich op o.a. situering, verkeer, woon-, werk- en leefklimaat, inrichtings- en veiligheidseisen. Hiermee voorkomen we wildgroei van seksinrichtingen op locaties waar dit niet wenselijk is. Voor de bestaande seksinrichtingen geldt dat zij op de locatie gevestigd kunnen blijven voor zover zij voor de omgeving geen onevenredige overlast tot gevolg hebben en met inachtneming van de geldigheidsduur van het aantal jaren genoemd in de lopende vergunning.

3.7 Intrekken Aanwijzingsbesluit toelatingsgebieden prostitutieinrichtingen In ons beleid kiezen we ervoor om elke aanvraag afzonderlijk te toetsen aan het Omgevingsplan, de Apv en nadere regels, waarbij gebruik gemaakt wordt van vestigingscriteria. Hiermee kunnen wij de veiligheid en leefbaarheid voor de sekswerkers en alle inwoners vooropzetten. Daarom is het aanwijzen van gebieden niet meer nodig en trekken we het Aanwijzingsbesluit toelatingsgebieden prostitutie-inrichtingen in. Indien veranderende omstandigheden een maximering van het totaal aantal seksinrichtingen noodzakelijk maken, kan het bevoegd gezag op basis van artikel 3:5 van de Apv een maximum stellen aan het totaal aantal seksinrichtingen waarvoor een vergunning kan worden verleend.

3.8 Leeftijd Sekswerkers In ons beleid nemen wij een leeftijdsgrens van 21 jaar op. Op die manier willen we extra bescherming bieden aan jonge volwassenen tussen de 18 en 21 jaar, die nog in een levensfase zitten waarin zij de gevolgen van hun keuzes vaak minder goed kunnen overzien. Zij zijn gevoeliger voor druk, misstanden en mensenhandel.

9

Beleidsnota sekswerk Roermond Het is de verwachting dat ook in de Wrs de minimumleeftijd van 18 jaar wordt verhoogd naar 21 jaar. Deze verhoging van de leeftijdsgrens wordt vastgelegd in artikel 3:14 van de Apv.

3.9 Strafbaarstelling klanten Het strafbaar stellen van klanten die gebruikmaken van sekswerk door personen die niet voldoen aan de wettelijke voorwaarden is opgenomen in artikel 3:21 van de Apv. Door klanten verantwoordelijk te houden, proberen we de vraag naar onvergund sekswerk te beperken en het voor malafide aanbieders moeilijker te maken om hun activiteiten voort te zetten.

3.10 Outreachende hulpverlening Uit gesprekken met SWAD blijkt dat sekswerkers regelmatig drempels ervaren bij het benaderen van bestaande zorg- en hulpverlening en contacten met de overheid, met name door stigmatisering. Via de reguliere toegangswegen kunnen de sekswerkers zich melden voor ondersteuning van medewerkers binnen Sociale Zaken. Ondanks dat sekswerkers, net als alle inwoners van Roermond, toegang hebben tot de bestaande infrastructuur van het gehele sociale domein, ervaren zij dat zij hier niet met, voor de seksbranche specifieke vragen, terecht te kunnen. Hierdoor wordt er minder hulp gezocht en gevonden dan wenselijk is uit het oogpunt van sekswerkers en daaropvolgend uit het oogpunt van andere inwoners. Wij zien de inzet van onafhankelijke maatschappelijke ondersteuning als oplossing. Door de inzet van een onafhankelijke professional, bijvoorbeeld vanuit Legers des Heils - Levenskracht wordt sekswerkers een veilige basis geboden. Op deze manier wordt de verbinding gelegd tussen de sekswerkers, zorg- en hulpverlening en overheid om gezamenlijk de seksbranche werkbaarder en veiliger te maken.

Ook kan hierin noodzakelijk aanbod worden ondergebracht, zoals een onafhankelijk vertrouwenspersoon voor de seksbranche met spreekuren voor de sekswerkers, waarbij er oog is voor in- en uitstapprogramma’s, en aandacht is voor het welzijn van de sekswerker vanuit gezondheidsperspectief en op het gebied van zelfstandigheid en inkomsten. Medewerkers kunnen de sekswerkers regelmatig actief benaderen, zodat de weg naar zorg- en hulpverlening en overheid ook geboden wordt aan wie die (nog) niet zelf zoekt. Aansluiting bij reeds bestaande organisaties is hierbij voorwaardelijk voor de juiste doorverwijzingen. Daarnaast hebben de vakspecialisten praktijkkennis en een onafhankelijke positie nodig om te kunnen bijdragen aan vroegsignalering van risico’s en uitbuiting en aan op de regio afgestemd effectief sekswerkbeleid, ten bate van de sekswerkers en alle inwoners van de regio. Als gemeente zijn we samen met Levenskracht en de zorgcoördinator mensenhandel bezig om de randvoorwaarden voor de inzet van onafhankelijke maatschappelijke ondersteuning te bepalen, waarbij een voorbeeld wordt genomen aan het ACS in Amsterdam en het SEM in Den Bosch. Het is de wens om deze ondersteuning op korte termijn in te kunnen richten.

3.11 Ondersteuning op sociaal, praktisch en persoonlijk vlak De gemeente Roermond streeft ernaar om sekswerk te normaliseren en gelijk te behandelen als andere vormen van werk. Sekswerkers moeten daarom, net als andere inwoners, toegang hebben tot de bestaande ondersteuningsstructuren binnen de Jeugdwet, de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en het programma Kiezen voor Kansen van het Sociaal Domein van de gemeente. Waarbij net als bij andere inwoners, waar nodig, maatwerk geboden wordt. Zo zijn er voor sekswerkers die willen stoppen met het werk gespecialiseerde hulpverleners beschikbaar binnen de uitstapprogramma’s, die bekend zijn bij de afdeling Levenskracht van het Leger des Heils. De in deze beleidsnota gemaakte beleidskeuzes, zoals het verhogen van de leeftijd voor sekswerkers en het opstellen van vestigingscriteria, zijn uitgewerkt in hoofdstuk 3 van de Apv.

10

Beleidsnota sekswerk Roermond

3.12 Nadere regels De uitwerking van deze beleidsnota wordt, naast de Apv, onder andere vastgelegd in nog op te stellen nadere regels. Hierin beschrijven we hoe de gemeente haar wettelijke bevoegdheden in het kader van de seksbranche uitvoert. Het doel daarbij is om duidelijke richtlijnen en kaders te bieden voor het begeleiden van sekswerkers, het reguleren van sekswerk en het houden van toezicht op seksinrichtingen (zoals bordelen en escortbedrijven), die aansluiten bij de beleidsuitgangspunten die in deze nota zijn geformuleerd.

3.13 Handhavingsarrangement Afspraken tussen de verschillende instanties, zoals de gemeente, politie, arbeidsinspectie, belastingdienst en gezondheidsdiensten, die zich bezighouden met het toezicht op en de handhaving van de seksbranche, leggen we vast in een handhavingsarrangement. In deze samenwerkingsafspraak beschrijven we hoe gezamenlijk toezicht wordt gehouden en hoe gehandhaafd wordt op de naleving van wetten en regels binnen de seksbranche. Door dit arrangement willen we problemen sneller signaleren en aanpakken en is er minder kans op misstanden binnen de branche. Het arrangement zal, in afstemming met de samenwerkingspartners, worden opgesteld na vaststelling van deze nota. De inzet van de aangewezen gemeentelijke toezichthouders beschrijven we in het Handhavingsplan van de gemeente Roermond.

3.14 Controles vergunde sector Het doel van het controleren van de vergunde sector is het waarborgen dat vergunninghouders zich aan de regels houden, zodat sekswerkers op een gezonde en veilige manier hun werkzaamheden kunnen uitvoeren. Daarnaast willen we signalen van mensenhandel of andere overtredingen snel signaleren. De aan te wijzen en, zo nodig, op te leiden toezichthouders van de gemeente Roermond voeren samen met politie Midden-Limburg controles uit op de vergunde sector. Daarbij sluiten ketenpartners aan voor een integrale aanpak. Bij signalen van mensenhandel wordt de expertise van de Afdeling Vreemdelingenpolitie, Identificatie en Mensenhandel (AVIM) van de politie MiddenLimburg ingeschakeld. Taken De volgende toezichthoudende taken worden uitgevoerd: • Het voeren van gesprekken met exploitanten van seksinrichtingen bij de vergunningaanvraag en tijdens de controle; • Toezicht op de naleving van de Apv, vergunningvoorschriften en nadere regels; • Signaleren van misstanden, zoals onveiligheden, mensenhandel, minderjarigheid en illegaliteit; • Controle op de openbare orde en veiligheid in en in de directe omgeving van seksinrichtingen; • Het aanleveren van bestuurlijke rapportages bij overtredingen van de Apv, vergunningvoorschriften en nadere regels. Frequentie controles Vergunde seksinrichtingen worden minimaal jaarlijks onaangekondigd gecontroleerd.

Dit geldt ook voor escortbedrijven, waarbij administratie en bedrijfsvoering worden beoordeeld. Bij vermoedens van misstanden voert AVIM strafrechtelijke controles uit, bijvoorbeeld via onlineadvertenties of meldingen van sekswerkers. Worden geen misstanden, maar wel overtredingen van de Apv, vergunningsvoorwaarden of nadere regels vastgesteld, dan volgt een bestuurlijke procedure. Bij strafbare feiten neemt de politie onder leiding van het Openbaar Ministerie de opsporing over, eventueel parallel aan de bestuurlijke afhandeling.

11

Beleidsnota sekswerk Roermond Gezondheids- en gedragsvoorschriften Vanuit de Wet publieke gezondheid hebben gemeenten de verantwoordelijkheid voor het bewaken en bestrijden van seksueel overdraagbare aandoeningen, waaronder aids. De GGD is belast met de uitvoering van deze taak. Vergunde seksbedrijven zijn verplicht om GGD-medewerkers toegang te verlenen om voorlichtings- en preventiegerichte activiteiten uit te voeren, zoals beschreven staat in artikel 3:17, lid 2 onder d van de Apv. Ook controleert een medewerker van de GGD of de hygiënevoorschriften worden nageleefd.

3.15 Controles onvergunde sector De aanpak van de onvergunde seksbranche bestaat uit zowel bestuursrechtelijke als strafrechtelijke maatregelen, die vanuit ieders eigen doelstelling worden ingezet. Bestuursrechtelijk toezicht en handhaving zijn gericht op het naleven van de lokale regelgeving, zoals vastgelegd in hoofdstuk 3 van de Apv. De gemeente ziet hierbij toe op het welzijn van de sekswerker, de openbare orde, veiligheid en het woon- en leefklimaat. Toezichthouders controleren of seksinrichtingen en sekswerkers aan de regelgeving uit hoofdstuk 3 van de Apv, Omgevingsplan en nadere regels voldoen. Bij overtredingen kan het college maatregelen treffen, zoals het opleggen van een last onder dwangsom, het toepassen van bestuursdwang of het sluiten van een pand. Deze vorm van handhaving is primair herstellend van aard en gericht op het bevorderen van naleving. De strafrechtelijke opsporing, uitgevoerd door Team Mensenhandel en Mensensmokkel (TMM) / AVIM van de politie Limburg en Openbaar Ministerie, richt zich op het bestrijden van strafbare feiten zoals mensenhandel of dwang. Deze aanpak is repressief en beoogt zowel de bestraffing van daders als de bescherming van slachtoffers.

De gemeente onderzoekt de mogelijkheden om de controles van de onvergunde sector te beleggen bij het ACT! Interventieteam, waarbij ook samenwerkingspartners aan kunnen sluiten en je de controles op regionale schaal organiseert. Samenwerking bij controles Bij de controle van de vergunde en van de onvergunde sector is een goede samenwerking tussen gemeente, opsporingspartners en andere samenwerkingspartners, zoals de zorgcoördinator en woningcorporaties, noodzakelijk voor een effectieve en samenhangende aanpak.

3.16 Vertrouwenspersoon De gemeente onderzoekt de mogelijkheden voor een externe vertrouwenspersoon vanuit Levenskracht, die er is voor de sekswerkers, maar waarbij ook de exploitant zorgen kan uiten die gaan over het welzijn van een sekswerker. Het is van belang dat een exploitant van een seksinrichting een externe vertrouwenspersoon aanstelt, zodat de veiligheid en het welzijn van sekswerkers worden versterkt. Een onafhankelijke vertrouwenspersoon biedt sekswerkers een laagdrempelige en veilige plek om problemen, zorgen of misstanden te melden zonder angst voor repercussies binnen het bedrijf. Dit bevordert de bescherming tegen uitbuiting, intimidatie of geweld en draagt bij aan een professionele en veilige werkomgeving. Bovendien ondersteunt het de exploitant bij het signaleren en oplossen van problemen, versterkt het de naleving van wettelijke en beleidsmatige verplichtingen en draagt het bij aan een cultuur van openheid en verantwoordelijkheid binnen de seksinrichting.

3.17 Klankbordgroep Om beter in contact te staan met zowel sekswerkers, ondernemers als ketenpartners, willen we de mogelijkheden onderzoeken voor het oprichten van een klankbordgroep. Het opzetten van een dergelijke klankbordgroep is waardevol, omdat het directe terugkoppeling uit de praktijk biedt, waardoor beleid actueel en uitvoerbaar blijft. Het bevordert samenwerking en vertrouwen tussen overheid en betrokkenen, versterkt de positie en zelfbeschikking van sekswerkers en draagt bij aan destigmatisering.

12

Beleidsnota sekswerk Roermond De klankbordgroep maakt vroegtijdige signalering van problemen mogelijk en biedt een platform voor kennisdeling, waardoor beleid en uitvoering continu kunnen worden verbeterd en beter aansluiten bij de praktijk.

3.18 Registratie sekswerk De cijfers die op het moment van vaststelling van deze beleidsnota bekend zijn, zoals weergegeven in hoofdstuk 3, laten zien dat het aanbod van het sekswerk in Roermond groot is, maar dit niet terug te zien is in de cijfers van de instanties. Dit geeft aan dat er een potentieel probleem is waar nog geen zicht op is. Om hier beter zicht op te krijgen, wordt de komende jaren ingezet op het duidelijker registreren van informatie omtrent het sekswerk, met behoud van de privacy van de sekswerkers. Door eenduidigere registratie van misstanden, aantallen of locaties kan beter gestuurd worden op de aanpak van onveilige, ongezonde en onvergunde werkomstandigheden. Hiervoor wordt een intern werkproces vastgesteld.

13