RV 23-002 Bijlage Brief inzake Implementatie Wetswijziging getekend

Rekenkamercommissie Rijswijk

Stadhuis, Bogaardplein 15 Postbus 5305, 2280 HH Rijswijk Telefoon (070) 326 18 02 Fax (070) 326 18 10 griffie@rijswijk.nl www.rijswijk.nl IBAN: NL15BNGH0285007424

Implementatie Wet Versterking decentrale rekenkamers

datum bijlage(n)

25 november 2022 -

Geachte leden van de gemeenteraad, Hierbij wil ik u informeren over de inwerkingtreding van de Wet Versterking decentrale rekenkamers op 1 januari 2023 en wat dat betekent voor de gemeente Rijswijk. Tevens wil ik in deze brief een advies meegeven hoe de implementatie van de nieuwe wet in Rijswijk invulling kan krijgen. Wet Versterking decentrale rekenkamers De Wet Versterking decentrale rekenkamers beoogt de positie van rekenkamers bij gemeenten, provincies en waterschappen te versterken. Deze versterking is wenselijk om dat daarmee de volksvertegenwoordiging een sterkere positie krijgt ten opzichte van het College. De rekenkamers ondersteunt de volksvertegenwoordiging immers bij haar controlerende en kaderstellende rol. De versterking van de decentrale rekenkamers geschiedt op twee manieren. In de eerste plaats wordt de decentrale rekenkamerfunctie afgeschaft. Dat betekent dat gemeenten geen rekenkamercommissie meer mogen hebben, maar een rekenkamer. De rekenkamer bestaat uitsluitend uit externe leden en heeft een zittingstermijn van zes jaar. Daarnaast worden de bevoegdheden van rekenkamers uitgebreid. Deze betreffen de volgende: Niet langer doet de rekenkamer onderzoek naar het gevoerde bestuur. Voortaan doet de rekenkamer onderzoek naar het gevoerde beleid.

Het college is verplicht om jaarlijks een overzicht te geven van de opvolging van aanbevelingen van de rekenkamer die aan het College zijn gericht. De bevoegdheid van de rekenkamer om onderzoeken te doen, wordt uitgebreid. Zo mag de rekenkamer bijvoorbeeld voortaan ook onderzoeken doen naar NV’s en BV’s waarin de gemeente samen met andere gemeenten, provincies of het Rijk middellijk of onmiddellijk 50% of meer van het geplaatste aandelenkapitaal houden. Ook wordt er nog onderzocht of er niet een norm moet komen voor het budget voor de rekenkamer. Dat onderzoek wordt pas in het najaar van 2023 verwacht. Het is aannemelijk dat daar een norm uitkomt van tussen € 1,- tot € 1,30 per inwoner. Gemeenten krijgen 1 jaar de tijd om de wet in hun eigen gemeente te implementeren. Wat betekent dit voor Rijswijk? De wetswijziging heeft tot gevolg dat de gemeente Rijswijk de verordening op de Rekenkamer moet aanpassen. Het ligt voor de hand dat de griffie daartoe een voorstel doet. Deze aanpassing geldt in ieder geval het volgende: De gemeente Rijswijk heeft een rekenkamercommissie. Dit is niet langer mogelijk. Dit zal gewijzigd moeten worden in een rekenkamer. De huidige zittingsperiode is gesteld op 3 jaar (voor de voorzitter op 4 jaar). Dit is niet langer mogelijk. Dit zal veranderd moeten worden naar zes jaar. Het huidig budget gaat al uit van een bedrag van ongeveer € 1,- per inwoner.

Hier hoeft vooralsnog niets gewijzigd te worden. In het bovenstaande zijn wij ingegaan op de veranderingen die noodzakelijk zijn. Deze wijzigingen leiden ook tot keuzes. Wij hebben die systematisch op een rijtje gezet:

Keuze 1: De wet maakt het mogelijk een eigen rekenkamer of een gezamenlijke rekenkamer te hebben. Een gezamenlijke rekenkamer betekent dat er 1 rekenkamer is voor meerdere gemeenten. De gemeente Rijswijk heeft dat in het verleden gehad. Keuze 2: Nadat de wijziging is doorgevoerd, moeten leden voor de nieuwe rekenkamer gezocht worden. Dat kan door een sollicitatieprocedure te starten, maar het is ook mogelijk om de huidige leden tot lid te benoemen van de nieuwe rekenkamer. Keuze 3: Bij de wijziging is het mogelijk het budget te wijzigen van de Rekenkamer, evenals de vergoeding aan de Rekenkamerleden Advies Rekenkamercommissie Op bovenstaande keuzes heeft de rekenkamercommissie een advies, die de gemeenteraad in overweging kan nemen bij de implementatie van het nieuwe wetsvoorstel. Eigen rekenkamer De rekenkamercommissie adviseert dat de gemeente Rijswijk een eigen rekenkamer krijgt en niet opteert voor een gezamenlijke rekenkamer. In het verleden heeft de gemeente Rijswijk al eens een gezamenlijke rekenkamercommissie gehad. De reden voor de gemeente Rijswijk om de samenwerking te beëindigen was uit onvrede over het feit dat een gemeenschappelijke rekenkamer zijn aandacht verdeelt over meerdere gemeenten en daardoor minder oog heeft voor de specifieke context van de gemeente Rijswijk.

Er is aanleiding waarom dit minder het geval zal zijn bij het implementeren van deze wetswijziging. Daar komt overigens nog bij dat het inrichten van een gezamenlijke rekenkamer ook (flink) meer tijd in beslag zal nemen bij de implementatie van de wetswijziging (zoeken naar mogelijke samenwerkingsgemeenten, overeenstemming komen over de opzet van die rekenkamer, et cetera) Nieuwe leden Als de gemeenteraad het eerste advies overneemt, dan adviseert de rekenkamercommissie voorts dat de huidige leden benoemd worden als nieuw lid van de rekenkamer. Twee overwegingen liggen daaraan ten grondslag. In de eerste plaats oefenen wij deze functie met veel plezier uit en zijn blij dat we de gemeente steeds beter leren kennen. In de tweede plaats voorzien wij dat in het komende jaar veel nieuwe vacatures zullen ontstaan, omdat alle gemeenten een jaar de tijd hebben om hun nieuwe rekenkamer te bemensen. In een toch al kleine vijver van mogelijke rekenkamerleden gaat komend jaar heel veel gevist worden. Wij stellen daarbij overigens wel voor om de leden te benoemen als lid en de huidige zittingstermijn te verlengen naar zes jaar. Budget en vergoeding De rekenkamercommissie adviseert om het budget en de vergoeding te handhaven zoals deze nu is.

Wel wil de Rekenkamercommissie in overweging geven om het budget en de vergoeding te indexeren of om de vergoeding te koppelen aan de verhoging van de raadsledenvergoeding. Implementatietraject Mocht de gemeenteraad bovenstaande adviezen overnemen, dan is het bijkomende gevolg dat de wetswijziging relatief eenvoudig te realiseren is. De rekenkamercommissie is bereid om de griffie bij te staan bij het aanpassen van de huidige verordening. Als beoogde datum voor implementatie voor de wetswijziging kan gedacht worden aan 1 juni 2023. Mocht u nog vragen hebben dan ben ik graag bereid deze te beantwoorden of een nadere toelichting te geven in uw raad. Mocht de raad de voorkeur geven aan een andere keuze, dan denk ik ook daar graag in mee. Met vriendelijke groet,

Boudewijn Steur Voorzitter Rekenkamercommissie Rijswijk