Concept-verslag Forum Stad en Samenleving 9 juni 2026 (zienswijzen GR)
Tekst van het document
Terecht ook om voor bestaande woonwijken aandacht voor te hebben voor OV, maar ook voor fietsen en voor de auto. De amendementen, de appreciatie daarvan laat ik aan de raad. Ik volg natuurlijk de 106. Ik ben ook opgevoed door de vorige wethouder, hij zei dat continu. Ik denk ook dat het belangrijk is om aan te stippen wat we daar gaan doen, wat ons belang is. De Vlietlijn is al aangestipt door een aantal mensen, misschien komt er nog een amendement op, station Rijswijk Buiten en die S106, dus OV in de bestaande woonwijken. Die drie eerste die ik noemde zijn onderdeel van die lobbyagenda waar eerder deze avond over is gesproken. Dat staat ook in de zienswijze, dus daar ben ik blij mee. En ik hoop dat we met elkaar en met de raad forse stappen daarover kunnen zetten. Die drie grote punten zijn niet alleen van belang voor Rijswijk, maar juist voor de hele regio, die ook met allerlei uitdagingen kampt op het gebied van mobiliteit. Dat is een hele korte reflectie. Eigenlijk was ik ook heel blij met de bijdrage van mevrouw Woudstra, ik wil haar daarmee complimenteren, dat zij aandacht had voor het economisch vestigingsklimaat. Dat is misschien een klein onderdeel van wat daar gebeurt, maar dat past wel in een breder geheel als het gaat over regionale economische ontwikkeling. Mobiliteit is daar ook van belang. Mobiliteit is van belang voor de woningbouw.
De woningbouw is belangrijk dat daar mensen kunnen gaan wonen die hier komen werken. Die mensen moeten allemaal ergens werken, dus we hebben ook ruimte voor bedrijvigheid nodig. Het is een hele mooie doelstelling om in de commissie EV over te praten. Nogmaals een compliment dat u dat genoemd heeft. Verder heb ik geen vragen te beantwoorden, mevrouw de voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van Damme. Ik kijk rond. Is er nog behoefte aan vragen in tweede termijn? Mijnheer Bruin, gaat uw gang. De heer Bruin: Dank u wel, voorzitter. Wij gaan de abonnementen van de VVD in de gaten houden, omdat wij ook overwegen er één in te gaan dienen. En die van mijn collega aan de overkant van de heer Van ‘t Eind vinden wij ook interessant, alleen vinden wij wel dat daarin niet enkel Rijswijk Buiten specifiek genoemd moet worden, maar ook de wijken die al ouder zijn. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruin. Zijn er … Mijnheer Van ‘t Eind, gaat uw gang. De heer Van ‘t Eind: Voorzitter, gelijk een reactie. Dat was volgens mij onderdeel van mijn bijdrage, dus dat ben ik geheel met de heer De Bruin eens. Dat is mooi. En voorzitter, toch nog een reactie op de heer Van Damme. Ik ben blij dat hij mij herinnerde aan het belang van de fiets, maar ik kan de heer Van Damme geruststellen, die ben ik zeker niet vergeten.
Voorzitter, de zienswijze gaat over de onderdelen waar je extra aandacht voor wilt, omdat je je daar net even zorgen over maakt. De investeringen die het MRDH doet in de fiets: super goed. Daar zijn we heel erg blij mee, maar er is geen reden om daar een zorgpunt voor in te brengen bij de MRDH. Vandaar, voorzitter, dat wij de fiets niet specifiek genoemd hebben net in bijdrage, maar we zijn het zeker niet vergeten. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van ‘t Eind. Mevrouw Woudstra? Heel snel, gaat uw gang. De heer Bruin: Dank u wel, voorzitter. Sorry, mijn excuus. Wij gaan dit binnen onze fractie overleggen en wij komen zowel bij de VVD als bij PRO op de lijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruin. Mevrouw Woudstra. Mevrouw Woudstra: Dank u wel. Ik dacht, dan ronden we dat af voordat ik aan mijn tweede termijn begin. Het OV is veel genoemd. Daar is D66 heel erg blij mee, dus laten we dat vooral zo houden. Ik zou meteen dan ook zeggen: over de fiets zullen jullie ons natuurlijk ook regelmatig blijven horen. Die wordt niet minder belangrijk, maar op fietspaden zitten ook scooters en elektrische fietsen en iedereen met verschillende snelheden. Bij dezen nog de aandacht voor de veiligheid en de verbinding.
Dat weet de wethouder, maar dan heeft hij van ons uit nog een keer gehoord hoe belangrijk aandacht voor de verschillende snelheden en de veiligheid daarin is, wat de MRDH vast ook ziet en mee bezig is. En over deelmobiliteit wisten wij al dat dan ook met fietsen mooie projecten gaan lopen, daar horen we graag te zijner tijd meer over. Dank aan mijn collega's voor mogelijke amendementen en alvast voor het werk dat ze daarvoor gaan doen. Dat was voor het mobiliteitsdeel. En dan nog aan de wethouder: dank voor het compliment voor de aandacht voor economische visie, die zullen wij zeker houden. Om dan meteen nog een keer te zeggen: die onderwijsarbeidsmarkt van met name het mbo is waar wij de meeste zorgen over hebben, want er zijn heel veel mensen met onder-mbo- of mbo-kwalificaties die heel moeilijk stageplekken vinden en heel moeilijk in onze eigen regio aan slag kunnen. Dan kunnen we een hele grote regionale visie hebben dat ze naar Rotterdam moeten daarvoor, maar er is bewezen dat dat niet werkt. We hebben dat werk ook in Rijswijk heel hard nodig. Dat hebben we dan bij deze nog een keer gezegd, veel succes. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Woudstra. Mijnheer Loof, gaat uw gang. De heer Loof: Voorzitter, dank. Het kan twee kanten opgaan. Ik heb al een meerderheid voor mijn amendementen. Ik proef dat hier bijna.
Of de verwachtingen zijn nu zo hoog dat iedereen straks teleurgesteld is. Ik ga voor de eerste. U hoort van mij. De voorzitter: Mijnheer Loof, ik zie een interruptie van mijnheer Van ‘t Eind. De heer Van ‘t Eind: Voorzitter, volgens mij loopt de heer Loof een beetje op de zaken vooruit wat steun van PRO betreft. Ik wil ze eerst graag zien en eventueel meedenken. En dan overwegen wij om mee in te dienen, voor te stemmen of tegen te stemmen, het zou zomaar kunnen. Het hangt er allemaal vanaf. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van ’t Eind. Mijnheer Loof. De heer Loof: Voorzitter, helder. Ik zit tegenwoordig op een elektrische fiets, dus ik ga een beetje snel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Loof. Zijn er verder nog reacties in tweede termijn? Nee. Ik heb niet echt vragen gehoord voor de wethouder. Bespreekstuk voor de volgende raadsvergadering. 10. Zienswijze ontwerp meerjarenbegroting 2027 – 2030 Omgevingsdienst Haaglanden (RA 26 018) De voorzitter: Dan gaan we door naar het volgende agendapunt. Dat is de zienswijze ontwerp meerjarenbegroting 2027-2030 Omgevingsdienst Haaglanden. Dan begin ik, even kijken … Omgevingsdienst Haaglanden. Rijswijks Belang. Ik zie nu alleen de voornaam. Eygenraam, gaat uw gang. De heer Eygenraam: Dank je wel, voorzitter. De Omgevingsdienst Haaglanden vervult een belangrijke rol voor onze gemeente.
De ODH ondersteunt Rijswijk bij vergunningsverleningen, toezicht, handhaving en specialistische advisering. Wij spreken onze waardering dan ook uit voor de inzet van deze organisatie. De ontwerp begroting 2027 is sluitend. Tegelijkertijd laat de meerjarenraming zien dat er vanaf 2028 een structureel tekort ontstaat. Wij vinden het belangrijk dat hierover tijdig duidelijkheid wordt gegeven en dat inzichtelijk wordt gemaakt hoe dit tekort wordt opgelost. Daarnaast vragen we aandacht voor de financiële positie van de gemeente. Juist in een tijd waarin gemeenten voor lastige financiële keuzes staan vinden wij het belangrijk dat ook de gemeenschappelijke regeling kritisch blijft kijken naar haar eigen uitgave en werkwijze. Daarom vinden wij het van belang dat ODH aandacht blijft houden voor kostenbeheersing, prioritering en efficiëntie binnen de eigen organisatie. Wij waarderen de inzet van de ODH om de organisatie verder te versterken en zien de meerwaarde van de ondersteuning die de ODH biedt bij onder andere het omgevingsplan, vergunningsverleningen en ruimtelijke ontwikkelingen. Verder vragen wij opnieuw aandacht voor het opnemen van concrete en meetbare prestatie-indicatoren voor maatschappelijk verantwoord inkopen, zodat de voortgangsresultaten van het beleid inzichtelijk worden gemaakt.
Tot slot zijn wij positief over de daling van het ziekteverzuim en spreken wij de hoop uit dat deze ontwikkeling zich de komende jaren voortzet. Met deze aandachtspunten kunnen wij instemmen met de voorliggende zienswijze. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Eygenraam. Mevrouw Fischer? Nee. Beter voor Rijswijk? Wie mag ik het woord geven? Nee. Dan gaan we door de Rijswijkse VVD? Nee. CDA? Mijnheer Wigchert, gaat uw gang. De heer Wigchert: Dank, voorzitter. Ik zal het kort houden. Het CDA Rijswijk staat achter de opgestelde concept zienswijze. De opmerking omtrent extra financiële duiding, duurzaamheids-KPI’s en inspanningen tegen het ziekteverzuim zijn terecht en zien wij daarom graag in de zienswijze staan. Het enige waar we onze vragen bij hebben is het toenemende takenpakket en de organisatie die een structureel tekort ziet. We zien graag dat voor zowel de Omgevingsdienst Haaglanden als de gemeente duidelijk wordt wat voor gevolgen dit zal hebben op het gebied van het takenpakket en op de bijdrage van de gemeente, indien dit tekort blijft aanhouden. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Wigchert. Nee? Is dat een nee of ik wil graag praten? Dank u wel, dat is Wij. D66? Mevrouw Van der Weij, gaat uw gang. Mevrouw Van der Weij: Dank u wel, voorzitter. D66 Rijswijk deelt de zorgen over de tekorten in de begroting en de wens voor een langetermijnoplossing hiervoor.
Met een bezuiniging zal het voor een groeiende stad extra impact hebben. Het is namelijk van groot belang dat deze dienst zorgt voor een leefbaar en veilig Rijswijk. Door het toezien op vergunningen, handhaving daarvan en adviezen. Verder gaan we mee in de inbreng van Rijswijks Belang over ziekteverzuim. Het klopt dat dat beter gaat en ook het personeelsmanagement. Volgens mij is er ook een uitnodiging van Omgevingsdienst. Ik denk dat het goed is als raad daar kennis van nemen en daarnaartoe gaan. Wat ons betreft kan deze zienswijze als hamerstuk naar de raad. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van der Weij. Mevrouw Oude Alink, gaat uw gang. Mevrouw Oude Alink: Dank u wel, voorzitter. We horen het al een beetje. De Omgevingsdienst zit een beetje klem tussen lagere budgetten voor gemeenten en een lagere bijdrage, waar wij niet zoveel aan kunnen doen enerzijds en een toename van taken vanuit dezelfde gemeente anderzijds, waarvoor zij geen extra middelen krijgen. Ik snapte de schriftelijke vraag van het CDA heel goed: is het niet mogelijk om taken bij gemeenten zelf onder te brengen, al is maar gedeeltelijk? Ik snap het antwoord daarop ook wel, want de omgevingsdienst heeft expertise in huis die wij niet hebben en werkt actief aan het goed opleiden van nieuwe medewerkers. Dat lijkt ons heel slim, want gemeenten hebben die expertise niet.
Dat hadden ze misschien vroeger wel, maar nu niet meer. En die is ook minder aanwezig op de arbeidsmarkt. In de zienswijze staat dan ook dat vraagstukken zoals het omgevingsplan niet op te lossen zijn zonder de hulp van de omgevingsdienst. Dat betekent dat de omgevingsdienst onmisbare taken verricht en dat er niet echt een alternatief voor is. Verder denk ik dat het regionaal uitvoeringsplan van de provincie ook voor onze gemeente een goede zaak is, want dingen zoals lucht en water overstijgen nu eenmaal gemeentegrenzen. En het is voor ons allemaal noodzakelijk dat de omgevingsdienst met haar kennis en kunde hier goed op let. Ik kan me goed aansluiten bij de mening van de raad dat dit een hamerstuk is. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Oude Alink. Dan kijk ik die kant op wie er deze kant op komt. Dat is wethouder Finke, neem plaats en gaat uw gang. De heer Finke: Eigenlijk hoefde ik deze kant niet op te lopen, want er zijn niet heel veel vragen aan het college gesteld. Maar wat ik wel even wilde aangeven, is dat het mooie woorden zijn van Rijswijks Belang en verder in de raad voor het werk van de ODH. Ik denk dat het voor ODH fijn is dat die waardering uitgesproken wordt. Ik hoor vooral bij de fracties aan mijn linkerzijde dat zij heel erg mooi de dilemma’s schetsen waar de ODH voor staat.
Aan de ene kant beperkte middelen en aan de andere kant gemeente, waaronder wijzelf, die er vol ambitie in zitten en allerlei zaken gerealiseerd willen krijgen. Daar ligt ook een opdracht, dus mooi dat het op die manier in de zienswijze is opgenomen. Het legt ook een opdracht bij het bestuur van de ODH neer om daar scherp aan de wind te blijven zeilen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Finke. Zijn er reacties in tweede termijn? Nee. Volgens mij deze als hamerstuk door naar de raadsvergadering. Het is fijn om een keer weer een hamerstuk te hebben. Dat is mooi. Ik vroeg me af of er behoefte is aan een korte pauze? Zullen we vijf minuten schorsen? Dan kan iedereen naar het toilet rennen of allerlei andere dingen gaan doen. Dan zie ik u over vijf minuten weer. 11. Zienswijze ontwerp begroting Avalex 2027 en meerjarenbegroting 2028-3020 (RA 26 036) De voorzitter: Beste mensen, we gaan verder met het volgende agendapunt, de zienswijze ontwerp begroting Avalex 2027 en de meerjarenbegroting 2026-2030. Dan begin ik aan die kant, want die kant zit nog niet. Wie mag ik het woord geven van PRO? Avalex. Mijnheer Van ’t Eind, gaat uw gang. De heer Van ‘t Eind: Ik kon u bijna niet verstaan door al het geroezemoes. Voorzitter, ik kan hier kort over zijn.
Wij kunnen ons in grote lijnen vinden in de punten die in de brief richting Avalex genoemd worden, zij het dat we het een wat negatieve toon vinden, maar dat laten we voor wat het is. De punten die erin moeten staan, worden genoemd, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van ‘t Eind. Wie mag het woord geven van D66? Gaat uw gang, mijnheer Blankenstein. De heer Blankenstein: Dank u vriendelijk, voorzitter. Dank u. D66 Rijswijk bedankt de wethouder en de ambtenaren voor de beantwoording van onze eerdere vragen. Die roepen ook een aantal nieuwe vragen op. Ik zal mij beperken tot drie punten, gelet op het tijdstip van deze avond. D66 Rijswijk had gevraagd hoe het zit met de kosten, doordat ondernemers gebruikmaken van de openbare ondergrondse afvalscheiding van papier en glas. Dat mag volgens de regels niet, want ondernemers moeten zelf een voorziening treffen voor hun afvalstoffen. De meeste ondernemers doen er veel moeite voor om dit netjes te regelen. Hierop is geantwoord dat het inderdaad mogelijk is dat winkels en horeca toch de containers gebruiken, maar, en dan citeer ik, dat dit echter niet feitelijk te maken is. Wat bedoelt de wethouder daarmee? Het is bekend en in onze vergaderingen uitgesproken dat dit gebeurt. Inwoners en raadsleden hebben bij de gemeente ook melding hiervan gemaakt.
Als dit niet voldoende is, wat heeft de wethouder nog meer nodig om dit feitelijk te maken? Onze vraag is toch vooral een oproep: ga met ondernemers in gesprek. Denk met hen mee en kom met oplossingen. D66 Rijswijk ziet graag een aanpak met de ondernemers samen. Mijn tweede vraag, verder valt in de beantwoording te lezen, wederom citaat: het kan zijn dat er misbruik gemaakt wordt van afvalpasjes door inwoners. Dit is echter niet te traceren. Dit klinkt D66 Rijswijk mager in de oren. In eerdere beantwoording is al erkent dat er daadwerkelijk sprake is van misbruik. Dit is ook gemeld, zoals net aangegeven. Het lijkt hoog tijd voor een aanpassing van het huidige systeem. Voorzitter, graag horen wij van de wethouder wat hij hieraan gaat doen? Wat kan hij hierover toezeggen? Ten derde en ten laatste, D66 Rijswijk had gevraagd op welke plekken er gesprekken met ondernemers zijn om met hen mee te denken in oplossingen voor het verzamelen en scheiden van afval met minder overlast voor de buurt en de gemeente. Hierop is geantwoord dat er via team EZ een samenwerking op dit gebied is indien ondernemers daar behoefte aan hebben. Er zijn ook ondernemers ook bij de gemeente langs geweest, maar zij geven aan nog geen oplossing of medewerker te kennen.
Voorzitter, wat gaat het college zelf doen om te zorgen voor een meer efficiënte oplossing met minder afvalverkeer, meer opbrengsten en minder kosten voor inwoners en ondernemers? Daar wil ik het bij laten. Dank u. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Blankenstein. Dan kijk ik naar Wij. Nee. Dan ga ik naar het CDA. Mijnheer Wigchert, gaat uw gang. De heer Wigchert: Dank u wel, voorzitter. Het CDA Rijswijk heeft de zienswijze tot zich genomen en kan zich vinden de kritische geluiden. De kosten voor het verwerken van het afval zullen de komende jaren steeds meer stijgen. Tien euro per inwoner is een forse stijging waar ze eigenlijk niet op zitten te wachten. Desondanks moeten we niet blijven hangen in het kostenplaatje, maar naar een integrale visie gaan op afvalbeleid. Hoe zorgen we voor een kwalitatief goed afvalbeleid wat betaalbaar is, de schaalvoordelen van de gemeenschappelijke regeling kan gebruiken en de tevredenheid onder inwoners kan vergroten? Welke innovatieve mogelijkheden zijn er nog te onderzoeken? In de beantwoording van mijn vragen staat dat er binnen circulaire netwerken bijvoorbeeld verkenning plaatsvindt op kansrijke innovaties. Daar zijn we zeer benieuwd naar. In de zienswijze staat de zinsnede dat er opdracht is gegeven tot onderzoek naar restafvaltarieven.
Wij zijn benieuwd naar de uitkomst hiervan, die volgens de beantwoording op de vragen voor het einde van dit jaar zullen komen. Daarnaast willen wij van Avalex ook concreet advies kunnen krijgen voor de situatie die zal ontstaan. Welke richting moeten de gemeenten gezamenlijk ingaan, zodat de kosten over de gehele linie zullen dalen? In de beantwoording de vragen die ik heb gesteld, zie ik een open, constructieve houding, wat het CDA goed doet. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Wigchert. Beter voor Rijswijk? Wie mag ik het … Sorry, VVD. Mijnheer Loof gaat uw gang. De heer Loof: Geeft niet. Dank, voorzitter. Het is goed dat in de zienswijze voor Avalex ook een focus ligt op de dienstverlening. Laatst maakte ik zelf mee dat twee van de rest afvalcontainers vlak bij een flat met veel ouderen helemaal vol waren, iets wat ik overigens ook van andere hoor. Gelukkig was er een alternatief iets verderop, maar we moeten wel werk maken van het beloofd snel legen van ondergrondse containers. Het is goed dat wij dit duidelijk aan Avalex meegeven. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Loof. Mijnheer Van der Meij, gaat uw gang. De heer Van der Meij: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Wij danken het college voor het leveren van deze zienswijze. Voor ons is het een akkoordstuk. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer van der Meij. Mevrouw Fischer, gaat uw gang.
Mevrouw Fischer: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben nog enkele vragen en opmerkingen over dit stuk. In de begroting zien we dat er wordt ingezet op elektrisch rijden, maar er staat niet wat er gebeurt met de oude dieselauto's en welke kosten of opbrengsten gemoeid gaan met het inruilen. Of is dit al berekend in het voorstel en komt dat niet zo duidelijk naar voren? Worden de oude auto's gesloopt of blijven ze rijden? En wanneer deze auto's blijven rijden, maar elders, doet dat niets aan de klimaatdoelen, anders dan hoe Avalex ervoor staat op papier. Nu is het halen van klimaatdoelen geen probleem voor Forum voor Democratie, maar het is natuurlijk ontzettend krom als wij op kosten worden gejaagd voor doelen terwijl onze wijziging nul effect heeft. In het kader van restafval staat er: het tweede instrument is het aanpassen van de dienstverlening, bijvoorbeeld de frequentie van inzameling restafval te verlagen, waardoor bewoners bewuster gaan scheiden. U zult begrijpen dat Forum voor Democratie Rijswijk hier niet over te spreken is. In Rijswijk klagen de inwoners steen en been over de slechte service van Avalex, alsmaar voorzittende containers en het bijplaatsen als gevolg. De frequentie van het inzamelen verlagen is wat ons betreft een absolute no-go.
We willen graag een toezegging van het college dat zij zich met hand en tand zullen verzetten tegen een dergelijke wijziging in de dienstverlening. Ditzelfde geldt overigens ook voor de tariefprikkel, zoals Avalex het noemt, in de volksmond simpelweg betalen per zak. De Rijswijkers betalen zich blauw aan afvalstoffenheffing en de kosten zullen alleen maar stijgen. We kunnen het niet uitleggen aan onze inwoners dat zij zou dan ook nog worden gestraft met een extra betaling om hun restafval te deponeren. Daarnaast ziet Forum voor Democratie Rijswijk het als een logisch gevolg dat meer mensen zullen bijplaatsen en gaan dumpen. Dit brengt ook kosten met zich mee, om nog maar te zwijgen over de overlast van ongedierte en een slechter wordend straatbeeld. Is dit effect meegewogen? We lezen hoe Avalex wil inzetten op minder restafval, maar we zien bijzonder weinig over hoe we meer uit ons restafval kunnen halen. Tijdens de bijeenkomst in Zoetermeer waren zij al niet laaiend enthousiast toen ik ditzelfde punt onder de aandacht bracht. Het zou kostbaar zijn en het zou nog niet geavanceerd genoeg zijn. Kunnen we niet eens shoppen bij andere gemeenten, ook niet- Avalex-gemeenten, hoe zij het doen? Zo zijn we acht jaar geleden bijvoorbeeld bij AVR geweest en zij konden toen al meer dan onze eigen verwerker.
Wat vindt het college van de voorgestelde aanpak van Avalex en het gebrek aan daadkracht als het aankomt op een andere oplossing vinden dan het verminderen van restafval? Staat het college open voor een onderzoek hoe andere gemeenten het doen? En zo niet, waarom niet? Onze zorgen zijn denk ik duidelijk. Ze hebben vooral betrekking op de kosten voor onze inwoners, de dienstverlening en de voorgestelde aanpak van Avalex op al deze problemen. Wat gaat het college doen om onze zorgen kenbaar te maken bij Avalex? Tot zover, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Fischer. Mevrouw Niesen, gaat uw gang. Mevrouw Niesen: Dank u wel, voorzitter. Rijswijks Belang heeft kennisgenomen van de jaarrekening 2025 en de ontwerp begroting 2027 van Avalex. We zien dat Avalex stappen heeft gezet en dat de accountant een positieve verklaring heeft afgegeven. Dat waarderen wij. Tegelijkertijd zien wij ook aandachtspunten. Weliswaar zijn deze al eerder genoemd, maar ook ik ga ze benoemen. De hoeveelheid restafval per inwoner neemt toe en de kosten voor de inzameling en verwerking blijven stijgen. Juist omdat wij de afvalstoffenheffing voor inwoners zoveel mogelijk beheersbaar willen houden, vragen deze ontwikkelingen onze aandacht. Vooral hogere verwerkingskosten, de verbrandingsbelasting en de CO2-heffing zorgen voor extra druk op de begroting.
Daarnaast is de inzameling van restafval niet altijd goed verlopen. Al eerder door de VVD genoemd: overvolle containers en meldingen die niet snel genoeg worden opgelost, zorgen voor ergernis bij inwoners. Wij verwachten daarom dat aangekondigde verbeteringen in routeplanning, onderhoud en de communicatie daadwerkelijk merkbaar worden. De genoemde aandachtspunten rondom kostenbeheersing, afvalscheiding en dienstverlening geven wij mee aan Avalex en het college. Voor het overige kunnen wij ons vinden in de voorliggende zienswijze ontwerp begroting. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Niesen. Dan zijn we nu aan het einde van de eerste termijn van de raad. Dan kijk ik welke wethouder deze kant op komt. Dat is wethouder Weterings. Gaat uw gang. De heer Weterings: Dank u wel, voorzitter. En dank u wel, raad, voor de vele gestelde vragen over het toch wel complexe dossier van Avalex. Om misschien voor de nieuwe raadsleden een kleine intro te geven, altijd wel handig. Avalex is een regionale inzamelaar die voor meerdere gemeenten in Zuid-Holland de inzameling van huishoudelijk afval organiseert. Het gaat om de gemeente Delft, Leidschendam-Voorburg, Midden-Delfland, Pijnacker-Nootdorp, Rijswijk, Wassenaar en het Westland.
Ze zorgen onder meer voor het ophalen van restafval, gft, papier, PMF, grof vuil en geven inwoners informatie over het afval scheiden en de afvalkalenders. Die kun je tegenwoordig uitprinten en in je keukenkastje hangen. Die komen op papier, in tegenstelling tot die wethouder Peters. Daarnaast werkt Avalex aan een duurzamer afvalbeheer door hergebruik, recycling en goede service voor inwoners te ondersteunen. Voorzitter, ik dank in ieder geval de raad voor de vragen. Ik ga proberen om ze allemaal één voor één af te lopen. Ik begin met dank aan D66 en het CDA voor het insturen van de schriftelijke vragen. Het is voor ons altijd makkelijker om daar sneller op te reageren, dank daarvoor. D66 had een aantal behoorlijke vragen over: waarom is het niet feitelijk te maken dat ondernemers de containers gebruiken? Soms worden daar pasjes uitgeleend door buren of door vrienden. En daardoor kun je niet goed zien wie precies dat pasje gebruikt. Dat kan iedereen zijn. Daar is gewoon weinig grip op. Hoe gaan wij zorgen dat ondernemers hun vuil kunnen aanbieden? Daarvoor gaan we in gesprek met de ondernemers, om hun te informeren hoe zij hun vuil kunnen laten ophalen bij hun bedrijf en dat ze daarvoor niet meer onze containers gebruiken. Dat we daarvoor informatiestromen beter gaan doen naar onze ondernemers toe. Even kijken.
PRO was kritisch over de inhoud en over de opstelling van de zienswijze, dank daarvoor. We zullen altijd kritisch naar Avalex blijven kijken en blijven monitoren. Even kijken, die had ik ook al gehad, minder afval. CDA, de heer Wigchert, ook dank voor zijn betoog. We zullen inderdaad blijven monitoren dat Avalex het blijft doen. We zullen daar scherp op zitten. De VVD had vragen over het sneller legen van de containers. Daar zijn we het helemaal mee eens. We zien vaak dat de containers vol zitten. En er zit tegenwoordig ook een QR-code op, dat je het kunt melden als de container vol is, maar de afhandeling duurt helaas soms één tot drie dagen. Ik heb het zelf van de week meegemaakt dat ik op zaterdagmorgen melding maakte en die werd pas maandagmiddag geleegd. Heel het weekend zat je met de volle container. Dan krijg je inderdaad bij plaatsingen, wat zeer onwenselijk is. Wij zullen daarvoor gaan zorgen, dat we daarop aan gaan dringen bij Avalex, dat ze sneller gaan liggen. BVR, dank voor het korte en krachtige antwoord. Mevrouw Fischer had een behoorlijk betoog, dank daarvoor. Dat kan ik zeer waarderen. Ik houd er wel van en ik herken me daar wel een beetje in. De vraag over de dieselauto’s laat ik graag mijn collega Van Damme over.
En u vroeg aan mij, wat gaat dit college doen om deze hele zienswijze goed aan het licht te brengen bij Avalex? Ik heb toevallig volgende week mijn kennismakingsgesprek bij Avalex en ook met de bestuurlijke tafel. Al deze vragen die zijn gesteld, kan ik nu al meenemen naar Avalex en daar op tafel neerleggen. Eigenlijk krijgt deze gemeente nog eens voorrang op de andere gemeentes die hun zienswijze indienen. Als ik nog wat vragen ben vergeten, hoor ik die graag in de tweede termijn. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Weterings. En wethouder Van Damme, beantwoordt u de autovraag vanaf daar? De heer Van Damme: Dat lijkt me makkelijker, voorzitter. De voorzitter: Als de eerste rij dan een beetje opzij gaat, dan kunnen we u goed zien. De heer Van Damme: Dank u wel, voorzitter. Het is goed om te benadrukken dat ik vanuit mijn rol de eigenaarsrol invul en de opdrachtgevende rol ligt bij mijn collega, de heer Weterings. Het is wel zo dat wat u formuleert als wens voor beleid, dat biedt Avalex aan. Er is een dienstverleningsovereenkomst en daar staan die afspraken allemaal in, die u als raad zelf maar maakt. Even wat betreft, waar ga je dan als eigenaar over. Dat die tent goed draait, dat het personeel op orde is en dat de wagens ook een beetje kloppen. Vandaar dat ik de wagenvraag beantwoord, mevrouw Fischer.
Er is een convenant duurzame of overheden … Er is een convenant duurzame voertuigen en brandstoffen in de reinigingsbranche afgesloten. Daar is Avalex bij aangehaakt. Dat betekent dat we gaan inzetten op elektrificatie, gelet op de klimaatdoelen. Die afspraken staan en daarvoor is een investeringsvoorstel gemaakt om ook al die wagens te gaan elektrificeren. De restwaarde van de oude wagens wordt bij het investeringsregeling daarbij afgetrokken. Die kun je misschien nu niet één-op-één vinden in die begroting, maar er is wel rekening gehouden met de restwaarde. En die auto’s worden gewoon verkocht. Dat betekent dat Avalex geen nieuwe dieselwagen hoeft te kopen en er een elektrische wagen komt. Dat is uitstootwinst, zou je kunnen zeggen. Dat die oude wagen blijft rijden, is dan geen uitstootwinst, maar die andere partij die hem koopt hoeft ook geen nieuwe te kopen. Ik denk toch dat het per saldo iets oplevert, hoe weinig dan ook. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van Damme. Is er behoefte aan een tweede termijn? Ik kijk even rond. Mijnheer Blankenstein, gaat uw gang. De heer Blankenstein: Dank u wel, voorzitter. Behoefte aan een korte tweede termijn. Ik heb de wethouder net horen zeggen of beter gezegd zelfs erkennen dat er weinig grip is op het gebruik van passen, maar ik heb niet gehoord wat de wethouder daaraan gaat doen.
En daar had ik naar gevraagd. Daarom een nieuwe poging: wat gaat de wethouder daaraan doen? Verder wil ik namens D66 Rijswijk benadrukken dat ook wij het belangrijk vinden dat er inzet blijft op het goed ophalen en de communicatie daarover. Vanuit de eigenaarsrol heeft wethouder Van Damme ook al toezeggingen gedaan om dit onder de aandacht te brengen. Dat waarderen wij. Wij zijn nog benieuwd naar de communicatie vanuit Avalex, wat er mis is gegaan en wat er nu gaat veranderen? Daar willen we nog wel meer over horen. Wat gaat er nu gebeuren? Tot zover. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Blankenstein. Verder nog behoefte aan … Mevrouw Fischer, gaat u gang. Mevrouw Fischer: Dank u wel, voorzitter. Ik had het college gevraagd om een toezegging om zich met hand en tand te verzetten tegen een wijziging van de dienstverlening in het kader van het verlagen van de frequentie van het ophalen van restafval om zo mensen bewuster om te laten gaan met restafval. En ook om zich te verzetten tegen die tariefprikkel. Daar heb ik helaas nog geen reactie op gekregen. En ook het effect wat die tariefprikkel eventueel zou hebben op het bijplaatsen van afval. Het slechter wordende straatbeeld, nog meer bijplaatsingen, et cetera. Dat was hem, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Fischer. Verder nog? Nee. Dan geef ik het woord aan wethouder Weterings, gaat uw gang.
De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel. Wederom dank voor de vragen. Begin ik bij de heer Blankenstein van D66. Wat doen we eraan voor die pasfraude? Dat is een hele goede vraag. Avalex is in ontwikkeling. Ze zijn bezig om te kijken om met bepaalde QR-codes of persoonsgebonden codes, om daar het systeem op aan te passen. Dat zit nog in een onderzoekende fase. En wij willen als gemeente blijven monitoren hoe dat verder gaat? Ze zijn wel in ontwikkeling. Kom daar gerust over enkele maanden bij ons terug. Mevrouw Fischer vroeg inderdaad over de tariefprikkelingen en hoe wij de bijplaatsingen gaan aanpakken. Waarschijnlijk heeft u het coalitieakkoord gelezen. Er worden binnen nu en drie jaar zo'n drietal fte's handhaving in het leven geroepen. Die gaan zich permanent richten op de bijplaatsingen bij de hotspots. En als u zelf nog ideeën heeft, het heet natuurlijk een zienswijze, staat het u vrij om bij de raadsvergadering met een motie te komen. Daar zou ik zeer zeker heel goed naar kijken. Want wij zijn ook tegen die aanpak van die flinke vervuiling, dus verras ons met een mooie motie of een amendement, alstublieft. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Weterings. Even kijken. Het was niet echt een toezegging, maar u heeft gezegd dat u op die ontwikkeling met de pasfraude over een paar maanden terugkomt. Dat zal de griffie noteren, dus dat komt goed. Ik kijk rond.
Kan het als hamerstuk naar de vergadering? Mevrouw Fischer? Mevrouw Fischer: Nee, wij willen het de zienswijze graag amenderen. Het wordt een bespreekstuk. Sorry, jongens. De voorzitter: Dan gaat het als bespreekstuk naar de raadsvergadering van 23 juni. Mijnheer Blankenstein, sorry, gaat uw gang. De heer Blankenstein: Dat was niet om iets te bestellen, maar dank u. Wat ons betreft kan dit naar de hamerstukkenlijst. Ik hoor de heer Weterings net zeggen, enkele maanden. Wat kunnen we dan afspreken? November? De voorzitter: Mijnheer Weterings, terugkomen op de ontwikkelingen met betrekking tot pasfraude. In november, is dat voor u haalbaar? De heer Weterings: Prima. De voorzitter: Dan noteert de griffie dat. Dank u wel. Het gaat als bespreekstuk naar de raadsvergadering. Het Forum voor Democratie gaat een amendement indienen. Mijnheer Blankenstein, u heeft nog een punt? De heer Blankenstein: De toezegging richting de ondernemers, of die genoteerd is? De voorzitter: Ik moet eerlijk zeggen, ik heb geen toezegging gehoord. Een toezegging met betrekking tot de ondernemers. Ik heb hem niet gehoord, sorry. Misschien dat wethouder hem nog weet? De heer Weterings: Kunt u het nog een keer herhalen? Sorry. De voorzitter: Heeft u een toezegging gedaan met betrekking tot ondernemers? De heer Weterings: Dat we daarmee in gesprek gaan? Zeer zeker. De voorzitter: Dan noteren we dat. 12.
Zienswijze Veiligheidsregio begroting 2027-2030 (RA 26 028) De voorzitter: Dan gaan we verder naar het volgende onderwerp. Dat is de zienswijze veiligheidsregio, de begroting 2027-2030. Dan begin ik hier bij Rijswijks Belang. Mijnheer Steijn, gaat uw gang. De heer Steijn: Voorzitter, ik moet eerlijk bekennen, ik was een klein beetje verward aan het begin van de raadsvergadering. Toen u het woord aan mijnheer Stuij liet, dacht ik: Stuij, Steijn, ben ik aan het woord? Nee, de VVD is aan het woord. Ik denk dat ik daar een beetje aan moet wennen, net zoals Loeff, Loof, Van der Weij, Van der Meij. We hebben het niet bepaald gemakkelijk als raad, maar enfin. Voorzitter, het bericht van de Veiligheidsregio Haaglanden is vrij duidelijk. De organisatie moet steeds meer doen met relatief beperkte middelen. De VRH zegt zelf dat zij weinig vet op de botten heeft en dat verdere bezuinigingen uiteindelijk de uitvoering van haar taken zullen raken. Opvallend daarbij is dat de VRH al een relatief lage overhead heeft ten opzichte van andere veiligheidsregio's. Dat klinkt misschien politiek aantrekkelijk, want minder bureaucratie en meer geld naar de uitvoering. Tegelijkertijd zien we dat de veiligheidsregio's steeds meer taken en verantwoordelijkheden krijgen. Historisch gezien richten veiligheidsregio's zich voornamelijk op brandweerzorg, rampenbestrijding en GHOR-taken.
In de begroting lezen wij steeds nadrukkelijker over maatschappelijke weerbaarheid, geopolitieke bedreigingen, langdurige energie- en ICT-uitval, hybride dreigingen, noodsteunpunten en continuïteit van de samenleving. De toon van deze stukken is wezenlijk anders dan een aantal jaren geleden. Er wordt duidelijk rekening gehouden met langdurige en complexere crises dan alleen de klassieke rampenbestrijding. Daarmee lijkt de veiligheidsregio zich steeds meer te ontwikkelen tot een bredere, maatschappelijke weerbaarheidsorganisatie. Dat roept voor onze fractie wel fundamentele vragen op: waar eindigt de taak van de veiligheidsregio en waar begint die van gemeente, het Rijk of andere organisaties? Kan de VRH deze steeds bredere rol wel blijven uitvoeren met de huidige financiële middelen. Oftewel: meer doen met minder geld? En is het wenselijk dat deze ontwikkelingen regionaal worden georganiseerd of vraagt het juist om meer landelijke regie? Daarnaast maken wij ons zorgen over de financiële houdbaarheid op langere termijn. De verlaging van gemeentelijke bijdrage in 2026 en 2027 wordt namelijk grotendeels bereikt via incidentele maatregelen, zoals de inzet van reserves. Structureel wordt slechts beperkt bespaard door scherper te begroten. Dat betekent dat de financiële druk vanaf 2028 waarschijnlijk gewoon weer terugkomt. Daarom hebben wij de volgende vraag aan het college.
Welke structurele besparingen acht het college na 2027 nog realistisch, zonder dat dit gevolgen heeft voor de veiligheidszorg. Wat gebeurt er als de Rijksmiddelen voor weerbaarheid in de toekomst afnemen? En ten slotte, hoe kijkt het college naar de steeds bredere rolontwikkeling van de VRH? Voorzitter, Rijswijks Belang vindt een sterke veiligheidsregio van groot belang, maar juist daarom moeten we eerlijk kijken naar de vragen of taken, verwachtingen en financiële middelen. Of die nog wel met elkaar in balans zijn. Dank u wel, mevrouw de voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Steijn. Mevrouw Fischer? Nee. Beter voor Rijswijk, wie mag ik het woord geven? Nee. Dan ga ik door naar de VVD. Mijnheer Loof, gaat uw gang. De heer Loof: Voorzitter, dank. Rondom de Veiligheidsregio Haaglanden is het apart dat de zienswijze aangeeft dat de raad zich kan vinden in het niet voldoen aan de wens van deze raad om tot een grotere kostenbesparing dan nu te komen. De raad vraagt iets. De veiligheidsregio voldoet hier niet aan en dat vinden we kennelijk prima. Daar hadden we ook van kunnen maken, dat we er kennis van nemen of dat we nogmaals stevig aangeven dat we verwachten dat aan de kostenbesparing wordt voldaan. Rondom de verdeelsystematiek wordt meermaals aangegeven dat de raad tevreden is met onder andere de evaluatie.
We kunnen het ook anders zien: Rijswijk betaalt al jarenlang te veel, geeft dit keer op keer aan en het is nog niet opgelost. Daar zouden we helemaal niet zo blij van moeten worden. Het is juist oneerlijk dat we als Rijswijk al jarenlang te veel betalen. Dit moet snel en met terugwerkende kracht worden hersteld. En ik durf het bijna niet te zeggen, maar wij overwegen hierover een amendement. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Loof. Wie mag ik het woord geven van het CDA? Mevrouw Van Schie, gaat uw gang. Mevrouw Van Schie: Ik houd het kort. Ik heb vragen ingediend. De vraag aan de wethouder is of die nu kunnen worden beantwoord of dat ze misschien nog schriftelijk worden beantwoord? Ik had alleen nog het punt van de verdeelsystematiek. Daarvoor sluit ik aan bij mijnheer Loof. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Schie. Mevrouw Jansen-Dirkx, gaat uw gang. Mevrouw Jansen-Dirkx: Wij houden het hier ook wel kort. De fractie leest in de stukken dat er ingezet is op bezuinigingen, de heer Loof haalde het al aan, maar dat die niet uitgevoerd zijn. En er wordt bij gezegd dat het veiligheidsniveau verder onder druk zou worden gezet. Begrijpen we hieruit dat er wel goed gekeken is naar mogelijkheden, maar niet gevonden zijn? En zou de burgemeester hier misschien ook iets meer context bij kunnen geven, zoals waarop wel of niet bezuinigd kon worden? Dank u wel.
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Jansen-Dirkx. Mevrouw Woudstra, gaat uw gang. Mevrouw Woudstra: Dank u wel. We zien dat de veiligheidsregio goed inspeelt op de maatschappelijke en technische ontwikkelingen en goed gekeken heeft naar de mogelijkheden om de gevraagde bezuiniging in te vullen. Voor wat betreft de precieze tekst sluiten we ons aan bij de opmerking van de VVD. Dat kan bij ons betreft net wat zachter, want we zien ook graag in de verdeelsystematiek en in het halen van de bezuiniging dat we dat duidelijk en krachtig aangeven. En dat we ook in deze periode en niet pas aan het eind van deze periode, maar zo snel mogelijk tot de nieuwe verdeelsystematiek komen. Dat staat er nu, wat ons betreft, niet concreet genoeg, dus we kijken heel graag mee met een eventueel amendement. We zien tegelijkertijd dat het Rijk meer vraagt van gemeenten en de veiligheidsregio en dat ons inwoneraantal en de dichtheid en verstedelijking verder groeit. Dank voor de signalen die hierover gegeven worden vanuit de veiligheidsregio en het aangeven van die knelpunten. Vanuit D66 Rijswijk vragen we de komende tijd expliciete aandacht om met de veiligheidsregio op te trekken als het gaat om weerbaarheid. Er is echt aandacht voor nodig voor het versterken van de maatschappelijke en lokale weerbaarheid en de rol van de inwoners en onze partners daarin.
Waarbij ik aansluit bij de vraag: hoe breed is dan de rol van de veiligheidsregio? Wat doen we zelf en wat vragen we? Daar gaf de veiligheidsregio zelf ook al aan, dat die gesprekken lopen. Ik denk dat het goed is als we daarin als raad meegenomen blijven worden. Wat betreft innovatie willen we er aandacht voor vragen dat de VRH actief inzet op innovatie en het benutten van nieuwe technologieën. We zien dat ze dat doet en we zien graag dat ze daarmee doorgaat, zodat ze de effectiviteit en efficiëntie van onze veiligheidszorg vergroot. Tot slot vragen we aandacht voor het personeel. Er is veel druk op het personeel, waaronder werkdruk, bemensing, belasting en ziekteverzuim. Het belang van duurzame inzet hebben we natuurlijk vaker genoemd. We weten dat daar aandacht voor is, maar dit even voor onze drie speerpunten op dit moment. Het verzoek aan de burgemeester, maar ook aan onze andere vertegenwoordigers, is om te kijken of we in de rekeningcommissie het niet alleen over de financiën hebben, maar ook over wat we doen voor het geld. De rekeningcommissie had tot nu toe een beperkte invulling, namelijk kijken wat de accountant ervan vindt en het dan goedkeuren.
We begrijpen dat naar aanleiding van onze eerdere inbrengen in de raad en meerdere signalen uit de regio, er bij de veiligheidsregio ook een opening is om wat breder in die commissie, dan wel richting een adviescommissie, het over de inhoud van het brandweerwerk te hebben. Eerder had mijnheer Van Malsen daar ook een opmerking over, over hoe wij daar aan tafel zitten en wat wij zouden kunnen doen als raad. We zouden het toejuichen als we die ontwikkelingen aangrijpen om niet sec naar de financiën, maar ook echt naar de werking van de veiligheidsregio te kijken. En daar als raad goed zicht op te houden. Dit zodat we als raden meegenomen worden in deze dilemma's en keuzes. En in de reikwijdte en de breedte die eerder door Rijswijks Belang al werden genoemd. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Woudstra. PRO. Mevrouw Oude Alink, gaat uw gang. Mevrouw Oude Alink: Dank, voorzitter. Wij kunnen ons vinden in deze zienswijze. Wij onderschrijven het standpunt uit de zienswijze dat er weliswaar bezuinigd is en wordt, maar dat het bij organisaties zoals de brandweer en de rampenbestrijding heel onwenselijk is dat alleen de kosten leidend zijn. En we vinden het, zoals eerder gezegd, ook belangrijk om ons ervan bewust te zijn dat de overhead relatief laag is vergeleken met andere regio's, ondanks dat onze brandweer heel erg vaak in actie moet komen. En dat vind ik best knap.
Verder zijn we het eens met wat de zienswijze stelt wat betreft de verdeelsleutel. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Oude Alink. Dan zijn we aan het einde van de eerste termijn voor de raad. Dan geef ik nu het woord aan burgemeester Sahin. Gaat uw gang. Mevrouw Sahin: Dank u wel, voorzitter en dank voor de gestelde vragen vanuit het forum. Ik heb gemerkt dat u de stukken goed heeft gelezen. Daarvoor mijn complimenten. Deze zienswijze is ook voor het eerst opgesteld met input vanuit uw raad, vandaar dat ik hoopte dat u dit als een soort akkoordstuk zou zien, maar ik zie toch dat u wat aanscherpingen wilt maken. En dat is uw recht. Het is uw recht om te mogen amenderen uiteraard. Wel wil ik een aantal vragen die aan mij gesteld zijn vanuit Rijswijks Belang, van mijnheer Steijn, beantwoorden, of ik mogelijkheden zie vanuit mijn rol in die Veiligheidsregio Haaglanden. Eerlijk gezegd niet, want er is echt een heel gedegen onderzoek geweest ook vanuit een extern bureau, Berenschot, die op zoek is gegaan naar besparingsmogelijkheden. We hebben met elkaar als burgemeesters indringende gesprekken gevoerd. En het zou de veiligheidsrisico’s echt vergroten als we zouden gaan bezuinigen. Dat zou bijvoorbeeld betekenen: het sluiten van een brandweerkazerne. Dat willen we niet, denk ik. En ik denk dat u dat ook niet wenst. Daar is echt naar gekeken.
Daar wordt nu realistischer begroot met een hele lage overhead. En waar mogelijk zullen die besparingsmogelijkheden altijd worden bekeken. U heeft heel goed opgemerkt dat er inderdaad een verbreding van taken lijkt te komen. Dat komt doordat het Rijk de veiligheidsregio's benadert met de vraag: beste burgemeesters, gemeenten, u moet uw samenleving weerbaarder maken, want er zijn dreigingen van geopolitieke ontwikkelingen. Ook heel aannemelijk is bijvoorbeeld een stroomuitval. En daarvoor zijn er binnen de veiligheidsregio inderdaad noodsteunpunten, pilots worden opgezet. Wij hebben ook een projectleider maatschappelijke weerbaarheid in dienst die in onze gemeentelijke organisatie aan de gang is met een plan daarvoor. Daarover zullen we u nader informeren. Dat heeft u goed gezien. Het is inderdaad zorgelijk: meer taken met minder middelen. Dat is een uitdaging, dat is niet iets wat je zomaar goed kunt doen, dus daar moeten we heel erg alert op zijn. Dan de Rijswijkse VVD, mijnheer Loof, u wilt zelf met een amendement komen. Dat laat ik aan u. Ik ga daar niets over zeggen. Ik heb de tekst niet gezien, maar ik denk dat het een aanscherping zal zijn. Dan de weerbaarheid, daar heeft ook mevrouw Woudstra aandacht voor gevraagd, de personele inzet. Het is best moeilijk om binnen de brandweer goed personeel te vinden, om dat personeel vast te houden.
En uw verzoek, een soort oproep aan de leden van de financiële adviescommissie, is denk ik gehoord. Mijnheer Steijn zit volgens mij in de financiële adviescommissie, dus ik denk dat hij goed geluisterd heeft naar uw oproep. En de verbreding, ik denk dat dat gesprek binnen die financiële adviescommissie gevoerd moet worden. Mevrouw oude Alink, u ziet ook dat een extra bezuiniging nu niet aan de orde kan zijn, als ik u goed heb begrepen, omdat je daarmee in de veiligheidsregio te veel risico's laat ontstaan. Die veiligheidsrisico's zou ik niet aandurven, zeker in een verstedelijkte omgeving waarin wij ons bevinden, met heel veel risico’s. Ik denk dat ik de vragen heb beantwoord, mevrouw Van Maarseveen. De voorzitter: Dank u wel, burgemeester Sahin. Is er behoefte ... Zijn er nog vragen in de tweede termijn? Mevrouw Sahin: De vragen van CDA ben ik vergeten. Die waren zeker op tijd door u ingediend, maar ik wilde ze mondeling toelichten, omdat ik dacht, anders wordt het misschien een heel groot verhaal. U geeft aan het woord kunnen te veranderen moeten. Op pagina 2, staat er, maar u bedoelt pagina 1, de laatste alinea, denk ik, want daar heb ik die passage gevonden. Ik wil u uitleggen dat de gemeenschappelijke regeling van de Veiligheidsregio Haaglanden daarin eigenlijk in uw wens voorziet.
In de gemeenschappelijke regeling is echt vastgelegd dat naast de ontwerp begroting de raden ook om een zienswijze gevraagd moet worden bij het beleidsplan, het risicoprofiel en bepaalde andere belangrijke besluiten, dus uw voorstel is min of meer overbodig. Die gemeenschappelijke regeling van de veiligheidsregio voorziet daarin. En uw tweede vraag: heeft het niet behalen van de algemene besparingsopdracht geleid tot extra lasten van de deel ... Ik kan niet voor alle deelnemende gemeenten spreken. Het heeft niet geleid tot een verlaging van de gemeentelijke bijdrage, dat kan wel zeggen. We hebben daardoor niet minder eigen bijdrage geleverd. En meerdere fracties hebben gevraagd naar de evaluatie van het financieel verdeelmodel binnen de Veiligheidsregio Haaglanden. Vanaf het moment dat ik hier burgemeester ben, heb ik uw oproep daarin kenbaar gemaakt. Dat heeft tot de succesvolle stap geleid dat Cebeon, een onafhankelijk bureau, een onderzoek heeft gedaan naar dat financieel verdeelmodel en uitgangspunten. Deze week had ik een tweede bestuurlijk gesprek met de heer Eenhoorn, met onze controller, met onze mensen, daar zijn we druk mee bezig. Ik heb goede hoop dat we naar een goede, zorgvuldige evaluatie zullen gaan, maar daar wil ik ook uw alertheid bij vragen. Ik ben heel alert dat we daarmee tot een hopelijk beter verdeelmodel zullen komen.
En dat zal dan weer effect hebben op de begroting van 20228 en daarna. U kunt daarop uw zienswijze aanscherpen uiteraard. Dat is aan u, maar daar zijn we heel druk mee bezig. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, burgemeester Sahin. Ik zag een interruptie van mevrouw Jansen-Dirkx. Mevrouw Jansen-Dirkx: Het kan zijn door het late tijdstip dat ik het gemist heb, maar volgens mij zijn mijn vragen ook niet beantwoord. Ik vroeg of de burgemeester misschien wat context kon geven over de bezuinigingsmogelijkheden, dus waar kan er wel of niet bezuinigd worden wat betreft de bezuiniging van 6 komma zoveel procent, was het geloof ik? Mevrouw Sahin: Volgens mij heb ik die wel beantwoord. Dat was eigenlijk dezelfde vraag als mijnheer Steijn, dat ik die mogelijkheid helemaal niet zie. Dat dat echt onderzocht is. Dat is gepresenteerd. Er is ook een extern onderzoek geweest, dus ik zie absoluut geen andere besparingsmogelijkheden. De voorzitter: Dank u wel, burgemeester Sahin. Is er behoefte aan een tweede termijn bij iemand? Mevrouw Van Schie, gaat uw gang. Mevrouw Van Schie: In reactie op het antwoord van de burgemeester, waarvoor dank, mevrouw de burgemeester, hecht ik er wel aan dat als er moeten bedoeld wordt, dat dat dan ook in de zienswijze staat. Ik ga overwegen of ik hier een klein amendementje over ga indienen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Schie.
Verder nog vragen of opmerkingen? Nee. Dan gaat dit ... Ik heb het woord amendement gehoord, dus het gaat als bespreekstuk naar de raadsvergadering. 13. Zienswijze Industrieschap De Plaspoelpolder IPP Haaglanden begroting 2027 en herziene begroting 2026 (RA 26 023) De voorzitter: Dan gaan we door naar het volgende agendapunt. Dat is de zienswijze Industrieschap De Plaspoelpolder. Dan begin ik bij PRO. Mijnheer Kösedağ, gaat uw gang. De heer Kösedağ: Dank, voorzitter. Ik ga het lekker kort houden, gelet op de tijd. Wij zijn heel blij met de antwoorden op de vragen die gesteld zijn, zeker gelet op het feit dat die pas vanochtend online stonden. Dank daarvoor. Ik had een verhelderende vraag bij mijn vraag numero drie. Op die vraag is geantwoord: omdat netcongestie mede afhankelijk is van netbeheerders, regelgeving en technische mogelijkheden, zal hierover deels kwantitatief en deels kwalitatief worden gerapporteerd. En dat de rapportage kan worden meegenomen in de reguliere begrotings- en verantwoordingscyclus van IPP Haaglanden. Ik vroeg me af of de wethouder kan toezeggen aan de raad dat wij die rapportage zouden kunnen ontvangen. Het liefst zo snel mogelijk en anders bij de volgende begroting. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Kösedağ. Mevrouw Van der Weij, sorry, gaat uw gang. Mevrouw Van der Weij: Dank u wel, voorzitter. Ik ga het echt heel kort houden.
D66 Rijswijk kan zich vinden in de zienswijzen. Wat betreft ons kan het als hamerstuk naar de raad. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van der Weij. Wij. Rijswijk? Mijnheer Kaffa, gaat uw gang. De heer Kaffa: Dank u wel, voorzitter. Wat ons betreft ook. De voorzitter: Helemaal goed. Dank u wel, mijnheer Kaffa. CDA? Mijnheer Wigchert, gaat uw gang. De heer Wigchert: Dank u wel, voorzitter. Ik zal het ook kort houden. Allereerst dank voor de beantwoording van de vragen. En fijn dat er een marktconforme huuropbrengst voor de ENKAVE is gerealiseerd. Het kan wat ons betreft ook als hamerstuk naar de raad. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Wigchert. Niks van Beter voor Rijswijk? Nee. Helemaal goed, gaan we door. Forum? Nee. Gaat uw gang. Mevrouw Kames: Dank u wel, voorzitter. Rijswijks Belang kan zich vinden in de voorliggende zienswijze op de programmabegroting 2027-2030 van IPP Haaglanden. Wij zien dat IPP Haaglanden belangrijk werk doet voor de ontwikkeling van bedrijventerreinen in Rijswijk en de regio. Dat draagt bij aan een goed ondernemersklimaat en werkgelegenheid. Wel willen wij een aandachtspunt meegeven. In de begroting zien wij dat er steeds meer wordt ingezet op verduurzaming, vergroening en energietransitie. Natuurlijk begrijpen wij dat bedrijventerreinen zich moeten voorbereiden op de toekomst.
Tegelijkertijd vinden wij het belangrijk dat deze investeringen ook echt iets opleveren voor de ondernemers en de economische ontwikkeling voor onze bedrijventerreinen. Wat Rijswijks Belang betreft moet daarom steeds goed worden gekeken naar de noodzaak van kosten en de opbrengsten van dit soort investeringen. De focus van IPP Haaglanden moet wat ons betreft in de eerste plaats liggen op sterke, veilige en economische, vitale bedrijventerreinen. Graag hoor ik van andere fracties of zij dit standpunt onderschrijven en of zij vinden dat dit aanleiding geeft om de zienswijze op dit punt aan te vullen met een amendement eventueel. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Kames. Dan zijn we aan het einde van de eerste termijn van het forum. Ik kijk naar wie eraan komt. Het is wethouder Van Damme. Hij komt deze kant op. Wethouder Van Damme, gaat uw gang. De heer Van Damme: Voorzitter, dank u wel. Ik zal ook proberen het kort te houden, maar ik ben toch naar voren gelopen, omdat ik de volgende gemeenschappelijke regeling ook doe. Ik denk, dan zit ik er alvast. De toezegging aan mijnheer Kösedağ kan ik doen, maar dat doen we wel via de reguliere P&C-cyclus. In het jaarverslag verantwoorden we over de activiteit van het IPP van het jaar daarvoor. En als het Energiefonds activiteiten hebben gedaan, dan zullen ze dat ook daarin verantwoorden.
En het jaarverslag wordt altijd toegezonden aan de raad. Dan mevrouw Kames, echt heel veel dank voor uw suggesties. En dat IPP het goede werk doet, ben ik van harte met u eens. Al is het een beetje een druppel op een gloeiende plaat natuurlijk, want als je alle bedrijventerreinen in Nederland vitaal zou moeten houden, dan zouden er veel meer investeringen nodig zijn. Ik ben dan ook een warmhartig voorstander van net zoveel investeren in woningbouw als in bedrijventerrein, of vice versa. Er gaat altijd heel veel overheidsgeld naar de bouw van woningen, maar er gaat verdacht weinig geld naar economie. En dat is belangrijk om ons sociaal stelsel in de lucht te houden. Ik ga dat verhaal helemaal niet afhouden. Ik vind dat bij een vitaal bedrijventerrein en het werklandschap van de toekomst, daar horen duurzaamheid en vergroening echt bij. Goed personeel, kwalitatief hoogwaardig personeel uit het buitenland wil op bedrijventerreinen werken die aantrekkelijk zijn, waar je een ommetje kan maken en wat meer is dan alleen maar werken. Waar je ook inspiratie kan opdoen om te gaan innoveren, om te vooruit te komen en economische groei. In die zin sluit uw pleidooi voor vitale bedrijventerreinen niet de vergroening, verduurzaming en wat had u daar nog voor … U had daar wat bedenkingen bij, sluit dat niet uit wat mij betreft. In die zin zou ik daarop willen antwoorden.
De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van Damme. Zijn er nog vragen in tweede termijn? Nee. Mevrouw Kames, gaat uw gang. Mevrouw Kames: Wat mij betreft wordt het dan een akkoordstuk met eventueel een stemverklaring. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Kames. Dan gaat het als akkoordstuk naar de raad van 23 juni. 14. Zienswijze begroting GRB Delft-Rijswijk 2027-2030 en begrotingswijziging 2026 (RA 26 032) De voorzitter: Dan gaan we door naar de volgende zienswijze. Dat is de zienswijze begroting 2027-2030 van de GRB Delft-Rijswijk en de begrotingswijziging 2026 van de GRB Delft-Rijswijk. Ik begin aan deze kant bij Rijswijks Belang. En dat is mevrouw Koegler, gaat uw gang. Mijnheer Bruin. Het maakt mij niet uit. Gaat uw gang. De heer Bruin: Dank u wel, voorzitter. Ik houd het gezien de tijd ook kort. Rijswijks Belang kan instemmen met de voorliggende stukken. Positief vinden wij de kostenontwikkeling die lijkt te stabiliseren in dit stuk. En dat de eerste resultaten van de cloudstrategie ook zichtbaar worden. Tegelijkertijd blijft het voor ons belangrijk om scherp te blijven op die uitgaven, zeker gezien de financiële uitdagingen waar we als gemeente voor staan. Met elke euro die we hier weer besparen, kunnen we weer wat doen voor onze inwoners. Met deze gedachte stemmen wij dan ook in met de begrotingswijziging en de begroting. Dank u wel.
De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruin. We hebben Beter voor Rijswijk? Nee. Rijswijkse VVD? Nee. CDA? Nee. Wij. Rijswijk? Nee. D66? Mevrouw Woudstra, gaat uw gang. Mevrouw Woudstra: Ik had vragen ingediend, helaas zijn die niet echt beantwoord. De vragen zijn wat anders opgeschreven in de beantwoording dan mijn uitvraag. Ik wil allereerst vragen of ik daarover in gesprek kan en alsnog antwoord kan krijgen. Die vragen waren er onder andere op gericht, omdat niet elk raadslid weet hoe het werkt met de gemeenschappelijke regeling … Dit is weer een andere gemeenschappelijke regeling die we met Rijswijk hebben dan andere. Dit is echt een uitvoerder voor ons, samen met Delft. Er wordt hierin aangekondigd dat er een aantal dingen in governance of in werk dat ze doen bekeken gaan worden, maar nergens wordt aangegeven hoe we als raad daarover geïnformeerd of betrokken worden. Dat is misschien ook logisch, omdat dit de zienswijze is, maar het is niet logisch naar ons als raad toe om goed te kunnen zien: wat zit bij de uitvoerder? Wat is ons beleid? Wat doet Delft als beleid? En wat vraagt Delft van die uitvoerder? We moeten nu wel de begroting goedkeuren. Dan zie je in de begroting dat Rijswijk en Delft soms evenveel aan onze uitvoerder betalen en dat niet heel duidelijk is waarom. Daar zijn volgens mij goede redenen voor. Ik weet het verleden dat er goede redenen voor waren.
Ik dacht, ik vraag om een overzicht, zodat voor anderen ook duidelijk is wat het verschil is tussen deze uitvoerder en het beleid dat we op digitalisering vragen. Ik vind het jammer dat het antwoord daarop is: nee, dat overzicht krijgt u niet, want dat is niet aan de raad. En daarna krijg ik wel een soort halve toelichting. Ik zie dat graag anders. En daar ga ik graag over in overleg. Ik zal daar nu geen punt van maken, want het verandert de zienswijze zelf niet. Waar ik wel een punt van wil maken is hoe we geïnformeerd gaan worden over de wijzigingen die misschien binnen de gemeenschappelijke regeling gaan gebeuren. In de beantwoording wordt kort aangegeven dat het college kijkt naar efficiency en wanneer het efficiënt is om het aan de gemeenschappelijk regeling te geven. Dat is voor mij onvoldoende, want daar kan ik als raad niet op sturen. Ik heb geen kader wat die efficiency betreft of hoe het college dan beoordeelt, wat zij aan de uitvoerder laten en wat zij zelf als beleid doen. En ook geen kader waarom ons beleid afwijkt van dat van Delft. Dat kan ik ook niet zien. Dan wil ik aansluiten op wat eerder werd gezegd: als ons beleid hetzelfde is, kunnen we ook mogelijk goedkoper en efficiënter gebruikmaken van de kennis van onze uitvoerder. Dat kan ik nu niet toetsen, want ik kan het niet zien. Dat zie ik graag anders, dank. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Woudstra.
PRO? Mijnheer Van Malsen, gaat uw gang. De heer Van Malsen: Voorzitter, dank u wel. Voordat ik aan de inbreng begin, wil ik zeggen dat ik hoop dat u het goed vindt dat ik dit overneem van de gebruikelijke woordvoerder die dit dossier doet. Hij zit namelijk nu een forumvergadering voor. De fractie van PRO Rijswijk heeft nog een aantal vragen, maar ik begrijp het als het college ervoor kiest om die vragen op een later moment schriftelijk te beantwoorden, gezien het tijdstip en het aantal vragen dat wij hebben. Die overweging laat ik aan hen. De eerste vraag: in hoeverre zijn Delft en Rijswijk afhankelijk van Amerikaanse leveranciers zoals Microsoft en Oracle? Welke risico's ziet het bestuur bij deze afhankelijkheid van techbedrijven? Hebben wij een strategie om te voorkomen dat we totaal afhankelijk zijn of worden van één leverancier? In hoeverre worden de stijgende kosten die genoemd worden in de zienswijze veroorzaakt door prijsverhogingen van grote leveranciers? Hoe sterk is onze onderhandelingspositie tegenover partijen als Microsoft? Door nu te kiezen voor Microsoft Sentinel, kiezen we dan niet voor een nog grotere afhankelijkheid van één leverancier? Waar worden de gegevens van inwoners en ambtenaren opgeslagen en verwerkt? En voldoet dit aan Europese regels zoals AVG en de regels rondom digitale soevereiniteit? Wat is het risico dat data onder Amerikaanse wetgeving valt?