2021-06-15 RIB Erratum jaarstukken 2020 - gewijzigde Jaarstukken 2020.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2020 Definitief
Jaarstukken 2020
1
Inhoudsopgave Voorwoord ............................................................................................................................................... 3 Leeswijzer ................................................................................................................................................ 4 Algemene toelichting ............................................................................................................................... 6 Programma 1 Bestuur en (overheids)participatie .................................................................................... 9 Programma 2 Veiligheid ........................................................................................................................ 17 Programma 3 Verkeer, vervoer en wegen ............................................................................................ 23 Programma 4 Economische zaken ....................................................................................................... 31 Programma 5 Onderwijs ........................................................................................................................ 38 Programma 6 Cultuur, sport en groen ...................................................................................................
42 Programma 7 Sociaal domein ............................................................................................................... 52 Programma 8 Gezondheid en duurzaamheid ....................................................................................... 74 Programma 9 Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en maatschappelijk vastgoed ..................................... 84 Niet in de programma's opgenomen lasten en baten ............................................................................ 98 Paragrafen ........................................................................................................................................... 103 Paragraaf 1 Lokale heffingen ........................................................................................................... 104 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................. 110 Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen ...................................................................................... 117 Paragraaf 4 Financiering .................................................................................................................. 126 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering .............................................................................................................
130 Paragraaf 6 Verbonden partijen ....................................................................................................... 133 Paragraaf 7 Grondbeleid .................................................................................................................. 142 Paragraaf 8 Corona ......................................................................................................................... 144 Jaarrekening ........................................................................................................................................ 146 Balans .............................................................................................................................................. 147 Overzicht van baten en lasten ......................................................................................................... 149 Toelichtingen .................................................................................................................................... 155 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .................................................................... 155 Toelichting op de balans per 31 december .................................................................................
157 Toelichting op het overzicht van lasten en baten ........................................................................ 181 Gebeurtenissen na balansdatum ................................................................................................. 185 Analyse van begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid ............................................... 185 Informatie Wet normering topinkomens ........................................................................................... 187 Staat van investeringen ................................................................................................................... 188 SiSa-bijlage bij de jaarrekening ....................................................................................................... 198 Bijlage overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld.............................................. 206 Bijlagen ................................................................................................................................................ 212 Bijlage 1 Doorgeschoven prestaties van 2020 naar 2021 ............................................................... 213 Bijlage 2 Overzicht verstrekte subsidies ..........................................................................................
218 Bijlage 3 Overzicht verwerving subsidies ........................................................................................ 222 Bijlage 4 Interbestuurlijk toezicht ..................................................................................................... 224 Bijlage 5 Prestatie-indicatoren ......................................................................................................... 227 Bijlage 6 Rechtmatigheidsverklaring ................................................................................................ 233 Bijlage 7 Bestuursrapportage Sociaal domein ................................................................................. 235
2
Jaarstukken 2020
Voorwoord Deze jaarrekening blikt terug op een bijzonder jaar. De wereld, ook die in Ridderkerk, zag er heel anders uit dan bij het opstellen van de begroting voor 2020 voor mogelijk werd gehouden. De coronacrisis heeft veel van onze inwoners en ondernemers hard geraakt. We hebben veel inzet gepleegd om daarin - naast het uitvoeren van landelijke steunregelingen - de helpende hand toe te steken: van kwijtschelding van huren van gemeentelijke accommodaties en uitstel van betaling van gemeentelijke belastingen tot het moreel en financieel aanmoedigen van vastgoedeigenaren om hun huurders zoveel mogelijk te ontzien. Ook hebben wij bij het kabinet aan de bel getrokken om aandacht te vragen voor ondernemers die tussen wal en schip van alle steunpakketten vallen. In een afzonderlijke bijlage bij de jaarstukken worden de financiële gevolgen van al deze inzet inzichtelijk gemaakt. Ridderkerk is er voor haar inwoners en ondernemers! Ondanks de uitzonderlijke omstandigheden van het afgelopen jaar is er in 2020 hard gewerkt en veel bereikt. Als college willen we onze medewerkers daar een enorm compliment voor maken. In de uitvoering van het collegeprogramma en het geactualiseerde Integraal Accommodatieplan konden wij, in goede samenspraak met de gemeenteraad, flinke stappen zetten.
Voorbeelden hiervan zijn het ontwikkelperspectief voor het centrum, mobiliteit, geluidwerende voorzieningen langs de
Jaarstukken 2020
snelwegen en de nieuwbouw van het Gemini College. Bij het opstellen van de begroting voor 2020 is veel inzet gepleegd om tot een positief begrotingssaldo te komen. Deze jaarrekening laat evenwel een negatief saldo zien, mede als gevolg van de uitzonderlijke omstandigheden waarmee wij te maken kregen. Tegenover dit negatieve saldo staat dat de uitvoering van beleidsvoornemens nauwelijks heeft geleden onder de druk waarmee wij (inclusief onze ambtelijke organisatie) moesten omgaan. Het ontgaat de goede lezer niet dat een relevant deel van het negatieve rekeningsaldo in 2021 gecompenseerd wordt via een specifieke rijksuitkering voor coronagevolgen bij zwembaden en ijsbanen (SPUK IJZ). De kosten gingen in 2020 voor de baat in 2021 uit. Onze financiële huishouding heeft niet alleen te kampen met de gevolgen van de coronacrisis. Ook autonome ontwikkelingen in de uitgaven voor het sociaal domein spelen in toenemende mate een rol. U bent bekend met onze inspanningen om de Rijksoverheid te bewegen tot het verstrekken van meer financiële armslag aan gemeenten, passend bij alle taken die het Rijk naar de gemeenten heeft overgeheveld. Gemeenten eisen inmiddels een relevante compensatie van de Rijksoverheid voor de grote tekorten op het vlak van jeugdzorg en Wmo. Dat is nodig om ons voorzieningenniveau in de lucht te kunnen houden. En daar doen we het voor!
3
Leeswijzer In de Jaarstukken legt het college verantwoording af. De begroting van het jaar 2020, inclusief de begrotingswijzigingen gedurende het jaar, is de basis voor deze verantwoording. De jaarstukken zijn onderverdeeld in het jaarverslag en de jaarrekening. In het jaarverslag komt voornamelijk het beleidsmatige deel van de verantwoording naar voren. In de jaarrekening is de cijfermatige verantwoording opgenomen. Het jaarverslag bevat de door de raad vastgestelde programma's en de voorgeschreven paragrafen, zoals genoemd in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Weergave Getalnotatie Alweer een aantal jaar worden de lasten als negatief aangeduid, dus met een minteken. De nadelen worden ook met een minteken geduid. Een nadeel of negatief verschil betekent dat er meer lasten of minder baten waren dan verwacht. Een positief bedrag of verschil wordt niet getoond met een plusteken. Alle bedragen zijn in euro's. Afrondingen De cijfers voor de jaarstukken komen direct uit de financiële administratie. Daar staan bedragen genoteerd tot op twee cijfers achter de komma, een gebruikelijke manier van registreren. In dit boekwerk worden de bedragen afgerond op hele euro's. Deze afronding is anders dan voorgaande jaren en een gevolg van het gebruik van andere software.
Hierdoor kan het voorkomen dat als een tabel nageteld wordt, er minimale verschillen zijn (1 of 2 cijfers). Verschillenanalyse De verschillen tussen de ramingen van de gewijzigde begroting 2020 en de realisatie worden verklaard voor afwijkingen groter dan € 25.000. We sluiten hierbij aan op het bedrag dat genoemd wordt in de Financiële verordening gemeente Ridderkerk 2017, artikel 6 lid 3. In de toelichting op de verschillen wordt veelal het verschil verklaard door middel van grote onderwerpen. Hierdoor komt het voor dat de telling van de verschillende genoemde onderwerpen niet optellen tot het totaalbedrag van het verschil. Wanneer in de verschillenanalyse een afwijking als structureel is beoordeeld, wordt dit expliciet in de toelichting vermeld. Alle overige afwijkingen zijn daarmee incidenteel. De structurele afwijkingen kunt u terugvinden in 'Samenvatting financiële uitkomst op hoofdlijnen'.
4
Toerekening BAR-bijdrage naar programma's In nagenoeg elk programma wordt bij de toelichting op de verschillen het onderwerp 'Toerekening BAR-bijdrage naar programma's' genoemd. Dit is een verdeling van de personeelskosten naar de verschillende taakvelden, zodat per taakveld de totale kosten zichtbaar zijn. De verschillen ontstaan door een gewijzigde verdeling over de taakvelden gedurende het jaar. Prestatie-indicatoren De Regeling beleidsindicatoren gemeenten is sinds 2016 van kracht. De resterende 34 indicatoren en vele andere indicatoren zijn opgenomen op de website Waarstaatjegemeente.nl. De waarden bij de indicatoren op de website worden aangepast wanneer nieuwe informatie bekend is. Hierdoor kan het voorkomen dat de waarde op de website en de waarde in het boekwerk van elkaar verschillen. De indicatoren die genoemd worden in de programma's kennen verschillende bronnen. Een overzicht van internetlinks naar de bronnen vindt u in de volgende tabel. Bron BBV verplichte indicatoren Burgerpeiling Ondernemerspeiling Lokale monitor Wonen Gemeentelijke monitor Sociaal Domein Zorggebruik Na het klikken op een van de links hierboven kan het zijn dat er nog gekozen moet worden voor Ridderkerk. De waarden die opgenomen zijn in de tabellen in de programma's hebben als peildatum 1 april 2021. Op deze datum hebben wij de indicatoren het laatste bekeken en de waarden aangepast.
Na deze datum kunnen de gegevens op de website Waarstaatjegemeente.nl gewijzigd zijn. Per programma worden de prestatie-indicatoren weergegeven met een waarde voor het jaar 2020. Indien er voor het jaar geen gegevens bekend zijn, zal de laatst bekende waarden worden opgenomen. Het betreffende jaartal van de waarde wordt ook vermeld. In de bijlage Prestatie-indicatoren wordt een totaaloverzicht opgenomen van alle indicatoren met een waarde vanaf 2016, zodat een trend getoond kan worden. Indien er geen waarde is voor het jaar
Jaarstukken 2020
2016 of later, dan wordt het jaartal van meten vermeld bij de waarde in het totaaloverzicht.
Begrotingsrechtmatigheid Onder de tabellen van het onderdeel 'Wat heeft het gekost?' wordt melding gemaakt over de begrotingsrechtmatigheid als er een
Jaarstukken 2020
onrechtmatigheid op de totale lasten van het programma aangetroffen is. Als er geen melding gemaakt wordt, is er op dat programma geen onrechtmatigheid geconstateerd. Een samenvatting is terug te vinden in het hoofdstuk 'Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid'.
5
Algemene toelichting Samenvatting financiële uitkomst op hoofdlijnen
voordelig verschil van € 3.007.226 met het resultaat.
Het saldo van baten en lasten over 2020 is € 1.341.475 negatief. In dit saldo is niet opgenomen onze aanvragen voor compensatie bij het Rijk voor de Specifieke Uitkering IJsbanen en Zwembaden (SPUK IJZ) en compensatie voor de meerkosten voor het verwerken van afval. Over de compensatie is nog veel onduidelijk.
In de onderstaande tabel is een specificatie van de materiële budgettaire afwijkingen opgenomen die optellen tot het verschil tussen de gewijzigde begroting en het resultaat. Verder is er een indicatie van structurele afwijkingen, die een effect hebben op de begroting 2021 en verder. Afwijkingen groter dan € 100.000 zijn afzonderlijk opgenomen, afwijkingen kleiner dan € 100.000 zijn samengevoegd in de post 'Overige verschillen'. Dit geldt alleen voor onderstaande tabel. In de programma's worden afwijkingen opgenomen die groter zijn dan € 25.000.
Het geraamde resultaat van de begroting na wijziging, waarin de 2e Tussenrapportage 2020 is opgenomen, bedraagt € -4.348.701, een
6
Jaarstukken 2020
Prog.
Samenvatting verschillen jaarrekening 2020 ten opzichte van de begroting 2020 na wijziging
Div.
Gemeentehuis
Div.
BAR-bijdrage incl. overhead
Totaal bedrag 760.100 666.600
1 Bestuur
-470.200
2 WABO-vergunningen
883.400
3 Planmatig onderhoud wegen
294.800
3 Lagere dekking uit de reserve onderhoud verharding voor groot onderhoud aan verhardingen
-187.800
3 Openbaar vervoer
113.500
4 Overige gebouwen
512.800
7 Wet BUIG uitkeringen
1.194.600
7 Re-integratieprojecten
517.900
7 Peuterwerk algemeen
102.800
7 Wmo huishoudelijke verzorging ZIN
-640.900
7 Wmo begeleiding en overige in natura
-150.400
7 Wmo collectief vervoer
-272.500
7 Ouderenwerk
109.500
7 Lokale jeugdhulp ZIN
-645.300
7 Openbaar vervoer voor pensioengerechtigden 7 WMO Eigen Bijdrage 7 Lagere dekking uit de algemene reserve t.b.v. heroriëntatie producten stichting Facet
94.100 97.600 -202.200
8 Bodem
138.600
8 Geen dekking uit reserve bodemonderzoek wooncompas nodig voor bodemsanering centrum
-111.000
8 Lagere dekking uit de algemene reserve t.b.v. het afvalbeleidsplan
-275.100
8 Inzameling huishoudelijk afval
250.300
8 Baten rioolrecht
-110.800
9 Zwembaden
-539.600
9 Sporthal en binnenbad de Fakkel
445.600
9 Groene sportvelden en terreinen
-211.100
9 Begraafplaatsen algemeen
-140.400
9 Baten begraafplaatsen
Structureel bedrag
126.400
9 Grex: Cornelisland
1.456.700
9 Geen dekking nodig uit algemene resrve voor beheerkosten GR Nieuw Reijerwaard
-156.400
9 Lagere dekking uit reserve groot onderhoud sportaccommodaties t.b.v. het onderhoud aan sportaccommodaties
-545.900
9 Hogere dekking uit reserve aanpassing integraal accommodatieplan voor extra afschrijvingen
188.200
9 / Buiten progr.
Lagere dekking uit reserve groot onderhoud gebouwen t.b.v. het onderhoud aan gebouwen
-925.300
Buiten progr.
OZB niet woningen
276.100
Buiten progr.
Heffing Vennootschapsbelasting (Vpb)
271.200
Buiten progr.
Lagere dekking uit reserve vennootschapsbelasting op grondexploitaties
-222.600
Buiten progr.
Lasten heffing en invord.gem.bel.
-99.700
Buiten progr.
Algemene Uitkering
93.400
Saldo overige verschillen (voordelig)
320.200
47.000
3.007.200
47.000
Totaal
Jaarstukken 2020
7
De toelichting op de afwijkingen worden beschreven onder de betreffende programma's en samengevat in het hoofdstuk 'Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid'.
Onderstaande onderwerpen worden verdeeld naar verschillende programma's en zijn dus niet specifiek toe te wijzen. De toelichting wordt daarom hieronder weergegeven.
Gemeentehuis Omschrijving
Bedrag afwijking
Gemeentehuis Lasten
755.184
Baten
4.887
Voordelig saldo
Voor het gemeentehuis was in 2020 een bedrag van € 785.200 begroot voor integrale renovatie Brandmeldinstallatie en Ontruiming. De werkelijke kosten waren € 14.000. De onderschrijding op deze post is dan ook nagenoeg geheel toe te dichten aan deze integrale renovatie. De integrale renovatie BMI en Ontruiming begroot op € 785.200 zijn niet uitgevoerd. De voorbereidingswerkzaamheden zijn wel gestart. Hier staat de bestemmingsreserve grootonderhoud gebouwen tegenover. Dat houdt
760.071
in dat de werkelijke onttrekking uit deze reserve ook slechts € 14.000 zal zijn en er uiteindelijk sprake is van een budgetneutraal effect. De realisatie van de renovatie zal in 2021 plaatsvinden. Het restant betreft diverse kleine verschillen. BAR-bijdrage incl. overhead BAR-bijdrage is terug te vinden onder programma 1 en het deel overhead valt onder 'Niet in de programma's opgenomen lasten en baten'.
Omschrijving
Bedrag afwijking
BAR-bijdrage incl. overhead Lasten
737.563
Baten
-70.968
Voordelig saldo
666.595
8
Als gevolg van stijging van de BAR-bijdrage sinds 2018 en van het sportbesluit uit 2019 is er sprake van een nadeel op kostprijsverhogende btw ten opzichte van de raming van € 122.600. Met ingang van 1 januari 2020 is de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (WvGGZ) ingegaan. Hiertoe is in december 2019 het ‘Actieplan BAR-organisatie, Verantwoordelijkheden van gemeenten voor mensen met verward gedrag’ en de ‘procesbeschrijvingen Wet verplichte ggz’ door de colleges van de drie gemeenten vastgesteld. De hierin genoemde personeelskosten worden in 2020 in Ridderkerk en Barendrecht niet ingezet. De reden is dat de uitwerking van de WvGGZ complex verloopt en niet zoals verwacht. De beoogde activiteiten (verkennend onderzoek) die de nieuwe Wet met zich meebrengt en de daarbij behorende formatie die is toegekend, is opgevangen en verricht door de bestaande medewerkers/formatie. Het voordeel is € 50.000.
Voordeel van € 50.000, omdat in het kader van de ontwikkeling van de bestuursrapportage sociaal domein geen extra inzet nodig is gebleken. Het voordeel op de BAR-bijdrage als gevolg van jaaroverschrijdende budgetten is € 395.200. Het voordelig resultaat op de afrekening van de BAR-bijdrage is € 358.100. Vanaf 2019 (tot en met 2022) ontvangt de gemeente jaarlijks subsidie voor de btwnadelen die zij ondervindt bij al haar investeringen en exploitatiekosten sport. Dit wordt op voorhand niet begroot, aangezien er landelijk sprake is van een subsidieplafond. Op deze post gaat het om een voordeel van € 104.200. Omdat de toerekening van uren naar investeringen en grondexploitaties lager is dan geraamd, is ook de dekking op de BARbijdrage hiervan lager (nadeel € 175.000).
Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 6.695).
Jaarstukken 2020
Programma 1 Bestuur en (overheids)participatie Programmavisie Voor onze inwoners willen we dichtbij en benaderbaar zijn. We stellen ons open en actief op en luisteren naar onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. We stimuleren het ‘Ridderkerk-gevoel’. We betrekken de inwoners bij beleidsontwikkeling en beleidsuitvoering en communiceren daar tijdig over met eigentijdse media en op een begrijpelijke manier. We geven inwoners en organisaties alle ruimte om ideeën en initiatieven te ontwikkelen. In Ridderkerk kan de inwoner rekenen op dienstverlening die van goede kwaliteit en betrouwbaar is. Wij werken samen met de gemeenten Barendrecht en Albrandswaard in de ambtelijke BAR-organisatie. Zo bieden we de inwoners en ondernemers van Ridderkerk de dienstverlening waar zij recht op hebben, met behoud van Ridderkerk als zelfstandige, autonome gemeente. We vinden samenwerking belangrijk. Met onze partners binnen Ridderkerk, en met de gemeenten en overheden om ons heen, zoals de Metropoolregio Rotterdam Den Haag, maar ook daarbuiten. Dat doen we op een positieve, uitnodigende en deelnemende manier.
ontwikkelingen (wetswijzingen), verhoogde aandacht voor de kwaliteit van de basisregistratie personen, het aanscherpen van procedures voor het tegengaan van adres- en identiteitsfraude en een toename van complexiteit van dossiers. Dienstverlening Onlinedienstverlening blijft zich in rap tempo ontwikkelen. Inwoners verwachten online gemakkelijk zaken te kunnen doen met hun gemeente, plaats- en tijdsonafhankelijk. Daarbij wordt steeds vaker gebruik gemaakt van robotisering en artificial intelligence. Daarnaast is er binnen gemeentelijke dienstverlening aandacht voor inclusiviteit: iedere inwoner heeft recht op toegang tot de dienstverlening vanuit de gemeente. Ook inwoners met een beperking. Tot slot is het als gemeente actief monitoren van en meedoen op sociale media essentieel in deze tijd. Hierdoor kan aangesloten worden bij en (proactief) ingespeeld worden op wat inwoners bezighoudt.
Bestuur Wat hebben we bereikt?
Trends en ontwikkelingen/Bestuur Wijkregie Wij betrekken onze inwoners bij wat er in hun omgeving gebeurt. In de wijkoverleggen hebben wij uitleg gegeven over ontwikkelingen die zich in hun wijk voordoen, waarbij de wijkoverleggen gevraagd en ongevraagd advies hebben gegeven over hoe wij zaken beter of anders kunnen doen. Onderwerpen die zijn besproken zijn onder andere de evaluatie van de participatie-instrumenten van Wijkregie en de Woonvisie en Gebiedsvisie Rivieroevers.
Trends en ontwikkelingen/Burgerzaken Burgerzaken In 2020 is er sprake geweest van een verdere daling van klantcontacten aan de balies. Mede door de coronacrises is het aantal verkochte producten lager uitgevallen. Bij de tweede tussenrapportage zijn de verwachte baten en lasten hierop gecorrigeerd. Naast de verminderde klantcontacten aan de balie is er tegelijkertijd een toename van complexe werkzaamheden bij Burgerzaken. Deze toename wordt veroorzaakt door landelijke
Jaarstukken 2020
In 2020 is verder gewerkt aan het realiseren van het collegeprogramma 2018-2022, waarbij diverse majeure besluiten zijn genomen. Voorbeelden hiervan zijn: HOVvisie, Mobiliteitsplan, Ontwikkelperspectief Centrum, Visie op IKC, Groenvisie, Integraal Veiligheidsbeleid, diverse bestemmingsplannen ten behoeve van herontwikkeling, Warmtevisie, Geluidscherm Oosterpark, renovatie sporthal Drievliet en herhuisvesting Rowdies; In 2020 is de eerste kinderburgemeester van Ridderkerk geïnstalleerd; Om inzicht te krijgen in de waardering van onze inwoners heeft de gemeente Ridderkerk ook in 2020 meegedaan aan een benchmarkonderzoek Waarstaatjegemeente. We scoren voldoende op alle onderdelen (woon- en leefomgeving, samenwerking inwoner, gemeentelijke dienstverlening, zorg en welzijn). In vergelijking met 2019 is er sprake van een nagenoeg vergelijkbare waardering. Ridderkerk heeft in vergelijking met andere gemeenten van gelijke grootte een hogere score; 2020 heeft voor een groot deel in het teken gestaan van corona: het bestrijden van de pandemie, het uitvoeren, toezien en
9
handhaven op de maatregelen, het verstrekken van steunmaatregelen (zoals de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers - Tozo) en het continu omzien naar inwoners, organisaties en ondernemers. In kader van dat laatste heeft het college diverse brandzaak-besluiten genomen.
fysieke spreekuur het grootste deel van het jaar geen doorgang kon vinden.
Wijkregie Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Bezoeken van wijken, bedrijven en organisaties. Wij hebben - voor zover mogelijk binnen de coronamaatregelen - regelmatig de wijken, bedrijven en organisaties bezocht. Daar waar dit niet fysiek mogelijk was, hebben wij dit zoveel mogelijk digitaal voortgezet. Bijeenkomst voor nieuwe inwoners. Er heeft dit jaar geen bijeenkomst voor nieuwe inwoners plaatsgevonden; dit was helaas niet mogelijk als gevolg van de geldende coronamaatregelen. De evenementenregisseur als vraagbaak. De evenementenregisseur heeft in 2020 vooral als vraagbaak gefungeerd met betrekking tot het al dan niet kunnen doorgaan van evenementen in relatie tot de corona maatregelen en de bijbehorende voorwaarden.
De evenementenregisseur en de uitvoeringsorganisatie. De evenementenregisseur heeft verbindingen gelegd tussen inwoners en organisatoren van evenementen - voor zover die konden plaatsvinden - en de gemeentelijke uitvoeringsorganisatie. Evenementen organiseren. Als gevolg van corona hebben er vrijwel geen evenementen plaatsgevonden. Ideeëndag. Vanwege corona was het niet mogelijk om in 2020 een Ideeëndag te organiseren. Samen de uitkomsten verder uitwerken. Op basis van de evaluatie van de participatieinstrumenten die de wijkregisseurs inzetten, zijn we met de wijkoverleggen in gesprek hoe we bewoners kunnen stimuleren zelf initiatieven te ontplooien en hoe de gemeente hen dan kan ondersteunen. Samenwerken met andere overheden. Wij hebben nauw samengewerkt met andere overheden, waaronder bijvoorbeeld de provincie en het waterschap, en hebben daar de belangen van Ridderkerk en haar inwoners behartigt. Wekelijks spreekuur. We zijn zowel telefonisch als per mail bereikbaar geweest voor onze inwoners, aangezien het
10
De wijkideeteams zijn vertegenwoordigd in de wijkoverleggen. Tijdens de wijkoverleggen worden de activiteiten besproken die door de wijkideeteams zijn georganiseerd of ondersteund; Bij grote projecten en actuele ontwikkelingen besteden we nadrukkelijk aandacht aan de informatievoorziening aan de wijkoverleggen. Door werkgroepen te vormen zijn wijkoverleggen actief betrokken bij thema's en projecten die in hun wijk spelen; De leefbaarheidsmonitor is in 2020 verder ontwikkeld. We werken samen met onze partners en de wijkoverleggen aan een format om het gebruik van de leefbaarheidsmonitor bij het opstellen van wijkprogramma's en jaarplannen vorm te geven.
Wat hebben we daarvoor gedaan? De convenanten worden herzien. Met de wijkoverleggen zijn we in gesprek over een verdere doorontwikkeling. Daarbij gaat het onder andere over de vraag hoe zij hun adviserende rol kunnen invullen. De opbrengst van de gesprekken wordt verwerkt in nieuwe convenanten. Leefbaarheidsmonitor. In 2020 is verder gewerkt aan de ontwikkeling van de Leefbaarheidsmonitor. Van de domeinen wonen, leven, veiligheid en het sociaal domein zijn nu gegevens verwerkt in de Leefbaarheidsmonitor. De leefbaarheidsmonitor moet zich ontwikkelen tot een basis voor de wijkprogramma’s en wordt gebruikt om realistische doelen te stellen voor de leefbaarheid in een wijk. De wijkregisseurs als vraagbaak. De wijkregisseurs zijn de vraagbaak voor de gemeentelijke organisatie en hebben onder andere een bijdrage geleverd aan de nota Integraal Beleid Sociaal Domein, de ontwikkeling van een visie op het Oosterpark, de Gebiedsvisie Rivieroevers en de Woonvisie.
De wijkregisseurs en de uitvoeringsorganisatie. De wijkregisseurs hebben onder andere via de wijkoverleggen contact onderhouden met bewoners en vragen en initiateven afgestemd met de gemeentelijke organisatie.
Jaarstukken 2020
Wat hebben we daarvoor gedaan?
De wijkregisseurs signaleren aandachtspunten. Door de samenwerking in de leefbaarheidsteams en contacten in de wijken hebben de wijkregisseurs de vinger aan de pols gehouden hoe de leefbaarheid zich ontwikkelde, ook in de corona-situatie. De wijkregisseurs hebben het college over belangrijke signalen geïnformeerd.
De wijkregisseurs vertalen wijkprogramma’s in jaarplannen. Voor enkele wijken, zoals Oost en Drievliet/Het Zand, is in 2020 een jaarplan gemaakt. Samen met de partners en de wijkoverleggen is gewerkt aan een nieuw format om voor alle wijken een onderling vergelijkbaar jaarplan op te kunnen stellen. Wijkprogramma’s opstellen. In 2020 is gestart met het opstellen van een nieuw wijkprogramma voor de wijk Bolnes.
Participatie Wat hebben we bereikt? In 2020 hebben we nieuwe vormen van participatie ingezet, zoals online vergaderingen en presentaties. Inwoners voor wie online participatie lastig bleek te zijn, hebben we zo goed mogelijk ondersteund.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Onze participatie-instrumenten. Wij hebben de participatie-instrumenten die worden ingezet door wijkregie geëvalueerd. De resultaten van die evaluatie hebben we besproken met de wijkoverleggen. Per wijk is de inzet van de instrumenten gebaseerd op maatwerk.
Burgerzaken Wat hebben we bereikt? De rapportages van de jaarlijkse zelfevaluatie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de rijksdienst voor identiteitsgegevens (RviG) laten over 2020 een positief resultaat zien. Er is echter meer druk ontstaan op de inzetbare capaciteit door de zichtbare toename van complex werk binnen burgerzaken. Ook de aantallen op dit complexe werk nemen toe. Wij hebben onze capaciteit afgestemd op de verwachte aantallen klanten aan onze balies. Interne procedures hebben wij waar mogelijk aangescherpt. Zodoende kan de beschikbare capaciteit zo goed mogelijk in gezet worden op de toename van complexe dossiers.
Jaarstukken 2020
Businesscase participatie/gemeenteapp. In 2020 is een business case opgesteld. Hierbij zijn de gewenste functionaliteiten voor de GemeenteApp in kaart gebracht en is een marktverkenning gedaan. In 2021 wordt de GemeenteApp gebouwd en gelanceerd. Hierbij wordt inwoners gevraagd mee te denken over de vormgeving van de GemeenteApp en de GemeenteApp voor ons te testen.
Dichtbij onze inwoners door persoonlijk contact en sociale netwerken. De gemeente is voor veel zaken de eerste ingang van de burger naar de overheid. Daarom vinden we het belangrijk nabij en benaderbaar te zijn. Onze wijkregisseurs zijn de ogen en oren van het bestuur in de wijken en hebben een goed netwerk in hun wijken. Ook de Wijkteams zijn voor onze inwoners een laagdrempelige ingang voor hun vragen op het gebied van zorg en participatie. Door de corona-situatie was de huiskamer in het gemeentehuis minder een plek voor ontmoeting dan gewenst. Via mail, telefoon en waar mogelijk met persoonlijk contact hebben we onze netwerken onderhouden.
Informatie op al onze kanalen sluit op elkaar aan. Door goed content-management zorgen we dat de informatie op al onze offline en online kanalen op elkaar aansluit. We stemmen hiervoor de juiste mix in overleg af. Klantfeedback verwerken. We vragen inwoners die gebruik maken van de dienstverlening aan de balie, telefoon en online dienstverlening op burgerzakenproducten structureel om feedback. Deze feedback gebruiken we om onze (online) dienstverlening continu te verbeteren. Ontwikkelen van een Newsroom. Deze newsroom is gerealiseerd in beperkte vorm en in samenwerking met team Dienstverlening. Geleverd worden omgevingsanalyses op basis van het monitoren van sociale media. De analyses koppelen we terug aan betrokken wethouders en managers en gebruiken we mede om communicatieplannen/activiteiten te ontwikkelen en/of aan te passen. In 2021 willen we de newsroom doorontwikkelen naar een volwaardige newsroom die beter stuurt op onder andere contentkalenders, contentproductie en monitoring van alle media. Toegankelijk webpagina’s. We richtten onze online dienstverlening zo in dat deze toegankelijk is voor inwoners met een (functie)beperking. We maakten pdf-bestanden en online formulieren toegankelijk en hebben in beeld waaraan in het kader van toegankelijkheid
11
nog gewerkt moet worden. Hiervoor maakten we een plan van aanpak. Dit is in uitvoering. Voor minder digivaardige inwoners blijft de mogelijkheid bestaan op een alternatieve manier online producten en diensten aan te vragen. Volgen van landelijke ontwikkelingen. Wij volgen de landelijke ontwikkelingen op het gebied van online dienstverlening, innovatieve oplossingen, digitalisering, sociale media en verbetering van de klantbeleving. Als de ontwikkelingen passen bij onze visie op de dienstverlening, sluiten we hierop aan. Online dienstverlening Om het online aanvragen van burgerzakenproducten nog makkelijker te maken zijn we overgegaan op de zogeheten e-diensten. Deze e-diensten, zoals een verhuizing of geboorteaangifte doorgeven, geven inwoners en ondernemers meer gebruiksgemak. Zo wordt alles wat bekend is vooraf ingevuld. Een inwoner is daardoor sneller door het formulier heen en de kans op fouten is kleiner. Ook heeft de inwoner het product sneller, omdat de aanvraag makkelijker (en digitaal) te verwerken is. Door de uitbreiding van onlinedienstverlening ontstaat er tegelijkertijd meer mogelijkheid tot persoonlijk maatwerk voor die producten die zich minder goed lenen voor digitalisering.
Bestuursondersteuning Wat hebben we bereikt?
12
Het gemeentelijk beleid en maatschappelijke ontwikkelingen op een aantrekkelijke manier aan de burger kenbaar maken. Mogelijkheden van sociale media benutten. Diverse media waarmee de gemeente in contact staat met inwoners en bedrijven optimaal benutten. Snelle en laagdrempelige dienstverlening door het implementeren van nieuwe en het verbeteren van bestaande contactkanalen. Er is gewerkt aan de doorontwikkeling van webcare en de gemeentelijke website. Zo zijn we voor de burgerzakenproducten met de zogeheten e-diensten gaan werken.
Daarnaast wordt gewerkt aan een nieuw informatie- en contactkanaal, namelijk de GemeenteApp.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Benutten van sociale media. Het is belangrijk snel en goed te reageren op vragen die online aan de gemeente gesteld worden. En te weten wat er online leeft om hier proactief op in te spelen. Er is gewerkt aan de doorontwikkeling van webcare: hoe kunnen we onze inwoners zo snel en goed mogelijk antwoorden via onze onlinekanalen? Hiervoor zijn trainingen gegeven en werkafspraken gemaakt. We werken aan de doorontwikkeling van onze sociale media kanalen. We zetten de huidige sociale mediakanalen strategisch(er) in door meer campagnematig te werken volgens een nieuwe strategie en hebben de kanalen uitgebreid met Instagram. We zorgen er met eenduidige, samenhangende en krachtige boodschappen voor dat inwoners de gemeente ervaren als open, informatief, eerlijk en betrokken. We gaan uit van de behoefte van onze doelgroepen. Onderzoek en analyse geven ons inzicht in die behoefte. Hierop passen wij onze strategie aan (media, content, vorm, moment). Crossmediale aanpak gebruiken. In 2020 is over een veelheid aan onderwerpen cross-/multimediaal gecommuniceerd. Via de Blauwkai, persberichten, sociale media en onze website. Er is voor en door ons cluster een sociale mediastrategie opgezet en wekelijks vindt afstemming van inhoud plaats tussen het mediateam en bestuurscommunicatie.
Uitnodigen om mee te denken bij gemeentelijk beleid. Wij hebben inwoners uitgenodigd om mee te denken bij het gemeentelijk beleid. Dit is gedaan in een vroeg stadium en bij zowel bestaande als nieuwe kanalen. Op deze wijze hebben we gewerkt aan de doorontwikkeling van de gemeentelijke website en het bouwen van de GemeenteApp.
Jaarstukken 2020
Wat heeft het gekost? Exploitatie
Begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Verschil
Lasten 0.1:Bestuur
-3.543.800
-3.624.200
-3.844.996
-220.796
0.2:Burgerzaken
-1.619.300
Totaal Lasten
-5.163.100
-1.622.400
-873.133
749.267
-5.246.600
-4.718.129
528.471
687.700
691.600
835.407
143.807
Baten 0.1:Bestuur 0.2:Burgerzaken
535.800
469.100
497.081
27.981
Totaal Baten
1.223.500
1.160.700
1.332.488
171.788
Saldo - Lasten en baten
-3.939.600
-4.085.900
-3.385.641
700.259
0.10:Mutaties reserves
0
-16.100
-16.100
0
Totaal Stortingen
0
-16.100
-16.100
0
0.10:Mutaties reserves
250.500
638.500
253.892
-384.608
Totaal Onttrekkingen
250.500
638.500
253.892
-384.608
Saldo - Reserves
250.500
622.400
237.792
-384.608
-3.689.100
-3.463.500
-3.147.849
315.651
Stortingen
Onttrekkingen
Begrotingssaldi Bestuur en (overheids)participatie
Toelichting 0.1 Bestuur Omschrijving
Bedrag afwijking
0.1 Bestuur Lasten
-220.796
Baten
143.807
Nadelig saldo
-76.989
Bestuur (nadeel 470.158) De overschrijding wordt veroorzaakt door een verplichte jaarlijkse herrekening (rentedaling) van de voorziening wethouderspensioenen.
Tevens zijn dit jaar geen kosten uitgegeven aan de raadsconferentie in verband met corona en hebben raadsleden geen beroep gedaan op het budget voor individuele cursussen.
Participatie besturen (voordeel 25.322) Het overschot wordt veroorzaakt doordat het Koningspleinfeest en de schaatsbaan geen doorgang konden vinden in verband met corona. Voorgesteld wordt om een budget van € 25.000 door te schuiven naar 2021, om daar mee uitvoering te kunnen geven aan de aangenomen motie over de schaatsbaan.
Regionale samenwerking (voordeel 60.443) Het budget was bestemd voor de (inwoners)bijdragen van/aan de MRDH en Landschapstafel. Het budget is echter te ruim voor de inwonersbijdragen van beide organisaties. Het overschot van 2019 is ten gunste gekomen van de bestemmingsreserve voor de Landschapstafel. Dat is voor 2020 niet van toepassing. Het budget voor 2021 is al naar beneden bijgesteld. Het overschot van 2020 kan vrijvallen ten gunste van de algemene middelen.
Gemeenteraad (voordeel 79.002) Bij de bijraming van de loonkosten raadsleden was abusievelijk vergeten dat bij de oorspronkelijke raming al rekening was gehouden met de jaarlijkse wettelijke indexering. De uitkering van presentiegelden aan burgerleden was lager vanwege het uitvallen van vergaderingen in verband met corona en geen wisselingen tijdens vergaderingen.
Jaarstukken 2020
Bijdrage BAR (voordeel 648.006) De BAR-bijdrage wordt toegelicht onder de samenvatting financiële uitkomst op hoofdlijnen (Zie onder het hoofdstuk algemene toelichting).
13
Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 511.111) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.
samenvatting financiële uitkomst op hoofdlijnen (Zie onder het hoofdstuk algemene toelichting). Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 15.470)
Toerekening Gemeentehuis (voordeel 76.037) Het gemeentehuis wordt toegelicht onder de
Toelichting 0.2 Burgerzaken Omschrijving
Bedrag afwijking
0.2 Burgerzaken Lasten
749.267
Baten
27.981
Voordelig saldo
777.248
Lasten burgerlijke stand (nadeel 32.082) Het nadeel is voornamelijk ontstaan door de doorbelasting van de coronakosten door de BARorganisatie voor extra personele inzet aan het cluster Dienstverlening. Secretarieleges burgerzaken (voordeel 29.893) Met de tweede tussenrapportage en de daarbij horende coronarapportage is een inschatting gemaakt van de gederfde inkomsten van de secretarieleges door toedoen van corona. Met de inschatting van de gederfde inkomsten hangt een afname van de Rijksafdrachten samen. Zowel de afname van de inkomsten als kosten zijn verwerkt door de budgetten naar beneden bij te stellen. De inschatting blijkt achteraf iets te
pessimistisch. Uiteindelijk zijn meer leges, met name voor rijbewijzen, burgerlijke stand en de Basis Registratie Persoonsgegevens, ontvangen, dan verwacht. Daarbij komt dat de verlaging van de Rijksafdrachten iets te laag was ingeschat. Per saldo zijn minder kosten in 2020 geboekt dan verwacht. Zowel voor de inkomsten als de kosten een voordelig effect. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 764.874) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 14.563)
Toelichting 0.10 Mutaties reserves Omschrijving
Bedrag afwijking
0.10 Mutaties reserves Stortingen
0
Onttrekkingen
-384.608
Nadelig saldo
-384.608
14
Lagere onttrekking aan de algemene reserve omdat minder is uitgegeven dan geraamd voor de implementatie van de omgevingswet (nadeel 55.470); Lagere onttrekking aan de algemene reserve omdat minder is uitgegeven dan geraamd voor strategische personeelsplanning (nadeel 86.262); Lagere onttrekking aan de algemene reserve omdat minder is uitgegeven dan
geraamd voor het fundament Maatschappij, autonome ontwikkelingen en volumegroei (project GIDS) (nadeel 192.875); Omdat er geen uitgaven zijn geweest voor de ontwikkeling van de bestuursrapportage sociaal domein hoefde hiervoor niet aan de reserve innovatiefonds sociaal domein te worden onttrokken (nadeel 50.000).
Jaarstukken 2020
Prestatie-indicatoren Nr. Omschrijving 1 Burgers en organisaties krijgen voldoende ruimte om ideeën en initiatieven te realiseren. Bron: Burgerpeiling 2 % inwoners dat vertrouwen heeft in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd.
Toelichting/Eenheid Gemiddelde score (1-5).
Waarde 3,1
• Helemaal eens (%).
29,0%
• Heel veel.
35,0%
• Niet veel/niet weinig.
47,0%
• Nauwelijks tot geen.
18,0%
Bron: Burgerpeiling 3 Waardering inwoners algehele gemeentelijke dienstverlening.
Score 1-10.
6,8
Score 1-10.
6,8
Score 1-10.
7,1
Score 1-10.
6,8
Bron: Burgerpeiling 4 Waardering van de inwoners voor de communicatie. Bron: Burgerpeiling 5 Waardering door inwoners van het vernieuwde gemeentejournaal De Blauwkai. Bron: Burgerpeiling 6 Tevredenheid over de dienstverlening via de digitale faciliteiten (website). Bron: Burgerpeiling 7 Klanttevredenheid (balie)contact.
Score 1-10.
Bron: Klanttevredenheidsonderzoek Totaal oordeel aan loket.
8,3 Score 1-10.
6,7
Score 1-10. Cijfers gegeven o.b.v. contact afgelopen jaar.
7,9
Bron: Burgerpeiling 8 Klanttevredenheid telefonisch contact. Bron: Klanttevredenheidsonderzoek 9 Waardering maatschappelijke organisatie en instellingen Score 1-10. contact met de gemeente. • Mogelijkheden om met ambtenaren in contact te komen.
6,4 (2019)
• Mogelijkheden om met bestuurders, zoals burgemeester en wethouder, in contact te komen.
7,0 (2019)
Score 1-10.
6,6 (2019)
Bron: Ondernemerspeiling 10 Waardering ondernemers algehele gemeentelijke dienstverlening. Bron: Ondernemerspeiling
Jaarstukken 2020
15
16
Jaarstukken 2020
Programma 2 Veiligheid Programmavisie Onze inzet is om iedereen een veilige woon-, leef- en werkomgeving te bieden. Dat doen we samen met brandweer, politie, Openbaar Ministerie, maatschappelijke organisaties, ondernemers en inwoners. We zetten ons in om de veiligheid in openbare gelegenheden, zoals zwembad de Fakkel, te verhogen. We ondersteunen de werving van extra vrijwilligers bij brandweer en politie. We blijven buurtinitiatieven en veiligheidsinitiatieven van inwoners (zoals buurtpreventie) faciliteren en ondersteunen, laten de buitengewoon opsporingsambtenaren gerichter de straat op gaan en blijven het drugsgebruik en -handel effectief aanpakken. Evenementen zijn belangrijk, het organiseren ervan moet niet nodeloos ingewikkeld en omslachtig zijn. De veiligheid van evenementen en ook in de horeca moet gewaarborgd zijn. De overlast van vuurwerk wordt teruggedrongen. We hebben verordeningen en regels nodig. Deze zijn helder en niet in strijd met elkaar. De gemeente controleert en handhaaft de geldende regels.
Trends en ontwikkelingen/ Crisisbeheersing en brandweer De crisis rondom het coronavirus heeft grote consequenties. Er is langdurig vanuit een GRIP 4 structuur gewerkt waarbij door het Regionaal Beleidsteam besluiten zijn genomen die ook financiële consequenties kunnen hebben. De kosten worden neergelegd bij het Rijk en de gemeenten. Veel energie is dan ook gestoken in het beheersbaar maken van de crisis. De doorontwikkeling van de Veiligheidsregio waarin gesproken wordt over het gewenste ambitieniveau en de bijbehorende begrotingsomvang is opgeschoven naar 2021. Er zijn in 2020 stappen gemaakt in de professionalisering van Bevolkingszorg.
Trends en ontwikkelingen/Openbare orde en veiligheid Wet verplichte ggz Met ingang van 2020 hebben gemeenten te maken met nieuwe wetgeving op het gebied van de geestelijke gezondheidszorg. Het betreft veranderde/nieuwe wetgeving op het gebied van gedwongen zorg aan volwassenen met psychiatrische problematiek. Deze nieuwe wet heeft consequenties voor de bevoegdheden van
Jaarstukken 2020
de burgemeester omtrent de inbewaringstellingen (IBS). 'Messenhype' Samen met onze partners hebben we vormgegeven aan een integrale aanpak Jeugd en excessief geweld.
Trends en ontwikkelingen/Wonen en bouwen Wet kwaliteitsborging Op 14 mei 2019 is de Wet kwaliteitsborging (Wkb) aangenomen. Met de komst van de Wkb verschuift de technische toets aan het Bouwbesluit naar de markt. Een onafhankelijke kwaliteitsborger ziet er op toe dat het bouwwerk voldoet aan het Bouwbesluit. Er vindt een verschuiving plaats van toetsing vooraf naar toetsing in de praktijk. Dat betekent dat er niet vooraf (bouwvergunning), maar tijdens de bouw controles plaatsvinden om aan te tonen dat het bouwwerk voldoet aan de eisen. De inwerkingtreding van de wet is in de loop van 2020 uitgesteld van 1 januari 2021 naar 1 januari 2022. Omgevingswet In 2020 hebben voorbereidingen plaatsgevonden op de inwerkingtreding van de Omgevingswet. De inwerkingtreding van de wet is in de loop van 2020 uitgesteld van 1 januari 2021 naar 1 januari 2022.
Crisisbeheersing en brandweer Wat hebben we bereikt? Ondanks de coronamaatregelen is er door middel van onlinetrainingen en e-learning voor gezorgd dat de crisisorganisatie geoefend en opgeleid is. In 2020 zijn drie nieuwe mensen toegevoegd aan de pool van Officieren van Dienst Bevolkingszorg.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Crisisbeheersing en brandweer Er zijn drie Officieren van dienst Bevolkingszorg opgeleid die volledig worden ingezet, maar ook de specifieke rol in het actiecentrum van de veiligheidsregio kunnen vervullen. De crisisorganisatie is getraind en beoefend, vooral op basis van de specifieke behoefte van crisisteams en bestuurders zelf. Er is meer dan voorheen de regionale samenwerking gezocht.
Openbare orde en veiligheid/Jeugd Wat hebben we bereikt? Een intensieve samenwerking met de ketenpartners in de aanpak van fluïde groepen jongeren in Ridderkerk. De groepsaanpak is inmiddels afgesloten, omdat de jongeren niet
17
meer als groep actief zijn. De jongeren die individueel nog in beeld zijn, worden door de politie in de gaten gehouden en gemonitord door de regisseur Jeugd en Veiligheid. Daarnaast is de samenwerking met scholen geïntensiveerd op dit gebied. Naast de bestaande overleggen jeugd, zijn er vernieuwde afspraken gemaakt om verkeerde gedragingen van jongeren vroegtijdig aan te pakken. Alle signalen worden buiten de bestaande overleggen om gedeeld met de Regisseur Jeugd en Veiligheid en Regisseur jeugdoverlast. Samen met onze partners is een integrale aanpak Jeugd en excessief geweld opgesteld.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Jeugd Voordat signalen leiden tot extra maatregelen of een aanpak zetten we als instrument een burgemeestersbrief in bij beginnende overlast. Deze brief wordt uitgereikt aan de ouders van de betreffende jongeren. We leggen de verantwoordelijkheid bij de ouders neer en bieden indien gewenst ook handvatten aan om dergelijk overlast gevend gedrag ten goede te keren. Op deze manier kunnen we de overlast door jongeren al in het beginstadium de kop in drukken. Deze brieven worden uitgereikt door de politie en de gemeente. Samen met het Openbaar Ministerie (OM), de politie en jongerenwerk zijn er maatregelen (zowel persoonsgericht als groepsgericht) genomen om de overlast en criminaliteit van de geprioriteerde groep terug te dringen. De groepsaanpak is inmiddels afgesloten. De jongeren die individueel nog in beeld zijn, worden door de politie in de gaten gehouden en gemonitord door de regisseur Jeugd en Veiligheid. Daarnaast is de samenwerking met scholen geïntensiveerd op dit gebied. Er is veelvuldig contact geweest met ministeries om tot een messenverbod te komen.
Openbare orde en veiligheid/Ondermijning Wat hebben we bereikt? In 2020 is de integrale aanpak van ondermijning verder geïntensiveerd. Samen met onze veiligheidspartners zoals de politie, het OM en het Regionaal Informatie en Expertise Centrum (RIEC) hebben wij ons ingespannen om ondermijnende criminaliteit te signaleren, te voorkomen en aan te pakken. Hiermee hebben we voorkomen dat de “onderwereld” wordt vermengd met de “bovenwereld”.
18
Wat hebben we daarvoor gedaan? Ondermijning Ook in 2020 hebben we prioriteit gegeven aan de integrale aanpak van ondermijning. In de werkgroep ondermijning is casuïstiek behandeld naar aanleiding van binnengekomen signalen van ondermijning. Veel van de signalen waren horeca- of druggerelateerd. Samen met het RIEC en de politie zijn deze signalen onderzocht en waar mogelijk aangepakt. Enkele bedrijfspanden zijn tijdelijk gesloten na het aantreffen van drugs. In 2020 hebben we tevens enkele nieuwe artikelen toegevoegd aan onze Algemene Plaatselijke Verordening (APV), die de burgemeester verruimde bevoegdheden geven om op te treden tegen ondermijnende activiteiten.
Openbare orde en veiligheid/Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) Wat hebben we bereikt? In 2020 hebben we onze Bibob-beleidslijn herijkt. Hiermee hebben we een bijdrage geleverd aan een gezond en veilig ondernemersklimaat, omdat het voor malafide ondernemers minder aantrekkelijk is geworden om zich in Ridderkerk te vestigen. Daarnaast voorkomen we dat we als gemeente onbedoeld criminele activiteiten faciliteren (zoals witwassen). Met het herijkte Bibob-beleid hebben we voor criminelen weer een extra barrière opgeworpen om in onze gemeente activiteiten te ontplooien.
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur Met het herijkte beleid hebben wij het toepassingsgebied van de Bibob-toets verruimd. Voorheen pasten wij de Bibob-toets enkel toe op vergunningen uit de horecabranche. Met de huidige beleidslijn is het mogelijk geworden om de Bibob-toets op meerdere terreinen toe te passen, zoals bij vastgoedtransacties en Wabovergunningen. Eind 2020 is een Bibobcoördinator aangetrokken en in 2021 wordt het beleid verder geïmplementeerd binnen de organisatie.
Openbare orde en veiligheid/Aanpak drugsoverlast Wat hebben we bereikt? Op basis van het Damoclesbeleid zijn drie panden gesloten en is er een bestuurlijke waarschuwing uitgereikt. Er is een hennepkwekerij bestuurlijk ontmanteld en twee
Jaarstukken 2020
strafrechtelijk. De geregistreerde druggerelateerde incidenten zijn afgenomen.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Aanpak drugsoverlast Signalen van bewoners over druggerelateerde zaken hebben we doorgezet naar de politie en/of het Hennepteam Rotterdam. Daarnaast dringen wij er in de contacten met bewoners op aan om in dergelijke gevallen de politie te bellen, zodat zij hier gericht op in kunnen zetten.
Openbare orde en veiligheid/Woningen auto-inbraken Wat hebben we bereikt?
Een afname van het aantal woninginbraken; Bewustwording bij mensen en het afschrikken van kwaadwillende door ANPRcontrole. De afkorting ANPR staat voor de Engelse term Automatic Number Plate Recognition; Meer inzicht in personen die Ridderkerk binnenkomen en gerichte acties op een hit; Aanhoudingen van inbrekers.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Woning- en auto inbraken In 2020 zijn er in dit kader ANPR-acties gehouden door de politie. Daarnaast is er extra surveillance geweest tijdens het Donkere Dagen Offensief (DDO) en hebben de wijkagenten adviesgesprekken gevoerd met ondernemers in het kader van overvallen. Via (sociale) media is er aandacht geweest voor (auto)inbraken. De keyless entry actie in het kader van autoinbraken en andere fysieke acties zijn vanwege de coronacrisis niet doorgegaan.
Openbare orde en veiligheid/Evenementen Wat hebben we bereikt? Het jaar 2020 was een bijzonder jaar waarin een evenementenverbod gold. De meeste evenementen konden niet doorgaan. We hebben bereikt om in overleg met organisatoren de geannuleerde evenementen te registreren en nieuwe initiatieven in coronatijd te toetsen aan lokale- en coronaregelgeving.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Evenementen Initiatieven voor evenementen worden gemeld en aangevraagd bij de evenementencoördinator en vergunningverlener. Bij zowel kleinschalige als grotere initiatieven wordt integraal gekeken naar de mogelijkheden. Bij grotere (B-evenementen), volgt een dienstenoverleg tussen organisator,
Jaarstukken 2020
interne (verkeer, constructie adviestenten, vergunningverlening, evenementencoördinator, groen/beheer, BOA) en externe partners (politie, Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) en DCMR). Tijdens een dienstenoverleg wordt de organisator begeleidt in de organisatie van een heel, schoon en veilig evenement. Voor de start van grotere evenementen vindt een schouw op locatie plaats. Ook hier zijn de genoemde toezichthoudende instanties bij aanwezig. Wanneer een evenement plaatsvindt, controleren BOA's en politie, maar soms ook de DCMR of aan de vergunningsvoorwaarden wordt voldaan. Vanwege de coronacrisis konden in 2020 veel evenementen helaas niet doorgaan. (Kleinschalige) initiatieven voor evenementen in coronatijd zijn in nauwe samenwerking met BOA's, politie en de VRR/Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) beoordeeld.
Openbare orde en veiligheid/Senioren en Veiligheid Wat hebben we bereikt? Bewustwording onder ouderen wat ze kunnen doen om te voorkomen dat ze slachtoffer worden van een babbeltruc. Diverse aanvragen (door VvE’s) bij de afdeling Brandveilig Leven voor het geven van voorlichting aan senioren. Individuele (brand)veiligheids advisering bij mensen thuis.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Senioren en Veiligheid Een babbeltruc-campagne is uitgevoerd in samenwerking met de politie. Door eerdere voorlichtingen, aanschrijven van senioren in voorgaande jaren, het netwerk van de brandweer en mond-tot-mond reclame weten steeds meer organisaties de brandweer te vinden voor het geven van voorlichting en adviezen. Vanwege de coronacrisis hebben de gezamenlijke voorlichtingsbijeenkomsten door Brandveilig Leven niet plaatsgevonden (zodra de mogelijkheid er weer is wordt dit alsnog opgepakt). Brandveilig Leven is bij mensen thuis geweest om veiligheidsadviezen te geven.
Wonen en bouwen Wat hebben we bereikt? Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) In 2020 is budget beschikbaar gesteld voor het ‘project invoering Wkb’. Het budget is met name bedoeld voor zogenaamde ‘proefprojecten Wkb’. Bij deze projecten oefenen we met het inzetten van de ‘private kwaliteitsborger’ in het bouwproces. De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen is echter uitgesteld van 1 januari 2021
19
naar 1 januari 2022. Het aantal proefprojecten in 2020 viel daardoor tegen. In Ridderkerk zijn geen proefprojecten opgestart in 2020. Er zijn derhalve ook geen kosten gemaakt. We stellen daarom voor om het budget door te schuiven naar 2021 ten behoeve van het uitvoeren van proefprojecten in 2021. Omgevingswet In 2020 hebben wij bijgedragen aan verschillende onderdelen van het programma Omgevingswet. De inwerkingtreding van de wet is echter uitgesteld van 1 januari 2021 tot 1 januari 2022
Wat hebben we daarvoor gedaan? Omgevingswet Medio 2020 werd bekend dat de invoering van de Omgevingswet van 1 januari 2021 is uitgesteld naar 1 januari 2022. Dit uitstel houdt verband met een tegenvallende ontwikkeling van het landelijke Digitaal Stelsel Omgevingswet. Ook corona was
van invloed op het uitstel. Het programma Omgevingswet is op deze ontwikkelingen aangepast. In 2020 zijn hierdoor enkel kosten gemaakt voor personeel en het organiseren van bijeenkomsten. Het is noodzakelijk dat het resterende programmabudget van 2020 doorschuift naar 2021. De grote geplande uitgaven voor met name ICT (software voor VTH (Vergunningverlening, toezicht en handhaving), toepasbare regels en Omgevingsplannen) zullen worden gemaakt vanaf 2021. Wet kwaliteitsborging De inwerkingtreding van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) is parallel aan de Omgevingswet uitgesteld van 1 januari 2021 naar 1 januari 2022. In 2020 is begonnen met het werven van pilotprojecten. Hier is in de 1e Tussenrapportage 2020 budget voor vrijgemaakt. Vanwege het uitstel van de wet loopt dit traject in 2021 door.
Wat heeft het gekost? Exploitatie
Begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Verschil
Lasten 1.1:Crisisbeheersing en brandweer
-2.302.600
-2.354.200
-2.350.200
4.000
1.2:Openbare orde en veiligheid
-954.300
-1.004.700
-1.149.357
-144.657
8.3:Wonen en bouwen
-516.000
-602.700
-67.703
534.997
-3.772.900
-3.961.600
-3.567.260
394.340
0
0
8.070
8.070
1.2:Openbare orde en veiligheid
49.200
49.200
22.357
-26.843
8.3:Wonen en bouwen
1.235.200
1.235.200
2.113.692
878.492
Totaal Baten
1.284.400
1.284.400
2.144.118
859.718
Saldo - Lasten en baten
-2.488.500
-2.677.200
-1.423.142
1.254.058
0.10:Mutaties reserves
0
58.500
0
-58.500
Totaal Onttrekkingen
0
58.500
0
-58.500
Saldo - Reserves
0
58.500
0
-58.500
Begrotingssaldi Veiligheid
-2.488.500
-2.618.700
-1.423.142
1.195.558
Totaal Lasten Baten 1.1:Crisisbeheersing en brandweer
Onttrekkingen
Toelichting 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Omschrijving
Bedrag afwijking
1.1 Crisisbeheersing en brandweer Lasten
4.000
Baten
8.070
Voordelig saldo
12.070
20
Jaarstukken 2020
Brandbestrijding (nadeel 48.636) Vanwege regelgeving is voor de overgangsregeling voor het Functioneel LeeftijdsOntslag (FLO-overgangsrecht) vervroegd gespaard. Daarvoor heeft de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond een berekening aangeleverd, welke was gebaseerd op een opgave van Lloyalis. Het budget is daarop afgestemd. De opgave blijkt niet juist te zijn, waardoor een naverrekening is ontvangen van bijna € 30.000. De oorzaak hiervan heeft te maken met de wet op de privacy waardoor men met de oorspronkelijke berekening niet is
uitgegaan van de werkelijke tegoeden, maar van een gemiddelde. Aangezien voor Ridderkerk maar een persoon in deze regeling zit, is het effect van de berekening op basis van de werkelijke tegoeden direct zichtbaar en vallen eventuele positieve afwijkingen niet weg tegen de negatieve. Daarnaast was het budget voor de inwonersbijdrage lager dan de werkelijke inwonersbijdrage. Beide samen leiden tot de overschrijding. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 60.706) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.
Toelichting 1.2 Openbare orde en veiligheid Omschrijving
Bedrag afwijking
1.2 Openbare orde en veiligheid Lasten
-144.657
Baten
-26.843
Nadelig saldo
-171.500
Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (nadeel 192.956) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer.
Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 21.456)
Toelichting 8.3 Wonen en bouwen Omschrijving
Bedrag afwijking
8.3 Wonen en bouwen Lasten
534.997
Baten
878.492
Voordelig saldo
Bouw- en woningtoezicht (voordeel 51.351) In 2020 is het project ‘Digitaliseren bouwvergunningen’ in verband met de coronaregels gestaakt. Het fysiek scannen van de dossiers met meerdere medewerkers was niet verantwoord. Het voor 2020 bedoelde projectbudget is daarom niet uitgegeven. Mogelijk besteden we de opdracht uit aan een externe partij die de taak wel ‘coronaproof’ kan uitvoeren. We stellen daarom voor het projectbudget € 58.500 door te schuiven naar 2021. WABO-vergunningen (voordeel 883.392) Het afgelopen jaar zijn er 24% meer aanvragen ingediend bij team Omgevingsvergunningen dan
Jaarstukken 2020
1.413.489
in het jaar ervoor. Dit betreft veel kleinere verbouwingen, maar ook een aantal grotere projecten met dito legesopbrengsten. De leges in Ridderkerk vallen daardoor hoger uit dan verwacht. De geschatte totale legesinkomsten voor 2020 zijn circa € 2.110.000. Dit resulteert in een verwacht overschot van circa € 880.000 in 2020 ten opzichte van de geraamde leges. Toerekening BAR-bijdrage naar programma's (voordeel 476.900) De toerekening van de BAR-bijdrage naar de programma's wordt toegelicht in de Leeswijzer. Overige verschillen kleiner dan € 25.000 (voordeel 1.846)