Raadsvoorstel vaststellen Kadernota 2024-2027

Bestuurlijk Voorstel raad Datum Behandelaar Zaaknummer Portefeuillehouder Besluitvormend orgaan Publicatie Onderwerp

: : : : : : :

25 mei 2023 Dick Roodbeen 1094226 drs. J.G. Boerkamp Gemeenteraad Rhenen Openbaar Vaststellen Kadernota 2024-2027

Voorstel: De gemeenteraad besluit: 1. kennis te nemen van de kadernota 2024-2027; 2. in te stemmen met de wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens en financiële gevolgen ervan te verwerken in de begroting 2024 en de meerjarenraming 2025-2027; 3. de meerjarenraming 2024-2026 uit de begroting 2023 te wijzigen met de financiële bijstellingen bestaand beleid en de budgetten 2027 aan de meerjarenraming toe te voegen; 4. in te stemmen met de (voorlopige) uitgangspunten voor het opstellen van de (meerjaren)begroting 2024-2027. Aanleiding / voorgeschiedenis In de reguliere planning en control cyclus wordt begin juli de Perspectiefnota door de raad vastgesteld. Een perspectiefnota heeft tot doel om: a. te informeren over de ontwikkeling van de meerjarige financiële positie b. inzicht te geven in de wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens c. inzicht te geven in de beleidsintensiveringen die samenhangen met de uitvoering van de ambities uit het bestuursprogramma d. de uitgangspunten voor de eerstvolgende begroting vast te stellen. Aanvullend daarop is het in Rhenen ook gebruikelijk om u te informeren over de ontwikkeling van de woonlasten, de financiële kengetallen en een prognose van de balans.

Van Perspectiefnota naar Kadernota In april heeft de portefeuillehouder Financiën u laten weten dat de perspectiefnota dit jaar een ander karakter krijgt, namelijk die van een kaderbrief/kadernota. Een belangrijke reden hiervoor is het feit dat gemeenten pas bij de septembercirculaire duidelijkheid krijgen over de nieuwe financieringsmethodiek na 2026. Het structurele financieel perspectief is daardoor buitengewoon onzeker en maakt het moeilijk keuzes voor beleidsintensiveringen te maken. Daarnaast heeft de portefeuillehouder de interne capaciteitstekorten bij financiën als reden genoemd om de actualisatie van de budgetten nu op hoofdlijnen te doen. Concreet betekent dit dat de financiële begroting in deze Kadernota beperkt blijft tot de uitgangspunten en een actualisatie van de budgetten op hoofdlijnen. Derhalve ontbreekt informatie over de financiële kengetallen, een geprognosticeerde balans en een indicatie over de ontwikkeling van de woonlasten Beleidsvoornemens In deze kadernota is een inventarisatie opgenomen van de beleidsvoornemens. Hierbij is onderscheid aangebracht tussen de beleidsvoornemens met een wettelijk/onvermijdelijk karakter en de beleidsvoornemens die samenhangen met het bestuursprogramma. Het voorstel is om de wettelijk/onvermijdelijke beleidsvoornemens over te nemen in de begroting 2024 en de

1

meerjarenraming 2025-2027. Voor de beleidsintensiveringen die samenhangen met de uitvoering van het bestuursprogramma komt het college met een voorstel bij de begroting. De mogelijkheden hiervoor zijn sterk afhankelijk van de ontwikkeling van het meerjarig financieel perspectief. In dit stadium is in 2026 en 2027 sprake van een tekort.

Financieel perspectief Het financieel perspectief laat met uitzondering van het jaar 2025 tekorten zien. In onderstaande tabel treft u het verloop van de resultaten 2024 – 2027 aan, waarbij het startpunt wordt gevormd door de bijgestelde meerjarenraming 2024-2026 uit de begroting 2023.

* *In deze resultaten is ook de wens van het college om de woonlasten in deze bestuursperiode te dempen verwerkt (2024: € 300.000 N en in 2025 en 2026: € 600.000 N).

Om te voldoen aan de wet- en regelgeving dient in ieder geval het eerste jaar reëel en structureel in evenwicht te zijn. Als het eerste jaar financieel niet sluit dan dient het meerjarenperspectief structureel sluitend te zijn. De wens van het college is om voor alle jaren een sluitende begroting aan te bieden aan de gemeenteraad. Dit zorgt ervoor dat de tekorten in zowel 2024, 2026 en 2027 in de begroting moeten zijn opgelost. Het college wil zich in de komende periode daarbij richten op het onder punt 1 gepresenteerde tekorten. Door het ontbreken van de uitkomsten uit de meicirculaire 2023 en van een gedetailleerde analyse van de budgetten geeft het gepresenteerde financieel perspectief een indicatief beeld. Gelet op de huidige resultaten is het niet ondenkbaar dat wij aan de vooravond staan van mogelijke ombuigingen. In dit stadium kiest het college er daarom voor om de afweging over structurele beleidsintensiveringen uit het bestuursprogramma door te schuiven naar de behandeling van de begroting. Het huidige financieel beeld biedt wel mogelijkheden voor incidentele beleidsintensiveringen. Kaders a. Financiële verordening ex artikel 212 Gemeentewet b. Overig vastgesteld beleid Beoogd effect Informeren over de beleidsvoornemens in de periode 2024 – 2027. Daarnaast inzicht geven in het verwachte financieel beeld over de jaren 2024-2027.

Argumenten 1.1.Hiermee informeert het college de raad over het meerjarig financieel perspectief en over de beleidsvoornemens inclusief het beslag daarvan op de financiën. 2.1. Het toevoegen van budgetten aan de begroting is op grond van de artikel 189 gemeentewet een bevoegdheid van de raad. 3.1 Het wijzigingen van de begroting en de meerjarenraming is op grond van de artikel 189 gemeentewet een bevoegdheid van de raad. 4.1 Op basis van artikel 4 lid 1 en 2 van de financiële beheersverordening (verordening 212) reikt het college bij de kadernota 2024-2027 de uitgangspunten aan voor het opstellen van de (meerjaren)begroting 2024 – 2027. In de financiële verordening heeft de raad besloten de uitgangspunten uit deze nota een op een over te nemen in de begroting. Vanzelfsprekend zal het college bij het opstellen van de begroting de vastgestelde uitgangspunten tegen het licht houden en de raad over de significante verschillen 2

informeren. Door het interne capaciteitstekort bij financiën is het helaas niet gelukt om de uitgangspunten over de rente voor de grondexploitaties, de omslagrente en de overheadpercentages te berekenen. Voor de rentes geldt dat de richtlijnen hiervoor wettelijk zijn vastgelegd. Dit geldt niet voor de overheadpercentages. Daarvoor is als uitgangspunt genomen dat de berekeningswijze op dezelfde manier zal plaatsvinden als bij de begroting 2023. Risico’s en nadelen Hiervoor verwijzen wij u naar de informatie uit de kadernota 2024-2027. Financiële toelichting De financiële bijstellingen zullen als wijziging van de meerjarenraming uit de begroting 2023 worden verwerkt. De bijgestelde budgetten uit de begroting 2023 vormen de basis voor het opstellen van de begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027. Personele gevolgen In de kadernota is een uitbreiding van 7 formatieplaatsen opgenomen. Hiervan kunnen 3 formatieplaatsen gedekt worden uit civiele/bouwkundige projecten. Duurzaamheid Niet van toepassing Participatie Niet van toepassing Communicatie Niet van toepassing Vervolgprocedure Na behandeling van de Kadernota 2024-2027 in het college worden de stukken doorgestuurd naar de raadsleden en fractievolgers.

De verdere behandeling ervan vindt als volgt plaats: 14 juni : Technische behandeling 28 juni : Commissie Bestuur en Financiën 04 juli : Raadsvergadering Bijlagen: Bijlage 1: Kadernota 2024-2027

3