Onderzoeksplan 2026 - doelmatigheid en doeltreffendheid Ridderkerk.pdf

Onderzoeksplan 2026 Onderzoeksplan onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid conform Gemeentewet artikel 213a Gemeente Ridderkerk

Opdrachtgever: College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Ridderkerk Uitgevoerd door:

Team Control Datum: November 2025

1. Inleiding In artikel 213a van de Gemeentewet is de eigen onderzoeksfunctie van het college geregeld. Het artikel luidt als volgt: Lid 1: Het college verricht periodiek onderzoek naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid van het door hem gevoerde bestuur. De raad stelt bij verordening regels hierover. Lid 2: Het college brengt schriftelijk verslag uit aan de raad van de resultaten van de onderzoeken. Lid 3: Het college stelt de rekenkamer tijdig op de hoogte van de onderzoeken die hij doet instellen en zendt haar een afschrift van een verslag als bedoeld in het tweede lid. De raad heeft invulling aan de wet gegeven met het vaststellen van de Verordening onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid van de gemeente Ridderkerk. Deze verordening bepaalt dat het college jaarlijks: • de doelmatigheid van (onderdelen van) de klantengroepen/teams van de gemeente en de uitvoering van taken door de gemeente onderzoekt. • de doeltreffendheid van minimaal 1 programma en/of paragraaf van de begroting en jaarstukken of delen daarvan onderzoekt. Tevens stelt de verordening dat het college ieder jaar uiterlijk met de aanbieding van de ontwerpbegroting voor het daaropvolgende jaar een onderzoeksplan naar de raad stuurt van de in het daarop volgende jaar te verrichten interne onderzoeken naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid.

Dit is voor gemeente Ridderkerk het onderzoeksplan voor 2026.

2. Definities Doelmatigheid wordt gedefinieerd als de mate waarin de gewenste prestaties en beoogde maatschappelijke effecten worden gerealiseerd met een zo beperkt mogelijke inzet van middelen, of dat met de beschikbare middelen zo veel mogelijk resultaat wordt bereikt. Doeltreffendheid staat voor de mate waarin de gewenste prestaties en beoogde maatschappelijke effecten van het beleid daadwerkelijk worden behaald.

Auteur

Datum

Versie

Rapportnaam

Pagina

Team Concerncontrol

November 2025

1.2

Onderzoeksplan 213a 2026

pagina 2 van 5

3. Taakverdeling Onderstaand staat de vaste bestuurlijke cyclus, met daarbij de verantwoordelijke: 1.

2. 3.

Planning en begroting: de concerncontroller Ridderkerk coördineert jaarlijks de opstelling van een onderzoeksplan, biedt het onderzoeksplan aan bij het college en zorgt dat een overzicht van de onderzoeken in de begroting wordt opgenomen. Tevens worden de raad en de Rekenkamer geïnformeerd. De concerncontroller van de gemeente is ambtelijk opdrachtgever aan het team Control van de DBP die opdrachtnemer is. Uitvoering: team Control binnen DBP voert in opdracht van de concerncontroller de daadwerkelijke onderzoeken uit en levert eindrapporten op met bevindingen en aanbevelingen. Bestuurlijke afhandeling en verantwoording: het college neemt kennis van de resultaten. Op basis daarvan stelt het college, indien nodig, een plan van verbetering op en neemt de benodigde organisatorische maatregelen.

De eindrapporten en de bijbehorende plannen van verbetering worden vervolgens ter kennisgeving aan de gemeenteraad aangeboden. Daarmee wordt voldaan aan de wettelijke plicht om transparant en aantoonbaar te werken aan een doelmatiger en doeltreffender bestuur.

4. Beschikbare FTE Het is belangrijk om te realiseren dat ondanks dat de verordeningen van de 3 gemeenten op punten afwijken en ieder een eigen onderzoeksplan en eigen eindrapporten ontvangen, in het kader van efficiëntie het uitgangspunt blijft dat er zoveel mogelijk uniformiteit, consistentie en gezamenlijkheid wordt gezocht. Binnen team Control is voor het uitvoeren en begeleiden van onderzoeken, maximaal 0,5 fte (voor drie gemeenten) beschikbaar. In het kader van de bezuinigingsmaatregelen bij de begroting 2026 is hierop ingezet en is dit bestuurlijk afgestemd, waarbij ook is besloten om het karakter van het onderzoek van meer wetenschappelijk naar meer een performance onderzoek te verschuiven. Het college kan in voorkomende gevallen ook aan de concerncontroller van de gemeente opdracht geven om onderzoeken uit te voeren ten behoeve van de eigen gemeente. Deze onderzoeken vallen buiten de in dit onderzoeksplan genoemde onderzoeken die vanuit team Control worden uitgevoerd. Ook kan op basis van maatwerk onderzoek worden uitbesteed.

5. Onderzoeken Voor 2026 gaan de volgende onderzoeken uitgevoerd worden:

Onderzoek 1: De gemeentelijke crisisbeheersing Onder crisisbeheersing wordt verstaan het geheel van maatregelen, processen en verantwoordelijkheden waarmee de gemeente zich voorbereidt op, reageert op en herstelt van (mogelijke) crisissen en incidenten.

Auteur

Datum

Versie

Rapportnaam

Pagina

Team Concerncontrol

November 2025

1.2

Onderzoeksplan 213a 2026

pagina 3 van 5

Het onderzoek betreft zowel de bestuurlijke aansturing als de ambtelijke uitvoering van deze taken, en richt zich op de organisatie, voorbereiding en uitvoering hiervan in de periode vanaf 1 januari 2024 tot op heden. Ook eventuele samenwerkingen met bijv. de Veiligheidsregio worden in het onderzoek betrokken voor zover deze de gemeentelijke verantwoordelijkheden raakt. De centrale onderzoeksvraag is: In hoeverre is de crisisorganisatie doelmatig en doeltreffend georganiseerd en uitgevoerd om adequaat te reageren op potentiële crises? En de volgende deelvragen zijn daar vooralsnog bij opgesteld: 1. Welke beheersmaatregelen zijn ingeregeld? 2. Zijn deze effectief? En worden deze effectief uitgevoerd? 3. Is de samenwerking met partners adequaat? 4. Hoe wordt de PDCA-cyclus toegepast om de doelmatigheid en doeltreffendheid van de gemeentelijke crisisorganisatie als systeem te waarborgen en te verbeteren? 5. Worden evaluaties van oefeningen en incidenten effectief gebruikt om beleid bij te stellen? De deelvragen worden in de eerste fase van het onderzoek met de concerncontrollers verder in detail besproken, uitgewerkt en vastgesteld. Documentanalyse en interviews met betrokken medewerkers en functionarissen vormen de kern van de aanpak, waarbij resultaten worden getoetst aan wetgeving en gemeentelijke beleidsdocumenten.

Onderzoek 2: Subsidiewerving Hier gaat het om de gemeentelijke processen en organisatie rondom het werven van subsidies, inclusief beleidsmatige keuzes, interne coördinatie, en externe samenwerking met subsidieverstrekkers. Het onderzoek betreft alle typen subsidies, maar eventueel niet diegene die (volledig) worden beheerd door derden. En ook hier gaat het om de periode vanaf 1 januari 2024 tot op heden. De centrale onderzoeksvraag is: wordt het proces van subsidiewerving doelmatig en doeltreffend uitgevoerd? En de volgende deelvragen zijn daar vooralsnog bij opgesteld: 1. Zijn verantwoordelijkheden, rollen en taken rondom subsidiewerving duidelijk en gestructureerd vastgelegd? 2. Worden verantwoordelijkheden, rollen en taken in de praktijk adequaat georganiseerd en nageleefd? 3. Zijn er binnen of buiten de organisatie alternatieve werkwijzen die kunnen bijdragen aan een doelmatiger en effectievere uitvoering? De deelvragen worden in de eerste fase van het onderzoek met de concerncontroller van de gemeente verder in detail besproken, uitgewerkt en vastgesteld. Documentanalyse, analyse van wetgeving (landelijk en lokaal) en interviews met betrokken medewerkers en functionarissen vormen de kern van de aanpak.

Auteur

Datum

Versie

Rapportnaam

Pagina

Team Concerncontrol

November 2025

1.2

Onderzoeksplan 213a 2026

pagina 4 van 5

6. Vervolgonderzoeken Het kan naar aanleiding van een uitgevoerd onderzoek in bepaalde situaties zinvol (of zelfs noodzakelijk) zijn, om een jaar (minimaal 1 jaar) na het afronden van het hoofdonderzoek een vervolgonderzoek uit te voeren, om na te gaan in hoeverre aanbevelingen zijn opgevolgd en verbeteringen zijn gerealiseerd. De resultaten van de onderzoeken van 2025 geven geen aanleiding om een dergelijk vervolgonderzoek in 2026 te laten plaatsvinden.

7. Planning De planning is in grote lijnen als volgt: Actie Voorbereiden onderzoeksopzet Uitvoeren onderzoek Aanbieden rapportage aan college

Periode Kwartaal 1 Kwartaal 2 en 3 November

Auteur

Datum

Versie

Rapportnaam

Pagina

Team Concerncontrol

November 2025

1.2

Onderzoeksplan 213a 2026

pagina 5 van 5