Bijlage_1-14_Beheerplan_Begraafplaatsen_2023-2032
Tekst van het document
Beheerplan begraafplaatsen 2023 - 2032
Gemeente Roermond Postbus 900 6040 AX Roermond
Samenvatting
Verantwoording
Titel
:
Beheerplan begraafplaatsen 2023 - 2032
Subtitel
:
Gemeente Roermond
Projectnummer
:
Referentienummer
:
Revisie
:
Datum
:
Juli 2023
Auteur(s)
:
Theo Bloem
Pagina 1 van 15
Samenvatting
Inhoudsopgave Samenvatting ................................................................................................................................3 1 1.1 1.2
Inleiding.........................................................................................................................4 Aanleiding en doelstellingen.........................................................................................................4 Leeswijzer ....................................................................................................................................4
2 2.1 2.2
Areaal............................................................................................................................5 Scope ...........................................................................................................................................5 Omvang areaal.............................................................................................................................5
3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7
Specifiek beleid en wetgeving.......................................................................................6 Algemeen .....................................................................................................................................6 Wet op de Lijkbezorging...............................................................................................................6 Begraven en Begraafplaatsen......................................................................................................6 Veilig en gezond werken op begraafplaatsen ..............................................................................6 Handleiding opgraven en ruimen .................................................................................................6 Erfgoedwet ...................................................................................................................................7 Gemeentelijk beleid......................................................................................................................7
4 4.1 4.2
Kwaliteit.........................................................................................................................8 Visueel..........................................................................................................................................8 Technisch .....................................................................................................................................8
5 5.1 5.2 5.2.1 5.2.2 5.2.3 5.3 5.3.1 5.3.2
Huidige situatie .............................................................................................................9 Huidige kwaliteit ...........................................................................................................................9 Huidige budgetten ........................................................................................................................9 Reguliere (jaarlijkse) budgetten....................................................................................................9 Voorziening begraafplaatsen........................................................................................................9 Investeringsbudgetten en kredieten .............................................................................................9 Toekomstige ontwikkelingen ........................................................................................................9 Regulier beheer............................................................................................................................9 Bedrijfsplan.................................................................................................................................10
6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.4.1 6.5
Onderhoudsscenario’s ................................................................................................11 Algemeen ...................................................................................................................................11 Reguliere onderhoudskosten .....................................................................................................11 Achterstallig onderhoud..............................................................................................................11 Vervangingen en/of renovaties...................................................................................................12 Berekeningen .............................................................................................................................12 Conclusie....................................................................................................................................12
7 7.1 7.2 7.3
Organisatie beheer .....................................................................................................13 Huidige beheerorganisatie .........................................................................................................13 Monitoring en inspecties.............................................................................................................14 Gegevensbeheer........................................................................................................................14
8
Verschillen voorgaand beheerplan .............................................................................15
Bijlage beheerplan Begraafplaatsen, overzichtstekeningen..........................................................1
Pagina 2 van 15
Samenvatting
Samenvatting
Het beheerplan Begraafplaatsen omvat de 4 gemeentelijke begraafplaatsen met een totaal bruto oppervlak van 12,13 hectare, circa 12.065 graven en ruim 400 bestemmingen voor urnen. Naast de graven zijn op de begraafplaatsen diverse andere te beheren zaken aanwezig, zoals bomen, beplanting en paden. Een opgave hiervan vind u in tabel 2 in hoofdstuk 2. Wereldvermaard en rijksmonument is de begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand. Daarnaast zijn er de begraafplaatsen “Tussen de Bergen”, “Brummeberg” en “Herten”. De begraafplaatsen worden op een kwalitatief hoog niveau onderhouden, vergelijkbaar met dat van de openbare ruimte van de binnenstad. Voor de meeste onderdelen is de huidige kwaliteit goed. Specifiek in het beheer van de begraafplaatsen is dat de BTW niet gecompenseerd kan worden, met uitzondering van de monumentale begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand. Alle bedragen zijn daarom inclusief BTW (hoog tarief), Voor het vergelijk van de onderhoudsscenario’s met de beschikbare budgetten en de hieraan verbonden conclusies wordt verwezen naar de Kadernota Beheer. Ten opzichte van het vorige beheerplan is Key2 geheel ingevoerd voor de administratie. Voorzien is een overgang naar E-begraven, het systeem in gebruik bij Publiekszaken. Onder de aandacht is het volledig op orde brengen van de administratie.
Het onderhoud van de begraafplaatsen is volledig ondergebracht bij het werkbedrijf Groen & Doen. Op de begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand zijn al meer dan 6 jaar 2 vrijwilligers actief die kleinschalige reparatie en onderhoudswerkzaamheden uitvoeren aan de graven. Dit doen zij ongeveer 2 dagdelen per week. De nog door te pakken zaken zijn samen met nieuwe zaken en ontwikkelingen opgenomen in het actuele beheerplan voor de periode 2017 tot en met 2026. Belangrijk voor de toekomst wordt gezien een onderzoek naar de ontwikkeling van het begraven met daarbij het opstellen van beleid, een bedrijfsplan en het vernieuwen van de verordeningen.
Pagina 3 van 15
Inleiding
1
1.1
Inleiding
Aanleiding en doelstellingen
Voor u ligt het nieuwe beheerplan begraafplaatsen voor de gemeente Roermond. Dit beheerplan maakt onderdeel uit van de beheerplannen reeks voor het uitvoeren van het beheer en onderhoud van de gehele openbare ruimte. Voor begrippen, definities en overige zaken geldend voor alle beheerdisciplines wordt verwezen naar het algemene deel uit deze reeks. In onderstaande tabel is de opbouw van de reeks weergegeven. Groen gearceerd is de locatie van het beheerplan begraafplaatsen in de reeks weergegeven. Tabel 1: Locatie beheerplan in reeks Beheerplannenreeks
Titel
Deel 1
Algemeen
Deel 2
Verhardingen
Deel 3
Kunstwerken
Deel 4
Riolering
Deel 5
Havens & Waterpartijen
Deel 6
Verkeer
Deel 7
Groen & Bomen
Deel 8
Bos & Natuur
Deel 9
Reiniging
Deel 10
Verlichting
Deel 11
Inrichtingselementen
Deel 12
Spelen
Deel 13
Begraafplaatsen
Deel 14
Sportlocaties
Deel 15
Kunstobjecten
Deel 16
Ondergronds
De beheerplannen zijn een gedetailleerde uitwerking per beheergroep vanuit de in de Kadernota Beheer opgestelde kaders. De beheerplannen hebben tot voornaamste doelen: 1. Het in beeld brengen van het areaal. 2. De te verwachtte kosten voor beheer en onderhoud in de komende jaren 3. Het kwaliteitsniveau waaraan het beheer moet voldoen gerelateerd aan de verschillende gedefinieerde onderhoudsscenario’s 4. De inrichting en toekomstvisie van het beheerproces. 1.2
Leeswijzer
Hoofdstuk 2 omschrijft het areaal, waarna het beleid en wet- en regelgeving specifiek voor begraafplaatsen wordt omschreven in hoofdstuk 3. Vervolgens gaat hoofdstuk 4 in op de normering van de kwaliteit en beschrijft hoofdstuk 5 de huidige situatie. In hoofdstuk 6 wordt aandacht geschonken aan de opgestelde onderhoudsscenario’s. Hoofdstuk 7 gaat in op de organisatie van de beheergroep. Als laatste worden in hoofdstuk 8 de verschillen met het voorgaand beheerplannen in kaart gebracht.
Pagina 4 van 15
Areaal
2
Areaal
2.1
Scope
Het beheerplan begraafplaatsen heeft betrekking op alle graven en groenvoorzieningen op de gemeentelijke begraafplaatsen. Hiertoe behoort ook de registratie en het bijhouden van grafgegevens, dit wordt gedaan door de begraafplaats beheerder. De gemeente Roermond beschikt over vier gemeentelijke begraafplaatsen. Het betreft de volgende begraafplaatsen: • Tussen de Bergen; • Brummeberg; • Nabij Kapel in ’t Zand*; • Herten (bij de Kerk). *= is op 25 oktober 2001 door de rijksoverheid tot Rijksmonument verklaard.
De ambtenaar van de Burgerlijke Stand ontvangt en verwerkt de aangifte van overlijden, verleend een verlof tot begraven en regelt sociale begrafenissen in samenwerking met sociale zaken. De werkzaamheden zijn geen onderdeel van dit beheerplan. Het beheer van de gebouwen vallen eveneens buiten de scope. 2.2
Omvang areaal
Graven In totaal zijn er circa 12.021 graven inclusief de vrije graven. Op begraafplaats Brummenberg staat een urenmuur met 63 plaatsen, waarvan 33 niet in gebruik. Een urnengrafveld met 275 plaatsen is aanwezig op begraafplaats Tussen de Bergen. Hiervan zijn 62 niet in gebruik. Ook zijn er 10 urnenzuilen waarvan 3 bezet zijn op begraafplaats Tussen de Bergen. Op deze begraafplaats staat ook een overdekt columbarium met 96 nissen, waarvan 78 nog niet in gebruik. Overige elementen Naast de graven zijn diverse andere elementen aanwezig op de begraafplaatsen. Op begraafplaatsen aanwezige kunstobjecten zijn opgenomen in het beheerplan Kunstobjecten. De hoeveelheden betreffende de inrichting van de begraafplaatsen zijn afkomstig uit het beheerprogramma GBI. In onderstaand tabel is een samenvatting weergegeven van de arealen. Tabel 2: Areaal
Hoeveelheid
Element
Element
Eenheid
Eenheid
Hoeveelheid
bomen
st
1.162
terreinafscheiding
m1
947
beplanting
m2
16.211
verharding
m2
11.738
Zwarte grond
m2
11.050
halfverharding
m2
23.554
gazon
m2
14.058
afvalbakken
st
25
hagen
m2
6.824
duobakken
st
9
blokhaag
m1
607
banken
st
40
bosplantsoen
m2
1.268
overig meubilair
st
22
De bruto oppervlakte van de gemeentelijke begraafplaatsen bedraagt 12,19 hectare.
Pagina 5 van 15
Specifiek beleid en wetgeving
3
3.1
Specifiek beleid en wetgeving
Algemeen
Voor de groenvoorzieningen op de begraafplaatsen is het specifiek beleid en wetgeving zoals omschreven in het beheerplan groen & bomen van toepassing. Het betreft: • bomenplan gemeente Roermond; • groenvisie Roermond; • wettelijke zorgplicht (VTA); • wet Natuurbescherming. 3.2
Wet op de Lijkbezorging
In de Wet op de Lijkbezorging is nauwkeurig vastgelegd welke zorg de houder van de begraafplaats moet verlenen voor de lijkbezorging. Hierin zijn diverse zaken geregeld, zoals de procedures die doorlopen moeten worden na het overlijden, aan welke eisen een begraafplaats moet voldoen, en hoe de begraven persoon of de as geregistreerd moet worden. Register In de Wet op de Lijkbezorging staat, dat de houder van een begraafplaats een register bij moet houden van alle daar begraven lijken en bijgezette asbussen. In het register moet een nauwkeurige aanduiding staan van de plaats waar zij begraven of bijgezet zijn. Dit register is openbaar. Bij opheffing blijft het register op grond van de archiefwetgeving onder beheer van de gemeente. 3.3
Begraven en Begraafplaatsen
In het handboek ‘Begraven en Begraafplaatsen (uitgegeven door de Landelijke organisatie van Begraafplaatsen - LOB 2011) zijn de kwaliteitsrichtlijnen voor beheer en exploitatie van begraafplaatsen omschreven. In dit handboek worden onderwerpen zoals voorbereiding, aanleg, uitbreiding, onderhoud en exploitatie van begraafplaatsen beschreven. Daarnaast worden ook onderwerpen zoals juridische zaken op gebied van bedrijfsvoering en exploitatie en informatie over goede digitale administratie toegelicht. 3.4
Veilig en gezond werken op begraafplaatsen
In het Burgerlijk Wetboek is de zorgplicht van een werkgever voor zijn medewerkers vastgelegd. Deze zorgplicht houdt in dat de werkgever altijd verantwoordelijk is voor de veiligheid van medewerkers. De Arbowet (zie het algemene deel) richt zich op drie aspecten, namelijk de Veiligheid, de Gezondheid en het Welzijn (VGW) van de werknemer tijdens het uitvoeren van zijn werkzaamheden. De Arbowet is een kaderwet en geeft hoofdzakelijk doelvoorschriften aan. Deze doelvoorschriften gelden voor alle beroepssectoren. In het handboek ‘Veilig en gezond werken op begraafplaatsen’ (opgesteld door de Landelijke organisatie van Begraafplaatsen -LOB- en IPC Groen Ruimte, 2007) zijn de doelvoorschriften vertaald naar de Arborichtlijnen en veiligheidseisen in de praktijk voor het uitvoeren van werkzaamheden op begraafplaatsen. 3.5
Handleiding opgraven en ruimen
De handleiding opgraven en ruimen is sinds 2010 van kracht, na het vervallen van de inspectierichtlijn “wet op lijkbezorging” van de VROM. In de handleiding zijn de adviezen uit de richtlijn, voor zover van nut, opgenomen. Ten aanzien van het beheer van begraafplaatsen gaat deze richtlijn o.a. verder in op:
Pagina 6 van 15
Specifiek beleid en wetgeving
• • • •
de bodemgesteldheid en het grondwaterpeil; milieu hygiënische aspecten van as-bestemmingen; het opgraven en herbegraven van lijken en stoffelijke resten; het ruimen van graven.
3.6
Erfgoedwet
Ten gevolge van de aangepaste registeromschrijving van 29 april 2004 van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg is de gehele begraafplaats Nabij Kapel in 't Zand eenduidig Rijksmonument. Dit betekent dat voor ieder grafteken maatwerk geleverd zal moeten worden bij welke ingreep dan ook. Zeker bij ruiming of herbestemming. In bepaalde gevallen is zelfs een monumentenvergunning vereist. Hetzelfde geldt ten aanzien van de opstallen en de muren. Daar ook het groen een beschermde status heeft zal in voorkomende gevallen ook de groenbeheerder bij dit overleg betrokken moeten worden. De Erfgoedwet heeft de Monumentenwet 1988 vervangen (per 1 juli 2016) als het gaat om gebouwde monumenten, archeologie. Daarnaast gaat de Erfgoedwet ook over roerend erfgoed. Onderdelen van de Monumentenwet die de fysieke leefomgeving betreffen, zoals vergunningen, gaan naar de Omgevingswet (zie algemeen deel) die in 2019 van kracht wordt. Vooruitlopend op de datum van ingang van de Omgevingswet zijn de bepalingen te vinden in het Overgangsrecht in de Erfgoedwet, waar ze ongewijzigd van toepassing blijven zolang de Omgevingswet nog niet van kracht is. 3.7
Gemeentelijk beleid
De gemeente heeft de bevoegdheid aanvullende gemeentelijke plannen en verordeningen te maken over onderwerpen uit de wet, voor zover deze verordening niet in strijd is met de wet. Hoe de verordening eruitziet, wordt in de wet niet beschreven. PIOBB (Plan voor Ontwikkeling van Beschermde Begraafplaatsen) Vanwege de geschiedenis en het karakter is Begraafplaats ‘Nabij Kapel in ’t Zand’ een bijzondere begraafplaats; de begraafplaats is Rijksmonument. Het behoud en gebruik van de begraafplaats was niet beleidsmatig vastgesteld. Om in de toekomst de begraafplaats te kunnen waarborgen is een toekomstplan vastgesteld op 18 augustus 2009. In dit toekomstplan PIOBB (Plan voor Ontwikkeling van Beschermde Begraafplaatsen) bestaande uit twee delen. In het eerste deel is de geschiedenis en de huidige situatie (destijds) omschreven. Deel twee richt zich op de wijze van instandhouding en ontwikkelingsvisie. Deze PIOBB is in 2010 verwerkt in de beheerverordening. Nog niet alle aanbevelingen zijn tot uitvoer gebracht. Momenteel is een groenbeheerplan/uitvoeringsplan voor de oude begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand in ontwikkeling. Kort samengevat is hier de begraafplaats opgedeeld in 3 sfeerbeelden te weten een bosgedeelte, een parkgedeelte en een tuingedeelte. Dit plan wordt met veel aandacht voor de cultuurhistorische ontwikkeling van de begraafplaats tot stand gebracht.
Volgende verordeningen zijn van toepassing op de begraafplaatsen: - Verordening op de heffing en de invordering van lijkbezorgingsrechten Roermond 2023; - Verordening op de gemeentelijke begraafplaatsen en op het begraven in de gemeente Roermond 2014. Overige wetgeving, welke niet in de sfeer van het beheer liggen, zoals de Archiefwet, de Wet bescherming persoonsgegevens e.d. zijn hier buiten beschouwing gelaten.
Pagina 7 van 15
Kwaliteit
4
4.1
Kwaliteit
Visueel
De visuele kwaliteit van begraafplaatsen heeft voornamelijk betrekking op de thema’s schoon en heel. Deze thema’s bepalen voornamelijk hoe het onderhoudsniveau door burgers wordt ervaren (belevingswaarde). Op begraafplaatsen wordt deze visuele kwaliteit voornamelijk bepaald door de aanwezige groenvoorzieningen en paden. Voor een objectieve beoordeling van de visuele kwaliteit wordt gebruik gemaakt van de CROW Kwaliteitscatalogus openbare ruimte 2013 (CROW publicatie 323). De kwaliteitsniveaus per beheercategorie zijn daarbij voor Roermond omgezet naar onderhoudsbeelden. Voor begraafplaatsen is de volgende relatie bepaald tussen de onderhoudsscenario’s en de onderhoudsbeelden. Tabel 5: Onderhoudsbeelden per onderhoudsscenario Onderhoudsscenario’s Nul-kwaliteit Basiskwaliteit Kwaliteit Goed Kwaliteit Zeer Goed Aanvullend: Slecht onderhoud*
Begraafplaats II II II I III
In het algemene deel van de beheerplannen is de volledige uitwerking van de koppeling tussen onderhoudsbeelden en de CROW kwaliteitscatalogus opgenomen, evenals een toelichting over deze systematiek. 4.2
Technisch
De technische kwaliteit van begraafplaatsen heeft voornamelijk betrekking op de thema’s functioneel, duurzaam en veilig. Om voorzieningen duurzaam en veilig in stand te houden zonder dat de functie verloren gaat is planmatig technisch beheer essentieel. Hierdoor wordt de gebruikswaarde van de voorzieningen in stand gehouden. Voor een objectieve beoordeling van de technische kwaliteit wordt ook gebruik gemaakt van de CROW Kwaliteitscatalogus openbare ruimte 2018 CROW publicatie 323). In het algemeen deel is een uitwerking en toelichting opgenomen over deze systematiek. Voor de technische kwaliteit van bomen wordt daarnaast gebruik gemaakt van de normen en richtlijnen welke zijn opgenomen in de VTA (Visual Tree Assessment) boomcontrole systematiek.
Pagina 8 van 15
Huidige situatie
5
5.1
Huidige situatie
Huidige kwaliteit
De begraafplaatsen worden momenteel op een kwalitatief hoog niveau onderhouden. Het onderhoudsniveau is vergelijkbaar met dat van de openbare ruimte van de binnenstad. Voor de meeste onderdelen is de huidige kwaliteit goed. 5.2
Huidige budgetten
5.2.1 Reguliere (jaarlijkse) budgetten Het totale beschikbare budget voor het beheer en onderhoud van de begraafplaatsen bedraagt in 2023 € 438.413,27 (exclusief gebouwen). De BTW is voor uitgaven op begraafplaatsen niet compensabel, uitgezonderd begraafplaats nabij Kapel in ’t Zand vanwege de monumentale status. Het beschikbare budget is daarom inclusief BTW (Hoog tarief) voor zover van toepassing. 5.2.2 Voorziening begraafplaatsen Er was een Voorziening begraafplaatsen. Deze voorziening was niet meer in gebruik en is komen te vervallen. 5.2.3 Investeringsbudgetten en kredieten Op de investeringsplanning is voor begraafplaatsen voor de komende periode (2017-2026) geen budget meegenomen voor groot onderhoud of vervangingen. In de tienjarige onderhoudsplanning zijn voor begraafplaatsen wel investeringen voorzien. Investeringen begraafplaatsen D-0520 Beheer D-052015 Onderhoud en openbare ruimte beheer begraafplaatsen D-0520 Beheer D-052015 Onderhoud en openbare ruimte beheer begraafplaatsen
28703 Aanpassing sanitaire ruimtes 28706 Uitbreiding islamitische begraafplaats
IP
24.500
85.000 (opgebouwd uit 2 verschillende bedragen) Criteria voor investeringen is dat deze groter dan € 50.000,- moeten zijn. Vanwege deze ondergrens worden beide bovengenoemde investeringen ondergebracht in het exploitatiebudget van de begraafplaatsen. 5.3
IP
Toekomstige ontwikkelingen
Betreffende het goed functioneren van de begraafplaatsen zijn er te voorziene toekomstig maatregelen die voornamelijk betrekking hebben op de afstemming van de capaciteit op de behoefte. Ten delen vallen deze maatregelen onder het regulier beheer. 5.3.1 Regulier beheer Onder het regulier beheer vallen: • Uitbreiding strooiveld begraafplaats Tussen de Bergen • Het ruimen van graven. Het uitbreiden van het strooiveld op Tussen de Bergen wordt meegenomen in het reguliere beheer. Niet verlengde graven worden in het jaarlijkse ruimingsplan meegenomen. In het ruimen is geen achterstand, omdat er voldoende graven beschikbaar zijn. Zodra de administratie op orde is kunnen er wel nog extra graven naar voren komen die geruimd dienen te worden. Hiertoe is onder andere voorzien het inventariseren van de begraafplaats Herten.
Pagina 9 van 15
Huidige situatie
Het ruimen van graven waarvan afstand is gedaan gebeurt in eerste instantie alleen bovengronds. Het ondergronds ruimen gebeurt gelijktijdig met het inrichten van een nieuw graf. Op de begraafplaats bij de Kerk in Herten wordt alleen incidenteel geruimd. Op de begraafplaats nabij de Kabel in ’t Zand wordt in principe niet geruimd. 5.3.2 Bedrijfsplan Het exploiteren van begraafplaatsen is vanwege de maatschappelijke ontwikkelingen in beweging. Het opstellen van een bedrijfsplan voor alle in beheer zijnde begraafplaatsen is daarom noodzakelijk als een goede basis voor toekomstige investeringen en aanpassingen. Ook voor Roermond zijn er diverse wijzigingen op de begraafplaatsen voorzien die moeten worden meegenomen in het op te stellen bedrijfsplan. Het gaat daarbij onder andere om de volgende zaken en aandachtspunten: Lopend werk • De aanleg van een urnenmuur op de Oude begraafplaats • Verdere opvulling en digitalisering van het administratiesysteem. Geplande investeringen zijn: • Uitbreiding Islamitisch gedeelte • Aanpassing sanitaire ruimtes Nader te onderzoeken ontwikkelingen zijn: • Onderzoek naar de ontwikkeling van het begraven. (Natuurlijk begraven, digitalisering, e.d.) • Het vernieuwen van de verordeningen nadat het nog op te stellen beleid begraven Gemeente Roermond is vastgesteld. • Aanpassen columbarium
Pagina 10 van 15
Onderhoudsscenario’s
6
6.1
Onderhoudsscenario’s
Algemeen
In de kadernota zijn twee onderhoudsscenario’s omschreven die binnen de gemeente Roermond zijn gedefinieerd, hiervoor wordt verwezen naar het algemeen deel beheerplannen. In onderstaande figuur zijn de onderhoudsscenario’s weergegeven. Tabel 4: Onderhoudsscenario’s Scenario
Omschrijving
Nul-kwaliteit
Het minimaal nog verantwoorde beheer gelet op zaken zoals veiligheid, voorkomen kapitaalsvernietiging, functionaliteit, ingrijpen bij klachten en minimale visuele eisen.
Basiskwaliteit
Een sober en verantwoord beheer, gericht op het boven de ondergrenzen van normen blijven waardoor mede risico’s en klachten worden beperkt.
In onderstaande paragrafen zijn de uitgangspunten gegeven voor de berekening van de theoretische benodigde budgetten voor de diverse onderhoudsscenario’s. Het financiële overzicht van de onderhoudsscenario’s is opgenomen in de Kadernota Beheer. 6.2
Reguliere onderhoudskosten
Het reguliere onderhoud heeft betrekking op de beheermaatregelen en onderhoudswerken welke jaarlijks moeten plaatsvinden om de groenvoorzieningen, paden, graven en dergelijke duurzaam in stand te houden. Op basis van de areaalgegevens en de opgestelde kengetallen zijn de berekeningen uitgevoerd. In deze berekeningen zijn ook de additionele kosten voor de opzichter meegenomen welke toe te schrijven zijn aan het beheer van de begraafplaatsen. Het aantal begrafenissen inclusief het plaatsen van urnen betrof afgelopen jaar circa 60 stuks. Dit is in de berekeningen meegenomen als indicatie voor het gemiddelde aantal voor de komende periode. Verder zijn er algemene kosten welke structureel terugkomen voor het begraafplaatsenbeheer. Hierbij onder vallen onder andere ongediertebestrijding, stortkosten en calamiteiten. Door middel van benchmark met andere vergelijkbare gemeenten is een inschatting gemaakt van 8% niet te normeren kosten ten opzichte van de reguliere kosten. In dit percentage is geen rekening gehouden met overhead (bijv. huisvestingkosten). 6.3
Achterstallig onderhoud
Gezien de historie waaruit blijkt dat de afgelopen jaren is geïnvesteerd in het wegwerken van achterstanden in onderhoud en het hoge onderhoudsniveau. Het achterstallig onderhoud in het bovengronds onderhoud van graven en in het ruimen van graven is weggewerkt met de aantekening dat uit het orde brengen van de administratie nog aanvullend onderhoudswerk naar voren kan komen. Er dient nog achterstand weggewerkt te worden in het bomenonderhoud, vervangen van groen op enkele begraafplaatsen, reparaties en vervangen van het hekwerk op begraafplaats Tussen de Bergen en Brummeberg en als laatste renoveren van een muur op begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand. Bovengronds onderhoud graven Het bovengronds onderhoud van een graf ligt in de eerste plaats bij de rechthebbende, tenzij deze dit onderhoud hebben afgekocht bij de gemeente. Voor de gemeente betreft de achterstand in het onderhoud de graven waarvan de rechthebbenden (nog) niet te achterhalen zijn. Het onderhoud van deze graven komt bij de gemeente terecht, de kosten hiervan kunnen nog onvoldoende in beeld worden
Pagina 11 van 15
Onderhoudsscenario’s
gebracht. Dit betreft graven op de oude begraafplaats en bij de kerk in Herten. Het achterhalen en administreren van rechthebbenden is een blijvend aandachtspunt. 6.4
Vervangingen en/of renovaties
Het vervangen of uitvoeren van reconstructies heeft betrekking op het vervangen van elementen na een bepaalde omloopperiode (levensduur dan wel afschrijvingstermijn). Voor het onderzoek naar de benodigde middelen voor de komende jaren is inzicht in de restlevensduur essentieel. Er zijn geen exacte gegevens voorhanden over de restlevensduur van groenvoorzieningen en paden op de begraafplaatsen. 6.4.1 Berekeningen Groenvoorzieningen (jaarlijks) Voor het hele areaal zijn op basis van gemiddelde omloopperioden de vervangingsbudgetten voor de groenvoorzieningen bepaald. Deze worden in de kostenberekeningen meegenomen. Vervangingen van groenvoorzieningen gebeurt vanuit de exploitatie budgetten, zoals gebruikelijk. Toekomstige uitbreidingen en werkzaamheden (eenmalig) Kosten van investeringen worden berekend op basis van de noodzakelijk vervanging of de gewenste nieuwbouw. 6.5
Conclusie
Voor het overzicht van de financiële cijfers in relatie tot de onderhoudsscenario’s en de bijbehorende conclusie wordt verwezen naar de Kadernota Beheer.
Pagina 12 van 15
Organisatie beheer
7
Organisatie beheer
7.1
Huidige beheerorganisatie
De vier gemeentelijke begraafplaatsen zijn in beheer bij de gemeente inclusief het bovengronds onderhoud van de graven waarvan dit is afgekocht door de belanghebbenden. Het exacte aantal is momenteel nog niet inzichtelijk. Daarnaast heeft de gemeente ook een aantal graven die zij als verplichting hebben om te onderhouden dit aantal is eveneens nog niet bekend. Algemeen onderhoud Het algemeen onderhoud aan de begraafplaatsen is weggezet in een onderhoudscontract (bestek). Opgenomen in dit bestek zijn onder andere: -
Groenonderhoud exclusief bomen. Onderhoud aan paden en meubilair. Het delven van graven. Het bovengronds ruimen van 60 graven per jaar. Het plaatsen of begraven van urnen. Onderhoudswerkzaamheden aan kruizen.
Het onderhoud aan bomen is opgenomen in het bomenbestek. Het ondergronds ruimen van graven wordt uitgevoerd onder lopend onderhoudscontract. Het opgraven van lijken wordt op verzoek van rechthebbende gedaan op hun kosten en wordt uitbesteed als een apart werk. De eigen buitendienst voert in aanvulling op het onderhoudscontract ook diverse werkzaamheden uit en verzorgt de tijdelijke kruizen. Bovengronds onderhoud graven Het bovengronds onderhoud van een graf ligt in de eerste plaats bij de rechthebbenden, tenzij deze dit onderhoud hebben afgekocht bij de gemeente. In het verleden zijn er grafonderhoudscontracten afgesloten voor onbepaalde tijd, deze zijn zo goed mogelijk in kaart gebracht en opgenomen in een lijst van te onderhouden graven. Deze lijst wordt ieder jaar aangevuld met de graven waarvan voor dat jaar het grafonderhoud wordt afgekocht. Aan de hand van deze lijst wordt de opdracht voor het grafonderhoud bij de aannemer weggezet. Taken en verantwoordelijkheden begraafplaatsbeheer In het verleden werd het beheer door meerdere mensen uitgevoerd. De algemeen beheerder is eindverantwoordelijk, de begraafplaatsbeheerder is verantwoordelijk voor uitvoerende taken. Het begraafplaatsenbeheer wordt verder ondersteund door een opzichter en een administratief medewerkster.
Taken behorende tot het begraafplaatsbeheer zijn: - bestek begraafplaatsen; - coördineren van integraalbeheer van de begraafplaatsen. - beheer begraafplaatsadministratie; - Coördinatie inzet vrijwilligers. - begraven van gemeentewege uitvoeren; - grafonderhoud / aanbestedingen; - mede zorg dragen voor de instandhouding van de monumentale status van de oude begraafplaats. - opgraven c.q. herbegraven stoffelijke overschot; - grafrechten overdracht behandelen; - grafrechten verlenging behandelen;
Pagina 13 van 15
Organisatie beheer
7.2
graf- en begraafrechten heffen; begraven of as bestemming behandelen; grafrecht afstandsverklaring behandelen; grafruimte reservering behandelen; grafmonumentenvergunning behandelen; controleren verlof tot opgraven./ toezicht op begrafenissen. Monitoring en inspecties
Regelmatige areaalinspecties zijn van belang voor het actueel houden van beheergegevens. De monitoring van de vitaliteit en beeldkwaliteit van het openbaar groen vindt plaats binnen de onderhoudsbestekken. De bomen op de begraafplaatsen worden geïnspecteerd conform de VTA-systematiek, hiervoor wordt verwezen naar het beheerplan Groen & Bomen. 7.3
Gegevensbeheer
Het gegevensbeheer van de begraafplaatsen is opgedeeld in: - De graven. - De inrichting van de begraafplaatsen. De graven Een goede registratie van de grafrechten en van de status van de graven is belangrijk om zicht te hebben en te houden op de beheer- en ruimingskosten. In principe hebben de rechthebbenden de zorg voor de instandhouding van de graven, tenzij rechthebbenden dit bij de gemeente hebben afgekocht. De in het verleden gemaakte afspraken met rechthebbenden zijn echter niet altijd te achterhalen. Daarnaast zijn veel rechthebbenden onbekend, waardoor de instandhouding van de graven en de kosten daarvan bij de gemeente liggen. Het is daarom van essentieel belang de administratie van de grafgegevens goed op orde te hebben. Momenteel is dit nog niet het geval voor de oude grafrechten. Nieuwe graven worden goed opgenomen in de administratie. De buiten-inventarisatie van de graven is grotendeels afgerond m.u.v. begraafplaats Nabij Kapel in ’t Zand. De verkregen gegevens zijn nog niet geheel verwerkt op de digitale kaarten van de begraafplaatsen. Een lopend proces is om in het administratiesysteem Key2 naast actuele informatie van de overledene en rechthebbende, ook beheerstechnische zaken vast te leggen, bijv. type graf, gedenkteken, onderhoudsafspraken etc. Hierbij wordt tevens van elk graf een koppeling met de digitale beheerkaart tot stand gebracht.
Deze koppeling is nu nog handmatig, wenselijk is dat dit in de toekomst geautomatiseerd gebeurd. Op basis hiervan kunnen eenvoudig analyses worden uitgevoerd. Op dit moment is men bezig met het implementeren van nieuwe software genaamd E-begraven. De verwachting is dat deze in 2de of 3de kwartaal operationeel is. De inrichting van de begraafplaats De overige elementen op de begraafplaatsen zoals de groenvoorzieningen, paden, meubilair e.d. worden bijgehouden in het beheersysteem GBI. Mutaties in het areaal worden door de gemeente Roermond zelf ingemeten en verwerkt. Deze verdienen blijvende aandacht zodat ook hierin een goed inzicht blijft bestaan in het te beheren areaal als basis van het planmatig beheer.
Pagina 14 van 15
Verschillen voorgaand beheerplan
8
Verschillen voorgaand beheerplan
In dit hoofdstuk worden de voornaamste verschillen omschreven met het voorgaande beheerplan.
Het integraal beheer van de gemeentelijke begraafplaatsen is nu inclusief een algemeen beheerder als eindverantwoordelijke voor beheer Begraafplaatsen. In het vorige beheerplan (2017) werd geconcludeerd dat op begraafplaatsen achterstallig onderhoud aanwezig was. Het achterstallig onderhoud in het bovengronds onderhoud van graven en in het ruimen van graven is weggewerkt met de aantekening dat uit het orde brengen van de administratie nog aanvullend onderhoudswerk naar voren kan komen. Nog niet alle acties uit het voorgaande beheerplan zijn (geheel) uitgevoerd. Het gaat dan om: - Het op orde brengen van de administratie - De aanleg van een urnenmuur op de oude begraafplaats - de uitbreiding van het islamitisch gedeelte Tussen de Bergen - Sanitaire voorzieningen Tussen de Bergen. - Het vernieuwen van de verordening. Het vernieuwen van de verordeningen kan pas gebeuren nadat het beleid Begraven Roermond is opgesteld en vastgesteld.
Pagina 15 van 15
Bijlage beheerplan Begraafplaatsen, overzichtstekeningen
Pagina 1 van 4
Pagina 2 van 4
Pagina 3 van 4
Pagina 4 van 4