Concept Jaarstukken 2020 Ridderkerk.pdf

Toelichting 0.10 Mutaties reserves Omschrijving

Bedrag afwijking

0.10 Mutaties reserves Stortingen

0

Onttrekkingen

-58.500

Nadelig saldo

-58.500

Er zijn geen uitgaven geboekt met betrekking tot het digitaliseren van bouwdossiers. Daarom hoeft ook niet ter dekking van deze kosten aan de

algemene reserve te worden onttrokken (nadeel 58.500).

Prestatie-indicatoren Nr. Omschrijving

Toelichting/Eenheid

Waarde

11 Aantal vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte.

Aantal per 1.000 inwoners.

4,9 (2019)

Bron: Waarstaatjegemeente.nl 12 Veiligheidsgevoel van inwoners.

% inwoners dat zich meestal of altijd veilig voelt in de buurt.

81,0%

Aantal per 10.000 inwoners in de leeftijd van 12-17 jaar.

73,0 (2019)

Bron: Burgerpeiling 13 Totaal aantal verwijzingen Halt. Bron: Waarstaatjegemeente.nl 14 Aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners.

Aantal per 1.000 inwoners.

0,9

Aantal per 1.000 inwoners.

5,0

Aantal per 1.000 inwoners.

1,3

Bron: Waarstaatjegemeente.nl 15 Aantal geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners. Bron: Waarstaatjegemeente.nl 16 Aantal diefstallen uit woning per 1.000 inwoners. Bron: Waarstaatjegemeente.nl 17 Mate van overlast van buurtbewoners.

% inwoners dat veel of heel veel overlast ervaart van buurtbewoners.

9,0%

% inwoners dat veel of heel veel overlast ervaart van hangjongeren.

11,0%

Bron: Burgerpeiling 18 Mate van overlast van hangjongeren. Bron: Burgerpeiling 19 Aandeel dat zich wel eens onveilig voelt in de buurt. % inwoners dat zich soms wel. soms niet veilig voelt in de buurt.

16,0%

Bron: Burgerpeiling

Jaarstukken 2020

21

Programma 3 Verkeer, vervoer en wegen Programmavisie Een goede bereikbaarheid, duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid krijgen voortdurend aandacht. Mobiliteit en bereikbaarheid zijn belangrijke voorwaarden voor het economisch goed functioneren van winkelgebieden en bedrijventerreinen. Met het stimuleren van duurzame mobiliteit (onder meer door een duidelijk en herkenbaar fietspadennetwerk en ondersteunen van nieuwe mobiliteitsconcepten) en het werken aan verkeersveiligheid bevorderen wij de leefbaarheid en gezondheid van onze inwoners. Het gebruik van openbaar vervoer (ook over water) en de fiets wordt bevorderd. We zetten voor de korte, middellange en lange termijn in op hoogwaardig openbaar vervoer. De veiligheid in en bereikbaarheid van de haven als gevolg van de toename van containerschepen vragen om bestuurlijke aandacht.

Trends en ontwikkelingen/Verkeer en vervoer De coronacrisis heeft als positief effect dat het aantal autoritten in de spits sterk is gereduceerd. Veel inwoners en werknemers van bedrijven hebben kennis gemaakt met thuiswerken, waardoor de pieken in het verkeerssysteem zijn afgevlakt. Dit neemt niet weg dat we ons in 2020 blijvend hebben ingezet op de ontwikkelrichtingen uit het Mobiliteitsplan Ridderkerk gericht op het stimuleren van actieve, duurzame en gezonde mobiliteit.

Trends en ontwikkelingen/Openbaar vervoer De coronacrisis heeft in 2020 veel effect gehad op het openbaar vervoer door forse dalingen in het aantal reizigers vanwege de coronamaatregelen. Dit heeft in 2020 geleid tot een afschaling van het aanbod van openbaar vervoer. Het ging hierbij om een vermindering van het aantal ritten en niet om het schrappen van buslijnen. Dit is in MRDH-verband (Metropoolregio Rotterdam Den Haag) opgepakt om voor de vervoerregio de juiste prioriteiten te kunnen stellen. Er is in 2020 gestart om de HOVvariantenstudie (Hoogwaardig Openbaar Vervoer) te vertalen naar een HOVVerdiepingsstudie die moet resulteren in een regionale bestuurlijke overeenkomst.

22

Verkeer en vervoer Wat hebben we bereikt? In juli 2020 is zowel het Mobiliteitsplan Ridderkerk als het Ontwikkelperspectief Centrum door de gemeenteraad vastgesteld. Uitgangspunt hierbij is onder andere de verbetering van onze verkeersveiligheid. Hiervoor is in 2020 een start gemaakt met het onderzoek Prikker op de Kaart. In het Ontwikkelperspectief Centrum streven we naar een goed ontsloten centrumgebied. Vanuit de missie en visie van het Mobiliteitsplan Ridderkerk zetten we in op het verminderen van de auto-afhankelijkheid door meer ruimte te bieden aan fietsers, voetgangers, openbaar vervoer en andere vormen van mobiliteit. Ook hebben we in dit plan opgenomen om te gaan zorgen voor voldoende laadmogelijkheden voor elektrische voertuigen en ondersteunen we initiatiefnemers met het realiseren van deelsystemen, zoals deelscooters en deelfietsen. In 2020 is Go Sharing gestart met een deelscootersysteem in Ridderkerk.

Verkeer en vervoer/Fiets Wat hebben we bereikt? Vanuit de missie en visie van het Mobiliteitsplan Ridderkerk zetten we in op het verminderen van de auto-afhankelijkheid door extra aandacht te geven en meer ruimte te bieden aan fietsers. Bij de verdere uitwerking van het Mobiliteitsplan Ridderkerk, Ontwikkelperspectief Centrum en andere ruimtelijke ontwikkelingen hebben we in 2020 benadrukt om meer ruimte voor fietsers te creëren in de uitwerking van gebiedsontwikkelingen, zoals P.C. Hooftgebied en omgeving. Daarnaast is verder uitvoering gegeven aan de snelfietsroute F15.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Stimuleren gebruik (elektrische) fiets In 2020 hebben we een aantal concrete maatregelen uitgevoerd om fietsverkeer te faciliteren en daardoor fietsers meer ruimte te bieden: o Ringdijk: realiseren van een fietspad op de kruin van de dijk (als onderdeel van de snelfietsroute F15); o Ringdijk: op het wegvak Ringdijk is een 30 km/u-zone gerealiseerd met daarbij een herinrichting door middel van het toepassen van fietsstroken; o F15: verder implementeren van de fietsroute op de locaties Ringdijk, Rijksstraatweg, Mauritsweg en Vlasstraat;

Jaarstukken 2020

o

Klein onderhoud aan diverse fietspaden, waaronder de Geerlaan en de Vlietlaan. Daarnaast hebben we eind 2020 een aanbesteding uitgevoerd voor het groot onderhoud van diverse fietspaden in Ridderkerk (bijvoorbeeld Rijnsingel). De daadwerkelijke onderhoudswerkzaamheden zijn niet in 2020 gestart. In 2020 is ook gestart met verkenningen naar het opwaarderen van fietsenstallingsvoorzieningen. Dit komt voort uit het Mobiliteitsplan Ridderkerk, het Ontwikkelperspectief Centrum en de Verdiepingsstudie HOV. 

Voldoende laadmogelijkheden voor elektrische voertuigen en fietsen Eind 2020 zijn we gestart met het opstellen van een Laadvisie. Hierin wordt actueel beleid geschetst voor het faciliteren van laadinfrastructuur en wordt gezorgd voor een plankaart voor de komende jaren. Medio 2020 zijn de deelscooters van GO Sharing in Ridderkerk geïntroduceerd. Op deze manier hebben we onze inwoners een nieuwe vorm van mobiliteit geboden. 

Uitwerken regionale/metropolitane fietsroutes In 2020 hebben we de volgende delen van snelfietsroute F15 afgerond: o Ringdijk (tussen De Schans en Randweg); o Rijksstraatweg (tussen Geerlaan – Waal bruggetje); o Mauritsweg; o Vlasstraat. Aan de provincie Zuid-Holland (PZH) is uitstel gevraagd voor de uitvoering van snelfietsroute F15 IJsselmonde. Dit omdat de overdracht van de Pruimendijk van het Waterschap Hollandse Delta (WSHD) naar de gemeente Ridderkerk langer duurt dan verwacht. Daarnaast hebben we ons in 2020 samen met PZH, MRDH en omliggende gemeenten aangemeld voor een tweede tranche van de metropolitane fietsroutes. Hiervoor hebben we de metropolitane fietsroute Dordrecht-Ridderkerk-Rotterdam ingediend.  Uitvoeren programma fiets en voetganger Op 2 juli 2020 is het Mobiliteitsplan Ridderkerk door de gemeenteraad vastgesteld. We zijn gestart met de uitwerking van de programma's: 'aanpak verkeersveiligheidsknelpunten' en 'ontbrekende schakels fietsnetwerk'. Vanuit het programma 'aanpak verkeersveiligheidsknelpunten' is in 2020 een project gestart genaamd 'Prikker op de kaart'. De resultaten uit dit onderzoek worden samen met de subsidieregelingen vanuit het Rijk en MRDH vertaald naar een verkeersveiligheidsplan Ridderkerk. Alle werkzaamheden om de subsidie te verkrijgen zijn in 2020 uitgevoerd. Vervolgens

Jaarstukken 2020

is in 2020 gestart met de samenvoeging van alle plannen en acties. Hierin komen ook concrete maatregelen voor fietsinfrastructuur voor, zoals kantmarkering op fietspaden.

Verkeer en vervoer/Voetganger Wat hebben we bereikt? Bij de verdere uitwerking van het Ontwikkelperspectief Centrum en andere ruimtelijke ontwikkelingen hebben we in 2020 benadrukt om meer ruimte voor fietsers en voetgangers te creëren in de uitwerking van gebiedsontwikkelingen, zoals P.C. Hooftgebied en omgeving.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Stimuleren voetgangers In 2020 hebben we een aantal concrete maatregelen genomen om meer ruimte te geven aan voetgangers: o Op de looproutes richting het centrum zijn in 2020 extra bankjes geplaatst, zodat voetgangers een tussenstop kunnen maken; o Op de Populierenlaan (tussen De Fakkel en de Sportlaan) is een voetpad gerealiseerd; o In Slikkerveer vanaf de Kievietsweg/Benedenrijweg tot aan het tunneltje onder de Rotterdamseweg is het grindpad verhard tot volwaardig voetpad. Daarnaast zijn we gestart met een kleinschalig onderzoek naar enkele voetgangersoversteekplaatsen in Ridderkerk (Jan Luijkenstraat) en Rijsoord. Dit om te kunnen beoordelen of deze verbeterd kunnen worden. Ook zijn we gestart met het verkennen van de mogelijkheden voor een voetpad langs de Donkerslootweg. Bij bijvoorbeeld de gebiedsontwikkeling van de P.C. Hooftstraat en omgeving verzochten we om ruimschoots aandacht te geven aan het bieden van veel ruimte voor fietsers en voetgangers (actieve mobiliteit - Mobiliteitsplan Ridderkerk).

Verkeer en vervoer/Wegen Wat hebben we bereikt? 





Goed beheer van onze waardevolle voorzieningen zoals wegen, paden en pleinen. Daarbij zoeken we de balans tussen een acceptabel onderhoudsniveau en efficiënte bestedingen; Alle openbare verhardingen schoon, heel en veilig houden waarvan de gemeente op grond van de Gemeentewet wegbeheerder is; Voldoen aan het onderhoudsniveau voor verharding dat is vastgesteld door de gemeenteraad. Daarvoor gebruiken we de

23

beheersystematiek van het Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek (Stichting CROW).

Wat hebben we daarvoor gedaan? 

Aansluiten op aanpak CO2-duurzame mobiliteit MRDH We zijn in 2020 nog steeds aangehaakt op de werkgroep Duurzame Mobiliteit van de MRDH. Verschillende acties hebben een plek gekregen in de bestaande beleidsstukken, zoals het Mobiliteitsplan Ridderkerk. De raakvlakken liggen bij de volgende onderwerpen: o Meer ruimte voor gezonde en duurzame vormen van mobiliteit (fiets, voetganger, ov, deelmobiliteit); o Uitbreiden oplaadinfrastructuur; o Programma Leefstraten; o Onderzoek stadslogistiek; o Mobiliteitshubs. Daarnaast is het thema duurzame mobiliteit verder vormgegeven in de op handen zijnde Klimaatvisie Ridderkerk. 

Controleren en handhaven op foutparkeren (vracht)verkeer Op Cornelisland zijn in 2020 parkeerverboden voor vrachtwagens ingevoerd. Daarnaast is in 2020 gestart met een onderzoek of er tijdelijk extra gesurveilleerd kan worden op foutgeparkeerde vrachtwagens op Cornelisland, Verenambacht en Nieuw Reijerwaard. Dit doen we vooruitlopend op het inrichten van een vrachtwagenparkeerterrein op Nieuw Reijerwaard.  Opstellen nota Parkeernormen Het opstellen van een Nota Parkeernormen is in 2020 niet opgepakt. Dit komt door het effect van de coronacrisis op alle uit te voeren werkzaamheden. 

Uitvoeren Mobiliteitsplan verminderen nietnoodzakelijke automobiliteit Het Mobiliteitsplan is vanwege de coronacrisis pas op 2 juli 2020 vastgesteld. Er is eind 2020 vanuit het beschikbare budget extra personele capaciteit aangetrokken om uitvoering te gaan geven aan de diverse programmaonderdelen uit het Mobiliteitsplan Ridderkerk. In het najaar van 2020 is gestart met de voorbereiding op de uitvoering van de programmaonderdelen: 'aanpak Verkeersveiligheidsknelpunten' en 'ontbrekende schakels fietsnetwerk'.  Uitvoering Mobiliteitsplan Het Mobiliteitsplan is op 2 juli 2020 vastgesteld. Er is vanuit het beschikbare budget extra personele capaciteit aangetrokken om uitvoering te gaan geven aan de diverse programmaonderdelen uit het Mobiliteitsplan

24

Ridderkerk. In het najaar van 2020 is gestart met de voorbereiding op de uitvoering van de programmaonderdelen: 'aanpak Verkeersveiligheidsknelpunten' en 'ontbrekende schakels fietsnetwerk'.  Verkeersvoorlichting en -educatie Helaas heeft het coronavirus ervoor gezorgd dat we minder hebben kunnen doen op gebied van verkeerseducatie dan in voorgaande jaren. Zo zijn de opfriscursussen rijvaardigheid voor senioren niet door gegaan en hebben niet alle scholen deelgenomen aan het verkeersexamen. OBS de Botter, OBS de Piramide, CBS de Bongerd, Ds. GH. Kerstenschool, de Rehobothschool, de leeronderneming en CBS de Regenboog hebben wel deelgenomen aan het verkeersexamen. Ook zijn in 2020 diverse scholen actief bezig geweest met het programma School op Seef. OBS de Noord heeft in 2020 zelfs het certificaat School op Seef ontvangen. Het Maxima College heeft deelgenomen aan de uitvoering van StudioFlits, onderdeel van Totally Traffic. Tijdens de uitvoering stonden de fiets, smartphonegebruik in het verkeer en verkeersgedrag centraal.

Openbaar vervoer Wat hebben we bereikt? Het jaar 2020 heeft vanwege de coronapandemie zware impact gehad op het openbaar vervoer in Nederland en daarmee ook in onze regio. De reizigersaantallen van het Driehoeksveer zijn gehalveerd en het aantal reizigers in de bussen, buurtbussen en waterbus zijn terug gelopen. Wij worden door de MRDH nauw betrokken in de effecten van corona op het openbaar vervoer. Zo heeft er eind 2020 al een versobering plaatsgevonden in de dienstregeling van bestaande buslijnen. We zijn blij dat dit nog niet geleid heeft tot het tijdelijk schrappen van volledige buslijnen. Desondanks willen we blijven investeren in een toekomstvaste ontwikkeling van het openbaar busvervoer. Dit heeft geleid tot het vaststellen van de HOV-variantenstudie in de gemeenteraad van 2 juli 2020, waarbij we blijven inzetten op HOV per bus van Rnet-kwaliteit. Eind 2020 is gestart met een verdere HOVVerdiepingsstudie die in 2021 resulteert in een bestuurlijke overeenkomst over de invoering van HOV in de regio Rotterdam-RidderkerkDrechtsteden.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Driehoeksveer Het Driehoeksveer heeft in 2020 te maken gehad met een halvering van het passagiersaantal. Gelet op de eerdere groei van het aantal

Jaarstukken 2020

passagiers beschouwen we deze daling niet als een nieuwe trend. Het is een gevolg van de coronacrisis. De financiële bijdrage van de Provincie Zuid-Holland en de andere partners heeft in 2020 voor continuïteit gezorgd. Het voortbestaan van het veer is daarnaast afhankelijk van de bereidheid van de exploitant om het exploitatietekort aan te vullen. Dankzij een extra bijdrage van de partners heeft het veer in de weekenden tijdens de wintermaanden kunnen doorvaren. De nieuwe exploitant heeft in 2020 enkele veranderingen doorgevoerd, zoals de mogelijkheid om met pin te betalen. 

Invoering maatregelen uit Hoogwaardig Openbaar Vervoer Rotterdam-Ridderkerk Drechtsteden Op 15 juni 2020 is de variantenstudie Hoogwaardig Openbaar Vervoer RotterdamRidderkerk-Drechtsteden vastgesteld door de gemeenteraad. Deze studie is in juli 2020 ook vastgesteld in de bestuurscommissie van de MRDH. In het najaar van 2020 is samen met MRDH en RET gestart met een Verdiepingsstudie HOV Rotterdam-RidderkerkDrechtsteden. Deze verdiepingsstudie biedt meer inzicht in de ruimtelijke en procedurele mogelijkheden voor het daadwerkelijk realiseren van het HOV-netwerk. Voorafgaand aan de start van deze studie, is de inhuur van een extern verkeerstechnisch adviesbureau aanbesteed.

Jaarstukken 2020

 Inzet buurtbus 601 De RET heeft de buurtbussen in 2020 tijdelijk niet laten rijden. Dit was niet veilig vanwege corona en de maatregelen die daarbij horen. Onderzoek van TNO toonde dat aan. We hebben er via een brandzaak-procedure voor gezorgd, dat een RMC-bus met een gediplomeerd chauffeur een deel van de dienstregeling kon voortzetten. Daarnaast zijn gesprekken gestart met MRDH en RET over de inzet van een derde buurtbus in Ridderkerk.  Monitoring vervoerwaarde Driehoeksveer Het Driehoeksveer had in 2020 te maken met een halvering van het passagiersaantal vanwege corona. Uit de groei in voorgaande jaren blijkt echter dat het Driehoeksveer zich naast de Waterbus kan handhaven en een aanvulling is voor de verbinding met Kinderdijk.  Verbeteren kwaliteit haltes waterbus In 2020 is met het gereed komen van de openbare ruimte rond de woongebouwen Staal en Stoom de bereikbaarheid van de waterbushalte verbeterd. De renovatie van de waterbushalte is in voorbereiding genomen, samen met de andere gemeenten langs de waterbusroute en de nieuwe exploitant. Daarbij worden voorzieningen voor deelfietsen, verbeteren van de bewegwijzering voor fietsers en wandelaars en betere overstapmogelijkheden op openbaar vervoer overwogen.

25

Wat heeft het gekost? Exploitatie

Begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Verschil

Lasten 2.1:Verkeer en vervoer 2.2:Parkeren

-7.765.200

-8.410.000

-6.977.195

1.432.805

-200.900

-200.400

-266.143

-65.743

2.3:Recreatieve havens

0

-800

-35.989

-35.189

2.4:Economische havens en waterwegen

-504.400

-746.700

-644.099

102.601

2.5:Openbaar vervoer Totaal Lasten

-202.100

-284.800

-244.598

40.202

-8.672.600

-9.642.700

-8.168.024

1.474.676

253.500

277.100

441.551

164.451

Baten 2.1:Verkeer en vervoer 2.2:Parkeren

0

0

0

0

2.4:Economische havens en waterwegen

158.500

158.500

179.542

21.042

2.5:Openbaar vervoer

107.700

107.700

177.350

69.650

Totaal Baten

519.700

543.300

798.442

255.142

-8.152.900

-9.099.400

-7.369.581

1.729.819

0.10:Mutaties reserves

-1.203.500

-1.657.500

-2.484.891

-827.391

Totaal Stortingen

-1.203.500

-1.657.500

-2.484.891

-827.391

0.10:Mutaties reserves

1.954.100

2.917.800

3.311.087

393.287

Totaal Onttrekkingen

1.954.100

2.917.800

3.311.087

393.287

Saldo - Lasten en baten Stortingen

Onttrekkingen

Saldo - Reserves

750.600

1.260.300

826.196

-434.104

Begrotingssaldi Verkeer, vervoer en wegen

-7.402.300

-7.839.100

-6.543.385

1.295.715

Toelichting 2.1 Verkeer en vervoer Omschrijving

Bedrag afwijking

2.1 Verkeer en vervoer Lasten Baten Voordelig saldo

Planmatig onderhoud wegen (voordeel 294.803) Het voordeel kan als volgt worden verklaard. In 2020 stond gepland om op een gedeelte van de Populierenlaan en de Bachlaan geluidreducerend asfalt aan te brengen. Doordat het bestek pas 1 november 2020 op de markt kon worden gezet, worden deze werkzaamheden pas uitgevoerd in maart/april 2021. Het budget voor dit geluid reducerend asfalt is € 133.700 en schuift door naar 2021. In 2020 is door het waterschap Hollandse Delta de Rotterdamseweg voorzien van een deklaag van geluidreducerend asfalt. Door een aanbestedingsvoordeel zijn de lasten hiervoor € 56.200 lager. Er is een bijdrage van € 57.500 ontvangen vanuit de grondexploitatie Lagendijk die bestemd is voor toekomstig groot

26

1.432.805 164.451 1.597.256

onderhoud. Deze bijdrage wordt toegevoegd aan de reserve onderhoud verhardingen. Daarnaast zijn de degeneratie-inkomsten in 2020 € 34.100 hoger. Dagelijks onderhoud wegen (nadeel 27.832) Het nadeel van € 27.800 kan als volgt worden verklaard. Er zijn in 2020 in totaal 20 meldingen van calamiteiten geweest direct langs en op de openbare wegen van Ridderkerk, variërend van autobrand, dumping van gevaarlijke stoffen tot oliesporen van enkele kilometers lang. Dit geeft een nadeel van € 44.000. De baten zijn totaal € 12.300 hoger wat vooral veroorzaakt wordt door hogere schadevergoedingen omdat bij elke

Jaarstukken 2020

calamiteit wordt geprobeerd de schade te verhalen. Gladheidsbestrijding (voordeel 30.455) Minimale kosten gemaakt vanwege mildere winter. Planmatig onderhoud openbare verlichting (voordeel 27.503) In 2019 zijn de investeringen doorgeschoven naar 2020, waardoor de boekwaarde aan het begin van 2020 lager is. Hierdoor zijn er lagere rentelasten. Project ‘Van lamp naar led’; in plaats van lampvervangingen in conventionele armaturen werd geïnvesteerd in compleet nieuwe armaturen met ledverlichting. Hierdoor vallen de onderhoudskosten en de aanschaf van klein materiaal zoals lampen lager uit.

Verkeersmaatregelen (nadeel 27.930) Op de post uitbesteed werk is er een overschrijding ontstaan van ongeveer € 28.000. Onderzoek geluidsscherm A15 (voordeel 58.142) Het onderzoek naar het geluidscherm A15 is in een projectstructuur ondergebracht. In deze projectstructuur worden nu de kosten verrekend. De kosten lopen niet meer over deze post. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 1.245.012) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 49.038)

Stadlandverbindingen fietsroutes (voordeel 46.141) Het project is inmiddels afgerond en de vooruit ontvangen subsidie uit 2018 valt vrij.

Toelichting 2.2 Parkeren Omschrijving

Bedrag afwijking

2.2 Parkeren Lasten

-65.743

Baten

0

Nadelig saldo

Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 59.443) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

-65.743

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 6.300)

Toelichting 2.3 Recreatieve havens Omschrijving

Bedrag afwijking

2.3 Recreatieve havens Lasten

-35.189

Baten Nadelig saldo

Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 35.189)

-35.189

De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

Toelichting 2.4 Economische havens en waterwegen Omschrijving

Bedrag afwijking

2.4 Economische havens en waterwegen Lasten

102.601

Baten

21.042

Voordelig saldo

123.643

Jaarstukken 2020

27

Haven Ridderkerk (voordeel 29.579) De inkomsten uit de verhuurovereenkomsten zijn hoger uitgevallen door accumulatie van indexeringen uit afgelopen jaren. De begroting 2021 is reeds hierop aangepast. Door combinatie van werkzaamheden en inkoopvoordelen zijn de kosten voor het herstellen van een ingestort talud en het afzagen van meerpalen (calamiteit) lager uitgevallen dan begroot. Waterwegen planmatig onderhoud (voordeel 69.496) Als gevolg van het uitstel over de besluitvorming voor de toekomst van het baggerdepot

Oudelande en het feit dat DCMR ook nog geen goedkeuring heeft gegeven aan het voorstel tot eindonderzoek zijn er nog geen werkzaamheden uitgevoerd. Er moet voor de definitieve ontmanteling van het depot een bedrag van € 50.000 gereserveerd blijven, dit bedrag doorschuiven naar 2021. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 24.511) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 57)

Toelichting 2.5 Openbaar vervoer Omschrijving

Bedrag afwijking

2.5 Openbaar vervoer Lasten

40.202

Baten

69.650

Voordelig saldo

109.852

Openbaar vervoer (voordeel 113.481) Het verschil bij de lasten wordt voornamelijk verklaard door het doorschuiven van werkzaamheden voor hoogwaardig openbaar vervoer (48.500).

Het verschil bij de baten is te verklaren door ontvangen subsidie voor de jaren 2018, 2019 en extra subsidie voor het jaar 2020. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 3.629)

Toelichting 0.10 Mutaties reserves Omschrijving

Bedrag afwijking

0.10 Mutaties reserves Stortingen

-827.391

Onttrekkingen

393.287

Nadelig saldo

-434.104







28

Omdat er nog vrijwel geen kosten zijn gemaakt met betrekking tot het onderzoek naar een geluidscherm langs de A15 hoeft, ter dekking hiervan, ook veel minder aan de algemene reserve te worden onttrokken (nadeel 58.142); Het afsluiten van het depot Oudelande schuift door naar 2021. Daarom is dekking van deze kosten uit de algemene reserve in 2020 niet nodig (nadeel 50.000); De uitgaven voor Hoogwaardig Openbaar Vervoer volgen in 2021. Dekking van deze kosten uit de algemene reserve in 2020 is daarom niet nodig (nadeel 48.500);





Omdat de uitgaven voor groot onderhoud aan verhardingen lager zijn dan geraamd, hoeft er, ter dekking van deze kosten, ook minder aan de reserve onderhoud verharding te worden onttrokken (nadeel 187.814); In de grondexploitatie Lagendijk is een bedrag opgenomen voor toekomstig groot wegenonderhoud. Dit bedrag wordt daarom toegevoegd aan de reserve onderhoud verharding (nadeel 57.500).

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 32.148)

Jaarstukken 2020

Prestatie-indicatoren Nr. Omschrijving

Toelichting/Eenheid

20 Waardering bereikbaarheid bedrijfslocaties voor bevoorrading.

Score 1-10.

Waarde 7,2 (2019)

Score 1-10.

9,0

Score 1-10.

8,0

Score 1-10.

6,9

Bron: Ondernemerspeiling 21 Mate waarin inwoners tevreden zijn over de bereikbaarheid. Bron: Burgerpeiling 22 Bereikbaarheid met de auto. Bron: Burgerpeiling 23 Bereikbaarheid met het openbaar vervoer. Bron: Burgerpeiling 24 Hoe wordt de verkeersveiligheid ervaren/beleving aantal onveilige verkeerssituaties in de buurt.

% inwoners die vaak onveilige verkeerssituaties ervaren.

20,0%

Bron: Burgerpeiling

Jaarstukken 2020

29

Programma 4 Economische zaken Programmavisie Het ondernemersklimaat is belangrijk en dat dragen we uit. Waar mogelijk bevorderen we het behoud en de uitbreiding van werkgelegenheid. De samenwerking met ondernemers gebeurt op basis van vertrouwen. De aansluiting tussen overheid, onderwijs en arbeidsmarkt krijgt voortdurende aandacht. Wij behartigen in regionale verbanden actief onze belangen en die van ondernemers. Voor het centrum is ons doel een toekomstbestendig centrumgebied met een winkelcentrum dat qua omvang, levendigheid en winkelvoorzieningen past bij de gemeente Ridderkerk. Het lokale bedrijfsleven ligt ons na aan het hart en faciliteren wij binnen de geldende wet- en regelgeving op het gebied van bedrijfslocatie en -huisvesting. Onze trots op onze ondernemers dragen we uit, onder meer met bijeenkomsten voor ondernemers en een jaarlijks ondernemersevent. Ons inkoopbeleid is erop gericht om binnen de wettelijke mogelijkheden bij voorkeur lokaal in te kopen.

Trends en ontwikkelingen/Economische ontwikkelingen De economische vooruitzichten voor 2020 waren eind 2019 gematigd positief. Enige onzekerheid bestond er vooraf over de gevolgen van internationale ontwikkelingen zoals handelsconflicten en Brexit voor de Nederlandse economie. Tegelijkertijd stond de Nederlandse economie er begin 2020 goed voor en hoewel de resultaten naar verwachting bescheidener zouden zijn dan het voorgaande jaar was er voldoende reden voor optimisme. Dat veranderde vrijwel direct met de uitbraak van het coronavirus in februari 2020. De maatregelen die het kabinet trof om de verspreiding van het virus tegen te gaan hadden een enorme impact op de economie. Vooral het tweede kwartaal van 2020 was ronduit slecht met economische krimp en sterk oplopende werkloosheid. Om de klap op te vangen heeft de landelijke overheid steunpakketten van vele miljarden ter beschikking gesteld aan het bedrijfsleven. Ook op lokaal niveau heeft de gemeente maatregelen genomen om de ondernemers te ondersteunen. Gesteund door die maatregelen krabbelde de economie in het derde kwartaal weer op. In het vierde kwartaal volgde een tweede, nog bredere lockdown. Vanwege de verschillende steunmaatregelen bleven grote aantallen faillissementen in 2020 vooralsnog uit.

30

Trends en ontwikkelingen/Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Met ingang van 2020 is het fysieke ondernemersloket komen te vervallen. Ondernemers met vragen wisten de bedrijfscontactfunctionarissen ook via de reguliere kanalen te bereiken en om die reden had een fysiek loket geen toegevoegde waarde.

Zeven economische speerpunten in de notitie Economisch Beleid Wat hebben we bereikt? In de notitie Economisch Beleid staan zeven economische speerpunten benoemd voor Ridderkerk: 1. Vitale en veilige bedrijventerreinen: Het doel is van Ridderkerk een aantrekkelijke vestigingsplaats te maken voor bedrijven; 2. Vitale detailhandelsstructuur: Ridderkerk biedt de inwoners nu en in de toekomst een goed winkelvoorzieningenniveau; 3. Startende bedrijven en ZZP-bedrijven: Ridderkerk werkt aan het stimuleren van en kansen bieden aan ondernemerschap; 4. Lokaal netwerk: De ondernemers van Ridderkerk zijn betrokken bij de samenleving; 5. Agro/Foodcluster: Agro Food is in Ridderkerk een topsector met potentie; 6. Innovatie: Het Ridderkerks bedrijfsleven is vernieuwend en dynamisch en klaar voor de toekomst; 7. Arbeidsmarkt/werk/onderwijs: Ridderkerkse bedrijven kunnen goed personeel vinden.

Wat hebben we daarvoor gedaan? 1. Vitale en veilige bedrijventerreinen De bedrijfscontactfunctionarissen zijn regelmatig benaderd door ondernemers op bedrijventerreinen en andersom zijn ook gericht contacten gelegd vanuit de gemeente. Zo is begin van het jaar de beurs Fruit Logistica bezocht ten behoeve van Nieuw Reijerwaard. Op Donkersloot is er met de ondernemers gesproken over ruimtelijke vragen (parkeren, uitbreidingswensen) en veiligheid. Op Donkersloot is door de politie en gemeente ook actie ondernomen in het kader van ondermijning. Daarnaast is er gewerkt aan het collectief Duurzame Energie op Donkersloot. Samen met de BIZ Cornelisland is gewerkt aan schoon, heel en veilig bedrijventerrein, waarbij verkeer en parkeren hoog op de agenda stonden. Hier zijn

Jaarstukken 2020

gedurende het jaar verschillende initiatieven gestart die in 2021 worden vervolgd. De Visie Rivieroevers, in 2020 gestart, moet zorgen voor een goede balans tussen wonen en werken aan het water, voor het belang van het bedrijfsleven zijn de bedrijfscontactfunctionarissen hierbij betrokken. De bedrijfscontactfunctionarissen hebben ook met enige regelmaat actief meegewerkt aan het vinden van geschikte bedrijfsruimte voor ondernemingen. 2. Vitale detailhandelsstructuur Begin 2020 is het Ontwikkelperspectief Centrum 2035 door de raad vastgesteld. Hiermee versterkt de gemeente het hart van het dorp tegen een achtergrond van structureel veranderend consumentengedrag. Het is een belangrijk kader voor een aantrekkelijk, goed functionerend en toekomstbestendig centrum en bied initiatiefnemers duidelijkheid. Als gevolg van de coronacrisis zijn trends in het winkellandschap versneld. De coronacrisis heeft voor met name horeca en detailhandel grote impact gehad. De gemeente heeft hier oog voor gehad door coulance te bieden bij het heffen van de gemeentebelastingen en de BIZ-bijdragen. Daarnaast is gekozen voor het opschorten van precario in 2020 dat met name horeca en detailhandel ten goede kwam. Verder is er ruimte geboden voor het uitbreiden van terrassen om binnen de coronamaatregelen gedurende de zomer een terras te kunnen exploiteren.

De bedrijfscontactfunctionarissen hebben hierin een intermediaire rol gespeeld. Om de getroffen ondernemers te ondersteunen en de inwoners hun inkopen vooral lokaal te doen is gedurende het jaar het project Ridderhelden opgezet en uitgevoerd. 3. Startende bedrijven en ZZP-bedrijven In 2020 heeft Ridderkerk zich aangesloten bij de BAR Innovation Board, een regionaal netwerk van innovatieve bedrijven. Middels het beschikbaar stellen van kennis, netwerk en kapitaal stimuleert de Innovation Board innovatie. Dit sluit aan bij de rol van de bedrijfscontactfunctionarissen als eerste aanspreekpunt voor startende bedrijven en ZZP'ers. Deze rol is ook belangrijk geweest in de voorlichting omtrent de Tozo-regeling voor ondernemers die getroffen waren door de coronamaatregelen. Met name van de eerste Tozo-regeling is veel gebruik gemaakt en zijn veel ondernemers en ZZP'ers op weg geholpen. Gedurende het gehele jaar zijn de bedrijfscontactfunctionarissen actief geweest in de voorlichting en advisering over de compensatieregelingen. 4. Lokaal netwerk Vanwege de coronamaatregelen konden er gedurende het jaar minder fysieke

Jaarstukken 2020

bedrijfsbezoeken en fysiek overleg plaatsvinden. Met inachtneming van de regels is deels fysiek, deels digitaal contact gehouden met het lokale netwerk. Het was in 2020 vanwege de ontwikkelingen rond corona namelijk nog belangrijker om het sentiment van de ondernemers en het lokale netwerk te voelen dan anders. Het Ondernemersplatform heeft hier een belangrijke rol in gespeeld als klankbord vanuit het bedrijfsleven in brede zin. Daarnaast heeft er ook digitaal Horeca-overleg plaatsgevonden. Dit laatste overleg heeft op initiatief van Ridderkerk in samenwerking met de gemeente Nissewaard onder andere geleid tot een brandbrief vanuit de MRDH aan het kabinet over de benarde positie van de horeca. Ook heeft er met enige regelmaat overleg plaatsgevonden met de verschillende BIZ-besturen (BIZ staat voor Bedrijven Investeringszone), waaronder die van het Winkelhart Ridderkerk. Op basis van alle geluiden uit de markt heeft de gemeente getracht zoveel mogelijk mee te denken met de ondernemers en zijn gerichte maatregelen genomen. 5. Agro/Foodcluster Het gebiedsperspectief DFP (Dutch Fresh Port) is op basis van een gedragen plan van aanpak (uitvoeringsagenda) voor de komende drie jaren uitgewerkt. 6. Innovatie In 2020 heeft de gemeente Ridderkerk de samenwerking met de Innovation Board versterkt.

Met behulp van de Innovation Board ontsluiten we kennis, netwerk en kapitaal voor de ondernemers in Ridderkerk. Middels een MKB Deal met het ministerie van Economische Zaken beschikt de Innovation Board over budget om gerichte investeringen te doen in innovatieve ondernemers en hun plannen. 7. Arbeidsmarkt/werk/onderwijs In 2020 is de basis gelegd voor een samenwerking tussen onderwijs en ondernemers middels de Stichting Onderwijs Bedrijfsleven (SOB). Hierbij zijn naast twee enthousiaste ondernemers ook het Farelcollege en het Gemini College bij aangesloten. De missie van SOB is de horizon van leerlingen te verbreden, hen te inspireren en nieuwe inzichten te geven, wat op termijn leidt tot lokale beschikbaarheid van competent, kundig en gemotiveerd personeel. Het Gemini College is tevens aangesloten bij het project Sterk Techniek Onderwijs dat een goede aanvulling is op SOB en andersom.  Regionale actiepunten In 2020 hebben we met de gemeenten in de BAR-organisatie een MKB-deal binnengehaald. De organisatie hiervan is afgelopen jaar geprofessionaliseerd en verbreed. Er is gewerkt

31

aan betere rolduiding en commitment van een kernteam van bedrijven, onderwijs en overheid. Hierdoor kunnen we in 2021 vanaf maart innovatie vraagstukken van Ridderkerkse bedrijven beter begeleiden. Eind 2020 is de subsidie van de MKB-deal binnengekomen, dit betekent dat we in 2021 aanvragen kunnen goedkeuren en financieel kunnen ondersteunen. MRDH In 2020 zijn we doorgegaan om samen met de MRDH en andere regionale partijen de randvoorwaarden te creëren voor de groei van de ondernemersactiviteiten in Ridderkerk en met name het AGF-cluster Dutch Fresh Port. Tevens hebben we meegedacht met de MRDH om een agritech innovatieprogramma te ontwikkelen, die in 2021 door Ridderkerkse AGF-bedrijven (AGF staat voor aardappelen, groente en fruit) kan worden benut.

32

Dutch Fresh Port De samenwerking binnen Dutch Fresh Port is in 2020 verder geïntensiveerd. De ambities zijn vertaald ineen uitvoeringsprogramma, die in 2021 van start gaat. De profilering van Dutch Fresh Port maakt hier deel vanuit en hierdoor kunnen we Dutch Fresh Port samen met de partners stevig agenderen bij regionale partijen, zoals Greenport West-Holland, MRDH etc. Ook zijn we op Europees niveau aan het verkennen of een subsidie op het thema verslogistiek binnen de mogelijkheden behoort. Greenport West-Holland Eind 2020 is Ridderkerk toegetreden tot het triple-helix samenwerkingsverband Greenport West-Holland: overheden, onderwijs en bedrijfsleven werken hierin samen om de positie van tuinbouw en agro-vers-logistiek te versterken.

Jaarstukken 2020

Wat heeft het gekost? Exploitatie

Begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Verschil

Lasten 0.2:Burgerzaken

-293.300

-332.500

-260.616

71.884

0.3:Beheer overige gebouwen en gronden

-980.700

-1.184.600

-1.645.361

-460.761

0.8:Overige baten en lasten

-20.800

-80.100

-75.379

4.721

3.1:Economische ontwikkeling

-453.900

-617.700

-419.028

198.672

3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-12.700

-17.100

-82.620

-65.520

0

-600

-26.379

-25.779

3.4:Economische promotie 8.1:Ruimtelijke ordening Totaal Lasten

-41.900

-42.000

-2.080

39.920

-1.803.300

-2.274.600

-2.511.462

-236.862

Baten 0.2:Burgerzaken

500

4.400

4.839

439

0.3:Beheer overige gebouwen en gronden

697.400

996.900

1.879.374

882.474

0.8:Overige baten en lasten

20.800

80.100

75.379

-4.721

3.1:Economische ontwikkeling

200.000

200.000

198.127

-1.873

3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

282.100

282.100

235.491

-46.609

8.1:Ruimtelijke ordening

55.800

55.800

69.493

13.693

Totaal Baten

1.256.600

1.619.300

2.462.702

843.402

Saldo - Lasten en baten

-546.700

-655.300

-48.760

606.540

0.10:Mutaties reserves

0

-41.900

-41.900

0

Totaal Stortingen

0

-41.900

-41.900

0

0.10:Mutaties reserves

0

34.800

31.234

-3.566

Totaal Onttrekkingen

0

34.800

31.234

-3.566

0

-7.100

-10.666

-3.566

-546.700

-662.400

-59.426

602.974

Stortingen

Onttrekkingen

Saldo - Reserves Begrotingssaldi Economische zaken

Toelichting 0.2 Burgerzaken Omschrijving

Bedrag afwijking

0.2 Burgerzaken Lasten Baten Voordelig saldo

Toerekening Gemeentehuis (voordeel 75.937) Het gemeentehuis wordt toegelicht onder de samenvatting financiële uitkomst op hoofdlijnen.

Jaarstukken 2020

71.884 439 72.323

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 3.614)

33

Toelichting 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Omschrijving

Bedrag afwijking

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Lasten

-460.761

Baten

882.474

Voordelig saldo

421.713

Overige gebouwen (voordeel 512.831) Verkoop Windmolen 110 Eind 2020 is de voormalige school aan de Windmolen 110 verkocht. De nieuwe eigenaar start in 2021 met de ontwikkeling van appartementen. De vergunning daarvoor is in 2020 al verleend. De openbare ruimte richten wij in zodra de bouw van de appartementen is afgerond, naar verwachting in 2022. De voorbereiding voor de inrichting start wel in 2021. De inrichtingskosten voor de openbare ruimte zijn geraamd op € 150.000, welke ruimschoots uit het verkoopresultaat 2020 (€ 330.000 voordelig) kunnen worden betaald. Huuropbrengsten en Servicekosten Daarnaast is de overschrijding op deze post ontstaan doordat de huuropbrengsten/servicekosten € 17.000 hoger zijn dan begroot. Dit komt door onvoorziene ontwikkelingen in de verhuur. Kleine renovaties en vervangingen Een andere reden van deze onderschrijding (€ 39.000) betreft lagere werkelijke kosten voor kleine renovaties en vervangingen omdat er gebouwen zijn afgestoten wat nog niet verwerkt is in de onderhoudsbudgetten. Maaslaan 37 Ook is de sloop van Maaslaan 37 nog niet opgeleverd. Daarom wordt verzocht een bedrag van € 19.000 door te schuiven naar 2021 (inclusief de dekking van de reserve integraal

accommodatieplan) aangezien de sloop van de Maaslaan 37 nog overloopt naar het jaar 2021. Dit betreft het restantbudget van de geraamde sloopkosten van € 37.000. Planmatig onderhoud De vervanging van de brandmeldcentrale gemeentehuis heeft niet geheel in 2020 kunnen plaatsvinden. Dit heeft geleid tot een onderschrijding van € 31.000. De vervanging zal nu in 2021 plaatsvinden. Deze vertraging heeft geen gevolgen voor de veiligheid van het gebouw. Overige incidentele voordelen Er zijn diverse incidentele voordelen ontstaan. Deze komen onder andere door voordelen op schoonmaak en klein onderhoud (€ 76.000) Gemeentewerf, P.C. Hooftstraat 2 (nadeel 31.233) Leegstand sinds ingebruikname van de zoutloods. Betreft onder andere schoonmaakkosten tot en met april en tevens energiekosten. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 61.278) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 1.393)

Toelichting 3.1 Economische ontwikkeling Omschrijving

Bedrag afwijking

3.1 Economische ontwikkeling Lasten

198.672

Baten

-1.873

Voordelig saldo

Leegstandaanpak leefstijlonderzoek centrum (voordeel 50.000) Ten behoeve van het Ontwikkelperspectief Centrum is een kwalitatief onderzoek gedaan naar het winkelaanbod in Ridderkerk op basis van leefstijlen. Bij de uitvoering van het Ontwikkelperspectief is er voor gekozen om in samenwerking met de vastgoedeigenaren op basis van dat onderzoek specifieke winkels te

34

196.799

benaderen. Hiervoor is budget vrijgemaakt. Als gevolg van de uitbraak van corona en de lockdown die met name winkels en horeca trof was het in 2020 niet opportuun om die acquisitie breed op te zetten. Om die reden is het budget niet gebruikt in 2020. Het advies is dit budget alsnog in te zetten in 2021.

Jaarstukken 2020

Onderzoek ontmoetingsplekken Centrum (voordeel 60.000) Dit onderzoek komt voort uit het Ontwikkelperspectief Centrum. Er wordt een opdracht geschreven voor het onderzoek en er moet nog een partij worden gevonden om het onderzoek uit te voeren. Het onderzoek heeft nog niet plaatsgevonden. Voorstel is om dit budget door te schuiven naar 2021. Verkeersonderzoek Centrum (voordeel 31.850) Het onderzoek naar de verkeersstructuur op de

centrumring loopt nog. Het geld moet doorgeschoven worden naar 2021. In 2021 volgt, na afronding van het onderzoek, de afrekening. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 59.663) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 4.714)

Toelichting 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Omschrijving

Bedrag afwijking

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Lasten

-65.520

Baten

-46.609

Nadelig saldo

-112.129

Reclame (nadeel 38.562) In verband met de coronacrisis zijn er minder inkomsten voor reclame.

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 9.327)

Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 64.240) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

Toelichting 3.4 Economische promotie Omschrijving

Bedrag afwijking

3.4 Economische promotie Lasten

-25.779

Baten Nadelig saldo

-25.779

Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 25.779) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

Toelichting 8.1 Ruimtelijke ordening Omschrijving

Bedrag afwijking

8.1 Ruimtelijke ordening Lasten

39.920

Baten

13.693

Voordelig saldo

53.613

Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 40.000) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

Jaarstukken 2020

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 13.613)

35

Toelichting 0.10 Mutaties reserves Omschrijving

Bedrag afwijking

0.10 Mutaties reserves Stortingen

0

Onttrekkingen

-3.566

Nadelig saldo

-3.566

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 3.566)

Prestatie-indicatoren Nr. Omschrijving

Toelichting/Eenheid

Waarde

25 Waardering ondernemingsklimaat gemeente.

Score 1-10.

6,7 (2019)

De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen (in %).

50,1% (2019)

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar.

124,3 (2019)

% van totale winkelvloeroppervlakte.

11,3%

% van totale verhuurbare kantoorvloeroppervlakte.

8,0%

Score 1-10.

6,4 (2019)

Bron: Ondernemerspeiling 26 Functiemenging.

Bron: Waarstaatjegemeente.nl 27 Vestigingen van bedrijven. Bron: Waarstaatjegemeente.nl 28 Leegstand winkels. Bron: MRDH-cijfers o.b.v. Locatus via afdeling Ruimte 29 Leegstand kantoren. Bron: Planbureau voor de Leefomgeving 30 Waardering vestigingsklimaat gemeente.

De mate waarin locatie en vestigingsfactoren op orde zijn. Bron: Ondernemerspeiling

36

Jaarstukken 2020

Programma 5 Onderwijs Programmavisie Kinderen moeten zich kunnen ontwikkelen en ontplooien in een vertrouwde en veilige omgeving, zodat ze een goede toekomst tegemoet kunnen zien. Wij willen actief bijdragen aan een brede doorgaande ontwikkelingslijn voor alle kinderen en jongeren van 0-23 jaar. Er wordt flink ingezet op bevordering van basisvaardigheden en bestrijding van laaggeletterdheid bij volwassenen. We gaan door met ons onderwijsachterstandenbeleid. De leerplichtambtenaren zijn actief op het tegengaan van schoolverzuim en we zetten in op goede contacten met de scholen. We bevorderen actief de samenwerking tussen gemeente, onderwijs en ondernemers. Jongeren zitten op school, zijn aan het werk of nemen deel aan een traject dat naar werk leidt.

Trends en ontwikkelingen/Openbaar basisonderwijs Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) Gemeenten krijgen geld voor het bestrijden van onderwijsachterstanden. Door een landelijke nieuwe verdeling van het geld heeft Ridderkerk vanaf 2019 meer budget gekregen. Daarmee moesten wij de vanaf 1 augustus 2020 verplichte vergroting van het aanbod van voorschoolse educatie vergroten van 10 naar 16 uur per week. Het overige budget mocht de gemeente naar eigen inzicht aan onderwijsachterstanden besteden. Met de scholen en kinderopvang (ook wel voor- en vroegschoolse educatie genoemd) zijn in 2019 afspraken gemaakt die de kwaliteit van deze educatie in de volle breedte moet verbeteren. Deze afspraken zijn in 2020 vastgesteld in het Onderwijsachterstandenbeleid Ridderkerk 2020 - 2022. Op basis van dit beleid hebben scholen en kinderopvanginstellingen eigen plannen kunnen maken en om deze plannen te verwezenlijken, subsidies aan kunnen vragen bij de gemeente. Bij deze plannen valt te denken aan het realiseren van extra opleiding voor personeel, plannen om te komen tot een stevigere relatie tussen ouders en de scholen van hun kinderen of plannen om te komen tot een soepele overdracht van kinderen met een achterstand in hun ontwikkeling, tussen kinderopvang en scholen. Integraal kindcentrum en Brede School In 2019 is samen met de LEA-partners een visie op integrale kindcentra (IKC) ontwikkeld.

Dit is gedaan vanuit het principe dat de samenwerking van de partijen is en dat de gemeente deze samenwerking waar mogelijk faciliteert. In 2020

Jaarstukken 2020

is deze visie vastgesteld. De Brede School is een van de partners die onderdeel is van de sociale kaart rondom het IKC. Vandaar dat in 2020 eveneens een inhoudelijk kader Brede School is opgesteld, op basis van de eerder gehouden evaluatie. Uiteraard is de feitelijke uitvoering van de samenwerking op het gebied van IKC en Brede School in 2020 met regelmaat ingehaald door de maatschappelijke realiteit: op verschillende momenten moest overgeschakeld worden naar digitale afstemming. Niettemin is gebleken dat beide processen partijen dichter naar elkaar toe heeft gebracht: partijen geven aan dat zij elkaar makkelijker konden vinden en ondersteunen.

Trends en ontwikkelingen/Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Volwasseneneducatie (bevordering basisvaardigheden en bestrijding laaggeletterdheid) De komende jaren blijft de contactgemeente van de arbeidsmarktregio (Rotterdam) de WEBmiddelen ontvangen (Wet Educatie Beroepsonderwijs). Samen met de regiogemeenten is gekozen om de regionale middelen in een grote aanbesteding (looptijd vanaf 2020 tot 2022) in te zetten. Ook in 2020 zijn de lokale middelen bij de Bibliotheek AanZet ingezet. De bibliotheek heeft samen met het Da Vinci College de trajecten uitgevoerd. Trajecten zijn vraaggericht ingezet. De coördinator basisvaardigheden heeft deze vraag geïnventariseerd. Lokaal willen wij ook de moeilijk bereikbare groepen bereiken (onder andere NT1-ers, dit zijn laaggeletterden met Nederlands als moedertaal). In 2020 zijn hiertoe extra middelen voor communicatie en werving ingezet. Passend onderwijs Met de ingang van het passend onderwijs zijn thuiszitters beter in beeld gekomen (geregistreerd), hierdoor lijkt het aantal thuiszitters te zijn toegenomen. In 2020 is vanuit de gemeente en de samenwerkingsverbanden meer aandacht gekomen voor het onderwijsperspectief van thuiszitters die jeugdhulp ontvangen in plaats van onderwijs.

Bij jongeren die langer dan drie maanden thuiszitten, spelen vaak complexe problemen, die het onderwijs samen met leerplicht, de jeugdgezondheidszorg, jeugdhulpaanbieders en de samenwerkingsverbanden hebben oppakt. Vanwege de complexe problematiek is het soms

37

moeilijk om deze jongeren weer naar school te krijgen. In de regio is er passend aanbod ontwikkeld en is er deze jongeren toch enige vorm van onderwijs geboden. Er is geen bewijs dat het aantal leerlingen met extra ondersteuning door de coronacrisis is toegenomen. Wel zijn er indicaties dat de zwaarte van de problematiek toeneemt.

Onderwijs/Openbaar basisonderwijs Wat hebben we bereikt? Kinderen met een risico op onderwijsachterstand zijn goed in beeld en via de uitvoering van de OAB-uitvoeringsagenda hebben wij bijgedragen aan een goede start op de basisschool.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Openbaar basisonderwijs Geheel onverwacht heeft het onderwijs in 2020 in het teken gestaan van maatschappelijke ontwikkelingen. Natuurlijk de sluiting van scholen door de lockdown en de plotselinge omschakeling naar onderwijs op afstand. Deze situatie leidde daarnaast tot een heel praktisch probleem: sommige kinderen bleken geen middelen te hebben om goed thuisonderwijs te volgen. De Ridderkerkse schoolbesturen hebben allereerst gepoogd dit met eigen middelen op te vangen. Echter, er bleven desondanks 200 leerlingen over die geen digitaal thuis onderwijs konden volgen. De gemeente heeft vervolgens Chromebooks ter beschikking gesteld voor deze kinderen. De schoolbesturen hebben meegekeken naar deze regeling zodat de aanvraag alleen gedaan werd voor de kinderen waar de ouders echt niet in digitale middelen kon voorzien. Er is daarnaast regelmatig overleg geweest met de scholen om vinger aan de pols te houden: schoolbestuurders en directeuren konden via die weg melding maken van onverwachte vraagstukken die door de lockdown optraden.

38

Onderwijs/Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Wat hebben we bereikt? Volwasseneneducatie (bevordering basisvaardigheden en bestrijding laaggeletterdheid) De vraag en aanbod op het gebied van basisvaardigheden zijn op elkaar afgestemd. Dit resultaat is bereikt door de inzet van de coördinator basisvaardigheden. Passend onderwijs Voor de meeste leerlingen is er een passende plek binnen onderwijs en/of zorg beschikbaar gesteld (passend ondersteuningsaanbod). Leerlingen zijn, zoveel mogelijk, nabij huis naar school gegaan. Er is meer preventieve inzet op het gebied van zorg en/of onderwijs geweest onder andere door de inzet van schoolcontactpersonen vanuit het wijkteam.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Volwasseneneducatie (bevordering basisvaardigheden en bestrijding laaggeletterdheid) De coördinator basisvaardigheden heeft verschillende acties opgezet om de doelgroep te bereiken en het netwerk vorm te geven. Het nieuw opgerichte taalpunt biedt inwoners veel mogelijkheden om zich te ontwikkelen op het gebied van taal. Door de pandemie is het echter lastig gebleken om de doelgroep te bereiken, doordat fysieke ontmoetingen in mindere mate mogelijk was. Passend onderwijs Om (langdurig) thuiszitten tegen te gaan, zijn regionale en lokale aanpak- en maatwerkoplossingen toegepast. Er is passend ondersteuningsaanbod beschikbaar voor de meeste leerlingen. De samenwerking tussen zorg en onderwijs is versterkt.

Jaarstukken 2020

Wat heeft het gekost? Exploitatie

Begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Verschil

Lasten 4.1:Openbaar basisonderwijs

-333.900

-247.000

-239.340

7.660

4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

-1.548.800

-2.847.800

-2.338.856

508.944

Totaal Lasten

-1.882.700

-3.094.800

-2.578.196

516.604

573.900

1.513.400

1.205.920

-307.480

Baten 4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Totaal Baten

573.900

1.513.400

1.205.920

-307.480

-1.308.800

-1.581.400

-1.372.277

209.123

0.10:Mutaties reserves

0

40.700

20.473

-20.228

Totaal Onttrekkingen

0

40.700

20.473

-20.228

Saldo - Lasten en baten Onttrekkingen

Saldo - Reserves

0

40.700

20.473

-20.228

Begrotingssaldi Onderwijs

-1.308.800

-1.540.700

-1.351.804

188.896

Toelichting 4.1 Openbaar basisonderwijs Omschrijving

Bedrag afwijking

4.1 Openbaar basisonderwijs Lasten

7.660

Baten Voordelig saldo

7.660

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 7.660)

Toelichting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Omschrijving

Bedrag afwijking

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Lasten

508.944

Baten

-307.480

Voordelig saldo

201.464

Leerlingenvervoer (voordeel 55.901)  De afgelopen periode zijn de kosten van het leerlingenvervoer in Ridderkerk sterk gestegen, als gevolg van de NEA-index en aanpassing van de rittijd. In de eerste tussenrapportage is het budget daarom met € 226.900 verhoogd;  De daadwerkelijke kosten zijn lager uitgevallen door sluiting van de scholen in de lockdown. Evenals bij Wmo is er sprake van een vergoedingsregeling voor gederfde omzet als gevolg van ‘niet-gereden ritten’, conform de VNG afspraken. In tegenstelling tot het Wmo-vervoer, was bij de gereden ritten voor het leerlingenvervoer sprake van

Jaarstukken 2020

een normale bezetting. De vergoedingsregeling voor de gederfde omzet bij niet gereden ritten bedraagt 80% in de periode 13 maart tot en met 30 juni 2020 en daarna maximaal 70% voor de periode 1 juli tot en met 31 juli 2020. Voor de periode daarna is er geen continuïteitsbijdrage. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 85.439) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.

39

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 60.124)

Toelichting 0.10 Mutaties reserves Omschrijving

Bedrag afwijking

0.10 Mutaties reserves Stortingen

0

Onttrekkingen

-20.228

Nadelig saldo

-20.228

Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (nadeel 20.228)

Prestatie-indicatoren Nr. Omschrijving

Toelichting/Eenheid

Waarde

31 Vroegtijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers). % deelnemers aan het VO en MBO onderwijs. 1,9% (2019) Bron: Waarstaatjegemeente.nl 32 Absoluut verzuim

Per 1.000 leerplichtige leerlingen.

1,5 (2018)

Per 1.000 leerplichtige leerlingen.

26,0 (2019)

Bron: Waarstaatjegemeente.nl 33 Relatief verzuim Bron: Waarstaatjegemeente.nl 34 Laaggeletterdheid.

% volwassenen.

11,0%

Bron: Gemeente

40

Jaarstukken 2020

Programma 6 Cultuur, sport en groen Programmavisie Kunst en cultuur dragen bij aan het welzijn van onze inwoners, de ontwikkeling van jongeren, economische innovatie en het woon- en werkklimaat. Met de culturele partners maken wij het voor alle inwoners mogelijk om kunst en cultuur te beleven. Ook stimuleren en faciliteren wij initiatieven uit de samenleving. Basisvoorzieningen als bibliotheken en muziekonderwijs blijven bereikbaar voor jong en oud. Sporten en meer bewegen (ook in de openbare ruimte) dragen bij aan een gezonde leefstijl en zorgen voor ontspanning en ontmoeting. We bevorderen dat meer inwoners hieraan meedoen. De inrichting en het beheer van de openbare ruimte stemmen we af op de behoefte van onze inwoners. In de buitenruimte streven wij naar meer groen en bomen en het verbeteren van de biodiversiteit. Daarbij houden we oog voor de bijdrage die de buitenruimte kan leveren aan klimaatadaptatie (bijvoorbeeld meer groen voor meer waterberging) en energietransitie. Het historisch cultureel erfgoed (monumenten, archeologie en cultuurlandschap) wordt beschermd, bijvoorbeeld door het aanwijzen als gemeentelijk monument.

Trends en ontwikkelingen/Sportbeleid en activering Het coronavirus en de maatregelen ter bestrijding hiervan hebben Nederland grotendeels stilgelegd. Halverwege maart 2020 werd iedereen gevraagd zoveel mogelijk thuis te blijven. Sporten op de vereniging of in de sportschool was op dat moment niet mogelijk. De landelijke sport- en beweegdeelname in de periode van de coronamaatregelen is afgenomen. Bij kinderen zijn de grote verschillen tussen leeftijdsgroepen opvallend. Landelijk hebben kinderen in de basisschoolleeftijd in april 2020 een veel grotere terugval in sport- en beweegactiviteit laten zien (50%) dan kinderen in de middelbare schoolleeftijd (15%). Het wegvallen van (georganiseerde) sportactiviteiten is maar beperkt gecompenseerd door meer buitenspelen. Opvallend is dat de verschillen tussen kinderen groter zijn geworden. Kinderen die al weinig buiten speelden, zijn dit nog minder gaan doen, terwijl kinderen die al veel buiten speelden, dit nog wat meer zijn gaan doen. Ondanks de zorgen blijkt het merendeel van de verenigingen veerkrachtig. In april gaven (landelijk) twee op de drie verenigingen (67%) aan vertrouwen te hebben om de gevolgen van de coronacrisis te overleven. Het vertrouwen in

Jaarstukken 2020

de veerkracht van de vereniging daalt naarmate verenigingen een groter gedeelte van de begrote inkomsten verwachten mis te lopen door de coronacrisis en lijkt dus afhankelijk van de financiële gevolgen van de coronacrisis. De ontwikkelingen in het sociale domein hebben hun weerslag op de sportsector. Zo wordt sport en bewegen vaker als middel ingezet om maatschappelijke doelstellingen te behalen. Er zijn steeds meer individuele sporters. Fitness is de meest beoefende sport bij volwassenen (22%), gevolgd door hardlopen (12%), tennis (5%) en zwemmen (5%). Dit heeft allerlei gevolgen voor de sport. Het heeft gevolgen voor de manier waarop sport georganiseerd wordt. Het leidt tot het vaker gebruiken van de openbare ruimte om te sporten. De invloed van sociale media en technologie is merkbaar in de sport. Bijvoorbeeld doordat er een toegenomen aandacht is voor de monitoring van eigen resultaten via runkeeper, fitbit etc.

Trends en ontwikkelingen/Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Medio 2019 zijn de landelijke Uitgangspunten Cultuurbeleid 2021-2024 gepresenteerd. In 2020 is met onze cultuurpartners en het Fonds voor Cultuurparticipatie gesproken over de Rijksregeling ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’. Wij nemen ook in de vervolgperiode van 2021 tot en met 2024 deel aan deze regeling. Ook gaan wij aan de slag met de verbeterpunten uit de vorige periode van 2017 tot en met 2020 in de evaluatie van de ‘Uitgangspuntennotitie cultuureducatie in de breedte'.

Trends en ontwikkelingen/Cultureel erfgoed Promoten en profileren Erfgoed (archeologie en cultuurhistorie) is steeds meer betrokken bij gebiedsontwikkelingen. Door de inzet van erfgoed geven we gebieden meer identiteit. Gemeenten en ontwikkelaars zijn zich meer bewust van de waarde van erfgoed bij (her)ontwikkelingen. Erfgoed als volwaardig onderdeel van de fysieke leefomgeving legt verbindingen met andere beleidsvelden. Deze trend sluit ook aan op de nieuwe Omgevingswet. Beleefbaar maken van erfgoed/educatie Erfgoed is het verhaal van iedereen. Het enthousiast maken van inwoners over erfgoed in

41

hun eigen omgeving zorgt voor meer draagvlak en begrip voor de bestaande wet- en regelgeving. Er is een groeiende behoefte om erfgoed te beleven en te ervaren. Om er zelf onderdeel van te zijn. Dit in tegenstelling tot een meer traditionele benadering dat het voldoende is om van het erfgoed kennis te nemen. De beleveniseconomie benut erfgoed als bron van inkomsten. Erfgoed is de grondstof voor het creëren van ervaringen. Bijvoorbeeld door het ontsluiten van de verhalen via kunstuitingen of via historische routes. Geschiedenis dichterbij brengen in de directe leefomgeving is praktisch in te passen in het curriculum van scholen via bijvoorbeeld Erfgoededucatie lesbrieven. Herbestemmingen Herbestemming van religieus erfgoed, industrieel erfgoed en ook agrarisch erfgoed is een vak apart en vraagt om specifieke kennis en samenwerking van meerdere domeinen. De bescherming en het behoud voor wederopbouw architectuur krijgt in Nederland ook steeds meer aandacht. Deze trend zet zich de komende jaren voort en is een kans om waardevolle panden te behouden en sloop of leegstand te voorkomen. Duurzaamheid Duurzaamheid is een thema dat bij monumenten steeds belangrijker wordt. Initiatiefnemers zoeken naar slimme oplossingen om verduurzaming mogelijk te maken. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed doet hier onderzoek naar.

Dit thema zal in de toekomst een steeds groter onderdeel gaan uitmaken van de gemeentelijke monumentenadvisering.

Trends en ontwikkelingen/Media Ook in 2020 was de Toekomstvisie van Bibliotheek AanZet in Ridderkerk de leidraad voor ontwikkelingen. Dit geldt ook voor de huisvesting van de Bibliotheek in het Koningsplein. In 2020 hebben wij een goed bereikbare, laagdrempelige en multifunctionele ruimte gerealiseerd. Er kan worden samengewerkt met andere organisaties, die zowel binnen als buiten het Koningsplein gehuisvest zijn. Op basis van de toekomstvisie heeft de bibliotheek ingespeeld op de vraag en behoefte van inwoners en hierop de dienstverlening vormgegeven. De bibliotheek heeft zichzelf onderscheiden in drie rollen: 1. Preventie van achterstanden op de gebieden taal, lezen, digitale vaardigheden en mediawijsheid (bij kinderen);