Reactie op amendement Rhenen def

Informatie voor de raad over het amendement van artikel 14 Huisvestingsverordening Rhenen 2024

Op 19 december 2023 heeft de raad de Huisvestingsverordening Rhenen 2024 vastgesteld. Er zijn daarbij een aantal amendementen aangenomen. Met name het amendement van artikel 14 levert op dit moment in de praktijk problemen op. De regionaal afgestemde en voorgestelde tekst luidde als volgt: Artikel 14. Economische en maatschappelijke binding 1. Bij ten hoogste 50 % van de verleende huisvestingsvergunningen wordt voorrang gegeven aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan de woningmarktregio als bedoeld in artikel 14, derde lid, van de wet. 2. Bij ten hoogste de helft van de in het eerste lid bedoelde verleende huisvestingsvergunningen, wordt voorrang gegeven aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan een tot de gemeente behorende kern als bedoeld in artikel 14, derde lid, van de wet. 3. Corporaties geven voorrang aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan de kernen Achterberg en Elst, voor zover dit niet leidt tot overschrijding van het in lid 1 en 2 van dit artikel benoemde percentage. De vastgestelde tekst luidt als volgt: Artikel 14. Economische en maatschappelijke binding 1.

Bij 40 - 50 % van de verleende huisvestingsvergunningen wordt voorrang gegeven aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan de woningmarktregio als bedoeld in artikel 14, derde lid, van de wet. 2. Bij het volgens de Huisvestingswet toegestane aandeel van de in het eerst lid bedoelde verleende huisvestingsvergunningen, wordt voorrang gegeven aan woningzoekenden die lokaal gebonden zijn aan de gemeente Rhenen doordat ze voldoen aan de voorwaarde dat ze de afgelopen 10 jaar ten minste zes jaar onafgebroken ingezetene zijn geweest van de gemeente Rhenen. Na overleg met Mieke van Viegen (namens Rhenam Wonen) en Dick van Doorn (namens Veenvesters en namens de gezamenlijke corporaties in de regio contactpersoon voor Huiswaarts.nu) zijn we tot de conclusie gekomen dat het geamendeerde artikel 14 niet houdbaar/uitvoerbaar is om de volgende redenen: 1. In het geamendeerde artikel 14 van de Huisvestingsverordening wordt in lid 2 een afwijkende definitie van het begrip binding geformuleerd: de

strekking is dat de voorrang slechts wordt gegeven aan woningzoekenden die lokaal gebonden zijn aan de gemeente Rhenen waarbij moet worden voldaan aan de voorwaarde dat ze de afgelopen 10 jaar ten minste zes jaar onafgebroken ingezetene zijn geweest van de gemeente Rhenen. Deze bepaling is echter in strijd met de begripsbepaling uit de wet die bij deze voorrangsbepaling uitgaat van een bredere definitie (economische én maatschappelijke binding). Uit jurisprudentie blijkt dat het een gemeente niet is toegestaan om af te wijken van deze begripsbepaling uit de wet. Het is daarnaast op dit moment niet uitvoerbaar om de gevraagde voorrang uit artikel 14, lid b te verlenen omdat daarvoor bij de corporatie de benodigde informatie ontbreekt. Op dit moment is namelijk niet bekend welke woningzoekenden in de afgelopen 10 jaar minimaal 6 jaar ingeschreven zijn geweest in de gemeente Rhenen. In het verleden konden woningzoekenden in hun profiel bij huiswaarts zelf opgeven of er sprake was van kernbinding. Hier werd op grote schaal misbruik van gemaakt, waardoor er op verzoek van de corporaties besloten is om de mogelijkheid voor woningzoekenden om dit zelf aan te passen te verwijderen. De wijziging in het profiel kan tegenwoordig alleen aangemaakt worden door de corporatie, waarvoor de woningzoekenden contact moet opnemen met de corporatie.

Omdat dit in Rhenen alleen betrekking had op Elst en Achterberg en alleen op nieuwe gevallen, ging het om een zeer beperkt aantal verzoeken per jaar. Door de wijzing in de nieuwe verordening gaat het om een veel groter aantal woningzoekenden. Er zijn ruim 3.400 ingeschreven woningzoekenden woonachtig in Rhenen. Een groot deel hiervan voldoet vermoedelijk aan de eisen voor lokale binding. Daarbij komen nog de woningzoekenden die de afgelopen 10 jaar tenminste 6 jaar onafgebroken in Rhenen hebben gewoond. Het aanschrijven van alle (ca. 62.000) woningzoekenden om dit te achterhalen is niet proportioneel. Daarbij is het handmatig aanpassen van het profiel van duizenden woningzoekenden zeer tijdrovend en een taak die Rhenam met de bestaande capaciteit niet kan uitvoeren. Het opnieuw aanpassen van Huiswaarts zodat woningzoekenden t.a.v. de binding aan Rhenen zelf hun profiel kunnen aanpassen lijkt op dit moment de enige werkbare oplossing maar de vrees bestaat bij de corporaties dat dit weer tot misbruik zal leiden waardoor meer kandidaten na controle moeten worden afgewezen en de doorlooptijd van het verhuurproces (ook als gevolg van mogelijke bezwaren) zal toenemen.

Wat is nu de situatie? Op het moment dat de Huisvestingsverordening Rhenen 2024 werd vastgesteld gold nog de oude Huisvestingswet met een mogelijkheid om voor 25% voorrang te geven aan woningzoekenden met een economische of maatschappelijke kernbinding. Met de inwerkingtreding van de gewijzigde Huisvestingswet per 1 januari 2024 geldt de mogelijkheid om voor 50% voorrang te geven aan woningzoekenden met een economische of maatschappelijke binding aan de regio, gemeente of kern. Ook biedt de gewijzigde Huisvestingswet nu mogelijkheden om voorrang te verlenen bij sociale koopwoningen en aan vitale beroepsgroepen. In de regio bereiden we op dit moment een traject onder begeleiding van bureau RIGO voor om de wijzigingen te verwerken in een nieuwe regionaal afgestemde verordening. Dit willen we zo snel mogelijk maar wel op

een zorgvuldige manier doen zodat deze wijzigingen ook uitvoerbaar zijn voor de corporaties. En zodat we voor de gewenste transparantie voor de woningzoekenden zoveel mogelijk dezelfde spelregels en begripsbepalingen hanteren. De strekking van het amendement van de raad om maximaal voorrang te kunnen geven (ook aan woningzoekenden uit de kern Rhenen) zal daarbij uitdrukkelijk worden meegenomen en op een uitvoerbare wijze worden aangepast in een nieuwe tekst voor de Huisvestingsverordening. We verwachten dat we deze nieuwe verordening vóór de zomer kunnen laten vaststellen. Tot dat moment zal Rhenam Wonen zoveel mogelijk lokaal voorrang geven binnen de huidige mogelijkheden.