Voorstel Gemeenschappelijke Regeling Beschermd wonen.pdf

Raadsvoorstel Onderwerp: Gemeenschappelijke Regeling Beschermd wonen

College van burgemeester en wethouders 15 november 2022

Zaaknummer 624208

Portefeuillehouder E.M. Piena

Commissie Samen leven 1 december 2022

Openbaar

E-mailadres opsteller: r.ditvoorst@bar-organisatie.nl

Gemeenteraad 15 december 2022

Geadviseerd besluit 1. Het college toestemming te verlenen tot het treffen van de gemeenschappelijke regeling Beschermd wonen regio Rotterdam. 2. Geen zienswijze in te dienen op de gemeenschappelijke regeling Beschermd wonen regio Rotterdam.

1/6

Raadsvoorstel Inleiding Op 27 januari van dit jaar heeft uw raad het Regionale Beleidsplan Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen 2022-2026 vastgesteld. In hoofdstuk 12 van dit beleidsplan over de governance is de voorkeur voor een gemeenschappelijke regeling uitgesproken met ingangsdatum van 1-1-2023. Hiervoor zal, conform dit beleidsplan, aan alle gemeenteraden in de regio toestemming worden gevraagd. Beoogd effect Met het aangaan van de gemeenschappelijke regeling (GR) Beschermd wonen Regio Rotterdam willen wij de bestaande regionale samenwerking bestendigen en formaliseren om daarmee te zorgen voor een kwalitatief goede en efficiënte uitvoering van de gemeentelijke taken en om invulling te geven aan de wettelijke verplichting tot regionale samenwerking. Relatie met beleidskaders Dit voorstel is een nadere uitwerking van hoofdstuk 12 van het Regionale Beleidsplan Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen 2022-2026. Tevens sluit het aan op de Beleidsnota Integraal Beleid Sociaal Domein 2021. Argumenten 1.1 We borgen de kwaliteit van het aanbod beschermd wonen In Ridderkerk is er een relatief klein aantal inwoners dat beschermd woont. Samenwerking in de regio en voortzetting van de uitvoering bij de gemeente Rotterdam is belangrijk om de kwaliteit van de uitvoering te borgen en niet onnodige uitvoeringskosten te hoeven maken. De huidige samenwerking verloopt goed.

Door deze samenwerking voort te zetten kunnen we in de regio, en dus voor Ridderkerk, ervoor zorgen dat het aanbod beschermd wonen aansluit bij de behoefte van de inwoners en we kwalitatief goede aanbieders aan ons binden. Het schetsen van duidelijke kaders in een gemeenschappelijke regeling is hiervoor noodzakelijk. De portefeuillehouders van de gemeenten in onze regio hebben allen ingestemd met de voortzetting van de bestaande samenwerking in een gemeenschappelijke regeling. 1.2 Toestemming van uw raad is vereist Op grond van artikel 1, lid 4 Wet gemeenschappelijke regelingen kan het college pas de regeling vaststellen nadat uw gemeenteraad hiervoor toestemming heeft verleend. Uw gemeenteraad kan de toestemming (uiteindelijk) slechts onthouden wegens strijd met recht of het algemeen belang. 1.3 Het Rijk en de VNG verplichten gemeenten tot een samenwerking betreffende beschermd wonen Op 26 juni 2020 stemden gemeenten in VNG-verband in met de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO) voor beschermd wonen. De NvO geeft richting aan de samenwerking tussen gemeenten bij het organiseren en inkopen van beschermd wonen. Gemeenten worden hiermee verplicht om samen te werken in een regio. Binnen de huidige regio werkt de samenwerking goed. Het is daarom logisch om in dit verband de samenwerking voort te zetten.

Als Ridderkerk niet bij de huidige regio Rotterdam als samenwerkingsgebied aan wil sluiten dan zal het moeten kijken naar andere samenwerkende gemeenten, omdat zelfstandige uitvoering ervan niet mogelijk is. 1.4 Beschermd wonen is een gedecentraliseerde gemeentelijke taak In een GR maken de gemeenten in de regio afspraken over publiekrechtelijke taken en bevoegdheden. 1.5 Een lichte GR is op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen een passende vorm om de samenwerking vast te leggen Omdat het om afspraken gaat tussen gemeenten en het gaat om de uitvoering van een publieke taak is het logisch om het in een GR vorm te geven. Daarmee is het ‘zwaarder’ dan een ondertekend convenant. 1.6 Door de samenwerking in een GR vast te leggen wordt tevens de noodzakelijke democratische legitimiteit gerealiseerd

2/6

Want ook bij een lichte GR, zoals de voorliggende, is toestemming van de gemeenteraden vereist. Ook wordt de GR gepubliceerd conform de vereisten aan gemeentelijke regelgeving waarmee wordt voldaan aan vereisten van transparantie en kenbaarheid voor inwoners. 2.1 Uw raad heeft het recht een zienswijze in te dienen Artikel 1, lid 3 Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) geeft per 1-7-2022 gemeenteraden de mogelijkheid om een zienswijze te geven op het ontwerp van de regeling. Dat kan zowel als uw raad toestemming verleent aan het college voor het treffen van de regeling als wanneer uw raad geen toestemming verleent. Dat laatste kan alleen bij zeer dringende redenen, zoals het schaden van het algemeen belang. Over de inhoud van de gemeenschappelijke regeling heeft uitvoerige afstemming in de regio plaatsgevonden (ambtelijk en bestuurlijk). De huidige samenwerking verloopt goed en de werkwijze verandert ook niet. Een GR is een passende vorm om de afspraken vast te leggen. Overleg gevoerd met Op 28 september 2022 is de voorliggende regeling voor de GR in het regionale bestuurlijke overleg besproken. Alle portefeuillehouders hebben met de voorliggende GR ingestemd. In mei vorig jaar zijn er regionale webinars voor klantenraden en gemeenteraadsleden georganiseerd waarbij ook de samenwerkingsvorm is besproken.

Dit is ook bij de commissie in januari met betrekking tot het regionale beleidsplan besproken. In juli 2022 is er een regionaal webinar voor klantenraden gehouden over de stand van zaken rondom beschermd wonen en de GR. Omdat het besluit tot een GR een collegebevoegdheid is en de huidige samenwerking in deze GR wordt geformaliseerd en gecontinueerd is er geen advies aan de klantenraden gevraagd. Op 5 en 7 oktober is er een regionaal webinar voor raadsleden hierover gehouden. Kanttekeningen 2.1 Het indienen van een zienswijze kan de inwerkingtreding van de gemeenschappelijke regeling vertragen In regionaal overleg is afgesproken om de gemeentelijke besluitvorming in 2022 af te ronden. Als uw gemeenteraad een zienswijze indient zal deze in regionaal verband worden besproken. Bij voorgestelde wijzigingen in de regeling zal de portefeuillehouder dan moeten onderzoeken of er bij de andere gemeenten genoeg draagvlak is om de mutaties door te voeren in de tekst van de gemeenschappelijke regeling. 2.2 De gemeenschappelijke regeling hoeft nog niet per 1 januari 2023 in werking te treden Dat is omdat de inwerkingtreding van het nieuwe verdeelmodel en het woonplaatsenbeginsel opnieuw met 1 jaar is uitgesteld tot 1-1-2024. De huidige afspraken hebben daarmee rekening gehouden. Verder uitstel is daarom niet nodig en onwenselijk vanwege de voorbereidingen die nu al zijn gedaan.

Uitvoering/vervolgstappen Zodra de colleges van alle gemeenten in de regio de GR hebben vastgesteld zullen deze en het mandaatbesluit worden gepubliceerd. Evaluatie/monitoring Elke 4 jaar wordt deze GR geëvalueerd. Daarnaast vindt er minimaal 1 x per maand een ambtelijk overleg plaats, 4 x per jaar bestuurlijk overleg en wordt er elke 4 jaar een beleidsplan opgesteld en een 2-jaarlijks werkplan. Financiën Tot en met 2023 ontvangt de gemeente Rotterdam de Rijksmiddelen voor beschermd wonen in de regio. Voor 2023 zijn er dus nog geen financiële gevolgen voor onze gemeente. Met ingang van 2024 start de decentralisatie van de financiële middelen naar alle gemeenten van 10% van het totaal per jaar, gedurende 10 jaar (een ingroeipad van 10 jaar). Daarvan wordt ongeveer 90% door alle gemeenten gebruikt voor de kosten voor beschermd wonen in de regio en 10% voor de ontwikkeling en bekostiging van lokaal beleid, zoals beschermd thuis. Uit de meerjarenraming van de gemeente Rotterdam van augustus 2022 blijkt dat wij de komende jaren uitkomen met de beschikbare middelen. In de eerste jaren wordt er een overschot verwacht en

3/6

met ingang van 2030 zou er een tekort kunnen gaan ontstaan dat naar rato wordt verdeeld over de deelnemende gemeenten. Daarbij zijn uitgaven van ongeveer 1 miljoen euro opgenomen die hoogstwaarschijnlijk ten laste gaan komen van de Wet langdurige zorg in plaats van de Wmo beschermd wonen. Een eventueel tekort of overschot wordt verrekend naar rato van de financiële inbreng van deelnemende gemeenten. De komende jaren werken we aan het voorkomen van een tekort. Dit kan door het beter organiseren van psychische ondersteuning thuis en in de wijk, beschermd thuis in te zetten als nieuwe voorziening, optimale doorstroom in de keten te bevorderen en efficiënt en effectief samen te werken. In de kadernota voor het jaar 2024 wordt een voorstel gedaan met betrekking tot de te ontvangen Rijksmiddelen en de overheveling naar de gemeente Rotterdam. Juridische zaken Juridische dienstverlening heeft geadviseerd om het college een apart besluit te laten nemen voor het verlenen van mandaten aan de centrumgemeente Rotterdam, naast de mandaten in de GR. De reden hiervoor is dat "het mandaatbesluit” (zie bijlage) ruimer is dan de taken die beschreven worden in artikel 4 van de gemeenschappelijke regeling en sluit daardoor beter aan bij de huidige mandaten die aan de gemeente Rotterdam voor het laatst zijn verleend medio maart 2022.

Als we te weinig mandaten verlenen kan de rechtsgeldigheid van besluiten en rechtshandelingen worden aangevochten. Hetgeen wij juist willen voorkomen. Daarom zijn o.a. publiekrechtelijke bevoegdheden en de privaatrechtelijke volmachten ook verder uitgeschreven (nemen procesbesluiten, aanbesteden, gunnen, aangaan van dienstverleningsovereenkomsten, nakoming, ingebrekestelling ed.). De strekking van artikel 4d en de toelichting is dat bezwaar wel door de gemeente Rotterdam wordt voorbereid, maar dat de gemeente Ridderkerk zelf het besluit op bezwaar neemt. Dat besluit kan afwijken van het geadviseerde besluit door de gemeente Rotterdam. Juridisch gezien is het mogelijk om dit ook in het artikel duidelijker op te nemen, hoewel daar door de regio niet voor is gekozen. Dit kan ook na de tot standkoming van de GR nogmaals worden bekeken en het college zal hier dan ook aandacht voor vragen. In de uitvoering is de beoogde werkwijze – voorbereiding door Rotterdam en beslissing door de regiogemeente – al geborgd, en deze zal met deze GR niet worden veranderd. Duurzaamheid N.v.t. Inclusiviteitstoets N.v.t. Communicatie/participatie na besluitvorming De gemeente Rotterdam zal de GR publiceren.

Burgemeester en wethouders van Ridderkerk, de secretaris,

de burgemeester,

dhr. H.W.J. Klaucke

mw. A. Attema

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5.

1. Gemeenschappelijke Regeling Beschermd Wonen Ridderkerk def.docx 2. Artikelgewijze toelichting Gemeenschapelijke regeling beschermd wonen def.docx 3. Meerjarenprognose beschermd wonen.pdf 4. Mandaatbesluit BW RK voor gemeente Rotterdam 2023.pdf 5. Regionaal beleidsplan MO en beschermd wonen 2022-2026.pdf

4/6

5/6

CONCEPT RAADSBESLUIT Onderwerp: Gemeenschappelijke Regeling Beschermd wonen

Gemeenteraad: 15 december 2022

Zaaknummer: 624208

Commissie samen leven 1 december 2022

De raad van de gemeente Ridderkerk, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders op 15 november 2022, gelet op Wet gemeenschappelijke regeling. Regionaal beleidsplan maatschappelijke opvang en beschermd wonen 2022-2026.;

BESLUIT: 1. Het college toestemming te verlenen tot het treffen van de gemeenschappelijke regeling Beschermd wonen regio Rotterdam.

2. Geen zienswijze in te dienen op de gemeenschappelijke regeling Beschermd wonen regio Rotterdam.

6/6