Voorstel RK Transitieplan Ridderkerk 2024.pdf

Raadsvoorstel Onderwerp: Transitieplan Ridderkerk 2024

College van burgemeester en wethouders 5 november 2024

Zaaknummer 2024-088515

Portefeuillehouder C.A. van der Duijn Schouten

Commissie Samen wonen 28 november 2024

Openbaar

Opsteller: Ann Kruijssen

Gemeenteraad 12 december 2024

Geadviseerd besluit 1. Het Transitieplan Ridderkerk, versie 2024, vast te stellen. 2. Voor het uitvoeren van het transitieplan in 2025, 2026 en 2027 een extra budget van respectievelijk € 400.000, € 530.000 en € 530.000 beschikbaar te stellen en dit te verwerken in de P&C documenten.

Raadsvoorstel Inleiding De Omgevingswet vereist dat wij op 1 januari 2032 beschikken over één omgevingsplan voor ons hele grondgebied. Dat betekent dat we zeven jaar de tijd hebben (vanaf eind 2024) om de verhuizing van alle regels over de fysieke leefomgeving naar het permanente omgevingsplan te organiseren. Dit lijkt een behoorlijke periode, maar deze periode is voor een dergelijke grote en complexe opgave desondanks krap. Daarom is het belangrijk een plan van aanpak richting dat moment te hebben. Daarin voorziet dit transitieplan. Beoogd effect Het transitieplan heeft tot doel om op 1 januari 2032 te beschikken over één omgevingsplan met daarin alle regels over de fysieke leefomgeving. Relatie met beleidskaders Het Transitieplan Ridderkerk beschrijft de minimale acties die nodig zijn om te kunnen voldoen aan de vereisten vanuit de Omgevingswet binnen de tijd die we daar voor hebben gekregen. Argumenten 1.1 Een plan van aanpak is noodzakelijk om deze grote en complexe opgave te kunnen volbrengen. Het in één keer opstellen van een permanent omgevingsplan dat aan alle inhoudelijke en technische eisen voldoet is een onmogelijke opgave. Het transitieplan beschrijft een geleidelijke en gestructureerde aanpak met keuzes en stappen om tot een permanent omgevingsplan te komen. Daarbij hanteren we de volgende uitgangspunten: •

•

•

Harmonisatie van alle regels over de fysieke regelgeving is een zodanig complexe en omvangrijke klus, dat we bij de transitie het uitgangspunt hanteren: ‘beleidsarm omzetten, tenzij …’. Dit houdt in dat de geldende regels zoveel mogelijk gelijkwaardig worden omgezet. We organiseren de transitie stapsgewijs volgens drie sporen. Spoor 1 is het op orde brengen van de basis met een duidelijke structuur en hoofdstukindeling van het omgevingsplan en het verhuizen van de voormalige rijksregels uit de Bruidsschat. Vervolgens verhuizen we regels uit onze bestemmingsplannen en beheersverordeningen per gebied (spoor 2) en regels uit verordeningen en beleidsregels per thema (spoor 3). Het wijzigen van het omgevingsplan voor nieuwe gebiedsontwikkelingen of nieuw beleid valt buiten dit transitieplan. Het transitieplan richt zich specifiek op het verhuizen van de regels die na afloop van de transitieperiode (1 januari 2032) komen te vervallen. Daar zijn zowel de planning als de benodigde capaciteit op gebaseerd. Zie ook argument 1.2 en kanttekening 1.1.

1.2 De consequenties voor het niet halen van de deadline van 1 januari 2032 zijn groot. Op 1 januari 2032 vervalt namelijk het tijdelijke deel van het omgevingsplan en alle regels die daarin zijn opgenomen. In het tijdelijk deel zitten alle ruimtelijke regels uit bestemmingsplannen en beheersverordeningen en voormalige rijksregels (ofwel de Bruidsschat). Ook (delen van) gemeentelijke verordeningen die gaan over de fysieke leefomgeving moeten voor 1 januari 2032 onderdeel zijn van het permanente omgevingsplan. Denk aan (delen van) de Algemene Plaatselijke Verordening of de Havenverordening. Als dat op 1 januari 2032 niet is geregeld, dan vervallen ook deze regels. Om die reden is gekozen voor een planning en fasering waarin we de beschikbare tijd zo optimaal mogelijk benutten. Besluitvorming over het transitieplan is belangrijk om de kaders voor de transitieperiode voor iedereen helder te hebben. 2.1 Zo voorkomen we dat extra werk voor de transitie van het omgevingsplan ten koste gaat van capaciteit voor huidige/ reguliere werkzaamheden. Bijvoorbeeld het faciliteren van (gebieds)ontwikkelingen en het implementeren van nieuw beleid. In de eerste helft van 2024 hebben veel gemeenten in Nederland knelpunten ervaren rondom de beschikbare capaciteit. Ook in Ridderkerk is dat het geval.

De complexiteit en de uitdagingen van het omgevingsplan vragen om een sterke regie, nauwe samenwerking en ontwikkeling van nieuwe vaardigheden. Dit kost veel tijd. Om daarin te voorzien is het voorstel om een kernteam samen te stellen voor de transitieperiode. De regelanalisten en specialist DSO (Digitaal Stelsel Omgevingswet) 2/5

maken onderdeel uit van het kernteam. Voor deze nieuwe rollen is in de Begroting voor de jaren tot 2028 al budget beschikbaar gesteld. Aanvullend daarop bestaat het kernteam uit: • • • • •

een coördinator die de transitie van het omgevingsplan begeleidt, zowel procesmatig als inhoudelijk. een specialist Milieu, die verantwoordelijk is voor het goed verwerken van de vele milieuregels uit de Bruidsschat in samenhang met het gemeentelijke milieubeleid op de diverse thema's. een juridisch adviseur die de structuur en samenhang van alle juridische regels overziet. Zowel binnen het omgevingsplan als in relatie tot de Omgevingswet zelf. een RO-adviseur, die verantwoordelijk is voor het goed verwerken van alle regels uit onze voormalige bestemmingsplannen en beheersverordeningen. een GEO-specialist die verantwoordelijk is voor het beheer van alle geografische informatieobjecten (GIO's) in het omgevingsplan.

Zie verdere informatie onder het kopje 'Financiële middelen". Overleg gevoerd met Niet van toepassing. Kanttekeningen 1.1 Het verwerken van nieuwe gebiedsontwikkelingen of beleid in het omgevingsplan maakt geen deel uit van het transitieplan. Gedurende de transitieperiode blijft de gemeente, net als nu, volop in ontwikkeling. Bij de gebiedsgerichte of thematische verhuizing van regels naar het permanente omgevingsplan (spoor 2 en 3) nemen we echter geen gebiedsontwikkelingen of nieuw beleid mee. Deze maken dus ook geen deel uit van het transitieplan, maar volgen hun eigen proces en planning. Enerzijds omdat alle inzet nodig is om de door de Omgevingswet minimaal vereiste acties voor elkaar te kunnen krijgen. Anderzijds omdat bezwaren op deze gebiedsontwikkelingen of dit nieuwe beleid de transitie van bestaande regels zou kunnen vertragen. 2.1 Wanneer het budget niet volledig gebruikt wordt, verwerken we dit in de P&C documenten. De raming van het benodigde budget is gebaseerd op het nu voorliggende transitieplan en de in het afgelopen jaar opgedane kennis en ervaring. Alhoewel dit zorgvuldig is gedaan, blijft het een inschatting en is er nog veel onzeker en onduidelijk. Daarom is het voorstel om de voor de transitie benodigde financiële middelen, net als het transitieplan zelf, regelmatig te evalueren. Daarom ramen we nu ook de extra personele belasting tot en met 2027.

De periode vanaf 2028 tot en met 2032 is nu nog te onzeker en wordt op een later moment beschouwd. Wij informeren u over eventuele wijzigingen via de reguliere P&C-cyclus. Uitvoering/vervolgstappen Het Transitieplan zal, vóór behandeling in de commissievergadering van 28 november, worden toegelicht in een commissiebijeenkomst Samen wonen op 20 november 2024. Na vaststelling van het transitieplan gaan we verder met het opstellen van een basis-omgevingsplan. Deze zal als eerste wijziging van het omgevingsplan aan uw gemeenteraad ter vaststelling worden aangeboden. Naar verwachting is dat in de eerste helft van 2025. Voor verdere uitleg daarover zie het bijgevoegde Transitieplan. Evaluatie/monitoring De transitie is een dynamisch proces. De transitieperiode is namelijk lang en de landelijke voorziening Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) is nog volop in ontwikkeling. Bovendien is de opgave waar we voor staan enorm. Dit maakt dat we op dit moment nog niet alles kunnen voorzien. Daarom houden we uw gemeenteraad jaarlijks in het vierde kwartaal via een raadsinformatiebrief op de hoogte van de voortgang, nieuwe inzichten en eventuele aanpassingen van het transitieplan. Zo houden we grip op de opgave en planning en kunnen we bijsturen waar dat nodig is. Financiën Hieronder een toelichting op het voor de transitie van het omgevingsplan benodigde budget.

De middelen hiervoor komen deels uit eerder beschikbaar gesteld loonkostenbudget voor de regelanalist 3/5

en specialist DSO (Digitaal Stelsel Omgevingswet) en deels uit het structureel beschikbare budget 'Bestemmingsplannen'. Verder komt een deel van de middelen uit het budget 'Implementatie Omgevingswet'. 2025

2026

2027

Benodigd budget voor Transitie Omgevingsplan

745.000

800.000

800.000

Beschikbaar loonkostenbudget voor regelanalist en specialist DSO

126.500

126.500

126.500

Beschikbaar budget Implementatie Omgevingswet

170.700

95.700

95.700

Inzet budget Bestemmingsplannen

45.800

45.800

45.800

Extra budget voor Transitie Omgevingsplan (afgerond naar beneden)

400.000

530.000

530.000

Juridische zaken Het transitieplan zelf heeft geen juridische consequenties. De juridische consequenties van het niet halen van de deadline van 1 januari 2032 zijn beschreven in argument 1.2. Duurzaamheid en Ecologie In een omgevingsplan worden meer onderwerpen geregeld dan in een bestemmingsplan. Het omgevingsplan bevat namelijk regels over ‘de fysieke leefomgeving’ en niet slechts (zoals bestemmingsplannen) de regels die nodig zijn ten behoeve van ‘een goede ruimtelijke ordening’. Een goed gestructureerd en doordacht omgevingsplan en inhoudelijke kennis hierover in de organisatie zijn belangrijk voor een duurzaam beheer van het omgevingsplan in de toekomst. Inclusiviteitstoets In hoofdstuk 6 van het transitieplan beschrijven we onze werkwijze met betrekking tot toepasbare regels. Toepasbare regels zijn begrijpelijke vertalingen van de juridische regels uit het omgevingsplan in vragenbomen voor initiatiefnemers. Het doel van toepasbare regels is het verbeteren van het dienstverleningsniveau. Wij kiezen ervoor om bij het verhuizen van juridische regels naar het permanente omgevingsplan ook na te denken over de toepasbaarheid daarvan. Dit leidt tot duidelijkere regels die makkelijk te lezen en te begrijpen zijn en komt daarmee de inclusiviteit ten goede.

Communicatie/participatie na besluitvorming Het transitieplan is een intern document en daarom geen onderwerp van participatie.

Burgemeester en wethouders van Ridderkerk, de secretaris,

de burgemeester,

mw. M. Kitselar

dhr. C.A. Oosterwijk

Bijlagen 1. Transitieplan Ridderkerk 2024

4/5

CONCEPT RAADSBESLUIT Onderwerp: Transitieplan Ridderkerk 2024

Gemeenteraad: 12 december 2024

Zaaknummer:

Commissie samen wonen 28 november 2024

De raad van de gemeente Ridderkerk, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders op 5 november 2024,

BESLUIT: 1. Het Transitieplan Ridderkerk, versie 2024, vast te stellen.

2. Voor het uitvoeren van het transitieplan in 2025, 2026 en 2027 een extra budget van respectievelijk € 400.000, € 530.000 en € 530.000 beschikbaar te stellen en dit te verwerken in de P&C documenten.

5/5