2026-04-17 RIB Motie 145-2025 aanpak leegstaande woningen.pdf
Tekst van het document
Aan de gemeenteraad p/a griffie
Uw brief van: Uw kenmerk: Bijlage(n):
-
Ons kenmerk: 2026-019861 Contact: Jan Willem Steeman Doorkiesnummer: 0180-451362 E-mailadres: j.w.steeman@ridderkerk.nl Datum: 17 april 2026
Betreft: stand van zaken uitvoering motie 145-2025 aanpak leegstaande woningen Geachte raadsleden, Tijdens de behandeling van de bespreking van de Kaderbrief 2026 heeft uw raad motie 145-2025 Aanpak leegstaande woningen aangenomen, waarin u het college verzoekt om de leegstand van woningen in Ridderkerk in kaart te brengen en om voorstellen te doen om deze leegstand aan te pakken. Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de stand van zaken van de uitvoering van deze motie. Leegstaande woningen in Ridderkerk In de motie wordt een aantal genoemd van 590 leegstaande woningen, gebaseerd op cijfers van het CBS. In de CBS-cijfers waren de intussen gesloopte woningen aan de Rembrandtweg – Hobbemastraat nog opgenomen. In het najaar van 2025 zijn wij gestart met het onderzoek. Wij hebben een leegstaande woning daarbij gedefinieerd als een woonadres waar volgens de Basis Registratie Personen (BRP) geen bewoners staan ingeschreven. Op 1 september 2025 waren er 499 leegstaande woningen, waarvan er 283 langer dan een half jaar leeg stonden. Leegstaande woningen woningcorporaties In de media wordt regelmatig aandacht besteed aan de leegstand van woningen, waaronder leegstand van woningen van woningcorporaties. In totaal stonden er bij de start van het onderzoek 104 corporatiewoningen leeg in Ridderkerk waarvan er 24 langer dan een half jaar leeg stonden.
De meeste corporatiewoningen stonden dus korter dan een half jaar leeg. Wij hebben aan de woningcorporaties de vraag gesteld waarom woningen langer dan een half jaar leeg staan. Het antwoord is dat dit kan gebeuren vanwege noodzakelijk mutatieonderhoud aan de woning of omdat huurders de huur van hun woning pas opzeggen nadat ze er al een tijdje niet meer wonen. De woningcorporaties geven nadrukkelijk aan dat zij zich inspannen om woningen niet onnodig lang leeg te laten staan. Onderzoek leegstaande particuliere woningen Bij de start van het onderzoek stonden er in Ridderkerk 259 particuliere woningen langer dan een half jaar leeg. Particuliere woningeigenaren zijn niet verplicht leegstand bij de gemeente te melden. De korter durende leegstand kan te maken hebben met aan- of verkoop van de woning of grootschalig onderhoud.
Het kan ook voorkomen dat de woning wordt verhuurd en de huurder zich niet heeft ingeschreven bij de gemeente. Wij hebben aanwijzingen dat een aantal particuliere woningen wordt gebruikt als huisvesting voor arbeidsmigranten. De woningen lijken dan leeg te staan omdat arbeidsmigranten die korter dan vier maanden in Nederland verblijven zich niet hoeven in te schrijven in de gemeente waar zij wonen. Wij onderzoeken nu de leegstand van particuliere woningen. Dit gebeurt middels een steekproef bij woningen die al langer dan enkele jaren leeg staan. In dat onderzoek nemen wij ook de mogelijke huisvesting van arbeidsmigranten mee. Wij ontvangen soms signalen uit de buurt over mogelijke adressen zoals overlastmeldingen en de aanwezigheid van veel auto’s met buitenlandse kentekens. Ook zien wij dat uitzendbureaus woningen opkopen om arbeidsmigranten te huisvesten. Mogelijkheden voor de aanpak van leegstand Wij zien een aantal alternatieven om de aanpak van leegstand vorm te geven. Deze alternatieven komen voort uit de Leegstandswet en de Wet Goed Verhuurderschap. Leegstandswet De Leegstandswet geeft een aantal mogelijkheden voor de aanpak van leegstand. Zo biedt de wet een kader voor tijdelijke verhuur van nieuwbouwwoningen en tijdelijke verhuur in het kader van sloop en nieuwbouw of grootschalige renovatie.
Ook maakt de Leegstandswet het onder bepaalde voorwaarden mogelijk om voor verkoop bestemde woningen tijdelijk te verhuren. De Leegstandswet biedt de gemeente de mogelijkheid om een leegstandsverordening in te voeren waarbij eigenaren verplicht zijn de leegstand van hun pand bij de gemeente te melden en de gemeente met de eigenaar afspraken kan maken over de (tijdelijke) invulling van het leegstaande pand. De wet biedt een handelingskader waarmee de gemeente kan handelen als panden langer leegstaan dan is afgesproken. Naar verwachting zal de vernieuwde Leegstandswet, welke nu ter besluitvorming bij de Eerste Kamer ligt, ook de mogelijkheid bevatten een leegstandsheffing op te leggen voor woningen die langer dan een jaar leeg staan. Wet Goed Verhuurderschap De wet Goed Verhuurderschap biedt een aantal mogelijkheden om de verhuur van woningen te reguleren. De wet beschrijft een aantal algemene regels waar verhuurders zich aan dienen te houden. Huurders kunnen bij het meldpunt Goed Verhuurderschap meldingen doen als zij van mening zijn dat hun verhuurder zich niet aan deze algemene regels houdt. Het Meldpunt Goed Verhuurderschap is in Ridderkerk gestart per 1 januari 2024. De wet biedt de mogelijkheid om een verhuurdersvergunning verplicht te stellen voor de verhuur van woningen in bepaalde gebieden binnen een gemeente.
Bij het invoeren van een dergelijk vergunningenstelsel moet aangetoond worden dat de leefbaarheid in die gebieden onder druk staat en dat invoering van een vergunningenstelsel een passende oplossing is in relatie tot de problematiek. De wet geeft het kader waarbinnen het stelsel van verhuurdersvergunningen toegepast kan worden.
Een andere mogelijkheid die de wet Goed Verhuurderschap biedt, is de mogelijkheid van een verhuurdersvergunning voor verblijfsruimten voor arbeidsmigranten. Daarbij kan het gaan om zowel woning- als kamerverhuur. Ook bij de toepassing van dit vergunningenstelsel moet worden aangetoond dat dit passend is bij de aard en de omvang van de problematiek. Verder onderzoek nodig Om te beoordelen of toepassing van één van de hiervoor beschreven alternatieven passend is voor de aard en de omvang van de leegstandsproblematiek in Ridderkerk, is verder onderzoek nodig. Dat onderzoek zal zich met name richten op het nader bepalen van de omvang en de aard van de problematiek en de invloed van de leegstand op de leefbaarheid. De resultaten van dat onderzoek en een voorstel voor de aanpak van leegstaande woningen zullen wij opnemen in het Volkshuisvestingsprogramma waaraan wij dit jaar werken en waar wij ook met uw raad over zullen spreken. Wij vertrouwen erop u voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Ridderkerk, de secretaris
de burgemeester,
mevr. M. Kitselar
dhr. C.A. Oosterwijk