Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

Dus ik zeg niet dat ze me in de weg staan, maar ik zeg wel dat ze soms eisen hebben waar we niet altijd direct aan kunnen voldoen. De VVD heeft mij nog gevraagd dat er soms wordt aangegeven ambtelijk dat voorzieningen niet in de regelgeving zitten en dat het dus daarom om die reden soms niet voor meegenomen. Ik vind dat heel erg lastig om antwoord te geven. Misschien dat mijn collega Ruimte en Pagina 16 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

Stadsontwikkeling daar nog een antwoord op heeft en anders kom ik daarop terug, op het antwoord wat u daar of tenminste, op uw vraag. En misschien dat u die dan ook straks voor mij kan formuleren, zodat ik hem ook straks aan u kan beantwoorden en aan de gehele raad. De voorzitter: Mijnheer Loof, u had nog een korte interruptie? De heer Loof: Ja, dank voorzitter. Dat is wat de wethouder zegt, is prima in die zin, maar misschien dat iemand van de Rekenkamer ook heel even kort nog even kon schetsen wat precies, want ik begreep het net uit de presentatie dat dit af en toe terug werd gekoppeld. Maar misschien dat een van de mensen van de Rekenkamer nu in tweede termijn als beantwoording nog heel even kan schetsen wat daar nou precies de achtergrond van was? Dan weet de wethouder ook goed wat ze mee moet nemen voor latere beantwoording. De voorzitter: Tot zover. Mevrouw Bentvelzen: Voorzitter, dan sluit ik mijn tweede termijn af, maar ik ben natuurlijk razend benieuwd naar het antwoord vanuit de Rekenkamer. De voorzitter: Absoluut. Mijnheer, ik weet uw naam alleen niet excuus, ga uw gang. De heer Klaassen: Robert Klaassen. De voorzitter: Mijnheer Klaassen, ga uw gang. De heer Klaassen: Dank u wel. Misschien goed om kort nog even terug te komen om wat in die presentatie daarnet gezegd is. Dat had betrekking op gebiedsontwikkelingen en de kaders die erbij gebiedsontwikkelingen zijn.

Dat is onder meer de Omgevingswet, et cetera. Je hebt allerlei wetgeving, regelgeving als het gaat om ruimtelijke ordening. En wat we in het onderzoek terug hoorden van verschillende medewerkers, ook in de ambtelijke reactie op dit rapport, is de Rekenkamer zegt wel we nemen verschillende typen voorzieningen bij gebiedsontwikkelingen niet mee, maar dat hoeft ook niet, want het is niet opgenomen in het wettelijk kader. Dat was het punt waar ik het over had en daarom heeft de Rekenkamer ook gezegd: kijk daar wel naar bij gebiedsontwikkeling, kijk ook expliciet naar maatschappelijke ontwikkelingen, maatschappelijke voorzieningen. De voorzitter: Dank u wel. Nog een korte, verhelderende vraag? De heer Stam: Een korte reactie inderdaad, verhelderend. U zegt over het antwoord op mijn vragen: we kunnen iets doen via Samen Rijswijk. Dus kan ik concluderen dat dat de manier is waarop het college met deze conclusie aan de slag gaat? De voorzitter: Ga uw gang. Mevrouw Bentvelzen: Voorzitter, ik zal samen met de ambtelijke organisatie kijken hoe we dat handen en voeten kunnen geven, maar ik heb doorgekregen dat we iets kunnen doen via Samen Rijswijk op dit onderwerp. Dus daar kan u vanuit gaan. De voorzitter: Dank u wel. Dan wil ik graag nog het woord geven aan wethouder Van de Waart, indien gewenst, indien nodig.

Mevrouw Van de Waart: Dank u, voorzitter, maar wethouder Van de Waart is heel even kwijt over welke vraag het dan precies ging. Dus als iemand me even kan helpen. De voorzitter: We zoeken het even op. Komt goed. Dat kost heel veel tijd. In die vraag heel … Mijnheer Irak meneer Smith. De redder in nood, denk ik, in dit geval. Pagina 17 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

De heer Smith: Misschien wellicht waarschijnlijk ging het over de grens overstijgende projecten, samenwerking. Mevrouw Bentvelzen: Nee, voorzitter, want ik heb aangegeven dat die worden meegenomen. Regio heb ik het genoemd. Grensoverschrijdend is een rotwoord. De heer Smith: Grensoverstijgend. Als de vraag heel prangend is, dan zal die vast en zeker nog komen. Dan zal die wellicht schriftelijk afgedaan kunnen worden. De voorzitter: Dan vraag ik aan het Forum of dit als een bespreekstuk naar de raad mag of als een akkoordstuk? Bespreekstuk, hoor ik hier. De heer Van Dam: Als een bespreekstuk graag. De voorzitter: Ik hoor twee fracties die hem graag als bespreekstuk willen. Dus dan gaat hij als bespreekstuk naar de volgende raadsvergadering.

10. Raadsvoorstel Beeldkwaliteitsplan Pasgeld-West/ Zuid De voorzitter: Dan zou ik graag naar het volgende agendapunt willen. Het raadsvoorstel Beeldkwaliteitsplan Pasgeld-West/ Zuid. Ik zou willen beginnen met de fractie van GroenLinks. Ga uw gang. Mevrouw Van Maarseveen: Dank u wel, voorzitter. Het raadsvoorstel Beeldkwaliteitsplan Pasgeld, met belangstelling gelezen natuurlijk. Het ziet er prachtig uit. Heel mooi, maar wat we ons nu afvragen, is wat is nu de status van een Beeldkwaliteitsplan? Staat het een projectontwikkelaar vrij om het plan aan te passen, bijvoorbeeld als de huizen geen aftrek vinden? En kan de wethouder toezeggen dat dit Beeldkwaliteitsplan ook daadwerkelijk uitgevoerd gaat worden? En in het Beeldkwaliteitsplan wordt gesproken over bomenrijen, stevige bomenlanen, grote bomen, meerstammige bomen. Betekent dit dan dat er nog veel meer bomen worden aangeplant? En zo ja, hoeveel bomen? En dat was het. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van de PvdA Rijswijk. De heer Van der Veer: Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt het Beeldkwaliteitsplan voor PasgeldWest/ Zuid. Een plan dat bijdraagt aan de ruimtelijke kwaliteit van onze stad. Waar wonen, natuur en mobiliteit samenkomen in een doordachte samenhang. Het is ambitieus en een belangrijk plan, maar ook een plan dat vraagt om kritische aandacht.

De PvdA wil benadrukken dat we de inspanningen voor natuur-inclusieve en klimaatbestendige wijken toejuichen. Groen tot in de haarvaten van de wijk, met klimaat adaptieve waterstructuren, iets waar wij voor staan. Wat de wijk goed zal doen. Dit wordt een wijk waar niet alleen gewoond, maar ook genoten kan worden met robuuste groenvoorzieningen, die een plek van ontspanning en ontmoeting zullen worden. Even kijken hoor. Maar we moeten wel scherp blijven en zorgen dat de praktijk ook recht gaat doen aan de plannen die nu hier op papier staan. Zo voorziet het plan een balans tussen samenhang en verscheidenheid binnen de zes zogenaamde Living Plots. Dat klinkt als een spannende uitdaging. We willen levendige woonclusters met een eigen identiteit, maar ook een wijk die niet versplinterd raakt. De PvdA vraagt zich dan ook af: hoe kunnen we waarborgen dat deze variatie niet leidt tot rommelige, verrommeling van de gefragmenteerde beeldkwaliteit? Wat zijn de criteria die ervoor zorgen dat de architectonische samenhang behouden blijft? Daarnaast ligt er een belangrijke verantwoordelijkheid voor de Adviescommissie om af te wijken van het Beeldkwaliteitsplan, wanneer dat tot Pagina 18 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

kwaliteitsverbetering leidt. Dit biedt flexibiliteit wat waardevol kan zijn, maar roept ook vragen op. Op welke wijze houden wij controle en toezicht op deze afwijkingen? Flexibiliteit mag namelijk geen excuus worden om concessies te doen aan de kwaliteit, zoals wij dat ons hadden voorgesteld of hebben voorgesteld. Blijven wij door deze flexibiliteit scherp op de ambities die we willen waarmaken? Voorzitter, dan het financiële aspect. Het voorstel stelt dat het plan geen directe financiële gevolgen heeft voor de gemeentebegroting. Toch roepen de stevige investeringen in groen en watervoorzieningen de vraag op hoe we de continuïteit van deze plannen, inclusief toekomstig onderhoud, gaan waarborgen. Is het een aparte reserve of gaan we daar een buffer voor maken? Want we willen dat Pasgeld-West ook over een aantal jaren nog staat voor wat er nu belooft wordt. En daar moeten we bereid zijn om financieel geld voor te reserveren bij onvoorziene omstandigheden. Voorzitter, de PvdA wil dat Pasgeld-West een voorbeeld wordt voor een duurzame inclusieve en samenhangende woonwijk, maar dat vereist ook de nodige alertheid en waarborgen. Zodat we de doelen die we met zijn allen stellen ook in de toekomst kunnen blijven vasthouden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van der Veer. Dan geef ik graag het woord aan de fractie Rijswijks Belang. Mevrouw Kames: Dank u wel, voorzitter.

Ook eigenlijk twee prangende vragen. Ik hoorde de inspreker net, die smeekte zowat, waarom nou de wethouder daar helemaal niet komt praten. Dus mijn verzoek zou eigenlijk aan de wethouder zijn, ga toch eens in gesprek met die mensen daar en hoor dat aan wat ze precies willen. En dan heb ik nog een vraag. Er zijn heel veel processen. Lopen er momenteel bij de Raad van State. Hoe gaan we daar nou mee om? Dat waren mijn vragen. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van D66. Mevrouw Van der Weij: Dank u wel, voorzitter. Mooi dat het stuk er ligt en dat er veel over groen wordt geschreven in het document. D66 Rijswijk sluit zich aan met de vraag van GroenLinks over de status van dit plan. Daar willen we graag wat verduidelijking op. We hebben onze vragen schriftelijk al gesteld, welke u allen heeft kunnen lezen. Die ga ik dan ook niet herhalen. We zijn wel daar aanvullend nog nieuwsgierig naar hoe de wethouder aankijkt tegen de punten die door de sprekers zijn ingebracht. En dan specifiek over de vraag van het parkeren van bezoekers en over het onderhoud van het groen in relatie tot het groenbeleid. Ook fijn om te lezen dat de parkloper de bosloper nog steeds definitief vorm krijgen. En dat deze als pijlers voor de nieuwe wijk gelden. Toch was er nog wat onzekerheid over het realiseren van deze twee lopers.

Kunt u aangeven of de realisatie ondertussen zeker is geworden of waar het nog van afhangt? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De fractie VVD. De heer Oelen: Dank, voorzitter. Dank college voor dit plan. Nou, het ziet er mooi uit, maar ik vond het ook wel een klein beetje moeilijk om te lezen, omdat ik het niet helemaal denk ik op onderdelen op waarde kan schatten. Er zit allerlei kretologie in, stevige bomenrijen, zeer fijnmazige wandeldingen. En ik weet gewoon niet precies hoe ik dat moet interpreteren. Dus mijn vraag zou zijn, moeten wij hier als raad nou eigenlijk wat van vinden of is dit geschreven voor de architecten die wel weten hoe zij hier dan invulling aan moeten gaan geven? Of heeft u zo meteen de toelichting op hoe wij dit moeten gaan interpreteren? De tweede vraag die ik heb, die gaat over die Living Plots, ook weer mijn interpretatie van dit plan. Maar als ik dit lees krijg ik het Spaans benauwd, want ik krijg gevoel dat hier zes getto's worden geformuleerd of neergezet, met muren eromheen, een poort die volgens mij als ik naar plaatje kijk wordt afgesloten naar een binnentuin die privé is. Dus dan vraag ik mij wel oprecht af, wat voor een gebied wordt hier dan eigenlijk gerealiseerd? Hoe open, hoe toegankelijk is dit voor de rest van Rijswijk? De derde vraag dat betreft, dat is een enorme Pagina 19 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

detailvraag, dat gaat over de zonnepanelen. Zonnepanelen mogen kennelijk niet worden neergelegd op daken die vanaf de openbare ruimte zichtbaar zijn. En ik denk, zonnepanelen moeten daar worden geplaatst waar ze het meeste rendement hebben. Niet zozeer voor de beeldkwaliteit, maar wel voor het opwekken van energie. Dus hoe moet ik dat zien? En de laatste is en daar was ik denk ik blij mee te kunnen zijn, dat gaat over de Lange Kleiweg. Ik lees dat de Lange Kleiweg, dat er gaat sprake zijn van een rustige woonstraat. In het verleden, dat zult u wellicht in overdrachtsdossier hebben meegekregen, zijn er gedachten geweest om een knip aan te leggen op de Lange Kleiweg. Kan ik ervan uitgaan dat die knip nu definitief van de baan is? Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van de Partij van Gelijkheid en Rechtvaardigheid. Ga uw gang. De heer El Majjaoui: Dank, voorzitter voor het woord. In het raadsvoorstel lezen we ook dat het bestemmingsplan Pasgeld-West nog niet onherroepelijk is, dus niet vastgesteld, omdat er een aantal partijen beroep hebben ingesteld bij de Raad van State. U geeft ook aan door te willen gaan met het Beeldkwaliteitsplan. Voorzitter, in hoeverre kan de uitspraak invloed hebben op dit plan en zijn hier afbreukrisico's te voorzien? Wellicht die mogelijk kunnen leiden tot de wijziging van de bouwplannen.

Tot zover, voorzitter, dank. De voorzitter: Dank u wel. De fractie van het CDA. Mevrouw Van Schie: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik sluit me wat betreft de eerste vraag die ik heb aan bij meneer El Majjaoui. Ook ik heb de vraag … De voorzitter: Mevrouw Van Schie zou u iets duidelijker in de microfoon kunnen spreken? Mevrouw Van Schie: Ik sluit mij wat betreft mijn eerste vraag aan bij meneer El Majjaoui. Ook wij hebben de vraag of het niet beter is om dit vast te stellen als het bestemmingsplan onherroepelijk is. Dan heb ik als vraag: waarom is er geen beroep of bezwaar mogelijk tegen dit plan? En mijn laatste vraag is: wat betekent het dat dit plan een toetsingskader is voor de Omgevingswet? Wat betekent dit voor de raad? Heeft de raad nog op een of andere manier invloed als dit is vastgesteld of niet? De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van de ChristenUnie. De heer Stam: Dank u wel voorzitter en ook dank aan het college voor dit voorstel. De ChristenUnie heeft tegen de bebouwing van Pasgeld-West gestemd, maar desondanks zullen wij natuurlijk dit Beeldkwaliteitsplan serieus bestuderen en het steunen als we het goed genoeg vinden. Wij zijn positief over het kindvriendelijke en autovrije karakter van de wijk. En ook zijn we positief over de ruimte voor deelmobiliteit in dit Beeldkwaliteitsplan.

Over het autovrije karakter hebben we wel de vraag of er geen parkeerplekken moeten komen voor mindervaliden, zodat zij ook op bezoek kunnen komen. En niet vanaf de Lange Kleiweg hoeven te lopen. Natuur inclusief bouwen dat verwelkomen wij, net als het integreren van groen in de gevels. Maar wat als inwoners geen groen op hun gevels willen? Is het verplicht? En wordt het huis opgeleverd met een groene gevel? Ook over de voorgestelde architectuur zijn we positief. Het is belangrijk dat er één architectuurstijl als uitgangspunt wordt genomen. Tegelijkertijd zien wij dat verschillende ontwikkelaars en architecten betrokken worden. Klopt dat? Zorgt het niet voor meer kosten en wie houdt het overzicht? Zodat er dus wel één stijl gewaarborgd wordt. Over klimaatadaptatie heb ik de vraag die gaat over het water Cascadesysteem, wat ik terug heb zien komen in het plan, waarbij ook water vastgehouden wordt. Mijn vraag is: als we kijken naar het heftiger weer en ook stromingen die in Europa hebben plaatsgevonden, is dat niet te riskant om dan met zo'n systeem te werken en kan het water wel veilig weg? Tot slot over het groen in de haarvaten, vinden we ook positief, maar we willen graag weten Pagina 20 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

hoelang het gaat duren voordat Pasgeld-West/ Zuid de groene oase is die we op de foto’s zien. Met andere woorden: wordt er jong groen aangeplant of moet het nog groeien? Ook in lijn met wat de inspreker aan het begin van de avond zei. En ik sluit me wat betreft onderhoud aan bij de vraag van de PvdA. Tot zover, dank u wel. De voorzitter: De fractie van Wij. Rijswijk. De heer Van Dam: Dank, voorzitter. Ten eerste, de plannen zien er zien er heel mooi uit, 30 blauwe pagina's. Zoals de inspreker al zei: het water loopt me dan in de mond, denk ik. In lijn met wat mevrouw Van Maarseveen zei, ben ik toch ook wel benieuwd naar wat dit plan nu daadwerkelijk betekent en of al die mooie plannen, die hier instaan, met al het groen en blauw, of dat daadwerkelijk concreet wordt geregeld en wat de garantie daarvan is. En dan een klein beetje toch in de lijn van mijnheer Hoyer, die hier vanavond ook heeft ingesproken, gaat het natuurlijk wel hier ook over de borging van die mooie plannen. Daarvoor heb ik twee vragen. Eerste gaat over het groen. Eigenlijk D66 die gaf het ook al aan. De bos- en parkloper hebben we al eerder aangehaald. We hebben zelfs met D66 een motie daarvoor ingediend, om die daadwerkelijk ook te realiseren.

Dus ik ben benieuwd of die er ook nu daadwerkelijk komt of dat we de financiën daar toch nog een keer goed voor moeten bekijken? Misschien dat de wethouder van financiën daar antwoord op kan geven. En dan gaat het ook over de wegen. De Lange Kleiweg die moet volgens deze plannen een mooie woonstraat worden. We hebben we eerder een motie aangenomen dat de 30 kilometer per uur daar naar de voorkant mag worden geschoven of daar prioriteit aan mag worden gegeven, aan de Lange Kleiweg. Zijn dat dan ook dezelfde gelden die gebruikt gaan worden om hier een woonstraat van te maken of zijn dat twee separate projecten en twee separate investeringen? En dan, hoe zit dat nu met het parkeren? Daar zijn ook al wat vragen over gesteld. Ik dacht dat het parkeren eigenlijk in die binnentuinen ging gebeuren, zoals de heer Oelen de 16 getto's van Rijswijk benoemde, waarin die binnentuinen dat daar parkeerplekken zouden worden gerealiseerd. Maar ik lees ook in een stuk dat ze langs de Lange Kleiweg mogen gaan staan. Alleen kom ik verder in het stuk nergens een schets of iets van de Lange Kleiweg tegen, waarin dat of visueel wordt gemaakt of wordt beschreven hoe dat dan moet gaan gebeuren. Daar was ik ook nog benieuwd naar. En daarbij wil ik het laten voor de eerste termijn, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. De fractie van Beter voor Rijswijk. De heer Cupedo: Dank u wel, voorzitter.

Ik had een drietal vragen. Parkeren is onder andere door de heer Van Dam al voor mijn voeten weggehaald. Lange Kleiweg door de heer Oelen. Blijft er nog eentje over, het bedrijfsterrein aan de Lange Kleiweg, hoe zit het met de bereikbaarheid daarvan en blijft dat geborgd? En graag een toelichting daarvan. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik bij deze graag het woord aan de wethouder. Ga uw gang. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Misschien eerst even ter introductie, dat ik iemand naast mij heb zitten. Ik begreep dat u voorheen wel gewend was om eerst de raadspresentatie te krijgen over Beeldkwaliteitsplannen. Maar u had een hele drukke agenda, dus dan is het mogelijk om een inhoudelijk expert mee te nemen naar het Forum. Dus schroom ook vooral niet om daar eventuele onduidelijke woorden nog aan te vragen. Maar dit is Jeroen de Oude, volgens mij voor sommigen echt wel bekend. Allang werkzaam voor de gemeente Rijswijk. Dus als het heel technisch wordt, gaat die mij helpen, maar hopelijk ook u. Om te beginnen bij de vragen van GroenLinks, voorzitter. Wat is nu eigenlijk de status van het Beeldkwaliteitsplan? Het is vooral een toetsingskader. Bij het verlenen van vergunningen door de Commissie ruimtelijke kwaliteit, dat is eigenlijk de oude Welstandscommissie, is het dus verplichtend.

Dus wordt het precies zoals het in elke tekening staat? Nee, want er wordt natuurlijk aan gewerkt door architecten, maar het is wel Pagina 21 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

echt een toetsend kader dat u vandaag vaststelt. Dus kunnen we dus toezeggen dat het helemaal zo wordt uitgevoerd? Nou, niet letterlijk, maar dit is wel echt het toetsingskader waaraan gewerkt wordt en het programmabureau Rijswijk buiten voert er echt de regie op. Dus dat stelt u vandaag vast. En er waren ook, worden er meer bomen aangeplant? Het Beeldkwaliteitsplan geeft een beeld van een iets breder gebied. U gaat vandaag alleen het toetsingskader voor Pasgeld-West/ Zuid vaststellen. Het gebied is natuurlijk groter, dus ook het gebied van de … Ik moet even kijken. Dat ging over de … Even die kant op kijken, sorry. Dat ging over de grote bomen volgens mij, langs de andere kant. Dus die kan ik niet zeggen dat die nu al meegenomen worden in het plan, maar vormen wel onderdeel van het grotere plan. En daar hebben wij als gemeente ook zelf een rol in. Hele even voor de duidelijkheid. De PvdA, voorzitter, hoe kunnen we bogen dat het geen rommeltje wordt? Om hem maar even heel plat te maken. Nou, ik hoop daarmee al antwoord te geven. Dat is dus echt de Commissie Ruimtelijke kwaliteit, die echt dat blijft toetsen. Dus dat het wel conform dit Beeldkwaliteitsplan is. Ook als de uiteindelijke schetsen net anders zijn dan nu in plaatjes krijgt, maar wel dat de criteria erin op zijn genomen, worden gewaarborgd.

Zij zijn ook degene die er controle ophouden en het bureau Rijswijk buiten is degene die daar natuurlijk in de dagelijkse aansturing ook op aanstuurt. Blijven we daarmee flexibel? Ja en nee. Het toetsingskader is een toetsingskader. Dus dat is wat het is. Dat wil wel zeggen dat er iets van ruimte is, maar daarbinnen moet het passen. Is er een aparte reserve? We hebben natuurlijk de Grex in Rijswijk buiten. Dus dat maakt het natuurlijk wel anders even in relatie tot andere projecten waar we het over hebben. Dus in principe is de Grex het financiële instrument waarin we de gebiedsexploitatie met elkaar regelen. En voor de bos- en parkloper heeft de raad ook al eerder budget beschikbaar gesteld. Dat was ook een vraag. Even kijken die kant op. Rijswijks Belang roept op om vooral in gesprek met bewoners te gaan. Ik heb het ook gehoord. Dank u wel. D66 heeft eerder vragen gestuurd. Daar begin ik mee, als je het goed vindt. De eerste vraag gaat over, ik moet het helemaal voorlezen. Mensen hebben het nog niet gehoord. Zit ik even te kijken. Dat refereert aan pagina 13. Dan gaat over de insteek natuurnetwerk Pasgeld. De vraag is: klopt het dat we naast het verbeteren en verbinden kunnen stellen dat de insteek is om niet te verslechteren? Dat klopt. Het doel is om het groenblauwe raamwerk natuurwaarde te versterken. Versterken is niet verslechteren.

Het is natuurlijk wel zo dat we in het gebied gaan verbouwen en dat er dingen gaan veranderen. Dus dat we dingen gaan verbouwen en dat er soms ook dingen bijkomen. Maar versterken is niet verslechteren. De vraag twee, het zijn een aantal specifieke vragen, is op pagina 16. In de parkloper op de natuurwaarden. In de zin staat meer op, meer dan wat? Met welk ander iets wordt hier bedoeld in deze zin? Ander, daarmee wordt bedoeld het Cascadepark in het midden van de wijk. Ik hoop dat dit voor andere mensen nog een beetje te volgen is, want het is een hele specifieke vraag. U heeft ook in iBabs gekregen. Dan zijn er nog twee, nee, eigenlijk drie vragen. Het eerste gaat over de verbinding over de Vliet. Komt er een extra verbinding aan de Vliet? Dit is inderdaad een sterke wens. En dat is in het kader ook meegenomen. Ik dat ik u daar wel gerust kan stellen, want het voormalig stadhuis in de Churchilllaan is zeker twee keer zo hoog als dat wat panden kunnen worden. Volgens het bestemmingsplan kunnen de blokken maximaal 35 meter worden. Dat wil niet zeggen dat ze zo worden, want als ze allemaal 35 meter zouden zijn, dan zouden er te veel woningen worden gebouwd, dus daar zal in gevarieerd worden. Maar dat is dus beduidend lager als het voorbeeld wat u noemt. En dan hebben we nog vraag 8. Dat ging inderdaad over de kleuren.

Er is dus heel bewust gekozen voor terughoudende, lichte kleuren, om een rustig, samenhangend beeld te creëren. En waar dus ook het groen aansprekend kan zijn. En dan had u nog een vraag over het parkeren. Iemand anders had die vraag ook. Maar in ieder geval heeft u eerder vastgesteld dat de parkeernorm een per woning is, dus één parkeerplek per woning. Dus er wordt in parkeren voorzien. En ik kijk heel even, want ik weet niet, de vraag was of er ook parkeren in de randen wordt gerealiseerd? En die weet ik even niet uit mijn hoofd. Jij wel, Jeroen? Hoe ziet dat eruit? Kun je er iets over zeggen? Ik moet hem uit doen. Pagina 22 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

De heer De Oude: Het parkeren voor bezoekers wordt in de randen van het plan gerealiseerd langs het spoor, langs de Laan van ’t Haantje, langs de Lange Kleiweg en aan de noordzijde langs de bosloper. Zoals ook geconstateerd werd door een van de raadsleden, is dat met name parkeren voor bewoners zelf in de binnen gebieden in de Parkeerkoffers plaatsvindt. De voorzitter: Dank u wel, voor de verheldering. Mevrouw Van de Waart: Dan ga ik verder, voorzitter. De VVD vraagt zich af: hoe moet ik dit lezen? Het stuk is natuurlijk uiteindelijk bedoeld als toetsingskader voor de professionals, maar het is natuurlijk wel de bedoeling dat u het zodanig kunt lezen dat u het kunt vaststellen. Dus mocht u vragen hebben, we hebben niet voor niets Jeroen meegenomen. Stel vooral gerust uw vraag en zeker ook over de technische termen. Maar uiteindelijk is het bedoelde als sturingskader voor de professionals. De Living plots. U was er geen fan van, begrijp ik. Hoe open is het toegankelijk? Nou, het is niet toegankelijk voor auto's. Het openbaar gebied is juist wel toegankelijk voor fietsers en voetgangers. De huizen zijn natuurlijk niet toegankelijk voor iedereen. Dat zijn gewoon private huizen. Dat mag duidelijk zijn. En u vroeg om de Lange Kleiweg, naar de knip. De 50-30 weg die is in meerdere plekken meegenomen.

Ook in de mobiliteitsstrategie en ook in de investeringen die u heeft vastgesteld vorige week. En ik vraag voor de knip heel even, die weet niet zeker, heb jij daar een antwoord op, Jeroen? De heer De Oude: Ja, daar heb ik een antwoord op. Vooralsnog is een knip niet aan de orde, maar hij is niet van de kaart. Dus het onderzoek gaat nu eerst uit naar 30 kilometer inrichten. Mocht dat uiteindelijk niet tot de gewenste situatie leiden, dan komt de knip weer op tafel. De voorzitter: U heeft een verhelderende vraag, mijnheer Oelen? Ga uw gang. De heer Oelen: Verhelderend in de zin van hij is vooralsnog niet helemaal van de kaart. Wanneer gaat het college daar duidelijkheid over verschaffen? Want er wordt een weg ingericht, 30kilometerweg. Daar wordt een investering voor gedaan. Het is een beetje zonde om dan op enig moment te bedenken dat je toch een knip gaat inrichten. Waardoor er nieuwe een nieuwe inrichting van die weg nodig zal zijn. Waar wij overigens geen voorstander van zijn. Dus ik zit eerder te wachten op een toezegging van de wethouder dat die knip gewoon niet wordt gerealiseerd. Mevrouw Van de Waart: Bij de ontwikkeling van de weg uiteraard nemen we dat mee. Vooralsnog denken we dus dat het niet nodig is. Ik denk dat het ook goed om in de praktijk te beseffen dat een deel van die weg ook nodig zal zijn, toegankelijk zal zijn op het moment van bouwen.

Dus het is ook iets wat we in de toekomst vooral willen doen. Als u het goedvindt, voorzitter, dan ga ik verder. De voorzitter: Zeker weten. Mevrouw Van de Waart: De Partij voor Gelijkheid & Rechtvaardigheid vroeg zich af in hoeverre heeft de uitspraak van de Raad van State invloed op het plan? Nou, op dit moment leggen we dit Beeldkwaliteitsplan bij u voor in de hoop dat de uitspraak zodanig is dat we verder kunnen en dan kunnen we verder met de ontwikkeling van dit plan. Mocht dat niet zo zijn, dat betekent waarschijnlijk dat ze terug bij af zijn, als het dus echt betekent dat de bezwaarmakers gelijk hebben. En dan staan we voor een nieuwe situatie. Het gaat eigenlijk over het plan wel geheel of niet te doen. Dan ga ik verder met het CDA. De voorzitter: Mijnheer El Majjaoui heeft een interruptie. Ga uw gang.

Pagina 23 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

De heer El Majjaoui: Dank, voorzitter. Via u voorzitter, u heeft het nu over aannames, want u hoopt dat wij in het gelijk worden gesteld, maar stel je voor dat dat niet het geval is, welke afbreukrisico's hebben wij dan? Mevrouw Van de Waart: Dan kan het plan zoals het zodanig nu voorligt, niet doorgaan. De heer El Majjaoui: Duidelijk, dank u. De voorzitter: Gaat u verder. Mevrouw Van de Waart: Ik zit heel even te kijken. Dan ben ik bij het CDA gebleven. Nou, u vroeg ook eigenlijk om de Raad van State uitspraak. En de reden waarom we het nu toch voorleggen, is op het moment dat de uitspraak wel komt dat we in ieder geval door kunnen gaan, want het heeft natuurlijk ook financiële consequenties als we niet doorgaan. Dat is eigenlijk denk ik wel ook misschien de vraag die het raadslid van de Partij voor Gelijkheid & Rechtvaardigheid stelde. Er is één vraag die niet helemaal goed verstaan is van het CDA. Dus welke ik nu mis? Dat komt omdat we u niet helemaal goed verstonden. Dus neemt u die alstublieft mee naar de tweede termijn. Wat betekent dit plan voor de Omgevingswet? Eigenlijk niets anders dan de oude wet. En hij wordt in de nieuwe Omgevingsvisie uiteraard meegenomen. Dan kom ik bij de ChristenUnie. Moeten er geen plekken komen voor minder validen? Dat is iets wat altijd aangevraagd wordt door bewoners.

Dus dat wordt dan meegenomen in de uitvoering, op het moment dat het zover is. Zijn de groene gevels verplicht? Nee, ze zijn niet verplicht. Ja, ze worden deels aangelegd. Architectuurstijl. Er worden contractuele afspraken gemaakt met drie partijen, maar daar wordt natuurlijk wel goed naar gekeken dat die scherp afstemmen en dat wordt ook van ze gevraagd. U had een specifieke vraag over het water. Ik ga die heel even aan Jeroen stellen, als u het goed vindt. De heer De Oude: De huidige of de waterstructuur die nu in het ontwerp is meegenomen, is een waterstructuur die ook met het Hoogheemraadschap is afgestemd. Een waterstructuur die ook kijkt naar een stukje toekomst van de komende 50 jaar, waarin verwacht wordt dat er nog meer regen zal gaan vallen en er extremere buien zullen optreden. In de eisen die het Waterschap bij ons heeft neergelegd, is dat meegenomen en vanzelfsprekend moeten we aan die eisen voldoen en dat is nu in het plan verwerkt. Mevrouw Van de Waart: Voorzitter, dan ga ik verder met de vragen van Wij. Die vroegen zich af: worden deze plannen nou werkelijk concreet geregeld? Dat is natuurlijk wel de bedoeling in de inzet. Daarom hebben we hier een Beeldkwaliteitsplan en dat is ook echt het toetsingskader. Hetzelfde geldt eigenlijk voor uw vraag: komt dat groen er dan ook wel echt? Het budget is door de raad al vastgesteld voor de bos- en de parkloper.

En binnen het exploitatiegebied zijn de realisatiekosten in de Grex voorzien. Dus in die zin is Rijswijk buiten natuurlijk wat anders als de andere ontwikkelprojecten die we hebben. De Lange Kleiweg. Dat zit ook … Dus de Lange Kleiweg, ik ben even kwijt of dat uw vraag over die 50-30-regeling ging of over het geld, maar die 50-30-regeling die zit dus meegenomen in het Mobiliteitsinvesteringsprogramma. De voorzitter: Wilt u nog interrumperen, mijnheer Van Dam? De heer Van Dam: Ja, even ter verduidelijking. We hebben als raad gezegd van schuif die 50-30 vooruit, zodat dat we dat als eerste doen. Maar hier in dit stuk staan ook denk ik meer maatregelen dan enkel die 50-30. Het wordt een heel andere inrichting en daar is denk ik extra geld voor nodig. Is dat ook uit die budgetten van die 50-30 of is dat een ander budget? Mevrouw Van de Waart: Als u het heeft over d Lange Kleiweg als geheel, gewoon als weg, dan gaat het over de inrichting van dezelfde weg. Even kijken. Er komt nog een vraag over parkeren langs de Pagina 24 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

Lange Kleiweg. Volgens mij hebben we die beantwoord. En dan Beter voor Rijswijk: houdt u rekening met het bedrijventerrein aan de Lange Kleiweg? Uiteraard, want die bedrijven zitten daar, dus die moeten natuurlijk bereikbaar blijven. En volgens mij heb ik dan alle vragen beantwoord. Voorzitter, ik heb expres heel erg mijn best gedaan om alle vragen goed stuk voor stuk te beantwoorden, samen met Jeroen, voor de eerste termijn. En waarom ik dat ook zo belangrijk vind, ik besef heel goed dat Pasgeld een gebied is waar veel gesprekken over zijn geweest, waar veel discussie over geweest is. Ik denk dat er een mooi plan voorligt, maar ik wil ook zeker alle vragen goed beantwoorden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Inderdaad, volgens mij zijn er geen vragen onbeantwoord gebleven. Ik maak even het rondje om te kijken of er nog aanvullende vragen of opmerkingen zijn. Dan wil ik graag beginnen met de fractie van groen GroenLinks. Mevrouw Van Maarseveen: Dank u wel, voorzitter. Er zijn heel veel vragen beantwoord. Dank u wel daarvoor. Maar wat men nog steeds niet helemaal duidelijk is, want met betrekking tot het kader geeft u aan dat er is wel wat ruimte. Er is wat flexibiliteit.

Maar ik vraag me af, tot waar loopt dan die flexibiliteit en wie bepaalt dat? En hoeveel ruimte heeft een projectontwikkelaar om ervan af te wijken en te zeggen van goh, we gaan het toch helemaal anders doen? En ook nog even, want u gaf aan eventueel een ecologische verbinding onder het spoor door, maar ik meen me te herinneren, maar ik weet het niet helemaal meer zeker, want mijn geheugen doet het niet altijd even goed, dat een ecologische verbinding onder het spoor te duur was en dat dat eigenlijk al afgeschreven was. Dus daar was ik wel even nieuwsgierig naar of dat dan eventueel toch een mogelijkheid is? Dat was het. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. De factie van PvdA. De heer Van der Veer: Voorzitter, wethouder bedankt voor de beantwoording. Ik kan mij aansluiten bij de vraag op de flexibiliteit, waar wij ook vragen over hebben gesteld en voor de rest wacht ik de beantwoording op andere vragen af. De voorzitter: Dank u wel. Fractie van Rijswijks Belang. Mevrouw Kames: Dank u wel, voorzitter. Ik vond het fijn te horen dat de wethouder zei: ik heb het ook gehoord, wat betreft de inspreker, maar dan hoop ik ook echt dat er een gesprek komt, want daar zitten ze natuurlijk op te wachten. Dus ik vind het wel fijn dat u zegt: ik heb ze gehoord, maar dat u echt een afspraak gaat maken, dat zou ik voor de insprekers heel fijn vinden.

Dan nog even wat betreft de consequenties van de processen die lopen bij de Raad van State. Zou het misschien mogelijk zijn dat dat straks zulke grote financiële kosten mee gaat brengen dat we niet de herhaling krijgen toen met de processen met DSM en dergelijke? Dus dat vind ik toch wel een hele belangrijke vraag. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Kames. De fractie van D66. Mevrouw Van der Weij: Dank u wel, voorzitter. We hadden natuurlijk een heleboel vragen gesteld. Dus dan is het ook wel logisch dat niet alles meteen helemaal beantwoord is. We hebben nog een paar wat specifieke vragen en nog wat verduidelijking van onze kant, omdat ik denk niet dat elke vraag helemaal gepakt is, zoals ik hem bedoeld had. Met betrekking tot het parkeren van de bezoekers. Ik begreep van de inspreker dat het dus aan de zijkanten gebeurt bij de Lange Kleiweg, bij ‘t Haantje en dergelijke. Maar de bespreker had er ook wat zorgen over. En we zijn eigenlijk benieuwd hoe de wethouder daar tegenaan kijkt. Past het daar en hoe werkt dat? Dus iets meer over de zorg van de spreker, dan puur van waar het ingetekend staat en waar het beschreven staat, want Pagina 25 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

dat is mij helder. En de ander spreker had ook vooral wat zorg over het onderhoud van het groen. Dus ik ben ook benieuwd hoe de wethouder, misschien de andere wethouder, daar tegenaan kijkt. En dan twee vragen die ik schriftelijk had gesteld, die een klein beetje verduidelijking nodig hebben, denk ik. Dat was vraag vijf, dat ging over de plots die getekend zijn of zoals mijn collega van VVD Rijswijk zei: de getto's. Ik weet niet of we dat woord nog vaker in onze mond moeten nemen. Maar het idee was, als je een rechthoek tekent, is het afgeschermd. Terwijl als je een U-vorm tekent, je die ik zou kunnen aansluiten, de opening misschien juist aan de bosloper of de parkloper, waardoor je het groen nog wat meer aaneengeschakeld zou kunnen maken. Dus ik ben benieuwd hoe u daar tegenaan kijkt of het overwogen is en waarom voor deze keuze is gegaan? Dus voor het maken van een dichte rechthoek in plaats van een U, waar de U-vorm de open kant eventueel het groen kan versterken van een bos- en een parkloper. En over de windstromen of over de wind. Ik snap natuurlijk dat het niet het oude stadhuis aan de Churchilllaan is en dat dit maar 35 meter is. Maar het verbaast me wel dat er helemaal niets over de stroming van de lucht in staat.

Kan ik daarmee concluderen dat doordat het maar maximaal 35 meter is, ik weet niet of het maar is, maar dat het geen effect of geen noemenswaardig effect heeft op mobiliteit en biodiversiteit of hoe zit dat? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan graag het woord aan de fractie van de VVD. De heer Oelen: Dank, voorzitter. Dank, wethouder ook voor de beantwoording. Een getto is misschien een wat negatieve connotatie, gated community is misschien een beter woord. Maar ik heb los van het feit dat u mijn woorden heeft geapprecieerd, heeft u geen antwoord gegeven op de vraag of het inderdaad ook echt afgesloten terreinen gaan worden. Want ik zie op plaatjes hier ook gesloten poorten. Dus dan is voor mij wel de vraag: hoe gaat dat in de praktijk eruitzien? Kan ik zo meteen door hoe heten die dingen, lopen, maar niet het wijkje althans of die plots zelf in? Hoe gaat dat eruitzien? Ten aanzien van ook de waardering van dit plan. Nogmaals, er zitten allerlei woorden in als stevig, fijnmazig. Ik denk dat het nou ja, ik weet wel zeker dat het wat te ver voert om daar nu heel erg uitgebreid over te spreken. Ondanks het feit dat u een van uw medewerkers heeft meegenomen, om dat soort vragen wel te beantwoorden. Maar misschien kan ik anders een keer met hem komen praten, om gewoon wat meer zicht te krijgen op de vraag: wat betekent dat dan eigenlijk? Stevig kan van alles zijn.

Fijnmazig kan ook van alles zijn. Dus ik kan dat eigenlijk heel slecht beoordelen. En tot slot, die Lange Kleiweg. Ik ga kijken of ik nog één stap verder kan zetten. Dan de inschatting dat de knip niet nodig zal zijn. Als u nu gewoon gaat zeggen van ik ga u toezeggen, beste mijnheer Oelen, dat die knip er niet gaat komen, dan bespaart u uzelf en mij veel moeite, zodat wij niet een motie hoeven voor te bereiden. Die het dan vervolgens in de raad wel gaat halen en zijn we vanavond daar gewoon in één keer mee klaar. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. De Partij voor Gelijkheid & Rechtvaardigheid, geen behoefte aan een tweede termijn. Fractie van de CDA, ga uw gang. Mevrouw Van Schie: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De vraag die ik nog had uit de eerste termijn is waarom is er geen beroep of bezwaar mogelijk tegen dit besluit? Dan heb ik nog als vraag: de bedoeling is dat bezoekers buiten de wijk parkeren en mijn vraag is: zijn op de plekken die door u genoemd zijn er ook bewoners en zo ja, wat vinden die dan van het parkeren van bezoekers aan Pasgeld? Dan heb ik nog als vraag: is dit plan het enige toetsingskader voor de Omgevingskwaliteit? Mijn laatste vraag is: heeft u overwogen om dit plan uit te stellen, opstellen en het voorleggen aan de raad, tot de onherroepelijke uitspraak? Dat waren mijn vragen nog, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank u wel.

Fractie van de ChristenUnie.

Pagina 26 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

De heer Stam: Dank u wel. Nog een vraag die ik wil benoemen, is mijn vraag over de minder validen ging eigenlijk over de mensen die op bezoek willen komen. Mijn zorg zit hem erin dat dus … Mijn vraag is: kunnen deze bewoners of deze bezoekers moet ik zeggen, wel of niet in het hofje parkeren of moeten die buiten het hofje parkeren en daarmee dus een eindje lopen voordat ze op de bestemming zijn? Want misschien zou het dan goed zijn, als dat het geval is, om dan toch een aantal parkeerplaatsen, een beperkt aantal parkeerplaatsen in het hofje te realiseren voor bezoekers. En tenslotte sluit ik me nog aan bij de vragen over het onderhoud en de kosten voor de gemeente, van D66. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de fractie van Wij. Rijswijk. De heer Van Dam: Ja, dank. Ik sluit me aan om nogmaals te vragen hoe dat precies werkt die juridische sluitendheid van dit hele stuk. Hoe kunnen we straks echt zeg maar zeker weten dat hier aan die stukken wordt gehouden? Waarom vraag ik dat? Kijk, het heet het Beeldkwaliteitsplan en we hebben het hier over heel veel fijnmazige dingen van waar mogen mensen parkeren tot bepaalde geveltuintjes en zo, maar het is natuurlijk van groot belang dat die wijk, waar echt heel veel woningen op een heel klein stukje grond worden geplaatst, er straks gewoon fatsoenlijk en mooi uitziet.

En er staan best wel leuke zaken in het stuk, dat we verschillende stenen gebruiken, verschillende soorten woningen. Maar uiteindelijk is belangrijk dat wat de visie is, dat dat ook straks mooi tot uiting gaat komen. En dan denk ik dat het voornaamste en het belangrijkste is dat die groene impuls die we zouden willen zien dat die ook daadwerkelijk straks terugkomt in de wijk die we straks voor ogen krijgen. En niet dat we straks, wat we hebben gezien bij Parkrijk dat dat helemaal niet meer terugkomt. Dus die garantie die willen we wel hebben, zeker omdat als je volgens mij richting Event Plaza gaat, de gebouwen gewoon steeds hoger worden en ook steeds dichter op elkaar gaan staan. En nu werd grappig grappend gezegd dat dat de getto's van Rijswijk zijn. Ik denk niet dat dat het gaat worden. Alleen er zit natuurlijk wel een redelijk gevaar in dat het gewoon een hele grote verstening veroorzaakt. Goed, daarom de urgentie om die vraag, om die projectontwikkelaars daar echt aan te kunnen houden en ook dat dat straks gewoon over 30 jaar mooi en fatsoenlijk bijligt. De voorzitter: Dank u wel. Fractie Beter voor Rijswijk. De heer Cupedo: Dank, voorzitter. Dank, wethouder voor de beantwoording. Wij zijn heel benieuwd naar de, wethouder, Lange Kleiweg met de knip, ja of nee. Tor zover. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder, aan u het woord. Ga uw gang.

Mevrouw Van de Waart: Dank u wel, voorzitter. Ik begin gewoon weer netjes van vooraf aan. Tot waar loopt flexibiliteit? De plannen moeten natuurlijk nog uitgewerkt worden. Dus de kaders staan wel echt. Het Programmabureau zit ook echt aan tafel bij die planontwikkeling. De Commissie die toetst. Binnen die kaders is er natuurlijk wel architectonische vrijheid. Dus wordt het pand precies zo, zoals op de foto? Dat is natuurlijk niet zo, maar binnen die kaders is het echt vastgesteld. En het ecologische spoor onder … Dat is iets wat we toch in de huidige gesprekken met ProRail toch gewoon nog steeds op tafel hebben liggen. Dus ik kan het niet garanderen. Dat was ook niet per se de vraag van D66, maar dat is wel waar we nog steeds aan denken en het ligt nog steeds op tafel. De PvdA vroeg ook en stelde eigenlijk dezelfde vraag over flexibiliteit. Dus ik hoop ik die daarmee beantwoord heb. Rijswijks Belang, ik hoop dat er een gesprek komt. Ik sta altijd open voor gesprek, maar mag ik u er wel op attenderen dat volgens mij de oproep van de inspreker ook aan uw raad was. Dus laat het zeker niet alleen bij de wethouder, zou ik willen zeggen. U vroeg ook over dat proces van de Raad van State van wat zijn nu de risico's en krijgen we geen herhaling van DSM? Ja, er zitten wel degelijk financiële risico’s aan. Ik kan nu niet helemaal overzien hoeveel. Want het ligt er ook aan.

Sinds het Pagina 27 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

vaststellen van bestemming zijn we eigenlijk al 14 maanden onderweg. Dus dat kan ja leiden tot juridische kosten onder andere, maar ook vertraging bij uitgiften. Dus daar zitten financiële risico's aan. Ik heb geen bedrag op dit moment voor u. Er waren meerdere zorgen over parkeren van bezoekers. Wij doen, het plan dat er nu ligt, is conform de randvoorwaarden die u zelf heeft vastgesteld. En ik begreep dat daar best een hele discussie was, maar uiteindelijk is dat gewoon één plek per woning. Om maar gelijk heel even iets over dat parkeren te zeggen. De bewoners die hebben hun eigen parkeerplek. Je had er een heel mooi woord voor. We hebben dat in Sion ook een parkeerkoffer, een parkeer koffer en dat is wel echt voor de bewoners. Die kunnen dat allemaal niet afsluiten. Dat zie je in Sion ook en dat is natuurlijk niet toegankelijk voor bezoekers. Het onderhoud van het groen. De aanleg zit natuurlijk in het plan en het onderhoud wordt meegenomen. Maar volgens mij kunnen we dat best even aan collega Wit vragen. Wil je daar nu gelijk even antwoord op geven? De heer Wit: Ja, dat is geen probleem, voorzitter. We hebben in principe het onderhoud van het groen, dat wordt meegenomen in de gesprekken die momenteel tussen ORD en ook tussen de ontwikkelaar. Die buiten in principe continu gevoerd worden, als wij met nieuwe ontwikkelingen komen. Dus de deelontwikkelingen.

De voorzitter: Mevrouw Van de Waart, zou u de microfoon even uit kunnen drukken? De heer Wit: Dan ga ik even verder. Op het moment dat wij met de ontwikkeling bezig zijn vanuit Rijswijk buiten, dan wordt er met ORD overlegd over de wijze waarop het groen geplant wordt, dat het ook overeenkomt met de wijze waarop ORD zijn onderhoud en beheer doet, zodat we ook niet voor verrassingen komen te staan. Dat wordt goed op elkaar afgestemd. De biodiversiteitswensen die we zien in het plan, die worden ook gecommuniceerd met ORD, worden ook meegenomen. Wordt op een goede manier uitgevoerd. Daardoor hebben we ook … We hebben expertise ook binnen ORD, om daar advies over te geven en op een goede manier te doen. Dus die communicatie is er continu. De inspreker had het over de slechte stand van zaken van het groenonderhoud in Rijswijk. Ik heb een heel ander beeld daarbij. Ik denk dat wij, zeker als je kijkt naar omliggende gemeenten, het juist heel goed voor elkaar hebben. Het is een hoop werk. Maar ook de nieuwe wijken die worden keurig meegenomen. Dan zal er op een gegeven moment natuurlijk wel financieel het een en ander aangepast moeten worden, zodat ook ORD op een goede wijze haar taken in de nieuwe wijken rond Rijswijk buiten kan uitvoeren. De voorzitter: Dank u wel. Gaat uw verder. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel. Ga ik verder.

Toch nog even de vraag van de U-vorm kwam terug bij D66. Nou, we hebben natuurlijk een Beeldkwaliteitsplan gemaakt waarin we met een zeer beperkte ruimte toch wel degelijk die groene en die bosloper kunnen maken, zoveel mogelijk groen kunnen toevoegen. Daarnaast zit er ook … Maar aan de andere kant wilden we ook de woningen toevoegen. Niet alleen omdat we graag de woningen willen hebben voor mensen die dat heel erg nodig hebben, maar ook omdat we moeten kijken naar de opbrengsten van de gronden. Er is eerder met u gesproken over Pasgeld-Oost, daar is een vermindering van het aantal woningen toegepast. Dus daar zit ook een afweging in die we hebben moeten maken. En dan is dit ontwerp eruit gekomen. Ik mag niet zeggen ontwerp, want het is nog geen ontwerp. Het is een Beeldkwaliteitsvoorstel. De windstromen, meer dan dat kan ik er niet over zeggen. Wat er nu is, is dat er geen zorgen zijn over die windstromingen. Verder is het niet iets wat je meeneemt in een Beeldkwaliteitsplan. Heel even kijken, VVD. Nou, volgens mij heb ik antwoord gegeven over die afgesloten terreinen. Dus dat het echt gebied voor de bewoners is. Je ziet in Sion dat sommigen dat afsluiten. Wel of niet afsluiten, dat is vaak aan de bewoners onderling. U vroeg: kan ik een keer Pagina 28 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

praten met een inhoudsdeskundige? Volgens mij heeft u altijd recht op ambtelijke bijstand. Dus u bent van harte uitgenodigd om dat te komen doen. En of ik een toezegging wil doen over de knip. Nee, dat wil ik niet, want ik zou u zeker niet het plezier in uw werk willen ontnemen en een mooie motie voor mij te maken. Waarom is er geen beroep en bezwaar mogelijk tegen het besluit? De voorzitter: Mijnheer Oelen. De heer Oelen: Dank, voorzitter. Dan is dat prima. Dan denk ik, voorzitter, dat u de vraag niet hoeft te stellen zo meteen of dit een akkoordstuk is, want dan zal de VVD hierover een motie gaan indienen bij de volgende raad. De voorzitter: Dank u wel. Gaat u verder. Mevrouw Van de Waart: Dank u wel. Heel even kijken hoor. Waarom geen beroep en bezwaar mogen tegen het besluit? Ik twijfel heel even over uw vraag. U bedoelt het besluit voor het Beeldkwaliteitsplan of het reeds gewezen besluit van Bestemmingsplan? De voorzitter: Mevrouw Van Schie, ga uw gang. Zet de microfoon aan en ga uw gang. Mevrouw Van Schie: Er staat hier in dit raadsvoorstel dat er geen bezwaar of beroep mogelijk is. En ik zit me dus af te vragen hoe dat zit. De heer Wit: Daar mag ik antwoord op geven. Wettelijk is daar gewoon niet in voorzien. Mevrouw Van Schie: Als je iets zou willen dan moet je naar de burgerlijke rechter? De heer Wit: Ja. De voorzitter: Mooi, duidelijk.

De heer Wit: Sorry, misschien als toevoeging, op het moment natuurlijk dat een bouwvergunning wordt verleend, zoals die vroeger heette bouwvergunning, dan is er wel degelijk bezwaar mogelijk. Dus eigenlijk dan via een omweg is er dan wel bezwaar mogelijk tegen wel het Beeldkwaliteitsplan, maar niet in directe vorm. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van de Waart: Verder heb ik nog twee vragen. Een van CDA en ChristenUnie over parkeren. Wat vinden de bewoners van parkeren? Nou, de bewoners moeten natuurlijk nog komen. Die kopen een huis met de voorwaarden die eraan vastzit van parkeren en zijn ook wat vragen gesteld over bezoekers. De voorzitter: Mevrouw Van Schie, wilt u interrumperen? Ga uw gang. Mevrouw Van Schie: U bent te vroeg, mijnheer de voorzitter, excuus. Want mevrouw de wethouder, u wilde het net hebben over de bezoekers, hoorde ik. De voorzitter: U bedoelt bezoekers? Mevrouw Van Schie: Ja. Mevrouw Van de Waart: Over bezoekers parkeren. Om te beginnen zou ik toch als wethouder mobiliteit ook willen zeggen dat ik er niet standaard van uitga dat alle bezoekers met de auto komen. Dat is ook niet hetgeen wat we stimuleren. Dus ik hoop dat er veel bezoekers op de fiets komen of komen wandelen vanuit andere delen. Lekker via het groen. Zo niet, hopelijk in de toekomst met het openbaar vervoer, dat we dat realiseren.

En voor de bezoekers zitten daar ook nog wat Pagina 29 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

parkeervoorzieningen aan de randen van het plan. Onderhoud hebben we het over gehad. Ik moet hem heel even lezen, sorry. Ik zit heel even uw vraag te interpreteren van Wij. Want hoe weten we nou zeker dat we ons aan het kader houden? Nou, ik hoop dat ik eerder al aan heb gegeven dat we daar dus echt strak op sturen. Daar zitten natuurlijk ook onderdelen in het bredere verhaal. Dus niet echt puur de plot waar we nu dat Beeldkwaliteitsplan opzetten, waar we als gemeente ook een rol in hebben. Dat heb ik net al heel even gezegd, over grotere bomen. En dat we dus zo gezamenlijk aan de gebiedsontwikkeling werken. Daarnaast zijn er natuurlijk eerder een aantal moties ingediend, waar we mee werken. En niet in de laatste plaats ook de motie van vorige week over de prioriteit aan biodiversiteit en leefomgeving. En daar hebben we ook toezeggingen op gedaan. Dus daar wordt aan gewerkt. En daar waar gebouwd wordt, komen inderdaad bestratingen en bebouwingen bij. Dat is inderdaad onderdeel van dit plan en dat wordt ook onderhouden en volgens mij heeft wethouder Wit daar ook net antwoord op gegeven hoe we daarmee omgaan. Ik hoop hiermee, want ik heb nog één van Beter voor Rijswijk ook even over de knip, maar volgens mij heeft u daar antwoord op. De voorzitter: Dank u wel. Dan kan ik denk ik concluderen dat dit als een bespreekstuk naar de raad gaat.

Dan zou ik graag even willen voorstellen om een kleine 10 minuutjes maximaal, 5 minuten? Dan moet iedereen zo hard rennen, 10 minuten even schorsen. Dan staat er zo'n rij dadelijk daar. Dan zijn we zo terug. Dank u. Goed, welkom terug bij het tweede gedeelte.

11. Raadsvoorstel Vaststelling van de Algemene Plaatselijke Verordening Rijswijk De voorzitter: Ik wil graag verdergaan met het raadsvoorstel vaststelling van de Algemene Plaatselijke Verordening van Rijswijk. En ik wil graag ons eerst het woord geven vandaag aan de fractie van D66. Ga uw gang. Ze is onderweg. Mevrouw Woudstra: Dank, voorzitter. Op een dag dat ik niet kan rennen, ren ik en ik inderdaad dan naar mijn inbreng. Met dank voor alle aanpassingen aan de APV. En ik zal een beetje snel praten, want we hadden een paar vragen en opmerkingen. Mocht dat vanavond niet lukken, dan wil ik bij zeven zeggen dat schriftelijk ook kan. Ik zal zo even kijken of ik meteen aan kan geven voor welke dat minder handig is. Allereerst de deelscooters en handhaving. We hebben het daar vaker over gehad in de raad en op dit moment zijn er mogelijkheden voor in deze APV om te kunnen handhaven. We zien op straat dat dat anders gaat. Meerdere partijen, zoals Rijswijks Belang, hebben dat ook al aangegeven. En we zijn nieuwsgierig hoe op dit moment ertegenaan wordt gekeken of dit nu voldoende is om mee verder te gaan. Heel kort over het venten. Toen dat eruit werd gehaald, hebben wij gevraagd of dat nou zo verstandig was. Toen is aangegeven van, maar dat gebeurt eigenlijk echt niet meer.

Maar nu vragen we ons, nu het weer terugkomt, wel af hoe we staan tegenover het dan elk jaar iets erin over uithalen. Vinden we dat nou als raad en college ook richting burgers zo'n goed idee? Want we zouden toch wel graag zien dat we wat handhaving betreft zo stabiel mogelijk door de jaren heen, duidelijk zijn over wat de APV is, zodat het ook voor het college goed communiceren is richting inwoners, wat er wel en niet kan. Daar mag ook schriftelijk een toelichting op worden gegeven, als dat beter is. Over de evenementenkalender. Wij zien dat er een nieuw artikel inkomt over de evenementenkalender. We konden dat met het artikel ervoor, dit is artikel 2.24a, voor de mensen die de artikelen meelezen, niet helemaal plaatsen. Want is het nu zo dat iedereen een evenement moet aanmelden voor 1 oktober van het jaar daarop en anders geen evenement kan houden? Voor de genoemde, laten we het even noemen de wat grotere evenementen die in het artikel ervoor staan of is dit geen verplichting? Dit omdat we weten dat er een aantal evenementen niet een jaar van tevoren bekend zijn. En we ook willen voorkomen dat die helemaal niet mogelijk zijn. Dus wij zijn niet een voorstander van een verplichting die zover gaat. En Pagina 30 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

mocht dat niet anders kunnen, dan overwegen we een amendement erop. Even kijken. En er komt een verbod op openbare plaatsen gebruiken als slaapplaatsen. We vinden het belangrijk dat overlast wordt voorkomen nu dit voorkomt. Maar daarnaast hebben we ook een woningnood en slapen veel mensen om die reden buiten. De daklozenopvang is in Den Haag. We weten dat die behoorlijk vol zit. Nu kan iedereen door omstandigheden en echt iedereen, elk mens dakloos worden. En ieder met elke mogelijke achtergrond daar ook tussen zitten. Kan het college aangeven waar, als er mensen buiten slapend worden aangetroffen, maar of ze dan worden doorverwezen en gaat dat nu ook nog steeds goed? De voorzitter: Sorry, ik zie dat op het tv-scherm staat raadsvoorstel Pasgeld-West/ Zuid. U bent een heel betoog aan het houden over mensen die willen dakloos raken, maar ik ga niet vanuit dat dat bij nummertje 10 past. Gaat u verder. Mevrouw Woudstra: Laten we hopen dat dat gaat helpen, is dan mijn korte oproep, maar hoe wordt daar voor oplossingen gezorgd? Eerder heeft de wethouder daar meerdere dingen over aangegeven. Maar we zijn ook wel benieuwd hoe vaak er dan wel plek voor mensen wordt gevonden. Omdat het ons niet de bedoeling lijkt om op basis hiervan mensen alleen op te jagen. Er zit een verbod tot oproep tot ordeverstoring in online. Ik heb gehoord dat de VVD daar een vraag over gaat stellen.

Dus die vraag van mij vervalt. Dan zal ik daarbij aansluiten. Over vuurwerk. We zijn blij dat het artikel nu aansluit en helder is, wat het ten opzichte van de wet betekent. Alleen er wordt inmiddels het hele jaar door vuurwerk afgestoken en de afgelopen weken ook weer steeds meer. En mensen zien niet dat hier wat tegen wordt gedaan. Dit is mogelijk wel zo. Ik weet dat de politie het doet. Gaat het goed? Voordat we allemaal door elkaar heen. Maar mensen durven daardoor de drukbezette politie vaak niet te bellen, het hele jaar door en twijfelen of ze dat nou wel of niet moeten doen. Dus zou er een toelichting kunnen worden geven op de handhaving door het jaar heen en de verwachting die er naar inwoners is als het om het melden gaat? Dan is er een mooi nieuw artikel over het collecteren. En goed dat we niet meer dubbel doen, wat ook bij het CBF collectes al aan toetsing gebeurt. Er stond echter ook in wat nu 5.13 is en dan 5.13c voor de technici, dat het college een uitzondering op het verbod tot collecteren op kan stellen. In het vorige artikel stond daar een toelichting bij. In dit artikel staat alleen dat het college het kan, maar niet op basis waarvan ze het doet. We zouden graag nog nader toegelicht zien en dat zou ook schriftelijk kunnen, welke bevoegdheid we dan precies aan het college geven.

En algemeen, het raadsbesluit is één zin en als raad hebben we vorige keer bij het wijzigen bij amendement wat gedoe gehad als raadsbesluiten één zin hadden of we dan wel artikelen van de onderliggende Verordening aankonden passen. En of dat technisch dan wel goed kwam. Ik heb van de griffie begrepen dat bij de APV als we een amendement voorstellen we inderdaad ook de onderliggende Verordening kunnen aanpassen, maar ik wil toch even graag de duidelijkheid op dat punt hebben. Zodat als we dingen opstellen, dat ook op een juiste manier doen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan wil ik graag het woord geven aan de fractie van Rijswijks Belang. Mevrouw Ten Brummelaar: Dank u wel, voorzitter. We hebben de wijzigingen in het APV gelezen en als Rijswijks Belang kunnen we daar op zich best blij van worden. Slapen in de openbare ruimte hebben we al eerder aangegeven, dat is storend, zorgt voor overlast en laat vaak vuil en andere rotzooien achter. Wat we ons wel afvragen, is met het oog op de wijzigingen en kijkend naar het aantal handhavers en de bezuiniging die eraan komt, hoe moeten ze dit gaan doen? Er komt ook een wetsvoorstel aan met een wijziging of de motie is inmiddels aangenomen betrekking tot Fatbikes. Daar zou ook actief op gehandhaafd moeten gaan worden. En we vragen ons oprecht af hoe de handhavers dit allemaal moeten gaan bewerkstelligen.

En daar zouden we toch graag een antwoord op willen. Dank u wel. Pagina 31 van 59

Concept verslag Forum Stad en Samenleving 12 november 2024

De voorzitter: Dank u. Fractie van de PvdA. De heer Van der Veer: Dank u wel, voorzitter. Een aantal punten zijn al genoemd. Dan hadden wij nog vragen over de gedetailleerde classificatie van evenementen die geïntroduceerd wordt met specifieke risiconiveaus en bijbehorende handhavingseisen. Deze duidelijke indeling die verder gaat dan sommige omliggende gemeentes, want daar hebben wij ook naar gekeken, vergroot de transparantie voor organisatoren en lijkt de veiligheidsrisico's goed te adresseren. De keerzijde van deze aanpak is dat het een stevige investering in handhaving en toezicht vraagt. Wat niet zonder extra middelen kan. Hoe ziet het college dit en welke inschatting wordt gemaakt met de benodigde capaciteit? Het nieuwe beleid rond de gebiedsverboden verdient extra aandacht. Waar andere gemeenten rond ons zoals Midden-Delfland op dit moment de maximale duur van 24 tot 48 uur hanteren voor een gebiedsverbod, kiest Rijswijk voor een maximale termijn van 72 uur. Dit is een krachtige maatregel en kan in een situatie van verstoring effectief zijn, maar vraagt ook om een zorgvuldige toepassing. Zeker bij herhaaldelijke overtredingen. Hoe zorgt het college ervoor dat de maatregel evenwichtig wordt ingezet? Slaapplaatsen is al genoemd. Verbod op gebruik openbare plaatsen standplaats. In enkele specifieke gevallen geldt dit verbod niet.