2021-10-08 RIB Gezondheid volwassenen en ouderen - Monitor GGD 2020.pdf
Tekst van het document
1.
Gezondheid tijdens de coronacrisis Gezondheidsmonitor 2020, Ridderkerk Onderzoek en Business Intelligence
1
Onder embargo tot 9 september 2021
Colofon Gemeente Rotterdam, afdeling Onderzoek en Business Intelligence (OBI)
2
Datum: Auteur(s):
9 september 2021 Gea Schouten, Netty van Veelen, Nathalie Koene-Smit
Vragen:
Gezondheidsmonitor@rotterdam.nl
Samenvatting Dit rapport bevat de resultaten van de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen die in het najaar van 2020 is uitgevoerd. Tijdens deze periode zat Nederland aan het begin van de tweede Covid golf. Voor een groot deel zijn de uitkomsten bepaald door deze bijzondere periode en het gevoel wat mensen daarbij hadden en hun specifieke situatie. Het is daarom moeilijk te zeggen of bij een verandering van de uitkomstmaat ten opzichte van de vorige meting in 2016 er daadwerklijk sprake is van een verandering van de trend of dat het om een tijdelijke verandering gaat. Om deze reden hebben wij in dit rapport steeds opgenomen wat respondenten zelf aangeven: is hun antwoord veranderd als gevolg van de coronacrisis? Daarnaast geven we de trend over een langere termijn weer.
Wat valt op in de regio? Lichte stijging ervaren gezondheid onder 24+, toename depressie of angststoornis bij jongvolwassenen Volwassenen vanaf 24 jaar oordelen positiever over hun gezondheid dan in 2016. Onder de jongvolwassenen tot 24 jaar is de ervaren gezondheid gelijk gebleven. De jongvolwassenen geven vaker dan volwassenen en ouderen aan dat hun gezondheid door de coronacrisis is verslechterd. Daarnaast geven vooral huishoudens waar moeite is om financieel rond te komen, aan dat hun gezondheid is verslechterd als gevolg van de coronacrisis. Het risico op een depressie of angststoornis is toegenomen onder de jongvolwassenen. Daarnaast komen ook depressieve gevoelens als gevolg van de coronacrisis vaker voor onder de jongvolwassenen. Bij één op de vijf (jong)volwassenen zijn gevoelens van angst naar eigen zeggen toegenomen als gevolg van de coronacrisis. Onder de ouderen is dit ruim één op de tien. Afname van bewegen onder (jong)volwassenen, gunstige ontwikkeling op roken en alcoholgebruik Jongvolwassenen en volwassenen tot 65 jaar zijn minder gaan bewegen. Vier op de tien jongvolwassenen, een derde van de volwassenen en een kwart van de 65-plussers geven aan dat hij of zij minder beweegt of sport door de coronacrisis. In vergelijking met 2016 is het percentage sporters niet veranderd.
Vooral in de huishoudens waar moeite is om financieel rond te komen, geeft men vaker aan dat men minder is gaan sporten of bewegen als gevolg van de coronacrisis. Er wordt in alle drie de leeftijdsgroepen minder gerookt dan in 2016. Een klein percentage geeft aan minder te roken door de coronacrisis. Tegelijkertijd is er binnen alle leeftijdsgroepen ook een klein deel dat aangeeft juist meer te zijn gaan roken. Volwassenen van 24 jaar en ouder houden zich vaker aan het maximum van één glas alcohol per dag. Onder de 24tot en met 64-jarigen is ook het overmatig alcoholgebruik afgenomen. Onder de jongvolwassenen is het aandeel dat maximaal één glas alcohol drinkt niet veranderd ten opzichte van 2016. Wel geven zij het meest aan dat zij als gevolg van de coronacrisis minder alcohol zijn gaan drinken. Het gaat hier om een kwart van de jongvolwassenen, terwijl dit onder de ouderen slechts 4% is. Jongvolwassenen ervaren het meest controleverlies als gevolg van coronacrisis Het aandeel inwoners dat een zekere mate van regie op het eigen leven ervaart is in alle drie de leeftijdsgroepen gelijk gebleven ten opzichte van 2016. Wel ervaren de jongvolwassenen het meest controleverlies over het eigen leven als gevolg van de coronacrisis (31%). Aan de andere kant geeft ruim één op de tien jongvolwassenen aan door de crisis juist meer controle op het eigen leven te ervaren.
Een kwart van de jongvolwassenen geeft aan (heel) veel stress te hebben. Eenderde van hen geeft aan dat de coronacrisis voor meer stress heeft gezorgd. Volwassenen en ouderen ervaren ook stress, maar in mindere mate.
3
Toename van eenzaamheid onder jongvolwassenen en ouderen Het percentage inwoners in de regio dat ernstig eenzaam is, is onder zowel de jongvolwassenen als de 65-plussers toegenomen. Vooral jongvolwassenen geven aan dat ze zich eenzamer voelen als gevolg van de coronacrisis. Jongvolwassenen geven in 2020 minder vaak mantelzorg. Ook doen zij iets minder vaak vrijwilligerswerk. Bij de andere leeftijdsgroepen zijn deze percentages gelijk gebleven. Wel geeft ongeveer 1 op de 10 inwoners aan als gevolg van de crisis minder vrijwilligerswerk te doen.
Wat valt op in Ridderkerk? De antwoorden van de inwoners van Ridderkerk komen grotendeels overeen met het gemiddelde in de regio. Er zijn enkele afwijkende resultaten. Jongvolwassenen in Ridderkerk bewegen minder dan gemiddeld in de regio. Ook is het percentage dat voldoet aan de beweegrichtlijn onder de jongvolwassenen afgenomen ten opzichte van 2016. Op de vraag of dit komt door de coronacrisis, geven de jongvolwassenen echter minder vaak aan dat ze door de crisis minder zijn gaan bewegen.Het aandeel wekelijkse sporters nam echter niet af. In Ridderkerk lijkt het er op dat de jongvolwassenen net als in de regio minder roken dan in 2016. Hoewel dit in Ridderkerk geen significante afname is, zien we wel een gunstige afnemende trend. In Ridderkerk ervaren jongvolwassenen minder vaak controleverlies door de coronacrisis dan gemiddeld in de regio. In Ridderkerk is het aandeel inwoners met een hoog risico op een depressie of angststoornis in alle leeftijdsgroepen gelijk gebleven. In Ridderkerk is het aandeel mantelzorgers vergelijkbaar met de meting van 2016. Er zijn relatief meer mantelzorgers onder inwoners van 24 t/m 64 jaar dan gemiddeld in de regio.
4
Inhoudsopgave 1
2
3
4
5
6
7
8
Inleiding
7
1.1
Wat is de Gezondheidsmonitor
7
1.2
Hoe is de invloed van de coronacrisis op de gezondheid gemeten?
7
1.3
Leeswijzer
7
1.4
Hoeveel inwoners namen deel aan het onderzoek?
8
1.5
Hoe is de bevolking opgebouwd?
8
Covid-19
11
2.1
Zelf gerapporteerde besmettingen met het coronavirus
11
2.2
Totaal aantal Covid-19 meldingen
11
De ervaren gezondheid
13
3.1
Is de ervaren gezondheid toe- of afgenomen?
13
3.2
Heeft de coronacrisis de ervaren gezondheid veranderd?
14
3.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
15
Bewegen en sporten
17
4.1
Wordt er meer of minder gesport?
17
4.2
Is bewegen en sporten gewijzigd door de coronacrisis?
19
4.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
20
Roken
22
5.1
Is roken toe- of afgenomen?
22
5.2
Is het aandeel rokers veranderd door de coronacrisis?
23
5.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
23
Het drinken van alcohol
26
6.1
Is het alcoholgebruik toe- of afgenomen?
26
6.2
Is het alcoholgebruik veranderd door de coronacrisis?
28
6.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
29
Controle over het leven
31
7.1
Is de regie op het eigen leven veranderd?
31
7.2
Is de regie op het eigen leven veranderd door de coronacrisis
32
7.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
33
Angst en depressie
36
8.1
Is het risico op een depressie of angststoornis toe- of afgenomen?
36
8.2
Zijn de gevoelens van angst of depressie toegenomen door de coronacrisis?
37
5
8.3
9
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Eenzaamheid
41
9.1
Is de eenzaamheid toe- of afgenomen?
41
9.2
Heeft de coronacrisis de eenzaamheid vergroot?
42
9.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
43
10 Stress
45
10.1 Hoeveel inwoners ervaren stress?
45
10.2 Is de aanwezigheid van stress veranderd door de coronacrisis?
46
10.3 Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
47
11 Mantelzorg geven
49
11.1 Is mantelzorg toe- of afgenomen?
49
11.2 Is de vraag naar mantelzorg geven gewijzigd door de coronacrisis?
50
11.3 Zijn er opvallende verschillen tussen groepen
51
12 Vrijwilligerswerk
6
38
53
12.1 Is men meer of juist minder vrijwilligerswerk gaan doen?
53
12.2 Is het doen van vrijwilligerswerk gewijzigd door de coronacrisis?
54
12.3 Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
55
Bronvermelding
56
Bijlage 1 Vraagstelling Corona
57
1 Inleiding 1.1
Wat is de Gezondheidsmonitor
Van september tot en met december 2020 is de vragenlijst van de Gezondheidsmonitor afgenomen in alle gemeenten van de regio Rotterdam-Rijnmond. Tijdens deze periode zat Nederland aan het begin van de tweede Covid golf. Na een enigszins rustige zomer nam het aantal besmettingen met Corona weer toe. Met de Gezondheidsmonitor voert
in de tijd is niet één op één te vertalen als verandering door de Coronacrisis. Daarom combineren we in dit rapport de trend op een onderwerp met de vraag of de respondent aangeeft dat zijn/haar gezondheid en leefstijl door de coronacrisis is veranderd.
1.3
Leeswijzer
de GGD Rotterdam-Rijnmond de wettelijke taak uit om de
Het gemiddelde van de regio wordt voor een groot deel be-
gezondheidssituatie van de algemene bevolking in kaart te
invloed door Rotterdam. Daarom vergelijken we de ge-
brengen. De Gezondheidsmonitor bestaat uit drie monitor-
meenten met het gemiddelde van de regio exclusief Rotter-
momenten. In 2018 zijn ouders van kinderen tot twaalf jaar
dam. Voor de leesbaarheid schrijven we in de tekst echter
gevraagd een vragenlijst in te vullen, in 2019 jongeren op
over de regio. Een uitzondering hierop is de laatste para-
het voortgezet onderwijs. In 2020 hebben volwassenen en
graaf van de hoofdstukken 3 t/m 12. Hierin laten we de re-
ouderen een vragenlijst ontvangen. Dit rapport is geba-
sultaten zien voor verschillende groepen, bijvoorbeeld voor
seerd op de resultaten van deze laatste meting.
mannen en vrouwen, leeftijdsgroepen en opleidingsniveaus. In deze tabellen gaat het over respondenten van de
Hoe is de invloed van de coronacrisis
hele regio inclusief Rotterdam.
op de gezondheid gemeten?
Voor de leesbaarheid gebruiken we soms de term jongvol-
De vragenlijst Gezondheidsmonitor 2020 bestaat voor een
wassenen, hiermee bedoelen we inwoners van 18 t/m 23
groot deel uit een landelijk overeengekomen basisset. De
jaar. Als we over volwassenen schrijven zonder toevoeging
volledige vragenlijst is te vinden op Gezondheid in kaart.
van leeftijd bedoelen we de leeftijdsgroep 24 t/m 64 jaar.
Een onderdeel van de basisset is de vraag in hoeverre be-
Voor de inwoners van 65 jaar en ouder wordt ook de term
paalde onderwerpen volgens de respondent zijn veranderd
ouderen of 65-plussers gebruikt.
1.2
door de coronacrisis. De onderwerpen waarvoor dit gevraagd is, zijn:
De resultaten van de gemeenten zijn met statistische toetsen vergeleken met de resultaten van de regio exclusief
•
Algemene gezondheid
Rotterdam. Verschillen zijn statistisch significant als de
•
Financiële situatie
kans op een toevallig verschil kleiner is dan 5% (p<0,05).
•
Bewegen en sporten
Als het mogelijk is, toetsen we de resultaten ook ten op-
•
Roken
zichte van de meting van 2016. Door de gegevens te we-
•
Alcohol drinken
gen naar geslacht, leeftijd, burgerlijke staat, financiële situ-
•
Controle over het leven hebben
atie, gebied en herkomst, zijn de resultaten representatief
•
Zich angstig voelen
•
Zich depressief voelen
•
Zich eenzaam voelen
•
Stress hebben
•
Mantelzorg geven
•
Vrijwilligerswerk doen
gemaakt voor de bevolking van de gemeenten.
In dit rapport wordt voor bovenstaande onderwerpen de trend weergegeven ten opzichte van het vorige meetmoment in 2016 en indien beschikbaar 2012. Een verandering
7
1.4
Hoeveel inwoners namen deel aan het onderzoek?
In de regio Rotterdam-Rijnmond hebben 29.335 inwoners
jarigen, 349 vragenlijsten door 24- tot en met 64-jarigen en
deelgenomen aan de Gezondheidsmonitor 2020. De ge-
384 door inwoners van 65 jaar en ouder. Het responsper-
middelde respons is 30,8%. In Ridderkerk zijn 973 vragen-
centage staat per leeftijdsgroep weergegeven in figuur 1.1.
lijsten ingevuld: 240 vragenlijsten door 18- tot en met 23-
Figuur 1.1.
De respons (%) in de gemeenten per leeftijdsgroep
70% 60%
52%
50%
20%
55%
35% 28% 27% 27% 26% 24% 22% 19% 18% 18%
57%
55%
55%
43%
40% 30%
52%
55%
35% 28%
24%
18%
57%
57%
58%
58%
59%
60%
62%
37% 35% 33% 33% 30% 29% 29% 28% 27% 26% 25% 24% 24% 21% 20% 20%
10% 0%
18 t/m 23 jaar
1.5
65 jaar en ouder
Hoe is de bevolking opgebouwd?
De demografische en sociaaleconomische kenmerken van
regio. Het opleidingsniveau en de huishoudsamenstelling
de gemeente Ridderkerk en de regio Rotterdam-Rijnmond
verschillen nauwelijks. Het aandeel dat moet rondkomen
staan in de figuren en tabellen hieronder. In Ridderkerk is
van minimaal 110% van het inkomen is 8% en dat is wat
het aandeel inwoners van 65 jaar en ouder hoger dan in de
lager in vergelijking met de meer stedelijke gemeenten.
Tabel 1.1.
8
24 t/m 64 jaar
Aantal inwoners in Ridderkerk en de regio Rotterdam-Rijnmond (CBS, 1-1-2020) 18 t/m 23 jaar
24 t/m 64 jaar
65 jaar en ouder
Ridderkerk
2.961
23.387
11.411
Regio excl. R’dam
45.399
356.224
136.396
Regio
101.768
727.438
236.708
Figuur 1.2.
Percentage inwoners in drie leeftijdscategorieën (CBS, 1-1-2020)
100% 18%
25%
80% 60% 40%
55%
51%
20% 8%
6%
0%
Ridderkerk
Regio
18 t/m 23 jaar
Figuur 1.3.
24 t/m 64 jaar
65 jaar en ouder
Huishoudsamenstelling van het totaal aantal particuliere huishoudens (CBS, bewerking ABF Research, 2019)
Ridderkerk
34%
8%
26%
32%
Regio (excl. R'dam)
33%
9%
28%
30%
0%
10%
20%
30%
40%
50%
60%
70%
80%
90%
100%
Eenpersoonshuishoudens Eenoudergezin Meerpersoonshuishoudens met kinderen Meerpersoonshuishoudens zonder kinderen Figuur 1.4.
Opleidingsniveau van bevolking 15 t/m 75 jaar (CBS, voorlopige data 2019)
Ridderkerk
33%
Regio (excl. R'dam)
31%
0%
10%
20%
45%
22%
44%
30%
40%
50%
25%
60%
70%
80%
90%
100%
Geen startkwalificatie Middelbaar opleidingsniveau Afgeronde HBO- of WO-opleiding
9
Figuur 1.5.
Aandeel huishoudens met inkomen tot 110% sociaal minimum (afgelopen jaar) (CBS, 2019)
19%
20% 16%
13%
12%
12%
9% 8%
6%
6%
7%
6%
10%
12%
10% 8%
8%
6%
5%
4% 0%
In de vragenlijst is gevraagd of men in de afgelopen 12 maanden moeite heeft gehad om van het inkomen van het huishouden rond te komen. In de regio (excl. Rotterdam) geeft 12% aan dat dit zo is, in Ridderkerk 10%. Figuur 1.6 toont of de financiële situatie naar de mening van de respondent is veranderd als gevolg van de coronacrisis. Uit figuur 1.6 blijkt dat in de regio vooral de jongvolwassenen een verandering van hun financiële situatie doormaken als gevolg van de coronacrisis. Bij één op de Figuur 1.6.
vijf jongvolwassenen is de financiële situatie verslechterd, bij 15% is deze verbeterd. Bij de 24- tot en met 64-jarigen heeft 5% een verbeterde financiële situatie als gevolg van corona en 13% een verslechterde. Onder de inwoners van 65 jaar en ouder zijn er over het algemeen geen veranderingen in de financiële situatie. In Ridderkerk geven jongvolwassenen minder vaak aan dat hun financiële situatie is verslechterd dan gemiddeld in de regio (12% versus 20%).
Verandering van de financiële situatie als gevolg van de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en Ridderkerk (GM2020)
100%
4%
20%
13%
65%
81%
94%
15%
5%
2%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
9%
5%
85%
93%
19%
6%
2%
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
12%
80% 60% 40%
69%
20% 0%
Beter
10
Niet veranderd
Slechter
2 Covid-19 2.1
Zelf gerapporteerde besmettingen met het coronavirus
Van de respondenten in de regio geeft 2,3% in de vragen-
4,7% het coronavirus te hebben gehad, maar is dit niet
lijst aan dat hij/zij besmet is (geweest) met Covid-19 én dat
vastgesteld met een test.
dit bevestigd is met een test. Daarnaast zegt 5,8% corona te hebben gehad, maar is de infectie niet vastgesteld met
Figuur 2.1.
een test. De overige 92% geeft aan niet besmet te zijn (ge-
Aandeel respondenten dat zegt het coronavirus wel/niet te hebben (gehad) in de periode van het invullen van de vragenlijst (in de regio)
weest) met Covid-19. Figuur 2.1 geeft deze percentages weer voor de regio uit-
65 jaar en ouder
gesplitst naar verschillende leeftijdsgroepen. Het aandeel
24-64 jaar
dat denkt corona gehad te hebben zonder getest te zijn, is het grootst onder de jongvolwassenen (10%). Omdat de
18-23 jaar %
vragenlijst is ingevuld in het najaar 2020 (week 37 tot en met 51), moeten deze cijfers gezien worden als een momentopname voor die periode.
20% 40% 60% 80% 100%
Ja, dit is bevestigd met een test Ja, ik denk het wel, maar ik ben niet getest
In Ridderkerk geeft 2,2% aan besmet te zijn (geweest) met
Nee, ik denk het niet
Covid-19 én dat dit ook bleek uit een test. Daarnaast zegt
2.2
Totaal aantal Covid-19 meldingen
Figuur 2.2. toont het aantal Covid-19 meldingen bij de
In week 51 was dit opgelopen tot minimaal 3,1% en maxi-
GGD per week, omgerekend naar 100.000 inwoners. In
maal 5,8%.
week 37 varieerde het percentage inwoners met COVID tussen de gemeenten van 0,1% tot 0,7% van de inwoners.
Figuur 2.2.
Het aantal Covid-19 meldingen per week per 100.000 inwoners (Bron: GGD-Rotterdam-Rijnmond)
700 600 500 400 300 200 100
week 23 week 24 week 25 week 26 week 27 week 28 week 29 week 30 week 31 week 32 week 33 week 34 week 35 week 36 week 37 week 38 week 39 week 40 week 41 week 42 week 43 week 44 week 45 week 46 week 47 week 48 week 49 week 50 week 51 week 52 week 53 week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9
0
Ridderkerk
Regio
Afname vragenlijsten
11
12
3 De ervaren gezondheid 3.1
Is de ervaren gezondheid toe- of af-
inwoners van 65 jaar en ouder 75%. In vergelijking met de meting in 2016 oordelen 24- tot en met 64-jarigen en inwo-
genomen?
ners van 65 jaar en ouder positiever over hun ervaren ge-
Volwassenen vanaf 24 jaar oordelen positiever over hun gezondheid dan in 2016. Onder de jongvolwassenen is de ervaren gezondheid gelijk gebleven. In Ridderkerk verschilt de ervaren gezondheid niet van de regio en is er geen significant verschil met de voorgaande meting.
zondheid. Jongvolwassenen beoordelen hun gezondheid
In de regio beoordeelt 88% van de jongvolwassenen tus-
Figuur 3.2 toont de ervaren gezondheid per leeftijdscatego-
niet anders dan in 2016. In Ridderkerk ervaart 90% van de jongvolwassenen de gezondheid als (heel) goed. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 83% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 65%. Ridderkerk wijkt hiermee niet af van de regio (zie figuur 3.1). In vergelijking met de meting in 2016 is het oordeel over de gezondheid niet veranderd.
sen de 18 en 23 jaar de eigen gezondheid als (heel) goed.
rie in de verschillende gemeenten in de regio.
Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 82% en onder de
Figuur 3.1.
Het aandeel inwoners naar leeftijd dat de gezondheid als (heel) goed ervaart (regio = excl. Rotterdam)
100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 2012
2016
2020
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
13
Figuur 3.2.
Het aandeel inwoners naar leeftijd en gemeente dat de gezondheid als (heel) goed ervaart (GM2020)
100% 90% 80% 70% 60% 50%
18-23 jr
3.2
24-64 jr
65 jr en ouder
Heeft de coronacrisis de ervaren gezondheid veranderd? De meerderheid van de inwoners in de regio geeft aan dat de algemene gezondheid niet veranderd is als gevolg van de coronacrisis. Jongvolwassenen geven vaker dan volwassenen en ouderen aan dat hun gezondheid door de coronacrisis is verslechterd. In Ridderkerk vinden minder ouderen dat hun gezondheid door de crisis slechter is geworden.
beoordelen en goede gezondheid meer zien als het ontbreken van een ziekte. Om hier beter inzicht in te geven, is de vraag gesteld of de algemene gezondheid van de invuller door de coronacrisis is veranderd. Uit figuur 3.3 blijkt dat in de regio 9% van de jongvolwassenen de gezondheid verbeterd vindt, maar daarentegen vindt 12% de gezondheid juist verslechterd. De inwoners van 65 jaar en ouder in de regio geven vaker aan dat de gezondheid onveranderd is. Van hen geeft 2% aan dat de gezondheid door de coronacrisis verslechterd is en 5% dat deze verbeterd is.
Op basis van de trendgegevens in paragraaf 3.1 lijkt het erop dat de coronacrisis een deel van de inwoners toch ook enigszins goed heeft gedaan. Het kan ook zo zijn dat mensen ten tijde van de coronacrisis gezondheid anders
In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld. Een uitzondering is dat minder ouderen aangeven dat hun gezondheid door de crisis slechter is geworden.
Figuur 3.3.
100%
Verandering van de algemene gezondheid door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
12%
10%
5%
8%
10%
2%
79%
84%
93%
81%
84%
96%
9%
6%
2%
11%
5%
2%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
80% 60% 40% 20% 0%
Beter
14
Niet veranderd
Slechter
3.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Vrouwen beoordelen hun gezondheid minder vaak als
gezondheid is verslechterd als gevolg van de coronacrisis
goed dan mannen. Het aandeel met een goede gezond-
verschilt minder tussen groepen. Het grootste verschil zien
heid neemt af naarmate de leeftijd toeneemt. Daarnaast is
we bij mensen die aangeven moeite te hebben om rond te
er een sociaaleconomisch gezondheidsverschil. De meer
komen van met inkomen. Bijna één op de vijf van hen geeft
praktisch opgeleiden en lage inkomensgroepen beoordelen
aan dat de gezondheid is verslechterd.
hun gezondheid minder goed. Het aandeel dat vindt dat de
Tabel 3.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio = inclusief Rotterdam) (GM2020)
Gezondheid is
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
(Heel) goed erva-
slechter door
ren gezondheid
coronacrisis
Man
80%
11%
Vrouw
74%
11%
18 t/m 23 jr
87%
13%
24 t/m 64 jr
80%
12%
65 jr en ouder
63%
6%
Eenpersoonshuishouden
64%
12%
Eenoudergezin
75%
14%
Meerpersoonshuishouden
83%
11%
74%
11%
64%
8%
Mbo, havo, vwo, hbo, wo
83%
11%
Moeite met rondkomen
60%
18%
Geen moeite met rondkomen
80%
10%
77%
11%
met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo
Financiële situatie Totaal
15
16
4 Bewegen en sporten 4.1
Wordt er meer of minder gesport?
Bewegen
Net als in 2016 beweegt eenderde van de 65-plussers in de regio voldoende. Onder de (jong)volwassenen tot 65 jaar is het aandeel dat voldoende beweegt echter afgenomen. In vergelijking met 2016 is het percentage sporters in de regio niet veranderd. In Ridderkerk voldoen jongvolwassenen minder vaak aan de beweegrichtlijn dan in de regio en in vergelijking met de meting van 2016. Het aandeel dat wekelijks sport verschilt in Ridderkerk niet van de regio.
Om aan de beweegrichtlijn (2017) te voldoen moet men minstens 150 minuten per week aan matig intensieve inspanning, zoals wandelen en fietsen doen en minstens twee keer per week spier- en botversterkende activiteiten doen. In 2020 voldoet 52% van de jongvolwassenen in de regio aan deze nieuwe beweegrichtlijn. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 46% en onder de inwoners in de regio van 65 jaar en ouder is dit 31%. In vergelijking met 2016 is het percentage inwoners in de regio dat voldoet aan de beweegrichtlijn afgenomen bij inwoners tot en met 64 jaar. Het aandeel 65-plussers dat voldoet aan de norm is gelijk gebleven.
Tijdens de coronacrisis heeft het ministerie van VWS vier leefstijladviezen geformuleerd, gebaseerd op de belangrijkste pijlers van het Nationaal Preventieakkoord: beweging, voeding, alcohol en roken. Deze zijn opgenomen onder de rijksbrede campagne #alleensamen. Onderdeel van deze campagne is bijvoorbeeld een poster die vanaf juli 2020 te downloaden was, met als eerste boodschap: Probeer vaker te bewegen. In de afnameperiode van de vragenlijsten
In Ridderkerk voldoet 42% van de jongvolwassenen aan de beweegrichtlijn. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 41% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 30%. In vergelijking met de regio wijkt de leeftijdsgroep 18 t/m 23 jaar ongunstig af van regio (zie figuur 4.1). In vergelijking met de vorige meting in 2016 voldoen de jongvolwassenen van Ridderkerk ook minder vaak aan de beweegrichtlijn (56% versus 42%).
in het najaar van 2020 waren de mogelijkheden om geor-
Figuur 4.2 toont het percentage inwoners dat voldoet aan
ganiseerd te sporten beperkt vanwege de landelijk inge-
de richtlijn per leeftijdscategorie in de verschillende ge-
stelde coronamaatregelen.
meenten in de regio.
Figuur 4.1.
Het aandeel inwoners naar leeftijd dat voldoet aan de beweegrichtlijn (regio = excl. Rotterdam)
80% 60% 40% 20% 0% 2016
2020
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
17
Figuur 4.2.
Het aandeel inwoners dat voldoet aan de beweegrichtlijn naar leeftijd en gemeente (GM2020)
80% 60% 40% 20% 0%
19-23 jr
24-64 jr
65 jr en ouder
Sporten Het percentage inwoners dat minimaal één keer per week
dit 44% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 28%.
sport, neemt af met de leeftijd. In de regio geeft 66% van
Het aandeel sporters wijkt in Ridderkerk niet af van het re-
de jongvolwassenen aan minimaal één keer per week te
gionaal gemiddelde (zie figuur 4.3). Ook is het aandeel
sporten. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 50% en
sporters in Ridderkerk in vergelijking met de meting in
onder de inwoners van 65 jaar en ouder 31%. In vergelij-
2016 gelijk gebleven.
king met de meting van 2016 is het percentage sporters in Figuur 4.4 toont het percentage wekelijks sporters per leef-
de regio niet veranderd.
tijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio. In Ridderkerk sport 64% van de jongvolwassenen minimaal één keer per week. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is
Figuur 4.3.
Het aandeel inwoners naar leeftijd dat minimaal één keer per week sport (regio = excl. Rotterdam)
80% 60% 40% 20% 0% 2016
18
2020
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
Figuur 4.4.
Het aandeel wekelijks sporters naar leeftijd en gemeente (GM2020)
100% 80% 60% 40% 20% 0%
18-23 jr
4.2
24-64 jr
65 jr en ouder
Is bewegen en sporten gewijzigd door de coronacrisis? Als gevolg van de coronacrisis zijn naar eigen zeggen 4 op de 10 jongvolwassenen minder gaan bewegen, evenals een derde van de volwassenen en een kwart van de inwoners van 65 jaar en ouder. In Ridderkerk zien we hetzelfde beeld. Jongvolwassenen geven minder vaak aan minder te zijn gaan bewegen dan in de regio.
In de regio geeft ruim een kwart van de inwoners van 65 jaar en ouder aan dat hij/zij minder is gaan bewegen als gevolg van de coronacrisis. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is een derde minder gaan sporten of bewegen. Van de jongvolwassenen beweegt ruim 4 op de 10 naar eigen zeggen minder vaak dan voorheen. Het aandeel dat juist meer is gaan bewegen als gevolg van de coronacrisis, is met 1 op de 5 ook het grootst onder de jongvolwassenen. Een derde tot een kwart van de inwoners van Ridderkerk heeft net als in de regio ingevuld dat men door de coronacrisis minder is gaan bewegen of sporten. Jongvolwassenen geven minder vaak aan minder te zijn gaan bewegen of sporten in vergelijking met de regio. Daarnaast geeft een kwart zelfs aan meer te zijn gaan bewegen of sporten.
Figuur 4.5.
Verandering van bewegen en/of sporten door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
100% 80%
33%
27%
38%
53%
67%
21%
13%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
42%
32%
32%
26%
58%
69%
10%
5% 65 jr en ouder, Ridderkerk
60% 40%
44%
20% 0%
24% 6% 65 jr en ouder, regio
Meer
18-23 jr, Ridderkerk
Niet veranderd
24-64 jr, Ridderkerk
Minder
19
4.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Sporten en bewegen neemt af met de leeftijd. In alle drie
vaak dan de meer theoretisch opgeleiden. De financiële si-
de leeftijdsgroepen geeft een aanzienlijk deel aan dat hij/zij
tuatie lijkt vooral invloed te hebben op het sporten, maar
minder is gaan bewegen als gevolg van de coronacrisis.
niet zozeer op het voldoen aan de beweegnorm. Daar zien
Dit aandeel is echter het grootst onder de jongvolwasse-
we geen verschil tussen degenen die moeite hebben om
nen. Daarnaast is er een verschil naar opleidingsniveau.
rond te komen en die dat niet hebben.
De meer praktisch opgeleiden bewegen en sporten minder
Tabel 4.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio = inclusief Rotterdam)
Minder bewegen /
Minimaal één
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
keer per week
Voldoen aan de
sporten door
sporten
beweegrichtlijn
coronacrisis
Vrouw
45%
43%
37%
Man
51%
45%
34%
18 t/m 23 jr
64%
53%
43%
24 t/m 64 jr
52%
48%
37%
65 jr en ouder
29%
29%
29%
Eenpersoonshuis-
41%
38%
36%
Eenoudergezin
43%
48%
36%
Meerpersoonshuis-
51%
49%
36%
47%
42%
35%
30%
35%
30%
57%
49%
38%
40%
45%
44%
50%
44%
34%
48%
44%
36%
houden
houden met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo Mbo, havo, vwo, hbo, wo
Financiële situatie
Moeite met rondkomen Geen moeite met rondkomen
Totaal
20
21
5 Roken 5.1
percentage rokers. In vergelijking met 2016 is het percen-
Is roken toe- of afgenomen? In vergelijking met 2016 is het percentage rokers in de regio in alle drie de leeftijdsgroepen afgenomen. In Ridderkerk is er geen significante afname van het aandeel rokers, maar bij jongvolwassenen is wel een daling zichtbaar.
tage rokers in de regio in alle drie de leeftijdsgroepen afgenomen. Op de vraag of men binnenkort van plan is de leefstijl aan te passen, antwoordt 6% van de inwoners in de regio (exclusief Rotterdam) te willen stoppen met roken. In Ridderkerk is dit ook 6%. In Ridderkerk rookt 17% van de jongvolwassenen. Onder
In het Nationaal Preventieakkoord staan landelijke afspra-
de 24- tot en met 64-jarigen is dit 16% en onder de inwo-
ken om roken tegen te gaan. Zo is sinds 1 april 2020 de
ners van 65 jaar en ouder 8%. Het aandeel rokers in Rid-
accijns op tabak €1 hoger. Sinds 1 juli 2020 zijn rookwaar
derkerk wijkt niet af in vergelijking met de regio (zie figuur
in supermarkten niet meer zichtbaar voor klanten. Sinds 1
5.1). In vergelijking met de meting in 2016 is het aandeel
oktober 2020 is elke verpakking van sigaretten en shag
rokers in Ridderkerk niet veranderd. Het aandeel rokers
neutraal en staat er een gezondheidswaarschuwing op.
onder jongvolwassenen nam wel af, maar het verschil is net niet significant.
In 2020 rookt 18% van de jongvolwassenen en de 24- tot en met 64-jarigen. Onder de inwoners van 65 jaar en ouder
Figuur 5.2 toont het percentage rokers per leeftijdscatego-
rookt 10%. In de regio monitoren we sinds 2008 het
rie in de verschillende gemeenten in de regio.
Figuur 5.1.
Het aandeel inwoners naar leeftijd dat rookt (regio = excl. Rotterdam)
40% 30% 20% 10% 0% 2008 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
22
2012 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2016
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
Figuur 5.2.
Het aandeel rokers naar leeftijd en gemeente (GM2020)
30% 25% 20% 15% 10% 5% 0%
18-23 jr
5.2
24-64 jr
65 jr en ouder
Is het aandeel rokers veranderd door de coronacrisis? Naar eigen zeggen heeft de coronacrisis bij slechts een klein deel van de inwoners in de regio geleid tot meer roken. Dit varieert van 4% onder de jongvolwassenen tot 1% onder de ouderen. Tegelijkertijd is binnen alle leeftijdsgroepen een vergelijkbaar deel juist minder gaan roken. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
Figuur 5.3.
100%
In de regio heeft 4% van de 18- tot en met 23-jarigen aangegeven meer te zijn gaan roken door de coronacrisis. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 2% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit 1%. Daarnaast is 3% van de jongvolwassenen naar eigen zeggen als gevolg van de coronacrisis juist minder gaan roken, evenals 2% onder de volwassenen en 1% onder de inwoners van 65 jaar en ouder. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
Verandering van rookgedrag door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
3%
2%
1%
2%
1%
1%
93%
96%
98%
96%
98%
98%
4%
2%
1%
2%
1%
1%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
80% 60% 40% 20% 0%
5.3
65 jr en ouder, 18-23 jr, regio Ridderkerk Meer Niet veranderd Minder
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
23
Vrouwen roken minder dan mannen. Inwoners van 65 jaar
moeite hebben om financieel rond te komen rookt 30%,
en ouder roken minder dan de jongvolwassenen en 19- tot
terwijl dit in de groep zonder moeite om rond te komen
en met 65-jarigen. Maar het grootste verschil zien we als
16% is. Deze eerste groep geeft ook het meest aan dat hij/
we kijken naar de financiële situatie. Onder degenen die
zij meer is gaan roken als gevolg van de coronacrisis.
Tabel 5.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio= inclusief Rotterdam)
Percentage rokers
Meer roken door coronacrisis
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Vrouw
14%
2%
Man
22%
3%
18 t/m 23 jr
19%
4%
24 t/m 64 jr
20%
3%
65 jr en ouder
11%
1%
Eenpersoonshuishouden
24%
4%
Eenoudergezin
21%
2%
Meerpersoonshuishouden
16%
2%
19%
3%
20%
3%
Mbo, havo, vwo, hbo, wo
17%
3%
Moeite met rondkomen
30%
5%
Geen moeite met rondkomen
16%
2%
18%
3%
met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo
Financiële situatie
Totaal
24
25
6 Het drinken van alcohol 6.1
Is het alcoholgebruik toe- of afgenomen? In vergelijking met 2016 houden inwoners uit de regio van 24 jaar en ouder zich vaker aan het maximum van één glas alcohol per dag. Onder de jongvolwassenen is het aandeel dat voldoet aan deze richtlijn niet veranderd. Onder de 24- tot en met 64-jarigen in de regio is ook overmatig alcoholgebruik afgenomen. In Ridderkerk is het aandeel dat voldoet aan de richtlijn en het aandeel overmatige drinkers vergelijkbaar met de regio. Het aandeel dat voldoet aan de richtlijn lijkt onder jongvolwassenen afgenomen te zijn ten opzichte van 2016, maar het verschil is net niet significant.
de inwoners uit de regio van 24 jaar en ouder. Onder de jongvolwassenen is het aandeel dat voldoet aan de richtlijn gelijk gebleven. Op de vraag of men binnenkort van plan is de leefstijl aan te passen, antwoordt 8% in de regio (exclusief Rotterdam) minder alcohol te willen drinken. In Ridderkerk is dit 8,5%.
Het advies van de Gezondheidsraad met betrekking tot alcoholgebruik luidt: “Drink geen alcohol of in ieder geval niet meer dan één glas per dag”. In Ridderkerk drinkt 40% van de jongvolwassenen maximaal één glas per dag. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 52% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 61%. In vergelijking met de regio wijken deze percentages niet
De richtlijn voor alcoholgebruik
af. (zie figuur 6.1). Bij jongvolwassenen daalt het aandeel In 2020 voldoet 40% van de jongvolwassenen in de regio
dat voldoet aan de richtlijn met 7 procentpunt, er is echter
aan de richtlijn voor alcoholgebruik om geen of maximaal
geen sprake van een significant verschil.
één glas per dag te drinken. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 48% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 57%. In vergelijking met de vorige meting in 2016 is het percentage dat aan dit advies voldoet toegenomen onder Figuur 6.1.
Figuur 6.2 toont het percentage dat niet of maximaal één glas per dag drinkt per leeftijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio.
Het aandeel dat voldoet aan de richtlijn: niet of maximaal 1 glas alcohol per dag (regio = excl. Rotterdam)
70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 2008 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
26
2012 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2016
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
Figuur 6.2.
Het aandeel dat voldoet aan de richtlijn: niet of maximaal 1 glas alcohol per dag naar leeftijd en gemeente (GM2020)
70% 60% 50% 40% 30% 20%
18-23 jr
24-64 jr
65 jr en ouder
Overmatig alcoholgebruik In de regio komt overmatig alcoholgebruik relatief het
In Ridderkerk drinkt 5% van de jongvolwassenen overma-
meest voor onder inwoners van 65 jaar en ouder. Van de
tig alcohol. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 6% en
jongvolwassenen in de regio drinkt 4% overmatig alcohol.
onder de inwoners van 65 jaar en ouder ook 6%. In verge-
Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 5% en onder de
lijking met de regio wijkt het aandeel overmatige drinkers in
inwoners van 65 jaar en ouder 7%. In vergelijking met
Ridderkerk niet af (zie figuur 6.3). Ook is er geen signifi-
2016 is het aandeel 24- tot en met 64-jarigen in de regio
cant verschil ten opzichte van de meting in 2016.
dat overmatig alcohol drinkt afgenomen. Onder de jongvolwassenen en 65-plussers is het aandeel gelijk gebleven.
Figuur 6.4 toont het percentage dat overmatig alcohol drinkt per leeftijdscategorie in de verschillende gemeenten
Definitie van overmatig alcoholgebruik
in de regio.
voor mannen: meer dan 21 glazen alcoholische drank per week; voor vrouwen meer dan 14 glazen per week. Figuur 6.3.
Het aandeel inwoners naar leeftijd dat overmatig alcohol drinkt (regio=excl. Rotterdam)
20% 16% 12% 8% 4% 0% 2008 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
2012 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2016
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
27
Figuur 6.4.
Het aandeel inwoners dat overmatig alcohol drinkt naar leeftijd en gemeente (GM2020)
12% 10% 8% 6% 4% 2% 0%
18-23 jr
6.2
24-64 jr
65 jr en ouder
Is het alcoholgebruik veranderd door de coronacrisis? Jongvolwassenen geven het meest aan dat zij als gevolg van de coronacrisis minder alcohol zijn gaan drinken. In de regio is een kwart van de jongvolwassenen minder gaan drinken, onder de ouderen is dit slechts 4%. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
In de regio heeft de coronacrisis er onder alle leeftijdsgroepen toe geleid dat er minder alcohol gedronken wordt. Van de 18- tot en met 23-jarigen geeft een kwart aan minder alcohol te drinken als gevolg van de coronacrisis. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 8% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit 4%. Het aandeel dat meer alcohol is gaan drinken als gevolg van de coronacrisis, ligt in alle leeftijdsgroepen lager (zie figuur 6.5). In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
Figuur 6.5.
Verandering van alcoholgebruik door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
100% 80%
8%
4%
87%
95%
8%
5%
1%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
5%
4%
92%
95%
10%
3%
0%
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
23%
25%
60% 40%
68%
67%
20% 0%
Meer
28
Niet veranderd
Minder
6.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Vrouwen houden zich vaker dan mannen aan het maxi-
jongvolwassenen zijn vaak minder gaan drinken als gevolg
mum van 1 glas alcohol per dag. Het aandeel dat voldoet
van de coronacrisis.
aan deze richtlijn ‘aanvaardbaar alcoholgebruik’ neemt toe naarmate de leeftijd ook toeneemt. Onder de inwoners van
Naast leeftijd en geslacht is er een sociaaleconomisch ge-
65 jaar en ouder is het percentage overmatig alcohol drin-
zondheidsverschil. De meer praktisch opgeleiden en de
kers echter wel het hoogst.
lage inkomensgroepen houden zich vaker aan het maximum van 1 glas alcohol per dag dan de meer theoretisch
Mannen geven vaker dan vrouwen aan dat zij door de co-
geschoolden en degenen die geen moeite hebben om fi-
rona crisis minder alcohol zijn gaan drinken. Ook
nancieel rond te komen.
Tabel 6.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio = inclusief Rotterdam)
Drinkt niet of maxi-
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Drinkt minder
maal 1 glas alcohol
Overmatig
alcohol door
per dag
alcohol drinker
coronacrisis
Vrouw
60%
4%
8%
Man
40%
7%
13%
18 t/m 23 jr
43%
6%
23%
24 t/m 64 jr
48%
5%
10%
65 jr en ouder
59%
7%
4%
Eenpersoonshuishouden
53%
7%
10%
Eenoudergezin
56%
4%
8%
Meerpersoonshuishouden
53%
4%
8%
48%
6%
11%
62%
6%
6%
Mbo, havo, vwo, hbo, wo
44%
5%
12%
Moeite met rondkomen
54%
6%
11%
Geen moeite met rondko-
49%
5%
10%
50%
5%
10%
met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo
Financiële situatie
men Totaal
29
30
7 Controle over het leven 7.1
Is de regie op het eigen leven veran-
en ouder 84%. De percentages van Ridderkerk wijken niet af van de regio (zie figuur 7.1). In vergelijking met de vo-
derd?
rige meting is geen significant verschil.
Het aandeel inwoners in de regio dat een zekere mate van regie op het eigen leven ervaart is in alle drie de leeftijdsgroepen gelijk gebleven ten opzichte van 2016. De mate van regie is bij inwoners van Ridderkerk vergelijkbaar met de regio. Ook hier is er geen verschil met de vorige meting.
Figuur 7.2 toont het percentage dat matig tot veel regie over het eigen leven ervaart per leeftijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio.
Zelfontplooiing van de autonome burger kenmerkt de huidige tijd. Eigen verantwoordelijkheid, autonomie, eigen keuze en eigen regie zijn kernwoorden bij deze
De Gezondheidsmonitor meet de regie op het eigen leven
ontwikkelingen. Bij de ontwikkelingen gaat
aan de hand van zeven stellingen. In 2020 ervaart 94%
het allereerst om de zorg voor de eigen
van de jongvolwassenen in de regio matig tot veel regie
gezondheid: als gezonde burger om ge-
over het eigen leven. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 92% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 85%.
zond te blijven, en als patiënt om zelf de
In vergelijking met de meting in 2016 is het aandeel inwo-
regie te houden over de eigen zorg. Al-
ners dat een zekere mate van regie op het eigen leven er-
leen wil niet iedereen zelf die regie voe-
vaart onder alle drie de leeftijdsgroepen in de regio gelijk
ren. Ook zijn er kwetsbare groepen in de
gebleven.
samenleving voor wie zelf regie voeren
In Ridderkerk ervaart 93% van de jongvolwassenen matig tot veel regie over het eigen leven. Onder de 24- tot en met
niet lukt (Themarapport Burgers en gezondheid, RIVM, 2014).
64-jarigen is dit ook 93% en onder de inwoners van 65 jaar
Figuur 7.1.
Het aandeel inwoners dat matig tot veel regie over het eigen leven ervaart naar leeftijd (regio = excl. Rotterdam)
100% 95% 90% 85% 80% 75% 70% 2008 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
2012 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2016
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
31
Figuur 7.2.
Het aandeel dat matig tot veel regie over het eigen leven ervaart naar leeftijd en gemeente (GM2020)
100% 95% 90% 85% 80% 75% 70%
18-23 jr
7.2
24-64 jr
65 jr en ouder
Is de regie op het eigen leven veranderd door de coronacrisis In de regio ervaren de jongvolwassenen het meest controleverlies over het eigen leven als gevolg van de coronacrisis. Aan de andere kant geeft ruim één op de tien jongvolwassenen aan door de crisis juist meer controle op het eigen leven te ervaren. In Ridderkerk ervaren jongvolwassenen minder vaak controleverlies door de coronacrisis.
minder controle heeft over het eigen leven. Onder de 24tot en met 64-jarigen is dit 25% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit 17%. Daarnaast is er ook een deel dat juist meer controle op het eigen leven ervaart. Dit komt met 12% het meest voor onder de jongvolwassenen. Vooral mensen die al minder regie over het eigen leven ervaarden, geven vaker aan door de coronacrisis (nog) minder regie te ervaren. Van hen geeft 41% aan dat de controle door de coronacrisis (nog meer) is afgenomen, terwijl dit onder de mensen met regie op het eigen leven 23% is.
Bij de vraag naar veranderingen door de coronacrisis is regie over het eigen leven omschreven als “controle over mijn leven hebben”. In de regio geeft 31% van de 18- tot en met 23-jarigen aan dat hij/zij door de coronacrisis
32
In Ridderkerk zien we een grotendeels vergelijkbaar beeld. De jongvolwassenen ervaren minder vaak controleverlies door de coronacrisis dan gemiddeld in de regio.
Figuur 7.3.
Verandering van controle op het eigen leven door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
100% 80%
24%
16%
72%
81%
14%
4%
3%
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
17%
23%
68%
81%
63%
12%
7%
3%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
31%
25%
57%
60% 40% 20% 0%
Meer
7.3
Niet veranderd
Minder
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Het percentage dat regie over het eigen leven ervaart
Een kwart van de inwoners in de regio van 18 jaar en ou-
neemt af met de leeftijd. Daarnaast speelt ook de sociaal-
der geeft aan door de coronacrisis minder controle over het
economische situatie een rol. Inwoners met een meer
leven te ervaren. Vooral jongvolwassenen, inwoners met
praktische opleiding en huishoudens met moeite om finan-
een meer theoretische opleiding en huishoudens waar
cieel rond te komen ervaren minder regie op het eigen le-
moeite is om financieel rond te komen, ervaren een af-
ven dan degenen met een meer theoretische opleiding of
name van controle over hun leven door de coronacrisis.
meer financiële zekerheid.
33
Tabel 7.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio= inclusief Rotterdam)
Percentage dat regie
Minder controle over het leven
over het eigen leven er-
door coronacrisis
vaart Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Vrouw
89%
29%
Man
90%
24%
18 t/m 23 jr
93%
34%
24 t/m 64 jr
91%
28%
65 jr en ouder
85%
18%
Eenpersoonshuishouden
83%
26%
Eenoudergezin
89%
25%
Meerpersoonshuishouden
92%
26%
88%
26%
83%
18%
Mbo, havo, vwo, hbo, wo
93%
30%
Moeite met rondkomen
78%
38%
Geen moeite met rondko-
92%
24%
89%
26%
met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo
Financiële situatie
men Totaal
34
35
8 Angst en depressie 8.1
depressie verschilt niet van de regio (zie figuur 8.1). In ver-
Is het risico op een depressie of angststoornis toe- of afgenomen? Jongvolwassenen in de regio hebben vaker dan in 2016 een hoog risico op een depressie of angststoornis. In Ridderkerk is het aandeel inwoners met een hoog risico op een depressie of angststoornis gelijk gebleven.
gelijking met de vorige meting zijn er in Ridderkerk geen significante veranderingen. Figuur 8.2 toont het percentage inwoners met een hoog risico op een depressie of angststoornis per leeftijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio
De psychische gezondheid is gemeten met 10 stellingen over angst en depres-
In 2020 heeft 10% van de jongvolwassenen in de regio een
sieve klachten (Kessler Psychological Dis-
hoog risico op een depressie of angststoornis. Onder de
tress Scale). De vragen gaan over hoe
24- tot en met 64-jarigen is dit 6% en onder de inwoners
men zich voelde in de laatste 4 weken.
van 65 jaar en ouder 4%. In vergelijking met de vorige me-
Voorbeelden van stellingen zijn: Hoe vaak
ting in 2016 is het percentage in de regio met een hoog risico op een depressie of angststoornis toegenomen onder de jongvolwassenen.
was u zo zenuwachtig dat u niet tot rust kon komen? Hoe vaak voelde u zich somber of depressief? Hoe vaak had u het ge-
In Ridderkerk heeft 9% van de jongvolwassenen een hoog
voel dat alles veel moeite kostte? Hoe
risico op een depressie of angststoornis. Onder de 24- tot
vaak voelde u zich zo somber dat niets
en met 64-jarigen en onder de inwoners van 65 jaar en ou-
hielp om u op te vrolijken?
der is dit 4%. Het aandeel inwoners met een hoog risico op
Figuur 8.1.
Het aandeel inwoners naar leeftijd met een hoog risico op depressie of angststoornis (regio=excl.Rotterdam)
20% 16% 12% 8% 4% 0% 2008
36
2012
2016
2020
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
Figuur 8.2.
Het aandeel inwoners naar leeftijd en gemeente met een hoog risico op depressie of angststoornis (GM2020)
20% 16% 12% 8% 4% 0%
18-23 jr
8.2
24-64 jr
Zijn de gevoelens van angst of depressie toegenomen door de coronacrisis?
100%
Bij de vraag naar veranderingen door de coronacrisis zijn ‘angstig voelen’ en ‘depressief voelen’ afzonderlijk uitgevraagd. In de regio geeft 22% van de jongvolwassenen aan dat hij/zij zich door de coronacrisis meer angstig voelt.
Bij één op de vijf (jong)volwassenen zijn gevoelens van angst naar eigen zeggen toegenomen als gevolg van de coronacrisis. Onder de ouderen is dit ruim één op de tien. Daarnaast komen ook depressieve gevoelens als gevolg van de coronacrisis vaker voor onder de jongvolwassenen. In Ridderkerk is het beeld vergelijkbaar met de regio.
Figuur 8.3.
65 jr en ouder
Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 19% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit 12%. In alle leeftijdsgroepen is het aandeel dat aangeeft minder angst te hebben aanzienlijk kleiner (3%). Ook op de vraag naar depressieve gevoelens geeft 22% van de jongvolwassenen in de regio een bevestigend antwoord. Onder de 24- tot en met 64-jarigen en de inwoners van 65 jaar en ouder ligt dit lager, met respectievelijk 14% en 6%. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
Verandering van gevoelens van angst door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
3%
3%
4%
2%
4%
2%
75%
78%
81%
79%
79%
86%
22%
19%
15%
20%
17%
11%
18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, Barendrecht
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
80% 60% 40% 20% 0%
Meer
Niet veranderd
Minder
37
Figuur 8.4
100%
Verandering van depressieve gevoelens door de coronacrisis in de regio en in Ridderkerk (GM2020)
4%
2%
74%
84%
2%
5%
2%
75%
85%
3%
80% 60%
92%
93%
40% 20% 22% 0% 18-23 jr, regio
14%
6%
19%
13%
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
18-23 jr, Ridderkerk
24-64 jr, Ridderkerk
Meer
8.3
Niet veranderd
4% 65 jr en ouder, Ridderkerk
Minder
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Vrouwen hebben vaker een hoog risico op een depressie
Vrouwen geven vooral aan dat zij meer angstgevoelens
of angststoornis dan mannen. En ook jongvolwassenen
hebben als gevolg van de coronacrisis. Een kwart van de
hebben vaker een hoog risico dan ouderen. Maar het
jongvolwassenen geeft aan dat de angst- en depressieve
grootste verschil zien we tussen de groepen die wel of juist
gevoelens als gevolg van de coronacrisis zijn toegenomen.
geen moeite hebben om financieel rond te komen. Van de
Datzelfde geldt voor bijna een derde van de huishoudens
eerste groep heeft 21% een hoog risico op een depressie
met een laag inkomen.
of angststoornis tegenover 5% onder hen die geen financiele moeite hebben.
38
Tabel 8.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio= inclusief Rotterdam)
Hoog risico op
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Meer
Meer depressieve
depressie of
angstgevoelens
gevoelens door
angststoornis
door coronacrisis
coronacrisis
Vrouw
10%
25%
18%
Man
6%
16%
13%
18 t/m 23 jr
11%
26%
25%
24 t/m 64 jr
8%
22%
17%
65 jr en ouder
5%
13%
7%
Eenpersoonshuishou-
12%
21%
18%
Eenoudergezin
10%
20%
17%
Meerpersoonshuis-
7%
21%
15%
8%
20%
16%
10%
16%
11%
7%
22%
18%
21%
31%
29%
5%
18%
13%
8%
20%
16%
den
houden met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo Mbo, havo, vwo, hbo, wo
Financiële situatie
Moeite met rondkomen Geen moeite met rondkomen
Totaal
39
40
9 Eenzaamheid 9.1
Is de eenzaamheid toe- of afgeno-
In vergelijking met de vorige meting zien we een stijging van eenzaamheid onder jongvolwassenen, maar de toe-
men?
name tussen 2016 en 2020 is geen significant toename.
Het percentage inwoners in de regio dat ernstig eenzaam is, is toegenomen onder zowel de jongvolwassenen als de 65-plussers. In Ridderkerk lijkt eenzaamheid onder jongvolwassenen ook toe te nemen, maar het verschil tussen 2016 en 2020 is niet significant.
Figuur 9.2 toont het percentage inwoners dat ernstig eenzaam is per leeftijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio.
Eenzaamheid is in de Gezondheidsmonitor gemeten aan de hand van 11 stellingen: Voorbeelden van stellingen zijn: Er is
Op basis van de in de vragenlijst gegeven antwoorden valt
altijd wel iemand in mijn omgeving bij wie
12% van de jongvolwassenen in de regio in de categorie
ik met mijn dagelijkse probleempjes te-
ernstig eenzaam. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit
recht kan; Vaak voel ik me in de steek ge-
12% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 11%. In
laten. De antwoordmogelijkheden zijn: ‘ja’,
vergelijking met de vorige meting in 2016 is het percentage in de regio dat ernstig eenzaam is toegenomen onder zowel de jongvolwassenen als de 65-plussers.
‘min of meer’, ‘nee’. Op basis van de antwoorden wordt een totaalscore berekend, Hoe hoger de score, hoe groter de erva-
In gemeente Ridderkerk geeft 17% van de jongvolwasse-
ren eenzaamheid.
nen aan ernstig eenzaam te zijn. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 10% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 11%. In vergelijking met de regio zijn de percentages van 2020 in Ridderkerk vergelijkbaar (zie figuur 9.1).
Figuur 9.1.
Het aandeel inwoners dat ernstig eenzaam is (regio = excl. Rotterdam)
20% 16% 12% 8% 4% 0% 2008 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
2012 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2016
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
41
Figuur 9.2.
Het aandeel ernstig eenzamen naar leeftijd en gemeente (GM2020)
25% 20% 15% 10% 5% 0%
18-23 jr
9.2
24-64 jr
Heeft de coronacrisis de eenzaamheid vergroot?
65 jr en ouder
de 24- tot en met 64-jarigen is dit 17% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit 11%. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld
Vooral jongvolwassenen geven aan dat ze zich meer eenzaam voelen als gevolg van de coronacrisis. In Ridderkerk is dat ook zo.
Vooral mensen die al eenzaam waren, geven vaker aan door de coronacrisis (nog) eenzamer te zijn. Van de ernstig eenzamen geeft 55% aan door de coronacrisis nog eenzamer te zijn geworden, terwijl dit onder de niet eenzamen 17% is.
In de regio geeft eenderde van de jongvolwassenen aan zich meer eenzaam te voelen door de coronacrisis. Onder
Figuur 9.3.
100%
Verandering van gevoelens van eenzaamheid door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
2%
2%
3%
80%
86%
17%
11%
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio
3%
2%
3%
80% 60%
66%
67%
82%
88%
40% 20%
32%
0% 18-23 jr, regio
Meer
42
30% 18-23 jr, Ridderkerk
Niet veranderd
Minder
16%
9%
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
9.3
Zijn er opvallende verschillen tussen groepen?
Eenzaamheid hangt vooral samen met sociale en econo-
ernstig eenzamen op 28%. In huishoudens zonder deze
mische achtergrondkenmerken. Bijna één op de vier res-
moeite is dit 11%.
pondenten uit een eenpersoonshuishouden is ernstig eenzaam, terwijl dit onder meerpersoonshuishoudens met kin-
Vooral jongvolwassenen geven vaker aan zich meer een-
deren iets meer dan één op de tien is. Bij huishoudens met
zaam te voelen als gevolg van de coronacrisis. Daarnaast
moeite om financieel rond te komen ligt het percentage
geldt dit ook voor huishoudens met een laag inkomen.
Tabel 9.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio= inclusief Rotterdam)
Ernstig eenzamen
Meer eenzaam voelen door coronacrisis
Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Vrouw
14%
23%
Man
14%
18%
18 t/m 23 jr
13%
34%
24 t/m 64 jr
14%
21%
65 jr en ouder
13%
12%
Eenpersoonshuishouden
23%
31%
Eenoudergezin
16%
21%
Meerpersoonshuishouden met
11%
16%
15%
22%
17%
14%
Mbo, havo, vwo, hbo, wo
11%
23%
Moeite met rondkomen
28%
31%
Geen moeite met rondkomen
11%
19%
14%
20%
kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo
Financiële situatie
Totaal
43
44
10 Stress 10.1 Hoeveel inwoners ervaren stress? Dit najaar gaf een kwart van de jongvolwassenen aan (heel) veel stress te hebben. Onder de 24- tot en met 64-jarigen was dit 19% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 7%. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
jongvolwassenen aan in de 4 weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst (heel) veel stress gehad te hebben. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 19% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 7%. In Ridderkerk heeft 28% van de jongvolwassenen in de 4 weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst last gehad van stress. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 19% en onder de 65-plussers 6%. In vergelijking met de regio is wijkt Ridderkerk op het onderwerp stress niet af
In 2020 is voor het eerst in de Gezondheidsmonitor ge-
(zie figuur 10.1).
vraagd naar stress. In de regio geeft 26% van de
Figuur 10.1.
Het aandeel inwoners dat last heeft gehad van stress naar leeftijd en gemeente (GM2020)
40% 30% 20% 10% 0%
18-23 jr
24-64 jr
Op de vraag op welke gebieden men veel stress ervaart, noemen de jongvolwassenen vooral hun studie (24%), werk en social media (beide 15%). De 24- tot en met 64jarigen ervaren vooral stress op het gebied van werk (15%) en in mindere mate door familie en gezondheid (beide 8%).
65 jr en ouder
De 65-jarigen ervaren de meeste stress op het gebied van gezondheid, maar dit aandeel is relatief laag. Slechts 4% ervaart stress door zijn/haar gezondheid (zie figuur 10.2).
45
Figuur 10.2.
Gebieden waarop men stress ervaart in de regio, naar leeftijd (GM2020)
25% 20% 15% 10% 5% 0%
18-23 jr
24-64 jr
65+
10.2 Is de aanwezigheid van stress veranderd door de coronacrisis? dat dit niet het geval is. Vooral onder de jongvolwassenen
Eenderde van de jongvolwassenen en een kwart van de volwassenen ervaart meer stress als gevolg van de coronacrisis. In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
en in iets mindere mate de 24- tot en met 64-jarigen is er meer stress.
Als gevolg van de coronamaatregelen viel in de periode dat de vragenlijsten werden ingevuld het openbare leven
In Ridderkerk geeft 33% van de jongvolwassenen aan dat hij/zij meer stress heeft door de coronacrisis. Onder de 24tot en met 64-jarigen is dit 21% en onder de inwoners van 65-jaar en ouder 6%.
voor een groot deel stil. Een gevolg hiervan zou kunnen zijn dat men minder stress ervaarde. Uit figuur 10.3 blijkt
Figuur 10.3.
100%
Verandering van het hebben van stress door de coronacrisis in de regio (excl. R’dam) en in Ridderkerk (GM2020)
6%
5%
62%
69%
3%
5%
6%
1%
80% 60%
61% 90%
73%
93%
40% 20%
33%
33%
26%
8%
0% 18-23 jr, regio
24-64 jr, regio
65 jr en ouder, regio Meer
46
18-23 jr, Ridderkerk
Niet veranderd
Minder
21%
6%
24-64 jr, Ridderkerk
65 jr en ouder, Ridderkerk
10.3 Zijn er opvallende verschillen tussen groepen? In de regio heeft één op de vijf inwoners (heel) veel last
Op de vraag of men als gevolg van de coronacrisis meer
van stress in de periode dat de vragenlijst werd afgeno-
stress ervaarde, geven dezelfde groepen bevestigend ant-
men. Dit was tijdens de tweede coronagolf. Vooral de jong-
woord. Daarnaast geven ook vrouwen, meerpersoonshuis-
volwassenen, de eenoudergezinnen en de gezinnen
houdens met kinderen en de meer theoretisch opgeleiden
waarin moeite is om financieel rond te komen ervaarden
aan meer stress te hebben door de coronacrisis.
(heel) veel stress. Tabel 10.1.
Uitkomsten naar achtergrondkenmerken in de regio (regio= inclusief Rotterdam)
Ervaart (heel) veel
Meer stress door coronacrisis
stress Geslacht
Leeftijd
Huishoudsamenstelling
Vrouw
22%
30%
Man
16%
21%
18 t/m 23 jr
29%
36%
24 t/m 64 jr
22%
30%
65 jr en ouder
8%
9%
Eenpersoonshuishou-
19%
23%
Eenoudergezin
24%
27%
Meerpersoonshuishou-
20%
30%
19%
23%
15%
17%
21%
30%
Moeite met rondkomen
37%
43%
Geen moeite met rond-
16%
22%
19%
26%
den
den met kinderen Meerpersoonshuishouden zonder kinderen Opleiding
Geen opleiding, lager onderwijs, lbo, mavo Mbo, havo, vwo, hbo, wo
Financiële situatie
komen Totaal
47
48
11 Mantelzorg geven 11.1 Is mantelzorg toe- of afgenomen? In vergelijking met 2016 geven jongvolwassenen in 2020 minder vaak mantelzorg. Onder de inwoners in de regio van 24 jaar en ouder is het percentage mantelzorgers niet veranderd. In Ridderkerk is het aandeel mantelzorgers vergelijkbaar met de meting van 2016. Er zijn relatief meer mantelzorgers onder inwoners van 24 t/m 64 jaar.
In Ridderkerk geeft 3% van de jongvolwassenen aan mantelzorger te zijn. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 19% en onder de inwoners van 65 jaar en ouder 15%. In Ridderkerk is het aandeel mantelzorgers onder volwassenen van 24 t/m 64 jaar hoger dan in de regio (zie figuur 11.1). In vergelijking met de vorige meting is het aandeel mantelzorgers stabiel gebleven. Het aandeel mantelzorgers in de groep 24 t/m 64 jaar is toegenomen, maar het gaat niet om een significante toename ten opzichte van 2016. Figuur 11.2 toont het percentage mantelzorgers per leef-
In de regio Rotterdam Rijnmond is 3% van de jongvolwas-
tijdscategorie in de verschillende gemeenten in de regio.
senen mantelzorger. Onder de 24- tot en met 64-jarigen is dit 14%. Onder de inwoners van 65 jaar en ouder is dit
Definitie mantelzorger: Iemand die mini-
14%. In vergelijking met de vorige meting in 2016 geven
maal 3 maanden en/of minimaal 8 uur per
jongvolwassenen in 2020 minder vaak mantelzorg.
week mantelzorg verleent. Figuur 11.1. Het aandeel mantelzorgers naar leeftijd (regio= excl. Rotterdam)
20% 16% 12% 8% 4% 0% 2012 18-23 jr, regio 18-23 jr, Ridderkerk
2016 24-64 jr, regio 24-64 jr, Ridderkerk
2020 65 jr en ouder, regio 65 jr en ouder, Ridderkerk
49
Figuur 11.2.
Het aandeel mantelzorgers naar leeftijd en gemeente (GM2020)
20% 16% 12% 8% 4% 0%
18-23 jr
24-64 jr
11.2 Is de vraag naar mantelzorg geven gewijzigd door de coronacrisis?
65 jr en ouder
kan de mantelzorger niet meer thuis komen helpen. Daarom is het opvallend dat de resultaten van de Gezondheidsmonitor niet wijzen op grote verandering in de hoe-
Vijf procent van de 24- tot 64-jarigen geeft meer mantelzorg als gevolg van de crisis. Een kwart van de mantelzorgers geeft meer zorg door de coronacrisis In Ridderkerk zien we een vergelijkbaar beeld.
veelheid gegeven mantelzorg. Maar als we alleen kijken naar de mensen die mantelzorg verlenen dan geeft ruim een kwart aan meer zorg te verlenen door de crisis. De inwoners in de leeftijd van 24 tot en met 64 jaar geven het meest aan door de coronacrisis meer mantelzorg te geven (zie figuur 11.3). In Ridderkerk geeft 1% van de jongvolwassenen aan als
De coronamaatregelen hebben invloed gehad op de man-