Jaarverslag bezwaarschriften 2024 Ridderkerk.pdf
Tekst van het document
Aan de raad Aan het college van burgemeester en wethouders Aan de burgemeester
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 Commissie bezwaarschriften Secretariaat van de Commissie bezwaarschriften
Voorwoord Voor u ligt het Jaarverslag bezwaarschriften 2024 van de gemeente Ridderkerk. In dit jaarverslag doen de Commissie bezwaarschriften en het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften verslag van de in 2024 verrichte werkzaamheden. Het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften is in 2024 ondergebracht bij het team Juridische Dienstverlening. Er is nog wel enige tijd noodgedwongen gewerkt met inhuur-secretarissen en er is een nieuwe secretaris ingewerkt. Het uitbrengen van het jaarverslag over 2023 heeft vertraging opgelopen, waardoor het jaarverslag over 2024 vrij kort na de aanbieding van het verslag over 2023 komt. De Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat hebben, evenals voorgaande jaren, bezwaarschriften op allerhande terreinen behandeld. Daarbij vervullen zij een onafhankelijke rol van raad, college en burgemeester. De commissie en haar secretariaat willen alle betrokkenen bij het bezwaarproces bedanken voor hun inhoudelijke bijdrage en de prettige samenwerking. 19 maart 2025 Namens de Commissie bezwaarschriften,
Namens het secretariaat,
de heer mr. Rens C.J. van den Berg
de heer Youri Verburgh LLB
voorzitter
secretaris
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 1
Inhoud Voorwoord .............................................................................................................................................. 1 1 Bezwaarprocedure ............................................................................................................................... 3 1.1 Algemene aspecten van de bezwaarprocedure ............................................................................ 3 1.2 Kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren ......................................................................................... 5 1.3 Ambtelijk horen ............................................................................................................................. 5 1.4 Commissie bezwaarschriften......................................................................................................... 6 1.5 Na de bezwaarprocedure .............................................................................................................. 7 2 Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat .............................................................................. 7 2.1 Samenstelling Commissie bezwaarschriften ................................................................................. 7 2.2 Samenstelling secretariaat van de Commissie bezwaarschriften .................................................
8 3 Binnengekomen bezwaarschriften ....................................................................................................... 8 4 Uitgebrachte adviezen.......................................................................................................................... 9 4.1 Uitgebrachte adviezen 2024 en voorgaande jaren ....................................................................... 9 4.2 Adviezen om het bestreden besluit te herroepen ...................................................................... 10 5 Afdoening bezwaarschriften .............................................................................................................. 11 5.1 Beslissingen op bezwaar en intrekkingen ................................................................................... 11 5.2 Doorlooptijd van de bezwaarprocedure ..................................................................................... 13 5.3 Onderwerpen van de beëindigde bezwaarprocedures ............................................................... 15 5.4 Ambtelijke behandeling .............................................................................................................. 16 6 Aanbevelingen van de commissie ...................................................................................................... 17
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 2
1 Bezwaarprocedure Bezwaar is een vorm van verlengde besluitvorming: het doel van de bezwaarprocedure is dat het beslissende bestuursorgaan zijn eigen besluit heroverweegt. Tegen veel besluiten van het college en de burgemeester staat bezwaar open. Ook is het mogelijk om tegen enkele besluiten van de raad bezwaar te maken. Een beslissing op bezwaar kan op drie manieren worden voorbereid: –
verkorte behandeling omdat het bezwaar kennelijk niet-ontvankelijk is;
–
ambtelijk horen;
–
advisering door de Commissie bezwaarschriften.
Deze procedures worden in de hiernavolgende paragrafen toegelicht. De bezwaarprocedure wordt geregeld in de Algemene wet bestuursrecht en de Verordening bezwaarschriften Ridderkerk, een gezamenlijke regeling van de raad, het college en de burgemeester.
1.1 Algemene aspecten van de bezwaarprocedure Een bezwaarschrift kan binnenkomen via de post of een formulier op de gemeentelijke website. Het is niet mogelijk om per e-mail bezwaar te maken, omdat dan niet voldoende de identiteit van de bezwaarmaker kan worden vastgesteld. Als een burger toch bezwaar maakt via e-mail, dan krijgt deze de gelegenheid om op een juiste manier bezwaar te maken (zie ook de volgende paragraaf). Een binnengekomen bezwaarschrift wordt zo snel mogelijk doorgestuurd naar het secretariaat. Het secretariaat doet de intake van het bezwaar: een eerste wettelijke toets vindt plaats en het secretariaat beoordeelt de ontvankelijkheid en welke procedure het bezwaar moet doorlopen. Gedurende het hele proces houdt het secretariaat regie. Hoewel het secretariaat bestaat uit ambtenaren, functioneren zij, met betrekking tot hun secretariaatswerkzaamheden, onafhankelijk van de organisatie. In de Verordening bezwaarschriften Ridderkerk is opgenomen dat zij voor hun secretariaatswerkzaamheden uitsluitend verantwoording afleggen aan de commissie. Bezwaarmaker en andere belanghebbenden worden in de gelegenheid gesteld om te worden gehoord. Zij kunnen dan hun standpunten toelichten. Ook de vertegenwoordiger van de raad, het college of de burgemeester kan zijn of haar standpunt kenbaar maken. Voorafgaand aan de hoorzitting krijgen betrokkenen het procesdossier toegestuurd.
Daarin zit ook een verweerschrift: een eerste reactie van het beslissende bestuursorgaan op het bezwaar. In sommige gevallen wordt een bezwaar aangehouden, bijvoorbeeld naar aanleiding van een hoorzitting. Er kan dan nader onderzoek gedaan worden, er kunnen nieuwe gegevens aangeleverd worden, of partijen proberen gezamenlijk tot een oplossing te komen. De bezwaarprocedure ligt dan
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 3
tijdelijk stil. Voor aanhouding moeten in beginsel alle partijen toestemming geven. Dat is alleen anders wanneer dat nodig is voor het naleven van wettelijke voorschriften. Tijdens de bezwaarprocedure wordt het bestreden besluit volledig heroverwogen. Dat betekent dat niet alleen naar de bezwaargronden wordt gekeken. Van belang is of een bestreden besluit in strijd is met wet- en regelgeving (‘rechtmatig’) en of het bestreden besluit beleidsmatig wenselijk is en het beoogde doel bereikt (‘doelmatig’). Dat is een belangrijk verschil met toetsing door de rechter: die kijkt voornamelijk naar de rechtmatigheid van een besluit. De bezwaarprocedure eindigt met een beslissing op bezwaar of de intrekking van het bezwaar. Als het bezwaarschrift wordt ingetrokken, eindigt de bezwaarprocedure direct. Als een bezwaar wordt ingetrokken, dan is veelal tussentijds een nieuw besluit genomen dat aan de bezwaren tegemoetkomt. Ook komt voor dat na nadere uitleg van de gemeente het bezwaar wordt ingetrokken. Een beslissing op bezwaar kan drie uitkomsten inhouden, ook wel ‘dictum’ genoemd:
het bezwaar is niet-ontvankelijk: Het bezwaar wordt niet inhoudelijk in behandeling genomen omdat het niet voldoet aan de wettelijke vereisten. Als het bezwaar ‘kennelijk’ niet-ontvankelijk is, dan wordt de zaak verkort afgedaan (zie volgende paragraaf).
het bestreden besluit blijft in stand: Kortheidshalve vaak ‘bezwaar ongegrond’ genoemd. Soms heeft een bezwaarmaker wel op onderdelen gelijk, bijvoorbeeld als het bestreden besluit onvoldoende is gemotiveerd. Met een nadere motivering kan het bestreden besluit dan toch in stand blijven.
het bestreden besluit wordt (gedeeltelijk) herroepen: Kortheidshalve vaak ‘bezwaar gegrond’ genoemd. Het bestreden besluit kan niet in stand blijven omdat dat onrechtmatig of ondoelmatig is. Vaak moet dan ook een ander, vervangend, besluit worden genomen. Soms kan worden volstaan met een ‘kale’ herroeping: het bestreden besluit wordt dan herroepen zonder dat een vervangend besluit wordt genomen.
De beslistermijn begint zes weken na het nemen van het bestreden besluit. De beslistermijn voor het besluit op bezwaar is zes weken voor bezwaarzaken zonder Commissie bezwaarschriften en twaalf weken voor bezwaarzaken die aan de (reguliere) Commissie bezwaarschriften worden voorgelegd. In beide gevallen kan de beslistermijn worden verdaagd met zes weken. Tijdens de bezwaarprocedure blijft het bestreden besluit geldig. Voor spoedeisende gevallen kan de bezwaarmaker de rechtbank verzoeken het bestreden besluit tijdens de bezwaarprocedure op te schorten (‘voorlopige voorziening’). Bij de behandeling van bezwaren, en ook in dit jaarverslag, wordt onderscheid gemaakt tussen algemene zaken en sociale zaken. Sociale zaken zijn zaken uit het sociaal domein, bijvoorbeeld over de Participatiewet, de Jeugdwet en leerlingenvervoer. Algemene zaken zijn alle overige zaken.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 4
In de volgende paragrafen worden de verschillende procedures toegelicht.
1.2 Kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren Bezwaarschriften moeten aan een aantal wettelijke vereisten voldoen. Als een bezwaarschrift niet voldoet aan die wettelijke vereisten, dan krijgt de bezwaarmaker een brief met uitleg aan welk wettelijk vereiste niet is voldaan en een termijn van twee weken om dat te herstellen. Op verzoek kan ook een langere termijn worden gegeven. Veel voorkomende gebreken zijn: –
het ontbreken van een handtekening;
–
het ontbreken van bezwaargronden;
–
bezwaar maken via e-mail (alleen per post of via de website is mogelijk);
–
te laat bezwaar maken (zonder dat deze termijnoverschrijding verschoonbaar is, wat zelden voorkomt);
–
het ontbreken van een machtiging (als namens een ander bezwaar wordt gemaakt);
–
het ontbreken van een uittreksel uit het Handelsregister (bij bezwaar namens organisaties).
Daarnaast moeten naam en adres van de bezwaarmaker op het bezwaarschrift staan. Het komt zelden voor dat aan dit wettelijke vereiste niet wordt voldaan. Als de bezwaarmaker het gebrek niet herstelt, dan is het bezwaar ‘kennelijk niet-ontvankelijk’. Dat betekent dat het bezwaar niet inhoudelijk in behandeling wordt genomen en zonder hoorzitting wordt afgedaan. De Commissie bezwaarschriften adviseert niet over deze bezwaren. De beslissing op bezwaar, waarin het bezwaar kennelijk niet-ontvankelijk wordt verklaard, wordt opgesteld door een secretaris. Soms wordt bezwaar gemaakt, terwijl het niet mogelijk is om bezwaar te maken, bijvoorbeeld tegen een aanvraag. Omdat dit gebrek niet hersteld kan worden, volgt geen mogelijkheid om het gebrek te herstellen. Deze bezwaren worden direct kennelijk niet-ontvankelijk verklaard. In de regel wordt aan de indiener wel een inhoudelijke reactie gegeven.
1.3 Ambtelijk horen Een deel van de bezwaarzaken wordt ambtelijk behandeld. In dat geval worden bezwaarmakers ambtelijk gehoord door een secretaris van de Commissie bezwaarschriften. Dit is over het algemeen telefonisch, maar kan ook op het gemeentehuis. In sommige gevallen is ook een medewerker bezwaar en beroep aanwezig, die het standpunt van het college verder kan toelichten. Na het hoorgesprek stelt de secretaris een conceptbeslissing op het bezwaar op, die wordt afgestemd met de medewerker bezwaar en beroep.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 5
In de Regeling ambtelijk horen Ridderkerk 2019 (inmiddels opgenomen in de Regeling bezwaarschriften Ridderkerk) heeft het college categorieën bezwaarzaken aangewezen die ambtelijk worden behandeld. Het gaat veelal om zaken uit het sociale domein die inhoudelijk weinig complex zijn en waarbij weinig tot geen beleidsvrijheid bestaat. Voordelen van ambtelijk horen zijn de snellere afdoeningstermijn, de flexibiliteit bij het plannen van een hoorgesprek, en de minder formele setting tijdens het hoorgesprek. In alle gevallen kan ervoor worden gekozen een zaak toch voor te leggen aan de Commissie bezwaarschriften. Het eindoordeel daarvoor ligt bij de secretaris van de Commissie bezwaarschriften.
1.4 Commissie bezwaarschriften Op grond van artikel 84 van de Gemeentewet en artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht kunnen de raad, het college en de burgemeester een commissie instellen die adviseert over de op bezwaarschriften te nemen besluiten. De raad, het college en de burgemeester hebben geruime tijd geleden al besloten gezamenlijk zo’n commissie in te stellen. Een en ander is geregeld in de Verordening bezwaarschriften Ridderkerk. De commissie houdt wekelijks een hoorzitting, afwisselend over algemene en sociale zaken. Hoorzittingen over sociale zaken zijn niet openbaar, hoorzittingen over algemene zaken zijn in de regel wel openbaar. Openbare hoorzittingen worden aangekondigd op de gemeentelijke website. Tijdens de hoorzitting krijgen alle partijen de gelegenheid om hun standpunten toe te lichten. Ook stelt de commissie vragen naar aanleiding van het bezwaar en het verweerschrift. De lengte van een hoorzitting verschilt van een kwartier voor eenvoudige zaken tot twee uur voor zeer complexe zaken met veel partijen. De commissie adviseert over de te nemen beslissing op bezwaar. Dat betekent dat de commissie waar mogelijk ook adviseert over hoe de raad, het college of de burgemeester van de wettelijke beoordelingsruimte gebruik zou moeten maken, zoals de toepassing van hardheidsclausules.
De commissie neemt soms ook overwegingen ‘ten overvloede’ op in haar advies. Dat zijn overwegingen die niet zozeer betrekking hebben op het bestreden besluit, maar bijvoorbeeld op het beleid in algemene zin of de gang van zaken in de primaire fase. Na advisering van de commissie neemt het verwerende bestuursorgaan (college, burgemeester of raad) de beslissing op bezwaar. Als het verwerende bestuursorgaan het advies volgt, kan in de beslissing op bezwaar voor de motivering naar het advies worden verwezen. Het verwerende orgaan kan ook afwijken van het advies, het zogenoemde ‘contrair gaan’. Dat kan niet zomaar: de wet en de rechtspraak stellen strenge motiveringseisen aan het afwijken van een advies van de commissie. In alle gevallen wordt het advies meegezonden met de beslissing op bezwaar.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 6
1.5 Na de bezwaarprocedure Tegen de beslissing op bezwaar staat beroep open bij de bestuursrechter van de rechtbank Rotterdam. De Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat zijn dan niet meer bij de zaak betrokken. Wel is er een werkafspraak dat de behandelend ambtenaar het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften informeert over uitspraken van de rechter. Tegen de uitspraak van de rechtbank staat hoger beroep open bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (algemene zaken en urgentieverklaringen woonruimte) of de Centrale Raad van Beroep (sociale zaken met uitzondering van urgentieverklaringen woonruimte).
2 Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat 2.1 Samenstelling Commissie bezwaarschriften De Commissie bezwaarschriften bestaat uit leden die niet lid zijn van of werken onder verantwoordelijkheid van een bestuursorgaan van de gemeente Ridderkerk of de (oude) BARorganisatie. De leden zijn dus geheel onafhankelijk van de gemeente Ridderkerk. De benoemingstermijn van de leden van de Commissie bezwaarschriften loopt gelijk aan die van de raad. Leden kunnen één keer worden herbenoemd. De Verordening bezwaarschriften Ridderkerk maakt onderscheid tussen de Commissie bezwaarschriften als orgaan en als adviescommissie zoals bedoeld in de wet (artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht). Bezwaarschriften worden voor behandeling aan drie leden toegewezen, die optreden als adviescommissie zoals bedoeld in de wet. De voorzitter vertegenwoordigt de Commissie bezwaarschriften als orgaan, bewaakt haar functioneren, en treedt regelmatig in overleg met het secretariaat over de gang van zaken. In 2024 zijn de volgende personen lid van de Commissie bezwaarschriften: –
de heer mr. R.C.J. van den Berg (voorzitter)
–
de heer mr. R. Kurvink
–
mevrouw mr. N. Doran
–
mevrouw mr. P.A.N.L. Frieswijk-Tjon Sieuw
–
mevrouw M. Haverkort
–
de heer mr. G.J. Nieuwland
–
de heer mr. J.M.N. Packbier
–
mevrouw mr. M. Rahel
–
de heer mr. V.A. Smit
–
mevrouw mr. I.N. van Soest
–
mevrouw A. Topcuoglu
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 7
–
mevrouw mr. C.J. Visser
2.2 Samenstelling secretariaat van de Commissie bezwaarschriften Het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften is belegd bij de juridisch adviseurs van het team Juridische Dienstverlening (cluster Financiën en Rechtmatigheid) van De BedrijfsvoeringsPartner. Het secretariaat is verantwoordelijk voor de juridisch-inhoudelijke ondersteuning van de commissie en regievoering op de bezwaarprocedure. Secretarissen zijn voor hun secretariaatswerkzaamheden alleen verantwoording schuldig aan de commissie. De commissie had in 2024 drie vaste secretarissen (2,78 fte) en twee juridisch administratief medewerkers (1,64 fte). In 2024 heeft het secretariaat tijdelijk gebruik gemaakt van ingehuurd personeel om uitgevallen of gestopt personeel tijdelijk te vervangen. Hiermee is zoveel als mogelijk getracht te voorkomen dat termijnen overschreden werden.
3 Binnengekomen bezwaarschriften In 2024 zijn er totaal 155 bezwaren binnengekomen. Hiervan hebben 78 betrekking op algemene zaken en 77 op sociale zaken. Figuur 1. Binnengekomen bezwaren per jaar
Binnengekomen bezwaren per jaar
Aantal bezwaren
200 150 100 50 0 2019
2020
2021
Algemene zaken
2022 Sociale zaken
2023
2024
Totaal
In Figuur 1 ziet u het aantal binnengekomen bezwaren per jaar. In 2024 is het aantal binnengekomen bezwaren toegenomen ten opzichte van 2023. De stijging is het grootst bij de bezwaren die betrekking hebben op algemene zaken. Het totaal is in lijn met de jaren voor 2023.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 8
4 Uitgebrachte adviezen 4.1 Uitgebrachte adviezen 2024 en voorgaande jaren Figuur 2. Uitgebrachte adviezen
Uitgebrachte adviezen 120
Aantal bezwaren
100 80 60 40 20 0
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Waarvan advies niet -ontvankelijk
22
2
3
5
0
0
Waarvan advies ongegrond
102
31
65
35
36
29
waarvan advies gegrond
1
4
4
29
4
8
De commissie heeft in 2024 totaal 37 adviezen uitgebracht. Dat zijn er licht minder dan vorig jaar. Figuur 3. Uitgebrachte adviezen ‘algemene zaken’
Uitgebrachte adviezen 'algemene zaken' Aantal bezwaren
80 70 60 50 40 30 20 10 0
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Waarvan advies niet -ontvankelijk
22
1
2
3
0
0
Waarvan advies ongegrond
76
13
44
25
25
17
waarvan advies gegrond
0
1
4
22
1
5
Uit figuur 3 blijkt dat het verschil tussen het aantal uitgebrachte adviezen met betrekking tot ‘algemene zaken’ ook heel licht afwijkt van het voorgaande jaar.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 9
Figuur 4. Uitgebrachte adviezen ‘sociale zaken’
Uitgebrachte adviezen 'sociale zaken' 30
Aantal bezwaren
25 20 15 10 5 0
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Waarvan advies niet -ontvankelijk
0
1
1
2
0
0
Waarvan advies ongegrond
26
18
21
10
11
12
waarvan advies gegrond
1
3
0
7
3
3
Uit figuur 4 blijkt dat het aantal uitgebrachte adviezen met betrekking tot ‘sociale zaken’ vergelijkbaar is met het aantal in 2023.
4.2 Adviezen om het bestreden besluit te herroepen De commissie heeft in 2024 in acht zaken geadviseerd om het besluit te herroepen / het bezwaar gegrond te verklaren. In geen van de zaken is het college afgeweken van het advies (zie hoofdstuk 5.1). Het ging om de volgende zaken: a. Bezwaar inzake brede ondersteuning met betrekking tot schulden De commissie heeft geadviseerd om in deze casus geen brede ondersteuning te verstrekken voor de afbetaling van schulden. De commissie heeft daarnaast het college geadviseerd om een eenmalige financiële tegemoetkoming te verstekken vanuit de brede ondersteuning, waarmee voorkomen wordt dat een nieuwe schuld ontstaat en belanghebbende in staat wordt gesteld om een financieel gezond huishouden te voeren. b. Bezwaar inzake brede ondersteuning voor verschillende goederen De commissie heeft geadviseerd om de vervanging van een onvoldoende werkende stofzuiger te bekostigen vanuit de brede ondersteuning, omdat een stofzuiger in deze casus valt onder de brede ondersteuning en het college dit verzoek niet heeft mogen afwijzen zonder onderzoek te doen naar de werking van de stofzuiger. c. Bezwaar herziening en terugvordering uitkering Op grond van aanvullende informatie die tijdens de bezwaarprocedure over werd gelegd, is gebleken dat de terugvordering te hoog was vastgesteld. De commissie adviseerde dan ook
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 10
tot gegrondverklaring van het bezwaar en herziening van de hoogte van het terug te vorderen bedrag. d. Bezwaren inzake het aanwijzen van parkeerplaatsen voor het opladen van elektrische voertuigen De commissie adviseerde het besluit te herroepen. Er waren twee bezwaren ingediend tegen het aanwijzen van parkeerplaatsen voor het opladen van elektrische voertuigen. De aanvrager zelf was tevens bezwaarmaker. Bezwaarmaker had de aanvraag op dezelfde dag al ingetrokken. Er was dus geen behoefte aan een laadpaal en de locatie stond ook niet op de prognosekaart. e. Bezwaar inzake een verzoek op grond van de Wet open overheid De commissie adviseerde het college het besluit te herzien voor zover dat zag op een gedeelte van het besluit. In dit besluit was ervoor gekozen om een aantal stukken in zijn geheel niet openbaar te maken. De commissie was van oordeel dat dit te kort door de bocht was en bepaalde informatie in deze stukken wel openbaar kon worden gemaakt. Ook waren de weigeringsgronden niet juist toegepast. f.
Bezwaar inzake het weigeren van een omgevingsvergunning De commissie adviseerde het college, in afwijking van het eerdere besluit van het college om de kapvergunning alsnog te verlenen. De bomen verkeerden in verouderde staat en vormden een risico. Een bezwaarmaker vond dat onvoldoende rekening was gehouden met zijn belangen bij de weigering van de omgevingsvergunning voor het kappen.
g. Bezwaar tegen het weigeren van een briefadres De commissie heeft in deze zaak geadviseerd om een proceskostenvergoeding toe te kennen. Tijdens de hoorzitting heeft het college toegezegd alsnog het briefadres te verstrekken, wat de dag na de hoorzitting is gebeurd. Aangezien het besluit van het college naar het oordeel van de commissie onrechtmatig was genomen, heeft de commissie geadviseerd de proceskostenvergoeding toe te kennen.
5 Afdoening bezwaarschriften 5.1 Beslissingen op bezwaar en intrekkingen In 2024 zijn in totaal 126 bezwaarprocedures beëindigd. Een bezwaarprocedure kan eindigen met een beslissing op bezwaar (afgekort: bob) of een intrekking van het bezwaar.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 11
Figuur 5. Afgehandelde bezwaren
Afgehandelde bezwaren 200 150 100 50 0 2019
2020
Waarvan bob conform
2021
Waarvan bob contrair
2022
2023
Waarvan ambtelijk behandeld
2024 Waarvan ingetrokken
Uit figuur 5 blijkt dat het totale aantal afgehandelde bezwaren nagenoeg gelijk is gebleven met het aantal in 2023. Figuur 6. Afgehandelde bezwaren ‘algemene zaken’
Afgehandelde bezwaren 'algemene zaken' 120 100 80 60 40 20 0 2019 Waarvan bob conform
2020
2021
Waarvan bob contrair
2022
2023
Waarvan ambtelijk behandeld
2024 Waarvan ingetrokken
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 12
Figuur 7. Afgehandelde bezwaren ‘sociale zaken’
Afgehandelde bezwaren 'sociale zaken' 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 2019
2020
Waarvan bob conform
2021
Waarvan bob contrair
2022
2023
Waarvan ambtelijk behandeld
2024 Waarvan ingetrokken
Uit figuren 6 en 7 blijkt dat er een daling is geweest in het aantal sociale zaken die zijn afgedaan. In 2024 is geen enkele keer afgeweken van het advies van de commissie.
5.2 Doorlooptijd van de bezwaarprocedure Op basis van de Algemene wet bestuursrecht is het college verplicht om binnen een bepaalde termijn een beslissing op bezwaar uit te brengen. Deze termijn begint nadat de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift is verstreken. Twaalf weken is de normale beslistermijn voor commissiezaken en de verlengde beslistermijn voor ambtelijk behandelde zaken. Achttien weken is de verlengde beslistermijn voor commissiezaken. Om de beslistermijn te verdagen met zes weken is geen motivering nodig. Bij veel overheden wordt de beslistermijn standaard verdaagd met zes weken. Bij de gemeente Ridderkerk is dat niet het geval. Alleen als de reguliere beslistermijn niet gehaald dreigt te worden, wordt verdaagd.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 13
Figuur 8. Percentage van bezwaren die binnen 12 weken zijn afgehandeld
Binnen 12 weken afgehandelde bezwaren 100% 80% 60% 40% 20% 0%
2019
2020
2021
2022
2023
2024
algemene zaken
29%
90%
48%
54%
38%
83%
sociale zaken
97%
91%
71%
94%
82%
96%
alle typen bezwaren
55%
90%
60%
73%
70%
90%
algemene zaken
sociale zaken
alle typen bezwaren
Figuur 9. Percentage van bezwaren die binnen 18 weken zijn afgehandeld
Binnen 18 weken afgehandelde bezwaren 100% 80% 60% 40% 20% 0%
2019
2020
2021
2022
2023
2024
algemene zaken
32%
95%
90%
87%
59%
88%
sociale zaken
99%
98%
86%
99%
92%
99%
alle typen bezwaren
57%
96%
88%
93%
83%
94%
algemene zaken
sociale zaken
alle typen bezwaren
In figuren 8 en 9 staan gegevens over de tijdigheid van de beëindiging van bezwaarprocedures. Er wordt gerekend vanaf de aanvang van de beslistermijn, minus opschorting van de beslistermijn en aanhouding van de procedure. Als tijdig afgedaan worden mede verstaan de bezwaarprocedures die zijn beëindigd door een intrekking van het bezwaar.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 14
Figuur 10. Gemiddelde doorlooptijd in weken
Gemiddelde doorlooptijd in weken 18 16 14 12 10 8 6 4 2 0
2019
2020
2021
2022
2023
2024
algemene zaken
15,9
9,5
12
13,6
15,4
11,8
sociale zaken
7,2
7,1
11
6,8
8,4
5,5
alle typen bezwaren
13,3
8,6
11,5
10,5
10,7
7,8
algemene zaken
sociale zaken
alle typen bezwaren
De totale doorlooptijden geven de doorlooptijd over alle zaken weer. Het zijn daarmee gewogen gemiddelden van de doorlooptijden algemene zaken en sociale zaken. Over de gehele linie is een daling in de doorlooptijd te zien ten opzichte van 2023.
5.3 Onderwerpen van de beëindigde bezwaarprocedures In figuur 11 en 12 staan de onderwerpen van de beëindigde bezwaarprocedures (door zowel beslissingen op bezwaar als intrekkingen). Figuur 11. Aantal afgehandelde bezwaren per onderwerp (algemene zaken)
Aantal afgehandelde bezwaren per onderwerp - algemene zaken Overige Wob Verkeersbesluiten Subsidie Publiekszaken Opiumwet en Woningwet Omgevings- en APV-vergunningen Handhaving 0
10
20
30
40
50
2024
2023
2022
2021
2020
2019
60
70
80
90
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 15
Het aantal afgehandelde bezwaren over omgevings- en APV-vergunningen is ongeveer gelijk gebleven. Er is echter weer een toename te zien van het aantal bezwaren tegen verkeersbesluiten. Het gaat hier veelal om bezwaren tegen elektrische laadpalen. Figuur 12. Aantal afgehandelde bezwaren per onderwerp (sociale zaken)
Aantal afgehandelde bezwaren per onderwerp - sociale zaken Overige
Wet maatschappelijke ondersteuning
Urgentie
Participatiewet
Leerlingenvervoer
Jeugdwet 0 2024
10 2023
2022
20 2021
30 2020
40
50
60
2019
In figuur 12 is een lichte stijging van het aantal bezwaren urgentie te zien en een significante daling van het aantal Participatiewet-bezwaren. Bij deze laatste zijn de bezwaren eenmalige energietoeslag komen te vervallen. Dit speelde eind 2022 en 2023 nog wel een rol.
5.4 Ambtelijke behandeling In figuur 13 staat hoeveel bezwaarprocedures zijn beëindigd die ambtelijk zijn behandeld, met uitzondering van kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren, uitgesplitst naar onderwerp. Het gaat om beëindigingen door middel van beslissingen op bezwaar en ingetrokken bezwaren. Uit ervaring blijkt dat ambtelijk behandelde bezwaren relatief vaak worden ingetrokken, omdat bezwaarmakers met een nadere uitleg het bestreden besluit beter begrijpen en geen behoefte hebben aan een verdere formele behandeling.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 16
Figuur 13. Aantal ambtelijk afgehandelde bezwaren per onderwerp (sociale zaken)
Aantal ambtelijk afgehandelde bezwaren per onderwerp sociale zaken 60 50 40 30 20 10 0 2019
2020 Leerlingenvervoer
2021 Participatiewet
2022 Urgentie
2023 WMO
2024
Overige
In 2024 is het aantal ambtelijk behandelde zaken weer aanzienlijk afgenomen ten opzichte van voorgaande jaren.
6 Aanbevelingen van de commissie Naast het adviseren over concrete bezwaren, doet de Commissie bezwaarschriften ook algemene aanbevelingen. De commissie heeft voor het jaar 2024 drie algemene aanbevelingen gedaan: 1. De besluitvorming over verkeersbesluiten laadpalen wordt matig onderbouwd. Daarnaast is het laadpaalproces onnodig rigide en wordt er niet voldoende een belangenafweging gemaakt. De commissie beveelt aan deze verkeersbesluiten beter te onderbouwen en te kijken naar de daadwerkelijke situatie voordat het proces wordt gestart of doorgezet. 2. De PGB-test van Per Saldo wordt als hulpmiddel gebruikt om de PGB-vaardigheden van een budgethouder te testen (PGB = persoonsgebonden (WMO-)budget). Het moet inzichtelijker worden op welke wijze de PGB-vaardigheden worden getoetst. 3. Bij de toepassing van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning en de Jeugdwet wordt aanbevolen om bij het onderzoek naar indicaties altijd het stappenplan uit de jurisprudentie te volgen. De “bruto hulp” moet worden vastgesteld voordat wordt gekeken naar de eigen mogelijkheden en voorliggende (en algemene) voorzieningen.
Jaarverslag bezwaarschriften 2024 | 17