CConstaterende datRijswijk
Koppel je AI →
Document · PDF

Concept-verslag Forum Stad en Samenleving 30 juni 2026 (Kadercyclus)

Forum Stad 15 september 2026, gemeente RijswijkBij agendapunt: Vaststellen Forumverslagen 14 april, 9 en 30 juni 202627.387 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Ik denk juist dat er in het sociaal domein superveel innovatie op dit moment aan de gang is, wat uit moet wijzen wat wel en wat niet functioneel is en wat zijn doelen bereikt. Ik wil daar ook wel op toezeggen dat ik dat ook inzichtelijk ga maken naar het nieuwe project toe, dus de AZWA-middelen. Ik doe daar een toezegging in om daar, laten we zeggen, vlak na de zomer een brief uw kant op te doen komen. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Finke. Zou u hem even heel kort kunnen herhalen, zodat de griffie hem kan noteren, de toezegging? De heer Finke: Ik doe een toezegging om na de zomer, vlak na de zomer zei ik, dus dat zal september zijn, een brief toe te sturen over de innovatie in het welzijnswerk slash AZWA, IZA, GALA. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Finke. Wethouder Peters, gaat uw gang. De heer Peters: Dank u wel, voorzitter. Ik had nog een verhelderende vraag van PRO, terecht. Ik had eigenlijk het woord migratiekrater kende ik alleen vanuit de landelijke context en daar zou het dan een tekort moeten zijn dat daar ontstaat door jarenlange opvang crisis en achterstanden bij de IND enzovoort. En ik kan me voorstellen dat, ergens gaan er wel stemmen op, dat zou kunnen zijn dat dat ooit gevolgen zou hebben naar de uitkering richting gemeentes. Dat is helemaal geen duidelijkheid over, hier heb ik niks van gehoord.

Maar ik heb dat … Is dat wat PRO eigenlijk bedoelt te vragen? Zou ik even willen verifiëren, anders zit ik antwoord te geven op de verkeerde vraag. De voorzitter: Gaat u uw gang, bij hoge uitzondering. De heer Van Malsen: Voorzitter, dank. Nee, de gevolgen van de migratiekrater zelf, ik geloof best dat de wethouder die ook nog niet helemaal in kaart heeft gebracht. Vandaar ook het tweede deel van mijn vraag, of de wethouder bereid is om de traditie die we in de vorige periode hadden om de raad elk kwartaal te informeren over de ontwikkelingen rondom nieuwkomers, om die voort te zetten. En dus binnen nu en drie maanden die eerste eerstvolgende brief naar de raad sturen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Peters: Dank u wel, voorzitter. Dan had ik de vraag goed begrepen en dat tweede zeg ik toe. De voorzitter: Mooi. De heer Peters: Dank u wel. De voorzitter: Wethouder Peters zegt toe dat hij dat iedere drie maanden gaat … Genoteerd, mooi. Geef ik graag het woord aan burgemeester Sahin. Geen tweede termijn, geen vragen meer gehad? Mooi, dan sluiten wij wat dat betreft agendapunt 3 af. En deze gaat uiteraard als bespreekstuk richting de raad. 4. Raadsvoorstel Vaststelling Kadernota 2027 (RV 26 023) De voorzitter: Gaan wij naar agendapunt 4, het Raadsvoorstel Vaststelling Kadernota. We gaan weer het rondje maken en ik wil graag beginnen bij de fractie van D66 Rijswijk.

Wie mag ik het woord geven? Het is altijd een verrassing, mevrouw Van de Waart. Gaat uw gang. Dan blijft iedereen wakker. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Sommige dingen zijn nog even wennen voor mij. Voorzitter, afgelopen 4 jaar is er flink geïnvesteerd in de stad en als het aan D66 ligt, blijven we dat doen. Op een verstandige manier natuurlijk, maar de realiteit is ook dat de groeiende stad vraagt om meer investeringen en meer groen. De investeringen moeten ook toekomstbestendig zijn, het gaat niet alleen over vandaag en morgen, maar ook over het Rijswijk van de toekomst. Voorzitter, de voorliggende kadernota is grotendeels beleidsarm, met uitzondering van de pagina over de uitwerking van het coalitieakkoord en veel van onze vragen zullen daar dan ook over gaan. Voorzitter, na de tafeltjesavond is onze fractie goed geïnformeerd over de onderbouwing van de verwachte opbrengsten van de bestaanszekerheid. Daar gaat dus mijn eerste vraag over. Zoals opgenomen in het coalitieakkoord en verwerkt in de kadernota. Ons beeld is dat deze opbrengst voor Rijswijk te ambitieus wordt ingeschat. We staan achter meer preventie, voor de duidelijkheid, eerder en betere hulp bieden. En ondersteunen dus op zich ook de ambitie om dit op te pakken. Tegelijkertijd pleiten we voor realistisch, gemotiveerd en gedegen begroten binnen financiële kaders.

Op dit moment wordt ervan uitgegaan dat vanaf 2027 direct 450.000 euro aan opbrengsten wordt gerealiseerd, terwijl er pas in hetzelfde jaar 2027 wordt begonnen met extra investeren. Op basis van de ervaringen bij andere gemeenten, hebben wij gehoord, vinden we dat een optimistische aanname en dat is een risico. Het is belangrijk om zorgvuldig te ramen en ze erkennen dat voorgenomen maatregelen niet direct, maar stapsgewijs effect hebben en leiden tot lagere kosten. Onze vraag aan het college is dan ook, kan het college in de begroting een ingroeipad verwerken? Kan het college toezeggen te motiveren hoe dit per regeling op basis van de ervaring van andere gemeenten naar verwachting zal verlopen? Dat is mijn eerste vraag. Dan de subsidieregeling voor woningisolatie. Het college kondigt aan dat de gemeentelijke bijdrage voor de subsidieregeling woningisolatie in 2027 gaat stoppen. We hebben hierover 2 vragen. 1, kunt u ons in Q1 van 2027 voorzien van een nieuwe evaluatie van de subsidieregeling zoals die nu is tot en met 2026? Zodat we ons als raad, onze controlerende taak kunnen vervullen en kunnen leren van de huidige regeling. 2, als de huidige regeling stopt, hoe gaat dit college dan wel de doelen behalen om meer woningen te isoleren en energie te besparen? Mijn volgende punt, voorzitter, gaat over de lokale media.

Het college stelt voor 10.000 euro per jaar te reserveren voor lokale media. En D66 vindt de lokale media echt enorm belangrijk, geen goede lokale democratie zonder goede lokale journalistiek. Zou het college kunnen toelichten waar dit toch best wel bescheiden bedrag voor bedoeld is en hoe verhoudt zich dat tot de ontwikkeling van de regionale omroep? Op welke wijze gaat dit geld gespendeerd worden, op basis van welke grondslag en op welke manier zorgt het college dat de onafhankelijkheid van de journalistiek wordt gewaarborgd? Kortom, we vinden dit een heel belangrijk punt en denken graag mee. Het college is ook voornemens om 3 jaar 50.000 euro te investeren in sportaccommodaties om ze schoon, heel en veilig te maken. Het is ons niet duidelijk waar dit geld naartoe gaat, welk probleem we oplossen en we zien dan ook heel graag wat toelichting daarop. Het volgende gaat over de maximumsnelheid op de hoofdwegen. Het college stelt in de kadernota het volgende, de maximumsnelheid op de hoofdwegen wordt niet verlaagd naar 30 kilometer per uur. Wat bedoelt u eigenlijk precies met hoofdwegen? En graag horen we om welke wegen het hier gaat. En wijkt dit af van de vastgestelde mobiliteitsvisie? Graag ontvangen we daarom hiervan een kaartje, zodat we dit kunnen vergelijken met het kaartje zoals vastgesteld door de raad in de mobiliteitvisie.

En dan kunnen we daarnaar kijken en beoordelen. Voorzitter, bijna alle partijen in deze raad, zowel coalitie als oppositiepartijen, hebben het regenboogakkoord ondertekend. Wij. Rijswijk, Beter voor Rijswijk, PRO Rijswijk, VVD, CDA Rijswijk en natuurlijk ook wij als D66 Rijswijk. Mooi nieuws, want er is dus brede steun voor de uitvoering van dit akkoord de komende periode. Kan het college toezeggen dat ze ervoor gaat zorgen dat de afspraken uit het regenboogakkoord worden uitgevoerd? Kunt u toezeggen de raad over de plannen voor aankomende 4 jaar begin 2027 te informeren? En de vraag aan de wethouder zou ook zijn, zijn hier voldoende middelen voor gereserveerd in de kadernota of kunnen de ondertekenende partijen hier nog bij helpen tijdens de besluitvorming in de kadernota of de begroting? Tot slot, voorzitter, wat meer technische vragen. Er wordt geschreven dat er aanpassingen van tarieven zoals de OSB, afvalstoffenheffing en rioolheffing integraal worden afgewogen. Wij vroegen ons af, wat bedoelt u hiermee en mogen we ervan uitgaan dat de rioolheffing en afvalstoffenheffing gewoon kostendekkend blijven zoals dat hoort? De laatste vraag gaat over de indexatie. Waarom houden we een andere indexatie aan voor de gemeenschappelijke regeling dan voor de gemeente zelf? Dat is 3,8 versus 2,1 procent. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van de Waart.

Dan geef ik graag het woord aan de fractie van Rijswijks Belang. Gaat uw gang, mevrouw Koegler. Mevrouw Koegler Böhm: Dank u wel, voorzitter. En dank aan het college voor de kadernota. En we realiseren ons natuurlijk dat dit een nieuw college is dat nog maar kort onderweg is. Het coalitieakkoord ligt er pas een maand en toch zien we als Rijswijks Belang al een duidelijk verschil als we de jaarrekening en de kadernota naast elkaar leggen. Duidelijk een andere koers en daar is Rijswijks Belang natuurlijk heel blij mee. We hebben voor nu geen technische of inhoudelijke vragen. We zijn natuurlijk wel het kaderdebat aan het voorbereiden. En met het oog op dat komende kaderdebat willen we de andere fracties in ieder geval wel één gedachte meegeven. Rijswijks Belang is verheugd dat de financiële positie van onze gemeente is verbeterd en dat de algemene reserve verder kan worden aangevuld. Dat is een goede ontwikkeling en tegelijkertijd vinden wij dat deze verbetering geen reden mag zijn om alle financiële ruimte direct in te vullen met nieuw beleid of allerlei nieuwe uitgaven. Juist in financieel onzekere tijden past een bepaalde mate van terughoudendheid en voor ons blijft een solide en houdbare begroting het uitgangspunt. Dat betekent niet dat er wat Rijswijks Belang betreft geen enkele ruimte is voor nieuwe initiatieven.

Integendeel, er moet juist ruimte blijven voor kleinschalige, doelgerichte plannen die onze inwoners direct raken en met relatief beperkte middelen een zichtbaar verschil maken. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Koegler. De fractie van Wij. Rijswijk? Nee. Dank u. De fractie van CDA Rijswijk? Gaat uw gang, mevrouw Van Schie. Mevrouw Van Schie: Dank u wel, voorzitter. In de kadernota staat nog niet zo heel veel, behalve een aantal uitgangspunten van het coalitieakkoord en de berekeningen. Wij onderschrijven de uitgangspunten voor de begroting en de vervolgstappen die in de kadernota vermeld staan. En wij vragen ons wel af of het altijd mogelijk is om structurele uitgaven met structurele middelen te dekken. Voorts vragen wij ons af of er een kengetal te geven is voor wat een voldoende risicoreserve is. We hebben ook als vraag, zijn er mogelijkheden om steunstructuren en bijvoorbeeld buurthuizen uit te breiden? Zit dat al in de kadernota besloten? En tenslotte vinden wij het een goede zaak dat de lokale heffingen lager blijven dan gemiddeld in de regio Haaglanden, ook gelet op de populatie van Rijswijk. En wij zouden graag dit de komende jaren handhaven als dat mogelijk is. In dit agendapunt doe ik alleen en dat komt ook goed uit zo te zien … Ben mijn collega even kwijt. Hij heeft mij dit toevertrouwd. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Schie.

Geef ik graag het woord aan de fractie van DENK-PGenR, indien het een bijdrage heeft. De heer Ouarraki: Dank, voorzitter. Ik heb een aantal vragen, allereerst over de vrijval energiemaatregelen. Dit college wil de gemeentelijke bijdrage aan energiemaatregelen van 1,7 miljoen laten vrijvallen. In de stukken staat nergens toegelicht waar dit precies van ten koste gaat. Mijn vragen aan het college zijn als volgt, met welke projecten en subsidies gaat het college concreet stoppen en welke effecten heeft dit op de energietransitie en het isolatieniveau van woningen? Graag een uitgebreide toelichting. In het coalitieakkoord staat dat het college oog heeft voor energiearmoede. Hierover de volgende vraag. Welke concrete projecten, behalve de energiefixers, blijven bestaan als het gaat om de aanpak van energiearmoede in Rijswijk? Dan nog over bestaanszekerheid. Dit college heeft een structurele besparing ingeboekt van 450.000 euro per jaar op bestaanszekerheid. Deze besparing zou volgens het college behaald moeten worden door een investeringen in wijkteams en vroegsignalering. De wethouder heeft ook tijdens het vorige forum aangegeven dat achter de ingeboekte besparing geen berekening zit, maar dat dit slechts een inschatting is. Mijn fractie heeft om die reden grote twijfels of deze besparing behaald zal worden.

Als ik kijk naar de uitgangspunten die in de kadernota staan, dan zie ik staan dat tekorten in eerste instantie binnen een beleidsprogramma worden gecompenseerd. Mijn vraag is, als de ingeboekte besparing op bestaanszekerheid niet behaald wordt, betekent dit dan dat het college dit in eerste instantie binnen het beleidsproduct inkomensregelingen wil gaan oplossen? En tot slot, voorzitter, een vraag over de solvabiliteitsratio. In de kadernota 2026 stond als uitgangspunt dat de solvabiliteitsratio als ondergrens 20 procent heeft. Ik zag in deze kadernota hier niks over staan. Mijn vraag aan het college is, waarom staat er in deze kadernota hierover geen uitgangspunt? Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van Beter voor Rijswijk. Geen bijdrage? Dank u wel. De fractie van Forum voor Democratie. Gaat uw gang. De heer Fischer: Bedankt, voorzitter. FvD Rijswijk die herkent zich in de vragen die aan de overkant worden gesteld over de hoofdwegen. Welke zijn al dan niet beoogd op 30 kilometer, dan wel 50 kilometer per uur, of nog harder waar mogelijk natuurlijk wat ons betreft? Ik denk dat we het met een andere invalshoek vragen dan de overkant, maar daarom niet minder dat wij daar ook antwoord op willen krijgen. Daarnaast hoor ik ook aan de overkant dat het gaat over onafhankelijke journalistiek.

Wellicht kan D66 ons erop wijzen waar we dat dan kunnen vinden. Wat ons betreft springt de journalistieke kwaliteit er niet van af. En ik moet nog een kritisch en correct stuk tegenkomen vanuit die subsidieslurpers, dus ik hoor graag waar dan die kritische journalistiek op dit moment uit bestaat. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Fischer. Geef ik graag het woord aan de fractie van PRO Rijswijk. U mag wat mij betreft een punt van orde maken. Moet u hem even aanzetten. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Ik zou heel graag via u willen vragen of de Forum voor Democratie ons in plaats van de overkant gewoon D66 Rijswijk zou willen noemen. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Fischer, zou u voortaan partijen bij naam willen noemen? De heer Fischer: Waarvan akte. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van Malsen, PRO Rijswijk, gaat uw gang. De heer Van Malsen: Voorzitter, ik zit er helemaal klaar voor. Ook over de kadernota waren de meeste van onze vragen al beantwoord gisteren tijdens de tafeltjesavond, een aantal ook niet. En voor een aantal vragen die we nu gaan stellen, kregen wij naar aanleiding van gisteravond pas inspiratie, dus er komen er een aantal. De eerste, in aanvulling op wat de heer van DENK-PGenR zei over het vrijvallen van 1,7 miljoen aan geld voor energiemaatregelen. Naast de vragen die DENK-PGenR stelde, hebben wij ook nog de aanvullende vragen.

Zijn er inwoners, corporaties of andere partijen waarmee verplichtingen aangegaan zijn in het kader van het isolatieprogramma? En hoe borgt het college dat die worden nagekomen nu dat dit geld vrijvalt? Dan wat vragen over de 50 naar 30 plannen. De eerste vraag die we hadden, was al gesteld door D66, sluiten we ons bij aan, gaat over welke wegen. En de tweede vraag gaat over participatie. Is het college zich ervan bewust dat er al allerlei participatie heeft plaatsgevonden rondom het verlagen van de snelheid op een aantal wegen, in de trant of in het kader van de mobiliteitsstrategie? En dat er nu dus bij bewoners verwachtingen leven over verkeersveiligheid en het afschalen van 50 naar 30 kilometer per uur op sommige straten. En als het college dan voornemens is andere wegen dan de hoofdwegen niet meer af te schalen naar 30 kilometer per uur, gaat het college dan ook de mobiliteitsstrategie aanpassen en wanneer kan de raad een voorstel hiertoe verwachten? Dat is namelijk een raadsbevoegdheid. Even kijken, over het groenbeleidsplan hadden we ook nog een vraag. Daar hebben we best wat ambities in opgenomen recentelijk die we iets meer budget hadden willen meegeven. Daar was destijds brede steun voor, voor dat groenbeleidsplan. We willen immers allemaal dat Rijswijk een groene gemeente blijft. Hoeveel ruimte is er op dit moment nog voor deze plannen? Over sport.

Er staat in de kadernota dat we zorgen dat sportaccommodaties schoon, heel en veilig blijven. Tegelijkertijd groeit Rijswijk de komende jaren flink en zien we dat sport steeds vaker wordt genoemd in relatie tot jeugdhulp, gezondheid, preventie, welzijn, onderwijs. Is de ambitie van het college op het gebied van sport breder dan wat er nu in de kadernota is opgenomen en op welke manier gaat de raad de komende periode meer over sport terugzien? Het coalitieakkoord spreekt de ambitie uit om juist bedrijven die bijdragen aan een groene groei en een circulaire economie ruimte te bieden in Rijswijk. Als wij de ambtenaren goed hebben begrepen, staat het onderwerp circulaire economie echter nog in de kinderschoenen, waarbij vooral aansluiting wordt gezocht bij de provincie en de MRDH. Op basis van welk beleidskader of welke agenda moeten we die ambitie de komende jaren vorm gaan geven? En in het kort eigenlijk, hebben wij een Rijswijkse visie op wat circulaire economie is? En dan nog een vraag over de bezuiniging van 450.000 euro op bestaanszekerheid. Eigenlijk dezelfde vraag als DENK-PGenR stelde, maar ik wil hem ietsje aanscherpen. Want wij hebben de toezegging die de wethouder gedaan heeft ietsje anders geïnterpreteerd. Wij hebben namelijk gehoord dat de wethouder zei dat er niet bezuinigd zal worden als die 450.000 euro niet gehaald wordt op inkomensregelingen.

Kan de wethouder deze toezegging bevestigen en kan het college daarbij ook aangeven welke regelingen dan dus ook ongemoeid zullen blijven? En de laatste vraag gaat over de aanbevelingen die de Rekenkamer onlangs gedaan heeft in het kader van bestaanszekerheid. Het college heeft toegezegd het grootste deel van die aanbevelingen op te volgen. Maar we zouden graag van het college willen horen wanneer zij de raad over de voortgang van het implementeren van die aanbevelingen willen informeren en of ze bereid zijn om daar voor het einde van het jaar nog een raadsinformatiebrief over te sturen. Voorzitter, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Malsen. Geef ik graag het woord aan de Rijswijkse VVD. Gaat uw gang, mijnheer Loof. De heer Loof: Voorzitter, de Rijswijkse VVD staat voor gezond financieel beleid en het is goed dat we dat blijven voortzetten. Waar we ondertussen ook scherp blijven met, zoals de wethouder net al aangaf bij het vorige onderwerp, rust, reinheid en regelmaat. Het is goed dat wij via de kadernota straks in de begroting de mooie plannen uit het coalitieakkoord gaan uitwerken en wij kijken uit naar die uitwerking. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Loof. Geef ik graag het woord, omdat de eerste termijn afgelopen is, aan mijnheer Van Damme voor uw eerste termijn. Gaat uw gang. De heer Van Damme: Voorzitter, dank u wel.

Fijn dat de kadernota met belangstelling is gelezen en het biedt in ieder geval wat ons betreft voldoende kaders mee om de begroting te gaan uitwerken deze zomer. En we hebben er zin in en we hebben tijd zat sinds Nederland is uitgeschakeld. Dus we gaan daar fors mee aan de slag. En al die dingen die we financieel hebben doorgerekend in het coalitieakkoord … Want dat wil ik nog wel even benadrukken, het vorige coalitieakkoord was niet financieel doorgerekend, moesten we nog mee aan de slag de hele zomer. Nu is dat al gedaan en die plannen gaan we dus verder uitwerken en inkleuren en de uitkomsten ervan vindt u in die begroting. Dus om daarmee te beginnen. En is in ieder geval al winst en geeft ook rust, reinheid en regelmaat waar de VVD om vroeg. En dat vinden we fijn en daar kunnen we makkelijk mee aan de gang. Dan waren een aantal vragen gesteld over bijvoorbeeld de isolatiemaatregelen. Mijnheer Van Malsen van PRO, natuurlijk gaan wij verplichtingen die we zijn aangegaan aan. Er is een tussentijdse evaluatie, doe ik even uit mijn hoofd, voor geweest. Dat bleek dat toen niet zo heel succesvol was met hoe de verwachtingen toen liepen. En op een gegeven moment is er een einddatum aan gekoppeld en we hebben ervoor gekozen om onze lokale middelen uit dat isolatiefonds te halen.

Want energie en isoleren is een verantwoordelijkheid van de woningeigenaar, maar ook vooral vinden wij, vanuit de rijksoverheid. En daar zijn ook legio potjes en maatregelen voor die je bij RVO kan aanvragen. En soms komen er nog eens extra middelen naar onze gemeente voor de aanpak van energiearmoede en die zetten we dan ook effectief in. De energiefixers blijven we sowieso doen. Maar we gaan vooral die energiearmoede aanpakken als er extra middelen vanuit het rijk komen, omdat daar die primaire taak en verantwoordelijkheid wat ons betreft ligt. U vroeg specifiek om toezegging wanneer ik een evaluatie van het programma ga toesturen. Het programma is echt pas afgerond op het moment dat alle verplichtingen ook zijn nagekomen. Dus soms kan je nu een afspraak hebben met een bepaalde VVE die je over een aantal of tweetal, drietal jaren pas echt tot besteding komt, of soms komen ze er ook helemaal niet uit. Dus het is wat lastig om daar dan nu al van te zeggen van, dan gaan we het eerste kwartaal 2027 een evaluatie van het hele programma doorsturen. Maar ik ben wel van plan om in 2027 daar een evaluatie over naar de raad te sturen, zodat u met zijn allen kunt kijken hoe dat programma is verlopen waar u in 2022 6 miljoen uit de algemene middelen heeft gereserveerd om tot 2026 de woningisolatie te subsidiëren.

Dus ik kan nog geen concrete datum toezeggen, maar wel ergens in 2027, want ik wil dat wel zo snel mogelijk doen. Want als je ergens mee stopt, moet je het ook goed evalueren, ben ik van harte eens met D66. Integraal afwegen van belastingen, wat bedoelen we daar nou mee? We willen het zo integraal afwegen dat we gemiddeld onder het regionaal gemiddelde van de gemiddelde woonlasten in de regio Haaglanden blijven. Dus kortom, we gaan niet aan alle knoppen tegelijk draaien. En u stelt dat het moet dat we bestemmingsheffingen 100 procent kostendekkend moeten hebben. Dat zijn ze hier in Rijswijk gelukkig niet, want die zijn voor wat betreft de afvalstoffenheffing 91 procent kostendekkend en de rioolheffing 93 procent kostendekkend, omdat we onder andere de kwijtschelding niet toerekenen aan die bestemmingsheffingen. Dus wat dat betreft kan ik het, als het om die heffingen gaat, natuurlijk wel aankondigen en hebben we eerder al over gesproken, dat de CO2-heffing vanuit het rijk echt wel zal gaan zorgen voor een stijging van de afvalstoffenheffing. Omdat de afvalverbranders dat een-op-een doorbelasten aan de afvalverwerkers en die afvalverwerkers dat gewoon weer doorbelasten aan de gemeente. Is gewoon een ordinaire belastingmaatregel vanuit het rijk wat mij betreft, maar wij mogen hem uitvoeren. Dat is wel … Zo hoort het ook een beetje. Zo doen ze dat vaak, laat ik het zo zeggen.

We zijn ook die deels uitvoeringsloket, krijg ik ingefluisterd uit de zijde van D66. Klopt in die zin ook. Dan van 50 naar 30, kunt u daar een kaartje van sturen? Is dat de mobiliteitsstrategie? We zijn 3, 4 weken bezig en we zijn al onze ambities aan het verwerken in de bestaande plannen. En of daar een aanpassing van de mobiliteitsstrategie aan de orde is, dat kan ik u nu nog niet toezeggen. Maar als dat zo zou zijn, dan sturen we die naar uw raad toe. En het kaartje over welke wegen het dan precies gaat, dat zijn we nog als college aan het uitwerken en uitdenken en ik kan daar dus op dit moment even geen concrete wegen van noemen. Maar als het zover is, dan informeer ik u natuurlijk sowieso over welke wegen dat dan gaat en welke financiële consequenties. Wat belangrijk is, van 50 naar 30, dat moet geen doel op zich zijn. Het doel moet zijn verkeersveiligheid. Dat je veilig met je rollator op straat kan, dat kinderen daar veilig op het trottoir kunnen spelen of in een speeltuin. Dat je je veilig kan bewegen in het verkeer. Dan moet je kijken welke maatregelen passend zijn om de verkeersveiligheid te vergroten. En het zelfstandige doel van 50 naar 30, is wat dit college betreft toch echt doelredenering en wij kijken liever integraal naar de verkeersveiligheid. En ik hoop dat u dat ook zo vindt. Dan de solvabiliteit, iemand vroeg daar iets over.

Ik moet even … Mijnheer Ouarraki. Heel goed punt. Vorig jaar hebben we in de kadernota denk ik expliciet opgenomen, omdat de solvabiliteitspercentage richting grenzen of richting een waarde ging die echt wel waarschuwend waren. Dus daar we hebben op gestuurd ook, daar zijn we mee aan de slag gegaan. Daarom hebben we waarschijnlijk ook expliciet opgenomen dat we rond die 20 procent willen blijven of in ieder geval naar die 20 procent toe. Nu komen we uit op boven de 20 procent, blijven we sturen op gezonde financiële ratio's. Koppelen we daar geen getal aan van, het moet naar 25, want dan ben je ook alleen maar met het doel bezig naar 25. Maar we hebben dus wel oog voor die financiële gezondheid. Maar die ratio's die komen uit tabellen vanuit het rijk, vanuit de commissie BBV, vanuit de VNG, wat een gezonde solvabiliteit is. En de minimumwaarde, is meestal 20 procent bij gemeenten. Dat dat kan je ook anders inschatten voor andere organisaties, bijvoorbeeld een Avalex, die hoeft wat mij betreft bijvoorbeeld geen hoge solvabiliteitspercentages te hebben, want daar staat de gemeente altijd garant voor als het daar misgaat. Dus dan heeft het geen zin om veel geld op te potten. Ik hoop dat dit een goede toelichting is, maar als u denkt van, volgende keer moet er wel een tabelletje in met de waardes van die solvabiliteit, kan natuurlijk altijd voor gezorgd worden.

Het staat altijd ook in de jaarrekening en in de begroting, daar kunt u die ook vinden. Dan ga ik nog even kijken. Die energiemaatregelen, daar heb ik volgens mij … Die SPUK voor de woningisolatie blijft gewoon bestaan. Dus dat woningisoleren gaat gewoon door, alleen met middelen vanuit het rijk. Dus we stoppen niet met woningen isoleren. Alleen we halen onze eigen middelen eruit, omdat de middelen die we krijgen van het rijk niet primair bedoeld zijn daarvoor. Althans, u maakt die keuze. U heeft die keuze toen gemaakt, deze coalitie maakt een andere keuze. Dan moet ik even kijken of ik nog meer vragen heb die ik kan beantwoorden. De circulaire economie, kan mijn collega van MKB misschien ook wat over zeggen. Moet daar een visie voor komen? We doen nu mee aan een lerend netwerk omtrent circulaire economie, maar er is ook nog geen duidelijke ambitie op bestuurlijk niveau bij de provincie vastgesteld. Dus we volgen die ontwikkelingen wel en we moeten ook ambtelijk nog even goed zien hoe we dat goed kunnen beleggen. Maar de ambitie is natuurlijk wel dat we met circulaire economie echt stappen gaan maken. Wat circulair is en wat ons betreft, of tenminste, wat BV Nederland betreft, de toekomst. Dan, dat was nog 1 percentagevraag van D66 over die GR’en, waarom die een ander inflatiepercentage hebben dan de gewone andere programma's.

Dat is omdat in de kaderbrief GR’en, die de wethouders financiën uit de regio opstellen, dat percentage hebben we meegenomen in de kaderbrief. Dus dat is de reden waarom het percentage afwijkt. En dat kan soms ook te maken hebben met cao's. Er worden ook al … Er zijn heel veel verschillende inflatie-indexen die gebruikt worden voor lonen, prijsbijstellingen et cetera. Wij hanteren gewoon de gebruikelijke voor iedere vorm die we hebben. Dus voor de GR hebben we nu 3,8 is het geloof ik, uit mijn hoofd? Dat durf ik niet te zeggen. En voor de andere hanteren we het … 3,8, fijn. Dat waren een beetje de antwoorden op de vragen die aan mij zijn gesteld. Voorzitter, voor zover mijn reactie in de eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder Bentvelzen, gaat uw gang. Mevrouw Bentvelzen: Voorzitter, dank. En dank aan de raad. Goed dat het opvalt dat er extra geïnvesteerd wordt of geïnvesteerd wordt in sport, niet onbelangrijk. En de reden dat we die 50.000 euro expliciet hebben staan, is dat we geld reserveren om sportaccommodaties goed te onderhouden. Zo zorgen we dat we ze schoon, veilig en in goede staat laten blijven zodat iedereen daar prettig gebruik van kan maken. En als je dan nadenkt over het feit dat we normaal gesproken gewoon een onderhoudsplan overal onder hebben liggen, dan zou je denken, dan doe je dat daar toch in? En dat klopt ook wel.

Alleen tegelijkertijd hebben we ook te maken met wat wij graag willen als college, maar volgens mij ook als raad. Is dat we sportaccommodaties zo waar het kan openbaar houden, zodat kinderen ook die niet op een sportaccommodatie zitten per se, maar daar wel kunnen spelen, voetballen bijvoorbeeld. En daar wil nog wel eens een hek sneuvelen of een gat in een doelnet komen en dat gebeurt steeds vaker. En dan kan je 2 dingen doen. Of je kan een hele boel hermetisch afsluiten en de goeden onder de kwaden laten lijden. En daar hebben we ook gesprekken over, want het is natuurlijk niet zo dat we ieder jaar het geld gaan opplussen, maar we kunnen daarmee ook wat sneller schakelen. En daarnaast is door PRO een vraag gesteld rondom de inzet van preventiemiddelen en of de ambitie nu eigenlijk groter of breder is dan nu in de kadernota is opgenomen. En ja, we ontvangen preventiemiddelen, dat klopt. Is dat genoeg? We doen best wel veel. Ik kan jullie wel … Wat ik jullie kan meegeven, is, denk aan de verenigingsondersteuners die rondlopen op de verschillende verenigingen. De sportraad die ons gevraagd en ongevraagd van advies voorziet, de vervanging dit jaar nog van het Cruyff Court. En daarin hebben verenigingen wel een rol in het kader van preventie, bijvoorbeeld als we ook een scouting als een sportvereniging zouden beschouwen.

En we steunen de verenigingen natuurlijk ook omdat de huur van die verenigingen voor alle accommodaties die zij moeten betalen niet volledig kostendekkend is, wat je dan ook weer als een subsidie zou kunnen zien. Daarnaast hebben we inzet van Haaglanden Beweegt in de wijken, wel in andere kleinschalige projecten, maar verder dan dat gaat het niet. En ik denk dat ik dan toch ook wel durf te refereren aan de woorden van uw eigen fractiegenoot, de heer Kösedağ. Volgens mij was dat vorige week, dat hij zelf aangaf van, laten we wel heel erg voorzichtig zijn door alles over de schutting heen te gooien als het gaat om preventie en dat dan neer te leggen bij een sportvereniging. Want laten we wel wezen, iedereen in deze zaal weet hopelijk wel waar die trainers vandaan komen. In ieder geval, in de voetbalwereld is het gebruikelijk dat de papa's, 9 van de 10 keer dan weliswaar, maar vaak de papa's, trainer zijn van het elftal waar de zoon in speelt. En als je die dan ook nog eens een keer als een soort verkapt psycholoog of opvoedpunt of opvoedondersteuning wil neerzetten, dan weet ik niet of je die mensen die je nu al heel moeilijk krijgt als vrijwilliger weet te behouden bij een vereniging. Want daar moet echt al keihard voor gewerkt worden bij de verschillende verenigingen, in alle vormen en maten, in alle verschillende sporten.

Of het nou voetbal, korfbal, handbal, je noemt alles maar op, dat is gewoon heel erg lastig. Dus ik denk dat we wel voorzichtig moeten zijn om preventie rondom bijvoorbeeld jeugdzorgproblematiek neer te leggen bij een vereniging of bij sport. Tegelijkertijd is zo'n, bijvoorbeeld een trainer of iemand op een sportvereniging, soms ook juist wel die vertrouwenspersoon waardoor een kind iets durft te zeggen. Dus het is wel heel erg van belang dat een sportvereniging is uitgerust en de wetenschap heeft van bijvoorbeeld hoe je moet melden bij Veilig Thuis als het zoiets betreft. Voorzitter, tot zover de vragen die ik had gekregen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Bentvelzen. Wethouder Weterings, gaat uw gang. De heer Weterings: Dank u wel, voorzitter. Ook aan mij de vragen. Zou ik graag willen beginnen bij de vraag van D66 over de lokale mediatoelichting, het bedrag van 10.000 euro. Hoe verhoudingen we tot de regionale omroep en hoe waarborgt het college de onafhankelijkheid? We onderzoeken of we een mediafonds kunnen inrichten. Dat is dan bedoeld voor de lokale media. Die is wel anders dan een subsidie voor de aangewezen regionale omroep. Andere gemeenten in de regio hebben daar goede ervaringen mee, met een mediafonds. Dus van die goede voorbeelden en al die opgedane kennis zullen we gebruikmaken.

Voor de begroting komen we met een uitgewerkt voorstel hoe we dit willen gaan inrichten, waarbij de onafhankelijkheid van de media uiteraard gewaarborgd blijft. Dan heeft PRO vragen over het groenbeleidsplan. Hoeveel ruimte er is om extra ambities uit het groenbeleidsplan uit te voeren. Voor de ambities uit het groenbeleidsplan die niet kunnen worden meegenomen in de projectbudgetten, is het voornemen om een uitvoeringsplan te maken, met concrete mogelijke maatregelen voor korte en lange termijn. Daar is nu nog geen financiële budget voor gereserveerd, moet dus nog worden uitgewerkt via planning en control. Mogelijk biedt de bestemmingsreserve van 2 ton hier de kans in, maar dat moet nader worden uitgewerkt. Dan had ook PRO de vraag over de circulaire economie, maar die heeft volgens mij mijn collega Van Damme al beantwoord. Natuurlijk wel een vrij brede portefeuille die ook inderdaad stadbeheer, ruimte en economie treft. Dus daar zijn we mee bezig. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Weterings. Geef ik graag het woord aan wethouder Finke. De heer Finke: Dank u wel, voorzitter. Ik had 1 korte vraag gekregen over het regenboogakkoord. Gelukkig staat … Begint deze gemeente niet op 0. De inclusieagenda is in oktober ‘24 vastgesteld, daar is het regenboogakkoord van ‘22 grotendeels in opgenomen.

Ik zie in de begroting, want u heeft wat uitgebreider toelichting gevraagd, dan schiet ik iets meer de diepte in. In de begroting middelen vanuit de brede welzijnsnota die hiervoor bestemd waren, maar ook op andere punten in de begroting zijn middelen opgenomen, bijvoorbeeld bij de GGD, als het gaat over seksuele gezondheid. Iets wat in het regenboogakkoord staat en ook al in onze begroting is opgenomen. Dat komt op meerdere punten terug. Los daarvan, van dit verhaal, is het iets wat wij denk ik ook nog nader kunnen uitwerken richting de begroting. Daarop gezegd hebbende dat in het coalitieakkoord in ieder geval stevig is ingezet op het antidiscriminatiepunt. En ook zeker voor deze doelgroep, dus dat is iets waar ik mij ook zeker hard voor zal gaan maken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. Dan wethouder Peters. De heer Peters: Dank u wel, voorzitter. En voor mij de vraag rondom de extra investering en vroegsignalering in de wijkteams, die inderdaad 4,5 ton op moeten leveren. Een extra investering die door dingen beter te doen, zal uiteindelijk ook goedkoper worden. Zoals ik het vorige keer zei, saving life, saving costs. En wat mij betreft in die volgorde. Gezegd is, dat is wel een hele ambitieuze opbrengst. Dat … En is het een berekening? Het is geen berekening, het is ook geen gok, het is een inschatting.

En die hangt van VN … En op welke manier en of en hoe vlug je die haalt, dat hangt van veel factoren af. In ieder geval niet aan de inzet en de inschatting, denken wij. Dan zou de vraag zijn, kunnen we dan niet een ingroeipad daarvoor bedenken, voor stel dat? Zo'n ingroeipad kost geld en dat geld hebben niet daarvoor vastgezet. Dus als u dat zou willen, dan moet het in een … Ik vind van niet, ik denk dat het zo kan, anders hadden we ook anders opgeschreven uiteraard. En als er een ingroeipad moet komen dan zal het in ieder geval niet een toezegging van mij zijn op die manier. Een aantal vragen daarover ook van DENK en van PRO die zeggen van, wat nu als je dit dan niet gaat halen? Want we gaan er allemaal vanuit dat het kwaliteit inderdaad op gaat leveren, maar wat als het niet oplevert wat je hoopt of niet in dat tempo? Dan is … Staat er inderdaad, kijk ik naar DENK, dat betekent in eerste instantie binnen het beleidsproduct, zoals er al staat van, waar is een onderbesteding? Kunnen we dat daaruit dekken? Ik weet niet waar er eventueel een onderuitbesteding komt, ik weet niet of het überhaupt nodig is. Maar als het nodig zou zijn en er is ergens waar ik nu nog niet weet een onderbesteding, dan ligt het voor de hand om het daaruit te dekken.

Kan het daar niet uit, dan denk ik … Kijk ik … Dat is geen afspraak over gemaakt, maar dan schat ik zo in dat als het niet binnen dat beleidsproduct gaat, dat het binnen mijn beleidsportefeuille zal zijn. En dan hebben we dezelfde vraag ook nog een keer. Maar eigenlijk is het allemaal een variant op het antwoord dat ik de vorige keer zei. Dit is een extra investering in het … En dat is niet uit de lucht gegrepen, echt een … We weten dat investeren in sneller interveniëren, sneller helpen ook geld op kan leveren. In de volle overtuiging dat het dat doet en dat het dus past. Lukt dat niet, dan heb ik in eerste instantie inderdaad een gat in de begroting en weet ik nu niet waar ik dat zou willen of kunnen gaan halen. Anders dan dat dit de volgorde van onderzoeken in dat eventuele geval zou zijn. Maar nogmaals, daar ga ik niet vanuit, want als ik ervan uitging, dan stond het er zo niet. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Burgemeester? Geen vragen gehoord? Mooi. Gaan we door naar de tweede termijn. Dan wil ik graag beginnen om weer het woord te geven aan de fractie van D66. Gaat uw gang. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Allereerst, laat ik zeggen dat wij ook hele positieve dingen hebben gehoord, daarom stellen we ook deze vragen. Want ik kan me voorstellen dat sommige van de coalitiepartijen ook gewoon meer informatie hebben dan wij.

Om te beginnen bijvoorbeeld, het plan voor het mediafonds zien wij graag tegemoet. Daar zijn we in ieder geval, zoals u dat nu vertelt, enthousiast over. En ook natuurlijk de manier waarop wethouder Van Bentvelzen een potje heeft voor dingen die gelijk moeten gerepareerd bij de sportverenigingen, omdat het op basis van ervaring altijd gebeurt, zo'n gebroken voetbalnet en dat soort dingen. Kun je beter maar op voorsorteren dat je die kosten dan ook maakt. En in die zin, voorzitter, heb ik wel een klein beetje moeite met het antwoord van wethouder Peters op het ingroeipad. Een ingroeipad kost volgens mij geen geld, maar is een andere ordening van de begroting. Ik denk toch dat we met zijn allen … Maar dat is de verantwoordelijkheid van onze raad uiteindelijk, en dat is niet alleen van het college, want zo wordt het een beetje gebracht. Is dat u voorsorteert op een tekort op dit onderwerp in 2027. En volgens mij zijn er al heel veel vragen over gesteld, maar ik wilde dit punt toch even specifiek maken. Ik dank wethouder Van Damme voor de toezegging over de evaluatie van de subsidieregeling van de woningbouw, of sorry, van de woningisolatie. En ik begrijp na uw verhaal ook heel goed dat het even duurt, want sommige van die toezeggingen die al gedaan worden, die zijn in 2027 nog in actie. Dus daar kunt u dan later wat over berichten.

Ik heb nog wel 1 aanvullende vraag voor wethouder Van Damme. Dat gaat namelijk toch over de maximumsnelheid op de hoofdwegen van 50 naar 30. Allereerst uiteraard gaat het ons ook over de verkeersveiligheid, daarom is die maatregel ook genomen. Niet omdat wij per se tegen het autorijden zijn daar. Maar u geeft aan dat u nog niet weet waar dat is gebeurd, u nog geen kaartje heeft. Maar er is wel alvast een bezuiniging ingeboekt. En daar hebben wij wel wat moeite mee, want op zich kun je altijd heroverwegen waar het wel of niet moet, dat is geen enkel probleem en daar praten we graag over mee. Maar u boekt al een bezuiniging in voor iets waarvan u zelf nog niet weet wat u gaat doen. En dat vinden wij apart, laten we het zo zeggen. Dank u wel voor het antwoord over het regenboogakkoord. U schreef ook aan, het zit in verschillende delen van de begroting, dat was ook ons beeld na de tafeltjesavond. Dus fijn als u ons rondom de begroting wat meer inzicht kan geven waar dat dan precies vandaan komt. En dat waren mijn punten en dus ook enthousiasme over sommige punten, voorzitter, wilde ik toch even benadrukken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van de Waart. Fractie van Rijswijks Belang, behoefte aan een tweede termijn? Nee. Dank u wel. Wij. Rijswijk? Nee. CDA Rijswijk, behoefte aan tweede termijn? Gaat uw gang.

Mevrouw Van Schie: Alstublieft, ik had een paar vragen gesteld en daar heb ik eigenlijk het antwoord niet op gehoord. Dat kan aan mij liggen natuurlijk. Ik had gevraagd, is het altijd mogelijk om structurele uitgaven met structurele middelen te dekken? Dat staat wel in de kadernota. Mijn tweede vraag is, is er een kengetal te geven voor voldoende risicoreserves? Dus met name voor, wat is voldoende? En kan de wethouder aangeven of de voorzieningen voor steunstructuren en buurthuizen voldoende zijn in Rijswijk of dat die moet worden uitgebreid? Dat was mijn tweede termijn. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Schie. Fractie van DENK-PGenR, behoefte aan tweede termijn? De heer Ouarraki: Ja, dank, voorzitter. Dank aan het college voor de beantwoording. Ik heb nog 2 vragen aan wethouder Van Damme. Het is mij nog niet helder waar die vrijval van 1,7 miljoen op het gebied van energiemaatregelen precies vandaan komt en ten koste van gaat. Behalve dat de wethouder aangeeft dat er gemeentelijke middelen uit het isolatiefonds worden gehaald. Dus nogmaals voor mijn begrip, met welk concreet lokaal beleid op het gebied van energie gaat het college stoppen? En welke effecten heeft dit op de energietransitie en de snelheid waarmee Rijswijkse woningen geïsoleerd kunnen worden? De voorzitter: Dank u wel. Fractie van Beter voor Rijswijk kijk ik even naartoe.

Behoefte aan tweede termijn? Nee. Fractie van Forum voor Democratie, behoeft aan tweede termijn? Nee. Dank u. Fractie van PRO Rijswijk, gaat uw gang. De heer Van Malsen: Voorzitter, dank u wel. En om ook even aan te vullen op de heer Ouarraki van DENK- PGenR. Ik hoorde de wethouder in het begin van zijn betoog zeggen dat het isolatiefonds niet effectief was en dat dat een van de redenen is om het weg te bezuinigen. Later in zijn betoog hoorde ik hem zeggen dat hij niet weet of effectief was, want de evaluatie is nog niet gedaan, die volgt pas in 2027. Is de wethouder het niet met ons eens dat het dan heel onverstandig is om een heel programma weg te bezuinigen, als we nog eigenlijk helemaal niet weten hoe effectief het is geweest? Dan op het gebied van 50 naar 30 heeft mevrouw Van de Waart ook al een aantal vragen gesteld die wij ook hadden. Maar wat ons toch wel vervreemd, is dat er gezegd wordt dat de coalitie en het college nog niet weet welke wegen nou precies van 50 naar 30 teruggebracht zullen worden. Dan ben ik toch wel benieuwd, eerlijk gezegd, wat er aan de onderhandeltafel destijds allemaal besproken is. En wat ik ook niet heb gehad, is een antwoord op mijn vraag over participatie.

Want los van welke wegen er straks op de rol staan om van 50 naar 30 kilometer per uur teruggebracht te worden, er is een uitgebreid participatietraject geweest naar aanleiding van de mobiliteitsstrategie. En ik ben toch wel benieuwd hoe dit college van plan is om dit opnieuw te doen, aangezien het er toch sterk op lijkt dat het college aanstuurt op een fikse wijziging van die mobiliteitsstrategie. En ik begrijp uit de beantwoording van het college dat ze nog niet weten waar ze precies mee bezig zijn en dat er nog geen kaartjes gestuurd kunnen worden. Maar ik zou dan toch wel graag op zijn minst iets van een tijdspad of een planning kunnen willen krijgen. Dus kan het college dat toezeggen, dat ze dat naar ons opsturen? Even kijken. Dan hadden we nog wat vragen gesteld over sport en ik vind het fijn om te horen dat de wethouder onze zorgen deelt over het afschuiven van preventietaken op onder andere de sportverenigingen. Want dat zijn we met de wethouder eens, dat moeten we niet te snel en te enthousiast doen. Tegelijkertijd hebben die sportverenigingen nou eenmaal ook een sociale functie, dus dat beamen we ook. We waren wel op zoek naar iets meer ambitie, maar we nemen de antwoorden van de wethouder mee en beraden ons daarmee op een vervolg.

En wat de wethouder niet benoemt, is dat mijn collega-raadslid, de heer Kösedağ, het ook had over een spanningsveld tussen die hulptaken van sportverenigingen of onderwijs en preventie. Dat die hulptaken overgeheveld kunnen worden zonder dat we daar directe ondersteuning tegenover zetten. En wat ook werd herkend door in ieder geval een coalitiepartij, was precies dit feit. Natuurlijk eens, en dat zei ik net ook al, dat we die taken niet te makkelijk bij vrijwilligers neer moeten leggen. Maar de vraag was dan ook, kunnen we sport niet meer noemen in andere nota's, beleidsstukken en misschien wel toewerken naar een wat meer integrale visie op sport? En daar zijn we ook benieuwd naar het antwoord van de wethouder. Dan nog op het gebied van circulaire economie. We hoorden 2 wethouders maar liefst daar wat over zeggen, dus dat is heel fijn. Er is een ambitie op het gebied van circulair, hoorden we in ieder geval de heer Weterings zeggen, dus dat is ook mooi. Maar tegelijkertijd horen we hem zeggen dat dit nog ambtelijk belegd moet worden, dat dit nog verder uitgewerkt moet worden. Kan de wethouder wat meer vertellen over wanneer deze uitwerking dan klaar is en wanneer wij dan als raad ook wat meer informatie kunnen krijgen over die ambitie op circulaire economie? Dan nog de vragen over de bezuiniging van 450.000 euro op het sociaal domein.

Er werd net al wat gezegd over het ingroeipad. We sluiten we ons aan bij de woorden van D66. Maar de vraag die PRO Rijswijk gesteld had, was, mocht het nou onverhoopt, om wat voor redenen dan ook, niet lukken … En ik geloof zeker dat er allemaal slimme ideeën en berekeningen achter dit plan zitten en ik kijk ook erg uit naar de uitwerking ervan. Maar mocht het nou niet lukken, kan de wethouder dan garanderen dat de bestaande minimaregelingen niet zullen gaan lijden onder deze bezuiniging? En dan had ik tot slot, voorzitter, nog 1 vraag openstaan over de aanbevelingen van het Rekenkamerrapport op het gebied van bestaanszekerheid. Of de wethouder voor het einde van het jaar met een brief of iets dergelijks de raad kan informeren over de voortgang van de implementatie van die aanbevelingen. Voorzitter, dat was hem. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Malsen. Mijnheer Loof? Nee. Mooi. Gaan wij door naar de tweede termijn van wethouder Van Damme. Gaat uw gang. De heer Van Damme: Dank u wel, voorzitter. En dank ook voor de vragen in tweede termijn van de raad. En excuus, mevrouw Van Schie, dat ik uw vraag ben vergeten te beantwoorden. U vroeg de structurele uitgaven of dekken met structurele middelen. Dat is echt een begrotingsregel. Als we dat niet doen, dan wordt onze begroting niet goedgekeurd door de provincie en komen we onder toezicht te staan.

Dus je kunt er een heel relaas over geven, maar elk jaar worden als de begroting naar de provincie wordt opgestuurd alle incidentele lasten en baten er ook uitgehaald en dan ga je kijken naar het structurele exploitatiesaldo. En dan staat daar dus, dat is overigens ook een percentage wat in de begroting staat en ook in de jaarrekening, structurele exploitatiesaldo. Dat is een belangrijk getal op dat terrein. Maar structurele uitgaven, dekken structurele middelen is logisch. Voldoende risicoreserve, hoe kan je dat nou weten? De solvabiliteitsratio zegt daar iets over, het weerstandsvermogen zegt er iets over. Dat zijn wel indicatoren, waar kan je aflezen van, heb je voldoende risicoreserve om als het zich voordoet, dat dan te betalen? Maar er is ook een hele berekening zit er ook achter van hoe je die risico's allemaal gaan rekenen. Ga ik u ook niet mee vermoeien. Daar weet ik ook zelf onvoldoende van, want daar hebben specialisten voor. Zo werkt dat dus. En op dit moment kan ik wel concluderen dat we voldoende risicoreserve hebben. Tenzij alle risico's tegelijkertijd zich voordoen voor de volle 100 procent en we hebben ze ingeschat op 5 procent. Ik kan wel door blijven gaan, maar dat doe ik niet. Dan zou ik toch wel graag willen bestrijden dat ik niet weet waar ik mee bezig ben. We weten dondersgoed waar ik mee bezig ben, mevrouw Van de Waart.

U wilde straten gaan ompluggen van 50 naar 30, waarvan de voorzitter van de ondernemingsvereniging kwam klagen, waarom moet dat nou hier? Dat is gewoon weggegooid geld. En die investeringskredieten, daar hebben we naar gekeken. En daar hebben we gezegd, zoveel halen we eruit. Die investeringskredieten waren al gevoteerd, daar was ook niet helemaal zeker van naar wat voor straten dat nou precies zal gaan en hoe je dat werk helemaal kan uitbesteden. Dus daar gaan we goed naar kijken. Dus wij weten heel goed waar we mee bezig zijn op dat vlak. Dus dat in reactie op uw verwondering daarover. Dan mijnheer Ouarraki, die isolatiemiddelen. Er is een isolatiefonds, dat is dus voor een deel … Het is ontstaan met middelen vanuit de gemeente. Dat is steeds bijgevuld met middelen die ook vanuit landelijk komen. Toen zijn er ook weer middelen uit onttrokken. Het is heel ingewikkeld en het is ook uitgelegd in de stukken. Ik moet het zelf ook een paar keer altijd lezen, hoe het nou precies zit. Dus we stoppen met het pompen van gemeentelijk geld om woningen te isoleren. Gaan we stoppen? Wie is we? We gaan stimuleren dat mensen hun woning gaan isoleren en dan kunnen ze gebruikmaken van de maatregelen die er landelijk zijn en de SDE-subsidies, dus dat zijn de stimulering duurzame energiesubsidies bijvoorbeeld, is een van die potten. Daar kunnen ze mee doorgaan. Dat in antwoord op uw vraag.

Ik vond het ook een beetje … Dat u, u gaat isoleren, het was wel effectief, niet effectief. Er is een voortgangsrapportage gestuurd, mijnheer Van Malsen, over de uitvoering van dat isolatiefonds en daaruit bleek dat er al 50 procent van de doelstellingen niet werden gehaald. En dat de meeste isolatiegelden gingen naar mensen in Leeuwendaal en Cromvliet. Dat bleek uit die tussentijdse evaluatie. Straks gaan we het nog verder evalueren, een eindevaluatie, en dan gaan we vervolgens kijken hoe met landelijke gelden woningen kunnen gaan isoleren. De voorzitter: Mijnheer Van Malsen wil u graag interrumperen. Gaat uw gang, mijnheer Van Malsen. De heer Van Damme: Voorzitter, dat was mijn bijdrage. De heer Van Malsen: Voorzitter, even een paar dingen. Want ten eerste stapt de wethouder over een aantal vragen heen die ik gesteld heb en de eerste gaan over de 50 naar 30. De heer Van Damme noemt dat er blijkbaar een voorzitter van een ondernemersvereniging geklaagd heeft over deze plannen en blijkbaar heeft het college naar aanleiding daarvan noodzaak gezien om alles maar te gaan schrappen. En aan de andere kant weet de wethouder niet over welke vragen of welke wegen het gaan. En mijn vraag ging ook over de participatie die al gedaan is in het kader van de mobiliteitsstrategie.

Hoor ik nou goed dat de wethouder over alle participatie die gedaan is en alle plannen die al gemaakt zijn heen gaat stappen op basis van … Tot nu toe het enige concrete voorbeeld van waarom dit moet gebeuren, wat ik van de wethouder hoor, namelijk een voorzitter van een ondernemersvereniging? Voorzitter, dank u wel. De voorzitter: Gaat uw gang. De heer Van Damme: Nee, dat begrijpt mijnheer Van Malsen niet goed. Dus natuurlijk nemen we die participatie mee in de afweging die we maken. En plannen die al in gang zijn gezet, voeren natuurlijk ook gewoon uit. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van Malsen. De heer Van Malsen: Voorzitter, en dan was mijn vraag ook nog, kan de wethouder dan gezien ze inhoudelijk nog niet echt goed weten waar ze naartoe willen, in ieder geval een planning geven van welke wijzigingen of wanneer ze de wijzigingen in de mobiliteitsstrategie naar de raad willen sturen? De voorzitter: Dank u wel. Gaat uw gang. De heer Van Damme: Nee, dat ga ik zeker niet doen, want we gaan die mobiliteitsstrategie pas wijzigen als dat nodig is. Uit die mobiliteitsstrategie maken we meestal uitvoeringsplannen en in die uitvoeringsplannen gaan we kijken. Voorzitter, dat was het antwoord op de vraag van de heer Van Malsen. De voorzitter: Dank u wel.

De heer Van Malsen: Voorzitter, ik zou het toch fijn vinden als de wethouder in ieder geval zou beogen de raad goed te informeren. Dat de wethouder op dit moment nog niet weet of de mobiliteitsstrategie wel of niet gewijzigd moet worden, vooruit dan maar, prima. Maar zou de wethouder dan op zijn minst aan kunnen geven wanneer we dan wel iets van informatie krijgen over de plannen die het college blijkbaar heeft rondom het verlagen van 50 naar 30 op een aantal wegen die nog niet duidelijk zijn? Want op dit moment lijkt het echt een beetje alsof we aan het varen zijn in de mist, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dit was ook gelijk uw laatste interruptie voor dit agendapunt. Wilt u daar nog kort op reageren of heeft u daar geen behoefte aan? De heer Van Damme: Bij de begroting worden de plannen nader uitgewerkt. De voorzitter: Dank u wel. Geef ik graag het woord aan wethouder Bentvelzen. Gaat uw gang. Mevrouw Bentvelzen: Dank, voorzitter. Volgens mij heb ik nog maar één vraag die ik teruggekregen heb en die komt bij de fractie van PRO vandaan. Over eigenlijk een vraag aan mij, of een toezegging uiteraard, op een integrale visie op sport. En nou weet ik niet of ik dat zo keihard moet toezeggen. Maar we hebben momenteel een sportnota en die is geschreven door onze sportraad. De voorzitter: Sorry, is daar iets? Er is wat onrust. Dat is mooi, dan kunnen we nu graag verdergaan.

Mevrouw Bentvelzen: Ik zit in mijn betoog. De voorzitter: Gaat uw gang. Mevrouw Bentvelzen: We hebben dus een sportnota, die loopt in 2030 af. En die is in samenwerking met onze sportraad en ik ben absoluut van mening dat sport echt heel belangrijk is. En net als onze vrijwilligers in onze samenleving ook sport eigenlijk een soort van cement van de samenleving is. Daarom wordt sport ook meegenomen in het gezondheidsbeleid en toekomstige AZWA-ketenaanpakplannen voor valpreventie en ook in de jeugdketenaanpakken. Maar ook die druk op vrijwilligers bij verenigingen te verminderen in het preventieve beleid mee te nemen. Ik weet dat er contact is geweest tussen tweetal raadsleden in deze raad, die na het zomerreces … En dat is uw raadslid, de heer Kösedağ, samen met de heer Nunnikhoven, om met de sportraad die er nu zit eens om tafel te gaan om te kijken van, die sportnota duurt nog wel even, maar voor je het weet, is het 2030. Dan loopt hij af, kunnen we niet kijken naar een nieuwe sportnota en kunnen we daar ook niet andere beleidsterreinen aan vastknopen? Ik ben daar ook voor uitgenodigd om daarin mee te denken en ik heb mij laten vertellen door deze 2 heren dat ook zij de andere woordvoerders sport daarbij gaan betrekken. Dus ik denk dat we het voor nu dan even daar moeten laten en ik ga ervan uit dat ik dan voor de begroting daar wel iets zinnigs over kan zeggen.

En misschien dat u dan even kunt wachten op die toezegging of er dan echt een integrale visie ambtelijk moet gaan komen of dat we de integrale visie opwerken in samenwerking met de gemeenteraad en de stad, en de sportraad uiteraard als belangrijke schakel in dit hele verhaal. Voorzitter, tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder Weterings. De heer Weterings: Voorzitter, er rest mij nog één vraag, ik meen van PRO, over de circulaire economie. Dat meerdere terreinen raakt, zoals stadsbeheer, ruimte en economie. Er lag geen basis, dus ook dit college moet opnieuw beginnen met de circulaire economie. We hadden natuurlijk de kringloopwinkels, het Repaircafé, maar we willen best wel gaan bouwen en kijken naar om daar stappen in te maken. Ik heb bijvoorbeeld al bij de provincie Zuid-Holland een heel mooi boekje gekregen van een collega over de praktische handvaten van de seculaire waarde. Dus we kunnen daar op gaan bouwen. En ik wil heel graag de fractie van PRO uitnodigen als ze leuk idee hebben om die aan te dragen. Zijn van harte welkom via een afspraak via het secretariaat om mij daarvan … In gesprek te gaan. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. Wethouder Finke. De heer Finke: Misschien een klein stapje buiten mijn eigen portefeuille, maar integraliteit is een mooi iets. Ik hoorde het CDA een vraag stellen over buurthuizen. Dat pak ik even op als ontmoeten.

Als wethouder van stedelijke ontwikkeling hoef ik u niet te vertellen dat wij een aardig aantal nieuwe woonwijken gaan realiseren in de komende jaren. Daarin dient ook ontmoeten een functie te krijgen. En ik heb zo het vermoeden dat dat in de komende periode nog wel vaker in deze raad terug gaat komen. De voorzitter: Dank u wel. En wethouder Peters. De heer Peters: Dank u wel, voorzitter. Nog een keer rondom de vraag over wat ik zou noemen de investering in betere en snellere interventie in plaats van korting. Maar het is maar net aan welke kant van je begint met kijken, zullen we maar zeggen en hoe je het wilt framen. Absolute garanties in het leven zijn er helemaal nooit. Dus ik kan niet garanderen dat als wij 3 ton investeren, dat er 450 uitkomt en niet meer of minder of … Dat kan ik niet. Het is een, zoals we al zeiden, we weten wetenschappelijk gezien dat dit soort interventies helpen. Dat kunnen we gewoon … Dat denken we dat helemaal niemand betwijfelt. En het kan … Het wordt er beter van en als het beter wordt, kan het ook goedkoper. Maar zoals ik al zei, absolute garanties in het leven zijn er ooit. We hebben een keer corona gehad, we hebben Oekraïne. Er zou een enorme stijging van rentes kunnen komen. Dan is het nog alleen maar van dingen die … Waar je echt helemaal niks aan kan doen. Dus ik herhaal eigenlijk mijn antwoord.

Mocht het zo zijn, en ik ga daar niet vanuit, dat wij een tekort zouden krijgen op die manier op de begroting, dan moeten wij kijken naar binnen het beleidsproduct. Hoe kan dat? Is er ergens een onderbesteding bijvoorbeeld? Kijk verder. Lukt dat niet, dan zal gekeken worden, denk ik binnen het sociaal domeinbreed en daarna eventueel nog verder. Kan ik dan garanderen dat niemand daar ooit last van heeft binnen de binding? Ik zeg, dan ben ik lang genoeg politiek actief om te weten dat in het leven absolute 100 procent garanties niet gegeven kunnen worden. En dat je dat in de politiek ook niet moet doen, wil je jezelf niet in alle hoeken schilderen die er in dit pand te vinden zijn. Absolute garanties zijn er nooit. Mijn bedoeling is het absoluut nooit om dat te doen, maar dat is een ander … Dat is het eerlijke en het antwoord. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. Burgemeester, waren er voor u nog vragen? Nee? Mooi, sluit ik hierbij de tweede termijn van het agendapunt 4, Raadsvoorstel Vaststelling Kadernota. Ook deze gaat als bespreekstuk richting de raad. Zou ik willen voorstellen om voordat wij agendapunt 5 gaan behandelen een kleine schorsing van 5 minuten voor sanitaire of andere stops. En dan zijn we zo meteen weer terug. Schorsing De voorzitter: Hierbij hervat ik de vergadering. Voordat wij naar agendapunt 5 gaan, wil ik heel kort even het woord geven aan wethouder Peters.

Gaat uw gang. De heer Peters: Dank u wel, voorzitter. Ik zou u graag willen … Omdat ik net was vergeten toe te zeggen aan PRO om met een brief te komen over het Rekenkamerrapport en hoe we daarmee gevaren zijn tegen het einde van de … De voorzitter: Kunt u uw spreekpost ietsje meer naar u toe halen? De heer Peters: Nog een keer. Sorry, voorzitter. Ik was vergeten net toe te zeggen aan PRO dat ik inderdaad aan het einde van het jaar met een brief kom van hoe we gevaren zijn, naar aanleiding van het Rekenkamerrapport. De voorzitter: Dank u wel. Staat genoteerd. 5. Raadsvoorstel Jaarstukken 2025 (RV 26 024) De voorzitter: Gaan we door naar agendapunt 5, het Raadsvoorstel Jaarstukken 2025. Er zijn wat vragen ingediend door Rijswijks Belang. En als ik me niet vergis, zijn er nog geen beantwoording. Is daar nog … Die heb je net binnengekregen? Dus dat is mooi. Omdat ik dan toch al lekker onderweg was, mag u als eerste het woord voeren. Gaat uw gang. Mevrouw Koegler Böhm: Dank u wel. En bedankt aan wethouder Bentvelzen voor de beantwoording over de vraag voor het leerlingenvervoer. Blijven er nog 2 onderwerpen over. 1 is de veiligheid in de Bogaard. In de jaarrekening lezen we dat veiligheid en de aanpak van overlast in de Bogaard de aandacht heeft. En van winkeliers horen wij veel signalen over winkeldiefstal momenteel.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://rijswijk.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/40adff40-443f-413f-889b-6acc36fe7dd5?agendaItemId=8cbb2d6e-6bf3-4231-bef5-4a4792b98120