Concept verslag Forum Stad en Samenleving Begrotingscyclus 3 november 2026
Tekst van het document
Dat dacht ik toen en dat denk ik eigenlijk nog steeds. De vragen van PRO die gingen eigenlijk steeds, ik heb ze proberen te beantwoorden van, we kunnen van individueel naar collectief, waarde staat eigenlijk steeds. Kijk, ik denk, we moeten oppassen voor een paar dingen. Eén, in grote lijnen kan ik het hier vertellen. Kunnen wij het met zijn allen straks beamen, maar de mensen in de uitvoering zullen het moeten doen. Die mensen in de uitvoering hebben daarvoor geleerd, die weten hoe het zit. Die hebben allemaal een hbo-opleiding daarvoor afgelegd, die zien een probleem en weten of het er heel ernstig uitziet, maar vanzelf overgaat. Die weten of het met kleine hulp op te lossen is met wat tips van zichzelf of die weten wanneer ze door moeten verwijzen naar hele zware zorg. Ze weten het en ze kunnen dat ook. Nu zullen ze daar beter in moeten worden? Ja, daar moeten we met zijn allen steeds een beetje beter in worden. Zullen we ze daarin moeten steunen wanneer ze het gaan doen? Ja. Hebben wij een glazen bol en zal het af en toe een keer fout gaan? Wij hebben geen glazen bol en ik garandeer niet dat het nooit fout zal gaan. Ik garandeer dat het hier en overal in Nederland en overal op de aarde wel af en toe fout gaat. En dat zullen we gewoon moeten verduren denk ik, want meer zit er gewoon niet op.
Als het gaat om preventie, dan denk ik, daar zijn we mee bezig en daar komen we na de winter, in Q1, met een nieuw plan op. Ik vind preventie is voor mij inzetten op bestaanszekerheid, gemeenschapszin, steunstructuren en een reden om uit bed te komen. Niet steeds meer kleine zorg voor kleine problemen, in de hoop dat het geen zware problemen worden. Dat is een denkfout. Kleine kinderen met een klein probleem worden over het algemeen grote kinderen met een klein probleem of ze groeien eroverheen. Die maatregelen die komen en ik hoop dat we ze met zijn allen kunnen steunen. Dan was er de vraag van Rijswijks Belang waarom er eigenlijk bij De Binnenbaan een tekort was? Ik had hem … Het is eigenlijk heel simpel. We hebben meer geld gekregen dan er mensen zijn die zich hebben aangemeld om daar te komen. Ook De Binnenbaan heeft personeelstekorten. Laten we dat, om het heel makkelijk uit te drukken. En had ik nog één hele lange over energiearmoede. Die kwam van D66 als ik het goed heb. Daar zijn vierhonderd brieven gestuurd naar huishoudens die na ontvangst van de energietoeslag hebben aangegeven aanvullende hulp te willen. Nee, dat is niet de totale groep, dat zouden er 1800 moeten zijn in totaal die daar te maken mee moeten hebben. We hebben eerder in de winter van ’25, ‘26 circa 1200 huishoudens benaderd.
Was dit alles? We zetten voortdurend in op het bereiken van huishoudens die te maken hebben met of risico's lopen op energiearmoede. We hebben echter niet op huishoudenniveau dat in beeld, dat heeft helemaal niemand. We doen voortdurend acties om de doelgroep te bereiken, structureel via Energiefixers en aanvullend met de 16 acties die terug te lezen zijn in het antwoord wat op het systeem staat. We blijven ons inzetten met gerichte communicatie en acties. Dan had ik nog een vraag van PRO die ging over een overheveling. Die was technisch. Als ik alles ga voorlezen met welke regels het vandaan komt, dan ben ik er tien minuten mee bezig. Ik stel voor … Wilt u dat wel? Is dat een ja of een nee? Dan is het een nee, dan krijgt u het gewoon op papier. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Peters. Dan gaan we naar burgemeester Sahin voor uw eerste termijn. Mevrouw Sahin: Dank u wel, voorzitter. Dank ook voor de gestelde vragen vanuit de fractie van D66 over mijn portefeuille personeel en organisatie. Het werven en vasthouden van medewerkers op strategische plekken is natuurlijk van cruciaal belang om onze taak als gemeente goed uit te kunnen voeren. Wat u kunt willen en wij, dat is echt afhankelijk uiteindelijk van de denkkracht en ook de uitvoeringskracht van onze medewerkers. Gelukkig is Rijswijk wel een aantrekkelijk gemeente om als ambtenaar te werken.
Dat zie ik gelukkig ook bij de eed- en beloftebijeenkomsten die ik altijd bijwoon. Maar we hebben ook, net als andere gemeenten, te maken met schaarste. En we hebben ook te maken natuurlijk met de concurrentie van omliggende grotere gemeenten en de Rijksoverheid onder andere. Maar ik kan in ieder geval bevestigen in antwoord op de vraag van mevrouw Woudstra, de concrete vraag, dat wij jaarlijks een strategische personeelsplanning uitvoeren. Daarbij houden we rekening met doorstroom, talentontwikkeling en geplande uitstroom van gepensioneerden. De inzet op het beperken van inhuur extern is mede door kaders van de gemeenteraad twee jaar geleden in gang gezet. We zien hiervan de resultaten. Dat is een goede ontwikkeling en daar zijn we ook alert op. En daarbij maken we ook gebruik van de ondersteuning van het A&O fonds als het gaat om bijvoorbeeld de Personeelsmonitor, zodat we ook kunnen kijken hoe we presteren op dat vlak in vergelijking met vergelijkbare gemeenten. Maar ook als het gaat om kennis en ondersteuning van mensen die bij HRM werken, denk aan publicaties en webinars. Daar maken wij dankbaar gebruik van. Dat was het antwoord op de vraag die ik heb gehoord over mijn portefeuille, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Sahin. Dan gaan we naar de tweede termijn. Er is gisteren in het presidium afgesproken dat we rond 21.30 uur gaan schorsen.
Ik neem aan dat de tweede termijn niet weer een uur gaat duren. Ik ga uit dat we gewoon kunnen starten met de tweede termijn. Dan ga ik beginnen met nu de volgorde van grootte. PRO, mijnheer Van Malsen. De heer Van Malsen: Dank, voorzitter. Dank ook aan het college voor de antwoorden in de eerste termijn. Dat heeft een heleboel dingen zeker verhelderd. Er blijven nog wel een aantal vervolgvragen over en die ga ik nu heel snel stellen, want ook ik ben om 21.00 uur wel toe aan een pauze. Woningisolatie, de wethouder noemt het feit dat er regelingen zijn en dat er middelen zijn. We zouden wel graag wat concreter willen weten welke regelingen, welke middelen dat dan zijn? En zijn die dan ook voldoende, naar de mening van het college, om de woningen te isoleren daar waar de nood het hoogst is? Zo nee, hoe ver komen we er dan wel mee? Voor wat betreft daklozenopvang. We zijn heel blij dat de wethouder in de regio in gesprek gaat. We zijn heel benieuwd naar wat er uit dat regionale overleg komt. Als men overigens in het college nog om ideeën verlegen zit, kan onze fractie misschien nog wel met wat tips komen. Hetzelfde geldt voor de Regionale Woonzorgvisie trouwens. Het straatwerk. De wethouder noemt heel knap uit zijn hoofd een aantal straten waar al gewerkt is. Dat is heel fijn. Getuigt ook van grote toewijding in onze ogen bij de wethouder.
Maar graag ontvangen we toch wel ook de complete lijst, die toezegging zou ik graag in tweede termijn bevestigd zien. Het revitaliseren van het centrum Oud Rijswijk. Is de wethouder van mening dat met het aanbrengen van een muurschildering in Oud Rijswijk het centrum volledig gerevitaliseerd is? Hoe verhoudt zich dat tot bijvoorbeeld de renovatie van de entree van de Herenstraat na het ongeluk bij het tunneltje? Dan beloofde de wethouder welzijn om de link tussen welzijn en kunst en cultuur verder uit te diepen. Ik heb goed naar het 17 betoog van de wethouder proberen te luisteren, maar ik ben nog steeds benieuwd wat de wethouder nu precies gaat doen? Ik hoorde hem zeggen dat hij culturele instellingen uit gaat dagen om, als ik het goed verstond, de Subsidieregeling Sociaal Kapitaal beter te benutten. Betekent dit dat de wethouder bereid is om die subsidieregeling uit te breiden, dan wel te verlengen? Want naar mijn weten is dat een tijdelijke subsidieregeling. Dan jeugdzorg. Ik hoor de wethouder veel zeggen over het feit dat er keuzes gemaakt moeten worden. Wij moeten kiezen, in zijn woorden, en daar zijn wij het helemaal mee eens.
En daarom vroegen wij ook om welke keuzes de wethouder wil maken? Welke maatregelen wil het college precies nemen om die 10 procent op de jeugdhulp aan besparingen te bewerkstelligen? En hoe gaan we de nadelige gevolgen verzachten of vermijden, zoals zorg mijden of nadelige gezondheidseffecten? Voorzitter, ik hoor de wethouder hier vooral een hoop vragen herhalen die we al gesteld hebben. Onze vrees is dat de drang van het college om vaker nee te zeggen, zoals de wethouder zegt, zonder daar iets tegenover te zetten, zal leiden tot een situatie waarin wij als gemeente misschien wel vaak in het groen staan. Maar de jongeren, waar het om gaat, straks zowel financieel als mentaal in het rood, voorzitter. Maar goed, in het eerste kwartaal komt er een voorstel over preventie. We zijn heel erg benieuwd. Wij hopen dan ook dat het college onze zorgen hierin mee kan nemen. En dat de alternatieven rondom ondersteuning aan ouders, gemeenschapskracht en sociale basis, waar de wethouder het over had, dan ook echt stevig staan. We hebben graag een bevestiging van de wethouder dat deze zorgen meegenomen zullen worden. En dan nog even een kleine bevestiging waar het gaat om het overhevelen van de grondopbrengsten van het azc. Begreep ik nu goed dat we die antwoorden die de wethouder anders tien minuten lang mondeling zou moeten voorlezen, dat we die schriftelijk krijgen? Even een knikje. Mooi.
Dat is ook een hele efficiënte manier van communiceren, voorzitter. Dan ontvangen we die graag. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Malsen. Mag alles knikkend afgedaan worden dan? Dan zijn we klaar. Dan gaan we naar Rijswijks Belang, mevrouw Koegler Böhm. Mevrouw Koegler Böhm: Dank aan de beantwoording door het college. Verder werken wij mee aan de 21.30 uur vitaliteitspauze. De voorzitter: Ook lekker. Beter voor Rijswijk, mevrouw Prenger? Tweede termijn. D66? Mevrouw Van de Waart, u heeft het woord. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Reagerend op de antwoorden van het college, allereerst dank aan de wethouder financiën voor de reflectie op het tekort. Wij begrijpen dat helemaal natuurlijk, het is inderdaad van veel afhankelijkheden, afhankelijk, om maar zo te zeggen. Dat is ook voor het college niet altijd eenvoudig om dat in te boeken. We zijn daarin ook van externe factoren afhankelijk. Maar ook voor de raad betekent dit dat de sturing daarop natuurlijk niet altijd eenvoudig is. Vandaar ook onze specifieke vragen over, wat hebben we nu geleerd van 2026? Daar zal ik toch, omdat wij toch de behoefte hebben om die reflectie goed te kunnen doen om straks goed de begroting te kunnen bespreken, nog wel een paar hele concrete vragen stellen. Ik denk dat die vragen dan met name gericht zijn voor wethouder Peters.
In ieder geval wat mij betreft, want mijn collega heeft zo nog wat andere vragen. Als het gaat over de jeugdzorg, en u geeft een weergave van waar u naartoe wil. Maar eigenlijk gaat mijn vraag over, wat hebben we nu van 2026 geleerd? Want ook in 2026 zijn er maatregelen genomen om de budgetten enigszins te beperken. Welke maatregelen zijn dat dan? Hebben ze wel of niet geholpen? Wat kunnen we daarvan leren? En gaat u die ook nog doen of gaan we die niet meer doen? Daar zijn we wel naar op zoek. Nu kan ik me voorstellen dat u ze niet uit uw hoofd weet. Maar wij zijn wel op zoek naar van, wat kunnen we daar dan mee? Het is namelijk niet zo dat er vorig jaar helemaal niet in is gezet op het beperken van het budget. Ik zou daar heel concreet over 2026 graag 18 wat over willen horen? Hetzelfde geldt, misschien toch nog even een kleine noot, we begrijpen heel erg de oproep, de gezamenlijke oproep om dat budget natuurlijk in controle te houden. Ik moet wel eerlijk zeggen, dat gaat me toch even van het hart, dat soms de taal die u daarbij gebruikt, gaat heel erg over terug naar vroeger. Wij zouden liever willen leren van wat we allemaal kunnen ook tegenwoordig voor kinderen. En vanuit die uitgangspositie kunnen kijken wat we daar het beste uit kunnen halen en desalniettemin kunnen kijken waar we op kunnen bezuinigen.
Niet terug naar vroeger, maar vooruit naar een nieuwe toekomst met gewoon wel een goed budget. Dat gaat meer over woorden, maar dat wilde ik toch even van het hart. Over het ingroeipad bij de bestaanszekerheid. Ik vroeg naar de ervaringen van 2026 die gedaan zijn met de subsidie van ZonMw. Het deed me toch een beetje pijn dat u aangaf of wij de maatregelen niet verstandig zouden vinden. We willen heel graag wat meer concreetheid over, is dit een haalbare bezuiniging? Als u dat nu niet kan aangeven, omdat u bijvoorbeeld nog niet geëvalueerd heeft wat er in 2026 is gebeurd, wanneer kunnen we dat dan wel weten? Wanneer komt u daar met … Vooral, hoe houdt u ons raad op de hoogte? Zodat we niet pas in de eerste kwartaalrapportage in juni worden geïnformeerd over de voortgang van de toch behoorlijk ingeboekte bezuiniging. Daar zijn we naar op zoek. Kijk, als dit gewoon kan met preventieve maatregelen, dan zult u ons niet horen, zullen we maar zeggen. Dan zijn wij daar ook niet op tegen. Maar wij hebben op dit moment geen sturingsinstrument anders dan uw verhaal. We zijn toch wel op zoek, wat hebben we geleerd van 2026? Ik herhaal mijzelf. Excuses. Ik geef het woord over aan mijn collega. Dank u wel. Mevrouw Woudstra: Dank. Heel kort voor energie. Dank voor de antwoorden. Dat is eigenlijk ook wat we schriftelijk hadden gekregen.
Misschien is dan het antwoord ook makkelijker op papier, want als we weten dat het er 1800 zijn en 1200 in de bijstand zitten, maar we bereiken er 400, dan blijven wij toch met dat verschil zitten. Het antwoord zonet verklaart dat verschil niet helemaal nog wat we daar dan aan preventie doen? Behalve, we sturen Energiefixers. Maar dat antwoord begrepen we juist dat die alleen naar die 400 gingen. Nu gaat die bij ons een beetje in verwijzingen naar elkaar doorlopen. Misschien begrijpen we het verkeerd. Zou er nog op papier wat duidelijker gezegd kunnen worden wat we dan richting die 1800 en 1200 adressen doen dan? Want die 1200 werd aangegeven, kennen we wel. Dank voor de beantwoording over het personeel, want goed personeel doet ertoe. Ik lees het zo dat we nog steeds inzetten op de Roemernorm en minder inhuur. Dat doen we inmiddels meer dan 8 jaar, sinds ik in de raad zit. Dat is in elk geval mooi. Ik ben blij dat het college resultaten ziet en we zullen dat in de P&C-cyclus ook blijven volhouden. Maar als er nog een bevestiging op kan komen, graag. De wethouder gaf aan, een andere wethouder gaf aan dat we een boost aan Oud Rijswijk gingen geven. Nu heb ik eigenlijk van alles in die begroting en de tweede halfjaarrapportage gelezen, maar concreet een boost niet gezien.
Maar misschien heb ik hem gemist, ik ben benieuwd naar de boost voor toerisme? De voorzitter: Dank u wel, fractie van D66. Dan ga ik naar mijnheer Van Dam voor zijn tweede termijn. De heer Van Dam: Dank. Ik heb denk ik heel weinig toe te voegen aan de tweede termijn. Maar de heer Peters die inspireerde mij toch, twee korte vragen naar zijn kant toe. Hij heeft een sterke visie over de jeugdzorg, die ik ook ten dele onderbouw. Ook fris om te horen dat we anders aan gaan kijken tegen het toch wel wat ruwe probleem dat we hebben met de kosten die over de kaders heen klotsen in Rijswijk af en toe en niet alleen bij ons. Alleen de heer Peters heeft het wel over ingrijpende zaken, over eigenlijk een hele systeemwijziging. Over hoe we aankijken tegen jeugdzorg en ook de verantwoordelijkheden die we hebben als gemeente zijnde. Ik ga heel ver met hem mee, ik ben alleen benieuwd naar wanneer wij dit gaan zien voltrekken? Want met zo’n systeemwijziging, dat heeft denk ik, dat kost best wel wat tijd. Ik vroeg me af, wat is ongeveer de planning? Hoe ziet de heer Peters dat voor zich? En hoever gaat die systeemwijziging? Ik denk daarbij ook bijvoorbeeld van een switch van factureren op resultaat naar factureren op uren. Dat is mijn tweede termijn. 19 De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Dam.
Mijnheer Loof voor een tweede termijn? Mevrouw Van Schie voor een tweede termijn? Mevrouw Van Schie: Voorzitter, even heel kort, want ik wil ook graag bijdragen aan om 21.30 uur de deur uit. Maar ik denk niet dat we dat gaan halen. Ik zal de vragen die ik heb nog over de begroting nog even schriftelijk stellen. In ieder geval dank alvast voor de beantwoording voor zover. Ik zal ook nog daarin meenemen de vergelijking, ik heb nu Leidschendam-Voorburg genoemd. Maar ik heb ook andere informatie over andere gemeenten die wel veel hebben gebouwd en toch een andere netto schuldquote laten zien. Die neem ik dan ook nog even mee om toch meer inzicht te krijgen. Ik heb nog aan de heer Peters de vraag, waar is nu die kosten van de jeugdzorg in 2026, waar is dat tekort, wie betaalt dat? Hoe wordt dat opgevangen? Ik had nog twee vragen over bouwen. Het optoppen, dat wil zeggen een extra laag op een bestaande woning, is dat makkelijk te doen hier in Rijswijk? Kan de Leegstandsverordening worden uitgebreid met een verbod op scheefwonen? Dat waren nog mijn vragen in deze tweede termijn. Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Schie. Ik kijk nog even naar mevrouw Fischer. Mijnheer Ouarraki voor uw tweede termijn. De heer Ouarraki: Dank, voorzitter. Dank aan de wethouder voor de beantwoording. Ik sluit me allereerst aan bij de vragen van D66 over jeugdhulp.
Concreet heb ik nog twee aanvullende vragen. Hoe verklaart de wethouder reflecterend op 2026 dat het in de praktijk toch erg moeilijk blijkt om geraamde kostenbesparingen in de jeugdzorg te behalen? Mijn tweede vraag, heeft de wethouder ook nog andere bij voorkeur wetenschappelijk onderbouwde verklaringen voor de hardnekkige hoge kosten in de jeugdhulp, los van het idee dat gezinnen tegenwoordig wel erg snel behoefte zouden hebben aan jeugdzorg of jeugdhulp ten opzichte van vroeger? Ik moet zelf bijvoorbeeld denken aan hogere prestatiedruk onder jongeren en de invloed van sociale media. Graag een reflectie. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Ouarraki. Heeft het Forum het college nog tien minuten te geven tot 21.30 uur. Dat moet makkelijk lukken. Mijnheer Van Damme, u bent als eerst. De heer Van Damme: Dank u wel, voorzitter. Ook dank aan uw raad voor de vragen in tweede termijn. Ik had er niet heel veel. Ik wil toch nog even beginnen om mijn reflectie van de eerste termijn af te maken. Want wat ik wel heel mooi vind wat we aan het doen zijn ook met elkaar inderdaad, is dat we toen ik kwam vier jaar geleden of vijf jaar geleden we het hadden van, we moeten meer zicht hebben op onze gebiedsontwikkelingen en op onze langetermijninvesteringen.
D66 was altijd hartstikke voorstander van LTIP, dat we het nu in ieder geval hebben over wat er in die producten staat, in die MPG en in die LTIP. Daar ben ik echt ook heel blij mee, dat we dan ook veel betere discussie met elkaar kunnen voeren en een veel beter debat. Dat nog even gezegd hebbende in aanvulling op de reflectie in eerste instantie. Dan PRO, de heer Van Malsen, vroeg mij specifiek welke subsidieregeling, welke regelingen zijn er dan? We hebben onze eigen woningisolatie subsidieregeling die loopt nog. Die is ook niet helemaal uitgeput, daar zitten nog wel wat middelen in. Er is ook een Investeringssubsidie Duurzame energie en Energiebesparing, de ISDE. Die kan je bij RVO aanvragen. Wat ik nog wel kan toevoegen, is dat we echt wel per buurt de geregistreerde energielabels in beeld hebben. We bieden eigenlijk aan alle VvE-besturen en woningeigenaren energieadviezen om de isolatiegraad op pandniveau in beeld te brengen. Dat bieden we gewoon aan. We doen dat voor individuele panden niet zelfstandig buiten woningeigenaren of VvE's om. Dat moet altijd via het NAK. We gaan met communicatiegerichte acties stimuleren we eigenaren en VvE's om die energieadviezen echt aan te vragen. En ook om gebruik te maken van allerlei collectieve inkoopacties voor isolatie die er ook nog zijn.
Soms zijn die acties ook op een specifieke 20 buurt gericht, maar we zijn daar volop mee bezig. We proberen zoveel mogelijk het goed in beeld te krijgen waar de nood wat betreft isolatie het hoogst is. De voorzitter: U heeft een interruptie van mijnheer Van Malsen. De heer Van Malsen: Voorzitter, ik wil de wethouder in de eerste plaats bedanken voor zijn uitgebreide en gedetailleerde antwoord. Dan ben ik ook wel benieuwd of wij als raad enig inzicht kunnen krijgen in wat de heer Van Damme nu net allemaal noemt aan mooie inzichten, voorzitter? De voorzitter: Wethouder Van Damme, gaat u verder. De heer Van Damme: Die vraag kan ik ook beantwoorden, want als het gaat om welke subsidies individuele woningeigenaren aanvragen of collectieve VvE's bij het RVO-loket, hebben we daar geen inzicht in. Want dat is gewoon een landelijke regeling, dat is gewoon, dat wordt daar bijgehouden. Als het gaat om ons eigen woningisolatieprogramma, daarvan heb ik u toegezegd, als die is afgelopen na dit jaar, dat u begin volgend jaar daarvan de resultaten kan verwachten en de evaluatie daarvan. De voorzitter: Mijnheer Van Malsen met een tweede interruptie. De heer Van Malsen: Voorzitter, dat is niet wat ik bedoelde. Volgens mij hoorde ik de wethouder goed toen hij zei dat er inzicht is in energielabels en eigenlijk effectief zou ik zeggen de dekking van bepaalde regelingen.
Waar ik wel benieuwd naar ben is, zouden we dan bijvoorbeeld in de vorm van een kaartje met waar dan dit soort regelingen het meest gebruikt worden of waar de energielabels het hoogst zijn als gemeenteraad kunnen ontvangen, voorzitter? De voorzitter: Wethouder Van Damme, zou u daarop willen reageren? De heer Van Damme: Ik ga wel mijn best doen om dat in die evaluatie die ik naar uw raad ga toesturen mee te geven. Want hoe gedetailleerder inzicht, hoe beter we kunnen sturen ook als raad. De voorzitter: Was u klaar met uw tweede termijn? Want daar was u mee bezig. De heer Van Damme: Sorry, voorzitter, ik was … Ik had niet zo heel veel vragen gehad. De voorzitter: Ook goed. Dan gaan we naar de … De heer Van Damme: Ik had vooral de indruk dat mijn collega heer Peter veel vragen had gehad in tweede termijn. De voorzitter: Wethouder Bentvelzen in tweede termijn. Mevrouw Bentvelzen: Voorzitter, ik heb niet zo heel veel vragen meer gehad, maar ik heb wel een uitstrekkende hand gehad van mijn collega's van PRO. Mocht ik nu echt helemaal een vastloper krijgen op de Regionale Woonzorgvisie, dan wel anderszins, dan weet ik mijn collega te vinden. Voorzitter, dan heb ik nog twee andere vragen openstaan van het CDA. Ik ga ervan uit dat Erwin hier meeschrijft. Is optoppen makkelijk te doen? Was een vraag van mevrouw Van Schie vanuit het CDA.
Er zijn door beide woningcorporaties in Rijswijk in samenwerking met de provincie verkenningen gedaan naar de potentie van het optoppen in Rijswijk. Maar dat blijkt erg tegen te vallen. Enerzijds constructief, soms financieel-technisch, maar soms ook 21 met oog op bijvoorbeeld de parkeerbalans die we ook belangrijk vinden hier in deze raad. Corporaties hebben aangegeven niet actief in te zetten op verder optoppen in Rijswijk de komende jaren. Makkelijk is het zeker niet. Kan de Leegstandsverordening worden uitgebreid met een verbod op scheefwonen? Nee, dat kan niet. De Leegstandsverordening die is erop gericht om tegen leegstand iets te doen en niet tegen scheefwonen. Er bestaat ook geen wet die scheefwonen verbiedt en ook niet iets waarop de gemeente dit kan handhaven. Er is sprake van scheefwonen als iemand met een hoog inkomen in een te goedkope en vaak sociale huurwoning woont. Een woningbouwcorporatie mag dan alleen een hogere inkomensafhankelijke huurverhoging doorzetten of doorvoeren, maar die kan nooit de huurovereenkomst opzeggen op basis van inkomen. Voorzitter, dat was het. Ik doe mee aan de pauze van 21.30 uur. De voorzitter: Wethouder Weterings voor uw tweede termijn. De heer Weterings: Ik heb nog drie minuten, ga ik heel langzaam praten. Voorzitter, dank ook voor de tweede termijn, ook dank voor de vervolgvragen. Ik begin weer bij PRO.
Er werd aan mij gevraagd, is het nu dan klaar met de revitalisering? Antwoord is, nee. Er is zelfs 31K over, alleen zit daar niet bij de herinrichting voor de Herenstraat, Willemstraat en een impuls voor Oud Rijswijk. Daar moet nog budget voor worden opgenomen. Dat gaan we verder uitwerken. Verder wil ik wel meegeven, ik heb dan nu vier tot zes wekelijks contact en afspraak met de centrummanager van de Herenstraat, ook met de Winkeliersvereniging. Voorheen ging dat digitaal. Ik breng daar een bezoek aan de Herenstraat, we gaan er twee uur rondlopen. We gaan langs ondernemers om te praten, wat kan er beter, wat kan er anders, heeft u zelf nog zaken? Ik heb zelf ook een aantal grote dingen gezien, een aantal grote verzakkingen van bijvoorbeeld een parkeerplaats. De straten zijn daar behoorlijk verzakt. Daar zou ik ooit nog een keer met een masterplan voor moeten terugkomen naar de raad. Maar ook daar ben in keihard mee bezig. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Weterings. Mijnheer Finke. De heer Finke: Nog twee minuten. Eén vraag heb ik gehad … De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Woudstra. De heer Weterings: Excuus, ik vergeet D66 helemaal. Excuus. Pardon. De boost voor Oud Rijswijk, dat klopt helemaal. We zijn bezig met een citymarketingplan. Die komt Q3 ‘27 naar uw raad toe.
Dat betekent dat we met hotels, winkeliers, de centrummanagers, zowel van de Bogaard als van de Herenstraat, iedereen bij elkaar gaan brengen. En daar een soort van grote menukaart uit gaan persen. Als dan hier toeristen komen of mensen die hier komen, kunnen dan heel Rijswijk gaan bezoeken. Dan weten ze waar ze moeten zijn, waar ze kunnen eten, waar ze kunnen drinken, waar ze kunnen slapen, waar ze koffie en thee kunnen eten. Echt een prachtig systeem, wordt keihard aan gewerkt. Zoals ik al zei, ik heb de eerste schets al gezien. Dat maakt mij heel vrolijk, maar we zullen even geduld moeten hebben om een perfect resultaat neer te zetten. Het wordt Q3 ’27, de citymarketingnota. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Weterings. U heeft een tweede interruptie. Daarom halve. U had al de hand. Mevrouw Woudstra: Sorry. De dingen die de wethouder vergeet, het is niet aan mij om interrupties ook te doen. Dank. Dank ook dat het citymarketingplan eraan komt. Dat is heel fijn om te weten. Inderdaad worden we daar graag in meegenomen, fijn dat het ook naar de raad toekomt in Q3. Weet u ook uit welk budget dat gaat? En kunt u ook aangeven, dat masterplan is dat dan apart van dat citymarketingplan? Ik lees daar twee 22 verschillende dingen in. En dat masterplan zit nu nog niet in de vergroting en het citymarketingplan dan denk ik ook niet.
Dan denk ik dat we het over de volgende begroting hebben, maar ik hoor graag waar de budgetten zitten? De voorzitter: Wethouder Weterings, dit waren drie interrupties in één. De heer Weterings: Wat mevrouw Woudstra zegt, voorzitter. Citymarketingplan staat in ons coalitieakkoord. Heb ik in principe vier jaar de tijd voor, maar ik ben zo ambitieus dat ik het zo gauw mogelijk wil. Dat masterplan staat er helemaal niet in. Maar dat ben ik ook voor mezelf aan het uitwerken, want ik wil wel stappen gaan maken ook met dingen te gaan herstellen van de afgelopen jaren waar het behoorlijk is verzakt. De voorzitter: Mevrouw Woudstra, een interruptie is kort. Mevrouw Woudstra: Ik vroeg naar het budget en waar ik het terug kan vinden. Ik hoor dat ik de budgetten voor komend jaar nog niet terug kan vinden. Mag ook schriftelijk beantwoord als hij dat nu niet kan beantwoorden. De voorzitter: Dat wordt schriftelijk naar u toegezonden. Wethouder Finke. De heer Finke: Het is nu 21.30 uur geweest, ik mag vol gaan. Ik heb één vraag gekregen van PRO over kunst en cultuur. Dat is wel een beetje link, want daar kan ik best wel veel over vertellen. Maar een deel zit natuurlijk al in de opdracht zelf aan culturele instellingen ook wel vanuit het verleden. Ontmoeten is iets wat altijd al bij de bibliotheek belegd is, zeker in de afgelopen vijftien jaar.
En krijgt er ook een deel voor gefinancierd en dat is eigenlijk waar je wil uitdagen. Hetzelfde geldt voor bijvoorbeeld de Schouwburg en wat zij op de planken brengen ook om maatschappelijke problematiek verder onder de aandacht te brengen en daaromheen vaak te organiseren. Dat is iets wat we volgens mij vooral moeten blijven doorzetten. Zo kan ik ook misschien nog wel wat over Trias en over het museum zeggen en ook over de amateurkunst. Maar het gaat vooral over die onderdelen. De onderdelen waarvan je zegt van, we hebben hier met maatschappelijke problematiek te maken. Of het nu over eenzaamheidsbestrijding gaat, of het nu over andere problematiek gaat. Waar iedereen vanuit zijn eigen professie, want het blijven kunst- en cultuurinstellingen en geen zorginstellingen, aanbod op kunnen maken. En misschien ook nog wat omheen kunnen organiseren, waardoor het nog meer effect voorsorteert. Dat is waar ik concreet aan denk. U heeft in tweede instantie nog gevraagd van, hoe zit dat dan met die subsidieregeling die er nog extra voor is? Het idee is om die inderdaad door te laten lopen. Misschien wel in een wat andere vorm, maar daar kom ik dan in december even op terug en krijgt u een rib over. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Finke. Wethouder Peters, u heeft min twee minuten. Maar ik ken u, u bent kort en bondig altijd. De heer Peters: Vooruit.
Achterstevoren gaan praten, nee, dat doe ik niet. Ik zal het proberen kort en bondig te houden. Eerst de vragen van DENK maar even, want ik vind het eigenlijk wel mooi. U zegt, hoe komt het nu, zijn er ook nog andere, behalve dat er steeds meer vraag is, wetenschappelijke redenen waarom het slecht zou kunnen gaan met de jeugd. Natuurlijk zijn die er. U zei gamen bijvoorbeeld, jongetjes die gamen vaak. Ook nog ’s nachts, dat levert problemen op. Bij meisjes is dat meer social media. Daar is uitdrukkelijk veel onderzoek naar gedaan uiteraard. En ook slaapproblemen bijvoorbeeld door mobiele telefoons of concentratieproblemen. Ik zeg niet dat die dingen niet bestaan, die bestaan wel degelijk. Ik zeg dat in vergelijking met andere landen waar ze exact dezelfde problemen hebben het antwoord hier is, jeugdzorg. Daar hebben ze andere oplossingen voor bedacht of ze accepteren dat als probleem. Het is niet dat ik zeg, 23 mensen hebben geen problemen. Mensen hebben problemen, maar mijn stelling is, ons antwoord kan niet telkens zorg zijn. Dat is precies ook het antwoord wat ik op de vraag van u daarvoor kan stellen en eigenlijk ook van D66. We hebben hier in dit huis en in alle gemeentehuizen van Nederland ongelooflijk veel geprobeerd om het tij te keren. We hebben bedacht, laten we inderdaad eens een andere manier van financieren proberen in plaats van uurtje factuurtje.
Laten we met lumpsum gaan werken of zo. Ik daag u uit om in die hoek te zoeken, verzin een manier van financieren en ik weet binnen een seconde hoe ik er misbruik van kan maken. Daar zit het antwoord gewoon niet. Dat hebben we wel geprobeerd en gedacht, ligt het in de manier van aanbesteden? Meer concurrentie, minder concurrentie. Veel meer aanbieders, nog minder aanbieders. Daar zit het antwoord niet in. Wat wij hier hebben gedaan allemaal is ook vastgesteld door jullie zelf in de, moet ik het goed noemen, en is ook in de Staat van de Rijswijkse Jeugd van het Uitvoeringsprogramma Kostenbeheersing in mei van dit jaar naar jullie toegestuurd. Wat hebben we dan gedaan? Bijvoorbeeld normaliseren, dat hebben we dan gezegd. Vaker nee zeggen. Ook steunstructuren opbouwen. We hebben van alles bedacht. Richtinggevend kader strakker volgen, de POH-Jeugd invoeren, aanscherping van de procedures, controles. Het enige wat we niet gedaan hebben en wat volgens mij de basis van dat alles is, we hebben gewoon niet gekozen voor wat vinden wij jeugdzorg en wat niet? Dat is mijn hele ... We hebben eigenlijk alles gedaan wat maar kan, behalve de basis, namelijk kiezen wat is zorg en wat is niet zorg of waar hebben we het dan voor? Dat is wat mij dan … Dat is waarom ik me dan een beetje ... Als we die keus niet willen maken, houdt alles op. Dat was een beetje wat ik zei.
De voorzitter: Mijnheer Peters, u heeft een interruptie van mevrouw Van de Waart. Mevrouw Van de Waart: Ik heb gewoon eigenlijk een hele concrete vraag. Maar mijn vraag was, als deze maatregelen allemaal zijn aangekondigd, volgens mij zijn wij niet geïnformeerd als raad hoe dat is gegaan. Ook u geeft aan, er moet nog een grote stap worden gezet. Maar wij zijn geïnteresseerd in de maatregelen die wel zijn genomen en wat voor effect dat heeft gehad en zouden we daarover kunnen worden geïnformeerd? De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van de Waart. Mijnheer Peters, zou u daar antwoord op kunnen geven? De heer Peters: Ja, dat het ook gebeurd is en dat het ook blijft gebeuren in, zoals we dat noemen, de Tussenstand Uitvoeringsprogramma Kostenbeheersing en de Staat van de Rijswijkse Jeugd. Daar is dat in gebeurd in mei en we blijven dat soort dingen ook natuurlijk monitoren en doen en vertellen wat het is. Alleen ik zal één voorbeeld noemen, als ik zeg, normaliseren, wat we al sinds 2013 aan het zeggen zijn, wat betekent dat dan? Dat betekent voor iedereen gewoon totaal wat anders. Vandaar dat we zeggen, ja hoor, ik wil u heel graag op de hoogte houden. Ik wil u niet overdrijven met monitoren, want het tweede punt wat ik zei is, waarom wordt het zo duur? Omdat we inmiddels van iedere euro dertig cent aan bureaucratie besteden. We kunnen dat ook overdrijven.
Maar laat ons goed kijken wat werkt en wat niet en wat zou nog moeten gebeuren. Uiteraard en dat doen we volgens mij ook. Dan bij het antwoord van PRO. Kijk, ik denk, en dan maak ik me toch een heel klein beetje zorgen, dat na het hele betoog van, wij doen eigenlijk alles hebben wij bedacht tot nu toe wat we maar konden bedenken in dit huis en in de regio en in heel Nederland om de zaak te keren, behalve echt kiezen. En dan is wedervraag van PRO, de wethouder die herhaalt de vragen en ik ben wel bang dat straks de jongeren in het rood staan en de gemeente financieel in het groen. Sorry. Ik ben maar bang dat wij in het rood staan en de jongeren nog roder worden. We zullen het … Dit is precies wat ik eigenlijk probeer te beweren, zo zouden we het volgens mij gewoon niet moeten doen. Wat we wel gaan doen, is in januari komt er een aantal maatregelen hier in de nieuwe verordening. Die kunnen we gaan bespreken. We hebben twee bijeenkomsten in januari. Even de datum erbij. Wanneer we met de raad in gesprek gaan over en wat zou dat dan concreet kunnen betekenen? Even de datum. Even zoeken. Ik krijg ook zoveel appjes. 24 De voorzitter: Is het een idee dat we eerst gaan pauzeren en dat u dan alle antwoorden zoekt? De heer Peters: Dit antwoord is gewoon twee datums, maakt verder niet uit. Maar dan in januari krijgt u in ieder geval twee bijeenkomsten, 5 januari en 19 januari.
We krijgen de nieuwe verordening ook in januari en daarbij betrekken wij ook een stuk rondom preventie. Dat waren volgens mij de vragen rondom jeugd. Dan was er nog een vraag rondom … De voorzitter: U heeft een interruptie van mijnheer Van Malsen. De heer Van Malsen: Voorzitter, het spijt me zeer dat we nog verder van deze pauze af komen te staan. Maar de wethouder die doet een beetje badinerend over een beeldspraak die ik gebruikt heb in de eerste termijn. Maar dat doe ik niet zomaar. Kijk, de reden dat we dit doen is juist omdat onze zorgen vrij groot zijn. De voorzitter: Interruptie, kort alstublieft. De heer Van Malsen: De vraag was, voorzitter, kan de wethouder dan ook in die data die hij net noemt en de bijeenkomsten die dan georganiseerd worden onze zorgen meenemen en bevestigen dat die ze ook gehoord en begrepen heeft? De voorzitter: Dank u wel. Zou u daarop kunnen reageren, wethouder Peters? De heer Peters: Ja, maar natuurlijk. De vraag is van, kunnen we … Hoe kan ik … Ik ga altijd proberen om te zeggen, ik moet zorgen dat de kinderen met de zwaarste problemen het eerste geholpen moeten worden. Is volgens mij de reden dat ik in de politiek ben gegaan, is om dezelfde zorgen. Alleen we zullen wel keuzes moeten maken, natuurlijk. Ik ga ze niet wegnemen, ik ga ze benoemen en we gaan samen nadenken hoe het nog strakker kan.
Wat wij wel kunnen doen, is in ieder geval uitleggen waar we al mee bezig waren en vertellen waar we mee bezig zijn rondom preventie. En een pakket maatregelen waar ondertussen uiteraard ook die vernieuwde verordening … Dat wat betreft volgens mij jeugd. D66, ik had de vraag die kwam eigenlijk rondom het taalgebruik. Laten we zeggen, op naar een toekomst waar die beter … Laten we het beter maken en daardoor ook betaalbaar houden. Is dat een tekst die past? Als dat voor de inhoud maar precies hetzelfde betekent, vind ik … De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Van de Waart, want u triggert mevrouw Van de Waart. Mevrouw Van de Waart: Voorzitter, nee, volgens mij had ik het … Was het een vraag van de wethouder, daar geef ik graag antwoord op. Ik denk dat we elkaar daar heel goed in kunnen vinden. Ik viel meer even over het woordgebruik terug naar vroeger, laten we dat vooral niet doen. We gaan niet terug naar vroeger, we gaan vooruit naar de toekomst. Volgens mij kunnen we daar elkaar helemaal in vinden, voorzitter. Wethouder, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Bent u klaar, mijnheer Peters? De heer Peters: Ja. De voorzitter: Mijnheer Van Dam, u heeft een interruptie.
De heer Van Dam: Ik vroeg nog heel specifiek naar wanneer we die ingrijpende veranderingen in ons aanbod van zorg dan ongeveer te zien gaan krijgen? 25 De voorzitter: Kunt u daar nog antwoord op geven, mijnheer Peters? De heer Peters: Volgens mij de exacte datum is een vergadering van hier, die heb ik niet. Maar in januari komen wij in ieder geval met een pakket maatregelen en een verordening. Ik heb ook gezegd, we zijn ook bezig met preventie en ook dat raken we daar een stuk bij aan. In januari Q1. En nee, dat is niet een toverstaf waarmee de hele wereld veranderd is in één keer. Geloof dat maar, dat wordt een heel traject en dat wordt met bloed, zweet en tranen langzaam, ik wilde zeggen terug boeren, maar we noemen het vooruit boeren vanaf nu. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Peters. Dan ga ik naar mevrouw Sahin. Mevrouw Van Schie: Voorzitter, ik had nog een vraagje aan … Mevrouw Sahin: Volgens mij heb ik geen vraag gehoord, maar wel een bevestiging. De voorzitter: Sorry, mevrouw Van Schie? Mevrouw Van Schie: Mijnheer Peters, ik had nog gevraagd, hoe wordt dat tekort in 2026 gedekt in de jeugdzorg? De heer Peters: Waar dat precies in de begroting staat, dat weet mijn buurman beter. Maar gewoon uit de eigen middelen van de gemeente Rijswijk. Er is niemand die daar bij mijn weten bij gaat ondersteunen.
De afgelopen jaren is dat heel regelmatig wel gebeurd, dan kwam er wel weer wat geld vanuit het Rijk. Maar ik lees de kranten, ik verwacht dat nu niet. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Sahin, had u iets voor de tweede termijn? Mevrouw Sahin: Dank u wel, voorzitter. Er was alleen een vraag naar bevestiging van mevrouw Woudstra om inzichtelijk te maken de grip op externe inhuur in de P&C-cyclus. Dat zullen we zeker blijven doen. Dank. De voorzitter: Dan ga ik, zoals afgesproken, schorsen voor een kwartier. En dan was ik aan het begin van de vergadering vergeten, we gaan het kort en bondig. Ik wil het volgende agendapunt ook wel echt gewoon kort en bondig en een interruptie is kort en bondig. We moeten ons wel gewoon een beetje aan de vormregels houden met zijn allen. Dank je wel. Vijftien minuten schorsen, 21.56 uur gaan we weer starten. SCHORSING 6. Raadsvoorstel RV 26 029 - Vaststellen belastingverordeningen 2027 De voorzitter: Als ik dan stilte in de zaal kan krijgen, dan gaan we beginnen met agendapunt 6. Het raadsvoorstel vaststellen belastingverordeningen 2027. Er zijn twee partijen die vooraf vragen hebben ingediend. Dan ga ik naar de fractie van D66. Mevrouw Woudstra, u heeft het woord. Mevrouw Woudstra: Dank. Dank voor de beantwoording van de vragen, zowel tijdens de tafeltjesavond als schriftelijk.
We zien dat er op plekken aardig wat legestarieven met meer dan inflatie omhooggaan, zoals bij het aanvragen van een geregistreerd partnerschap en een huwelijk, bij activiteiten in de leefomgeving, in verband met het verbouwen en over het milieu. En dat op andere plekken gekozen is voor nultarieven, dat hebben we in het verleden ook gedaan. We begrijpen dat daarbij uit wordt gegaan van het uitgangspunt dat 26 we ons wel houden aan het berekenen van de gemaakte kosten en het bij leges dan doorberekenen van die kosten aan degene die van de gemeente een actie vraagt. Ik zie graag een bevestiging van dit college dat we dat uitgangspunt nog steeds houden, ondanks dat het soms 0 procent, 75 procent of een ander percentage is? Ondanks de gegeven tabellen met vergelijkingen is voor de raad wel moeilijk na te gaan wat de achtergrond is van de gemaakte keuzes, want die zijn voor ons soms niet goed te volgen. Soms zijn er verdubbelingen, soms zijn er andere punten en daar hebben we antwoord op gehad. Soms is er een geheel nieuw tarief. We gaan die antwoorden bespreken in de fractie en komen daar desgevraagd bij de begroting op terug, maar wilden dit alvast meegeven. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Woudstra. Dan had Wij. Rijswijk een vraag ingediend. Mijnheer Van Dam. De heer Van Dam: Dank voor de hele snelle beantwoording van de vragen en ook een uitgebreide beantwoording.
Ik denk dat we best tevreden kunnen zijn over wat hier voorligt. Niet al te gekke wijzigingen volgens mij. De wijzigingen die gebeuren, bijvoorbeeld inderdaad over het trouwen binnen onze gemeente, die zijn best wel goed te volgen. Het is nog steeds niet kostendekkend gemaakt. Ongeveer 87 procent van de kosten worden nu gedekt door het tarief dat we vragen. Ik vind dat nog best wel netjes dat we dat doen als gemeente. En volgens mij, als ik zo het tabelletje zag, zijn we daar nog steeds een van de goedkopere gemeenten in de regio bij. Ik denk dat we daarmee de Rijswijker best wel een dienst doen en tegelijkertijd is het ook wel heel logisch dat we daarmee iets omhooggaan. De rest van de tarieven denk ik dat we ook best wel positief over kunnen zijn. Een daling in de kosten die de Rijswijkers maken voor het leveren van grofvuil, denk ik dat mensen ook best wel blij kunnen zijn. Dat betreft ben ik best wel te spreken over wat hier staat. Ik had nog één vervolgvraag en dat ging over de reclamebelasting. Die werd in de Kadernota 2025 aangekondigd en nu wordt die afgekondigd, als we dat zo zien. Ik vind de onderbouwing daarvoor best logisch. Ik bedoel, als iets gewoon geen winst geeft, dan moet je het ook niet gaan doen. Sterker nog, volgens mij is er een grote kans dat we meer kosten maken met deze belasting, dan dat we er iets aan gaan hebben.
Ik vroeg me wel af, logisch dat we nu die conclusie trekken, maar hadden we dat dan in 2025 of 2024 niet ook al kunnen zien aankomen? Want nu is er volgens mij best wel veel werk verzet voor lucht. Dat is mijn enige vraag. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Dam. Dan kijk ik naar PRO Rijswijk. Mevrouw Van Maarseveen, u heeft het woord. Mevrouw Van Maarseveen: Dank u wel, voorzitter. Er zijn een heleboel vragen al schriftelijk gesteld en schriftelijk beantwoord. En ook al gesteld door D66 en Wij., ik ga even kijken welke vragen ik nog open heb staan. Er is in elk geval gekozen voor een algemene indexatie van 2,1 procent. We vroegen ons af hoe zich dat verhoudt tot de actuele inflatie, waar dat percentage op is gebaseerd? We vroegen ons ook af of u in kaart heeft welke groep huishoudens de grootste stijging van hun gemeentelijke lasten zien? Hebben de stijgende rijkslasten of rijksheffingen invloed op de afvalkosten in de komende jaren? Wat we ook zagen, is dat eigenlijk zo’n beetje alle tarieven worden verhoogd, maar de parkeertarieven niet. Waarom is daarvoor gekozen en heeft het gelijk houden van de parkeertarieven nog financiële gevolgen voor de gemeente? Het grofvuiltarief wordt verlaagd, maar de verwerkingskosten stijgen.
We vroegen ons af wat daar de financiële gevolgen van zijn? Wat gaat het ons kosten aan inkomsten? Verwacht u dat de verlaging van het grofvuiltarief zal leiden tot meer gebruik van de ophaaldienst? Toeristenbelasting is ook al gevraagd, huwelijk ook. De grote bouwprojecten gaan meer betalen. Wat voor soort bouwprojecten gaan bijdragen aan de extra opbrengsten die in het raadsvoorstel worden genoemd? Gaat het effect hebben op de bouw- en transformatieprojecten? We zagen dat de zware buitenplanse omgevingsplanactiviteit met vooroverleg, die zijn iets meer dan 5 duizend euro en zonder vooroverleg wordt het 15 duizend euro. We vroegen ons af, wat is het idee achter dat 27 grote tariefverschil? De uitgebreide procedure voor de … Die vraag is ook al schriftelijk gesteld, die laat ik ook even zitten. Dat was het. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Maarseveen. Dan gaan we naar mevrouw Koegler Böhm van Rijswijks Belang. Mevrouw Koegler Böhm: Dank u wel, voorzitter. Rijswijks Belang heeft niet echt vragen. We zijn vooral blij met de gemaakte keuzes en de voorliggende belastingverordeningen. Het is ook positief dat het gelukt is om de woonlast voor onze inwoners vrijwel gelijk te houden. Want voor Rijswijks Belang is het simpel, de gemeente moet betaalbaar blijven en de rekening mag niet onnodig bij onze inwoners terechtkomen.
In dat kader is het ook goed te zien dat de eigen bijdrage van het grofvuil verlaagd wordt. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar Beter voor Rijswijk, mevrouw Prenger. Mevrouw Prenger: Dank u wel, voorzitter. Kort en bondig, ik sluit me volledig aan bij mijn voorganger, mevrouw Koegler. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Prenger. Dan kijk ik naar de Rijswijkse VVD, mijnheer Loof. De heer Loof: Dank, voorzitter. Niet heel veel inhoudelijke vragen. Twee opmerkingen. Goed om te zien inderdaad dat naar aanleiding van de motie bij het Kaderdebat het tarief voor het ophalen van het grofvuil wordt verlaagd. Dat is heel fijn dat dat is doorgewerkt. En natuurlijk verwijzend naar de rib die we erover hebben gekregen, dat er ook op dit moment geen voorstel voorligt om bijvoorbeeld een reclamebelasting in te voeren. Dat vinden wij als Rijswijkse VVD zeer positief. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik naar het CDA, mevrouw Van Schie. Mevrouw Van Schie: We hebben geen opmerkingen, mijnheer de voorzitter. Wij vinden het een goed voorstel. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik naar mevrouw Fischer of mijnheer Fischer. Mijnheer Ouarraki. Ook niet? Dan gaan we er lekker vlot doorheen. Wethouder, u heeft alle tijd in de eerste termijn. Nee, dat is een grapje. De heer Van Damme: Dank u wel, voorzitter.
Ik heb u ook gehoord in de eerste termijn of vlak voor de schorsing om het kort en bondig te houden. Ik ga dat proberen te doen. Hoewel ik het ook altijd wel graag goed wil uitleggen. Dat vergt soms ook wat tijd, ook voor mij, want ik moet het zelf ook kunnen snappen natuurlijk. De voorzitter: Daar is zeker een eerste termijn voor. De heer Van Damme: Inderdaad, even de bevestiging richting D66 over het uitgangspunt van kostendekkendheid. Die kan ik natuurlijk wel bevestigen. Zoveel mogelijk, want voor een aantal dingen hebben we een uitzondering. Bijvoorbeeld terrassen is dat, dat is al jaren zo. Maar ook de afvalstoffenheffing, die is niet helemaal kostendekkend. Want die is, dan weet ik eigenlijk, 92 of 93 procent kostendekkend. Daarin is ook een bewuste keuze gemaakt om die zo laag mogelijk te houden voor de inwoners. Maar die stijgt wel, als gevolg ook van de rijksheffingen, mevrouw Van Maarseveen. De CO2-belasting, om het zo maar … De CO2- heffing, zoals dat heet, voor het verwerken van afval. Ik begrijp ook wel, D66, wat u zegt over de toelichting lastig terug te vinden. Ik heb dit jaar echt wel, hebben wij als college echt geprobeerd ook in het raadsvoorstel die keuzes echt toe te lichten ook of daar een toelichting op te geven.
Maar we gaan onze uiterste inspanning 28 doen om dat volgende jaren nog beter te doen, zodat u daar tijdig ook de verschillen goed toegelicht kan zien. Natuurlijk ben ik ook blij, zijn we als college blij dat we uw amendement van de Kadernota hebben kunnen uitwerken. Het verlagen van het ophalen van grofvuil naar 12.50. Al met al, die verwerkingskosten die vallen laag uit. Ik geloof dat mevrouw … Maar de afvalstoffen stijgt wel, want het komt door die CO2-heffing. Al met al, of die wordt gedempt. Je zou kunnen zeggen, als je naar het totaal van die afvalstoffenheffing kijkt, en ik vergelijk dat nu ook met wat collega's in de regio, omdat ik die ook heel veel spreek in wethoudersoverleg financiën en we hebben het natuurlijk alleen maar over belastingen en over getallen, dan zou je kunnen zeggen dat die verhoging nu van die afvalstoffenheffing beheersbaar is. Maar goed, die kwalificatie laat ik ook geheel aan u. Ik vind, wij vinden het als college tamelijk beheersbaar. Nog steeds geldt dan, het is heel lastig te duiden waar een stijging van een tarief precies terechtkomt, omdat bijvoorbeeld voor huiseigenaren geldt dat dat ook medeafhankelijk is van de stijging van je WOZ-waarde. En wij uitgaan van een totaalopbrengst.
Wat wij wel bewust hebben gekozen een aantal jaar geleden en wat wij nu nog steeds hanteren, is dat we een grotere tariefdifferentiatie hebben voor onze bestemmingsheffingen. Zowel voor de afvalstoffenheffing als de rioolheffing tussen eenpersoons-, tweepersoons- en meerpersoonshuishoudens. Heel veel andere gemeenten doen heel vaak eenpersoonshuishoudens of meerpersoons en is de verschillen daartussen minder groot. En wij hebben daar bewust voor gekozen om in ieder geval dat we dachten van, eenpersoonshuishoudens is eerlijker om die wat minder te belasten dan de meerpersoonshuishoudens, want die maken ook meer vuil. Dat was toen de redenering, dat hebben we ook gewoon gehandhaafd. Reclamebelasting, hadden we dat toen niet kunnen weten? Op zich wel. Als we toen dat onderzoek hadden uitgevoerd voordat die Kadernota werd besproken in 2014, hadden we het toen al geweten. Alleen bij die Kadernota was dat een van de uitzoekopties en hebben we dat uitgewerkt. Dat is ook de reden dat ik u die rib heb gestuurd, omdat ik u die hele uitleg daaronder, die onderbouwing niet wilde onthouden. Zijn we er nu achtergekomen, dat is eigenlijk het antwoord, mijnheer Van Dam. Dan de inflatie, hoe kom je nu aan zo'n percentage? We hanteren gewoon de consumentenprijsindex die wordt verstrekt zo maart en dat uitgangspunt is ook in de Kadernota opgenomen.
Dientengevolge hebben we dat ook gewoon overgenomen in de begroting. Dan de parkeertarieven, die stijgen dan niet inderdaad. Daar hebben we ook bewust voor gekozen als college. Althans, als voorstel richting uw raad. U kunt daar als raad anders over denken. Maar als je dan zou kijken, als je hier ook het argument kostendekkendheid zou hanteren, dan kan je een boom opzetten welke berekeningen je gaat hanteren voor kostendekkendheid. Maar in totaliteit ontvangen we net wat meer dan de kosten zijn, als je puur op begrotingsbasis kijkt op de jaarrekening. Dat is dan ook de reden om de parkeertarieven niet te gaan verhogen. Volgens mij heb ik de vragen die ik kon beantwoorden allemaal beantwoord. Blijft er denk ik, voorzitter, nog één over voor mijn collega van ruimte. De voorzitter: Wethouder Finke, toch? De heer Finke: Dat klopt. De voorzitter: Ik zie de heer Weterings wijzen, ik denk … De heer Finke: Dat gaat over de leges en hoe die tot stand zijn gekomen. We hebben dat gelijkgemaakt met de regio. Daarin zagen we dat we vooral voor de grote bouwprojecten aan de lage kant zaten, dat hebben we gelijk willen trekken. Ook omdat we wel zien dat we met stijgende kosten daar te maken hebben. En we eigenlijk dat ook niet een-opeen ten laste willen laten komen van de huiseigenaren die een aanvraag voor een vergunning moeten doen en daar vervolgens dan extra leges voor moeten halen.
Ik denk dat we dat beter kunnen verhalen bij de grote ontwikkelaars. Zeker omdat wij daar in de regio echt aan de lage kant zaten. Daarnaast vroeg u nog iets over de 5 duizend, 15 duizend. Ik denk dat dat te maken heeft met de kosten die 29 gemaakt worden bij de verschillende projecten. Maar daar kom ik even gewoon bij u op terug. Dat laat ik u even weten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan denk ik dat, kijk ik even het college aan, de eerst termijn hier alles is gehad. Dan gaan we even naar mevrouw Van Maarseveen voor uw tweede termijn. Heeft u nog nieuwe ... Mevrouw Van Maarseveen: Dank u wel, voorzitter. Nog even een korte vraag. Want ik begreep niet helemaal, maar misschien zat ik niet goed te luisteren. De parkeertarieven blijven hetzelfde en dat is kostendekkend zegt u, we ontvangen net wat meer dan de kosten zijn. Maar hoe weet u dat al en hoe kunnen we daar zeker van zijn dat het ons geen geld gaat kosten? De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Maarseveen. Mevrouw Prenger. Mevrouw Van de Waart. Mijnheer Van Dam. Mijnheer ... De heer Van Damme: Sorry, Van Dam. De voorzitter: Sorry, u heeft dat als langere naam. Mijnheer Loof. Mevrouw Van Schie. Fischer. Ouarraki. Nee? Er is één vraag. U wel, wethouder Van Damme in tweede termijn. De heer Van Damme: Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Ze hebben allemaal geluisterd, ze durven niet meer.
De heer Van Damme: Dank u wel … De voorzitter: Alstublieft, u heeft het woord. De heer Van Damme: … mevrouw Van Maarseveen voor uw vraag in de tweede termijn. Als u de jaarrekening, de laatste jaarrekening bekijkt, dan ziet u dat de opbrengsten vanuit parkeren hoger zijn dan de lasten. De baten zijn hoger dan de lasten. Niet heel veel hoger. Er is nu geen aanleiding om die tarieven ook te verhogen, we komen niet in de knel met dat we meer aan kosten kwijt zijn, dan dat we ophalen. Tegelijkertijd wilde ik u meegeven dat er naar de kostenberekening van openbare ruimte, daar kan je een boom over opzetten welke kosten je dan gaat meewegen en gaat meenemen. Maar op basis van de jaarrekening constateer ik dat het nu niet het geval is en volgend jaar ook niet. Dank u wel. De voorzitter: Dan zie ik mevrouw Van Maarseveen niet reageren, die heeft geen interruptie. Dan sluit ik hierbij agendapunt 6 uit mijn hoofd. 7. Sluiting De voorzitter: En dan gaan we volgende week dinsdag verder over deze begroting. Wens ik iedereen een fijne avond.