Raadsvoorstel vaststellen belastingverordeningen 2023

Bestuurlijk Voorstel raad Datum Behandelaar Zaaknummer Portefeuillehouder Besluitvormend orgaan Publicatie Onderwerp

: : : : : : :

1 november 2022 Wim Schellingerhout 1006743 drs. J.G. Boerkamp Gemeenteraad Rhenen Openbaar Belastingverordeningen 2023

Voorstel: De gemeenteraad besluit: 1. de belastingverordeningen 2023, A t/m M vast te stellen; 2. de gewijzigde exploitatieopzet van de afvalstoffenheffing en de hieruit voortvloeiende tarieven voor 2023 (zie bijlage kostendekking) vast te stellen; 3. de gewijzigde exploitatieopzet van de rioolheffing en de hieruit voortvloeiende tarieven voor 2023 (zie bijlage kostendekking) vast te stellen; 4. eenmalig een bedrag van € 211.500 uit de bestemmingsreserve heffingen in te zetten om de woonlasten voor een gemiddeld huishouden niet te laten stijgen in 2023. 5. de opbrengsten leges omgevingsvergunning in 2023 te verhogen met € 405.000 en vanaf 2024 met structureel € 112.000. 6. voor de werkzaamheden die samenhangen met de vergunningverlening en handhaving een structureel budget beschikbaar te stellen van € 95.000 en een incidenteel budget van € 21.500 en deze te dekken uit de hogere legesopbrengsten omgevingsvergunning. 7. de (extra) baten en lasten van de onder punt 4. tot en met 6. genoemde onderdelen als wijziging van de begroting 2023 te verwerken. Toelichting beslispunten 1.1. Zie de toelichting onder de verschillende belastingverordeningen. 6.1. Toelichting formatie-uitbreiding Toelichting uitbreiding formatie vergunningverlening: Op gebied van vergunningverlening maken diverse ontwikkelingen het nodig om de formatie met 1 FTE uit te breiden.

De samenleving verwacht van de overheid een professionele kwaliteit van de uitvoering van vergunningverlening. Gemeenten hebben in de loop der tijd steeds meer taken gekregen in de fysieke leefomgeving en zijn volop bezig met grote opgaven zoals de energietransitie en de (woning)bouwopgave. Om al deze taken en opgaven goed te kunnen oppakken, is het op orde zijn van de kwaliteit van de organisatie belangrijk. Al geruime tijd neemt de druk op team vergunningen toe. Dit heeft te maken met de toenemende complexiteit van aanvragen door het steeds grotere belang van kwaliteitsthema’s als duurzaamheid, veiligheid en natuur (waaronder stikstof) en de toename in kwantiteit van aanvragen. De huidige woonvisie - waarbij wordt uitgaan van jaarlijks 85-90 woningen tot 2030 – legt een aanzienlijk beslag op de personele capaciteit. Hierin zijn de meest recente ontwikkelingen over de woningbouwopgave niet meegenomen. De afgelopen jaren is de werklast bij vergunningen vaak opgelost middels inhuur. Dit borgt echter geen structurele oplossing. Daarnaast zijn de kosten van inhuur hoger. De hiervoor geschetste ontwikkelingen maken een structurele oplossing noodzakelijk. Met het uitbreiden van de

1

formatie vergunningen met 1 FTE kunnen we dit realiseren. De kosten van de formatie-uitbreiding van € 79.000 kunnen we dekken uit de hogere legesopbrengsten. Toelichting uitbreiding formatie handhaving: De afgelopen jaren heeft in de vaste formatie van handhaving een verschuiving plaatsgevonden van handhaving in de openbare ruimte naar handhaving openbare orde en veiligheid. Voor het ontstane gat bij de handhaving in de openbare ruimte werd ingehuurd. Door de formatie nu met 0,22 FTE uit te breiden borgen we een structurele oplossing voor de werkzaamheden bij handhaving. De extra lasten van € 16.000 kunnen we dekken uit de hogere legesopbrengsten. Inleiding De gemeente Rhenen kent 13 belastingverordeningen.

Hierbij worden de volgende verordeningen, zoals opgenomen in de bijlagen, voor het belastingjaar 2023 ter vaststelling aan uw raad voorgedragen; A - Verordening op de heffing en de invordering van onroerendezaakbelasting 2023 B - Verordening op de heffing en de invordering van belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten 2023 C - Verordening op de heffing en de invordering van afvalstoffenheffing 2023 D - Verordening op de heffing en de invordering van rioolheffing 2023 E - Verordening op de heffing en de invordering van hondenbelasting 2023 F - Verordening op de heffing en de invordering van toeristenbelasting 2023 G - Verordening op de heffing en de invordering van precariobelasting 2023 H - Verordening op de heffing en de invordering van heffing ondernemersfonds 2023 I - Verordening op de heffing en de invordering van kadegelden 2023 J - Verordening op de heffing en de invordering van marktgelden 2023 K - Verordening op de heffing en de invordering van lijkbezorgingsrechten 2023 L - Verordening op de heffing en de invordering van leges 2023 Titel 1 - Algemene Dienstverlening Titel 3 - Dienstverlening vallend onder Europese Dienstenrichtlijn M-Verordening op de heffing en de invordering van leges omgevingsvergunningen 2023 Titel 2 - Dienstverlening vallend onder Fysieke Leefomgeving/Omgevingsvergunning Overige ontwikkelingen 1.

Het gewogen inflatiepercentage wordt niet toegepast op de tarieven afvalstoffenheffing, rioolheffing en voor de leges waarvoor een vast tarief geldt. Hiervoor gelden andere percentages of bedragen. 2. Daarnaast blijft het tarief voor Heffing Ondernemersfonds gelijk op € 500,00 volgens de afspraken die zijn gemaakt met winkeliersvereniging Stichting Rhenen Stad bij de invoering van de heffing. Een overzicht van alle soorten belastingen en eventuele nadere uitleg vindt u hieronder. Onroerendezaakbelasting Tariefberekening woningen en niet-woningen Voor alle objecten worden op basis van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) nieuwe waarden vastgesteld, naar waarde peildatum 1 januari 2022. De waardeontwikkeling ten opzichte van de vorige waarde peildatum, 1 januari 2021, dient wettelijk gecorrigeerd te worden op de tarieven. Tarieven 2023 Eigendom woningen op 0,1011% van de WOZ-waarde Eigendom niet-woningen op 0,4796% van de WOZ-waarde

(tarief 2022 0,1096%) (tarief 2022 0,4710%)

Roerende woon- en bedrijfsruimten belasting (RWBB) Deze tarieven zijn, op grond van het bepaalde in artikel 221, lid 3, Gemeentewet, gelijk aan die van de onroerend-zaak belastingen.

2

Afvalstoffenheffing Bij deze heffing wordt door de gemeente gestreefd naar een tarief wat 100% kostendekkend is. Een overzicht van deze berekening is als bijlage toegevoegd. Tarieven 2023 meerpersoonshuishouden € 313,00 éénpersoonshuishouden € 235,00

(tarief 2022 € 329,00) (tarief 2022 € 247,00)

extra kliko 140 liter voor restafval (grijs) € 317,00 per jaar extra kliko 140 liter voor GFT-afval (groen) € 157,00 per jaar

(tarief 2022 € 308,00) (tarief 2022 € 152,00)

Afvalpas (per stuk) € 25,00 Grof vuil ophalen (per 2 m3) € 26,50 Brengen van asbest (per 1 m2) € 4,45

(tarief 2022 € 25,00) (tarief 2022 € 25,50) (tarief 2022 € 4,25)

Matrassen (per matras) € 10,50 B Hout (per 1 m3) € 9,60 B Hout (per 2 m3) € 19,00 KCA (per kilogram) € 0,75 Puin (per 1 m3) € 7,70

(tarief 2022 € 10,00) (tarief 2022 € 9,15) (tarief 2022 € 18,50) (tarief 2022 € 0,70) (tarief 2022 € 7,35)

Rioolheffing Bij deze heffing wordt door de gemeente gestreefd naar een tarief wat 100% kostendekkend is. Een overzicht van deze berekening is als bijlage toegevoegd. Tarieven 2023 Eigenarendeel: vastrecht per perceel: € 96,00 Gebruikersdeel: per m3 afvalwater € 0,74

(tarief 2022 € 87,00) (tarief 2022 € 0,71)

Hondenbelasting Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Tarieven 2023 Voor de 1e hond Voor de 2e hond Voor de 3e en volgende honden Per kennel

€ 63,00 € 159,00 € 176,00 € 421,00

(tarief 2022 € 60,00) (tarief 2022 € 151,00) (tarief 2022 € 170,00) (tarief 2022 € 401,00)

Toeristenbelasting Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Tarief 2023 Per overnachting bedraagt het tarief € 1,40

(tarief 2022 € 1,35)

Precariobelasting Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Zie voor een overzicht van de verschillende tarieven de tarieventabel bij de verordening.

3

Heffing ondernemersfonds Dit tarief is in samenspraak met winkeliersvereniging Stichting Rhenen Stad vastgesteld op € 500,00 per jaar. Kadegelden Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Tarief 2023 Het tarief is € 10,00 vermeerderd met € 0,15 per kubieke meter waterverplaatsing boven de 100 kubieke meter

(tarief 2022 € 10,00 en € 0,15)

Marktgelden Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Tarief 2023 Per strekkende meter € 2,55

(tarief 2022 € 2,45)

Lijkbezorgingsrechten Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen niet te verhogen omdat anders het niveau van 100% kostendekkendheid wordt overschreden. Voorstel is ook om bij het verlengen van de rechten op een graf of urnennis ook naast het tarief voor 10 jaar ook een tarief op te nemen voor een verlenging van het recht voor 20 jaar. Burgers geven aan dat ze graag op het moment van overlijden als nabestaande de kosten voor een zo lang mogelijke periode willen afkopen. Voorstel is tevens om een tarief op te nemen voor het kopen van een ‘gedenkblaadje’ die in de te plaatsen gedenkboom kan worden gehangen op de begraafplaats Larikshof. Zie voor een overzicht van de verschillende tarieven de tarieventabel bij de verordening. Leges (Titel 1 en 3) Algemeen Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. De hoogte van een aantal tarieven is wettelijk gemaximeerd. Omwille van de duidelijkheid – en voor eventuele toekomstige aanpassingen – zijn de wettelijk gemaximeerde tarieven als zodanig in de tarieventabel aangeduid. Leges omgevingsvergunningen (Titel 2) Algemeen Voorgesteld wordt de tarieven van deze heffingen te verhogen met het inflatiepercentage van 4,89%, met inachtneming van de afrondingsnormen. Bouwleges Het bouwlegespercentage blijft ongewijzigd.

Het huidige tarief dekt de verwachte kosten. Wél is er een maximum tarief opgenomen voor grote bouwprojecten met bouwkosten vanaf ± 4 miljoen. Opbrengsten aan bouwleges van meer dan € 125.000,00 voor een omgevingsvergunning zou leiden tot onredelijke belastingheffing. De verrichten werkzaamheden nemen immers niet evenredig toe met de bouwkosten. Bij grote projecten is de kans daardoor groot dat een bouwlegespercentage ertoe lijdt dat het legesbedrag in geen verhouding staat tot de te verrichten werkzaamheden. Gelet hierop en gelet op de maatschappelijke discussie rond de bouwleges, hebben wij gekozen voor een maximumtarief.

4

Overige leges Het berekenen van de bouwkosten en de tarieventabel van MooiSticht zijn juridisch geborgd. De korting op het schetsplan is veranderd naar 100% om vooroverleg bij vergunningverlening te stimuleren. De leges voor het opslaan van containers en andere bouwobjecten zijn gedifferentieerd. Afronding tarieven Alle (leges)tarieven worden afgerond volgens het volgende schema; − Bedragen onder de € 10,00; afgerond op 5 cent naar onder of boven. − Bedragen tussen de € 10,00 en € 100,00; afgerond op halve euro’s naar onder of boven. − Bedragen van € 100,00 en hoger; afgerond op hele euro’s naar onder of boven. Uitzonderingen: De tarieven voor de afvalstoffen- en de rioolheffing. Deze worden niet afgerond. De wettelijk gemaximeerde tarieven. Deze worden (indien nodig) afgerond op 5 cent naar beneden. Afvalstoffenheffing De aanpassing van de tarieven voor extra kliko’s is voor 60% gebaseerd op het inflatiepercentage en voor 40% op de stijging van de verwerkingskosten. De verwerkingskosten stijgen voor het restafval met 2,9% en voor het GFT-afval met 4,2%. Beoogd effect Het heffen van gemeentelijke belastingen in 2023.

Argumenten 1.1 Op grond van de Gemeentewet is het de bevoegdheid van de gemeenteraad om belastingverordeningen vast te stellen; 1.2 Om rechtmatig belastingen en rechten te kunnen heffen moeten belastingverordeningen worden vastgesteld voorafgaand aan het nieuwe belastingjaar. 2.1/3.1 De tariefberekening dient gebaseerd te worden op een zo actueel mogelijk beeld van de verwachte lasten en baten 2023. 2.2/3.2 De tarieven en de berekening hiervan dienen herleidbaar te zijn tot vastgestelde begroting. 4.1 t/m 6.1 Op grond van artikel 189 GW heeft de raad budgetrecht. Door het budgetrecht van de raad hoort het wijzigen van de lasten en baten op (programma)niveau voor besluitvorming aan te raad te worden voorgelegd. 4.2 Met de onttrekking aan de reserve bestemmingsheffingen dalen de woonlasten voor een gemiddeld huishouden in 2023 met € 27,50. Het betreft een algemene tegemoetkoming die alle huishoudens ten goede komt. De tegemoetkoming zal middels een aparte regel op de aanslag worden vermeld. 5.2 De hogere opbrengsten 2023 komen voort uit de actualisatie van de woningbouwplanning en de actualisatie van de overige aantallen uit de verordening leges omgevingsvergunning. Met de structurele verhoging vanaf 2024 van € 112.000 komt de totale jaarlijkse legesopbrengst uit op € 500.000 per jaar. Deze opbrengst is ook haalbaar als de nieuwe omgevingswet zijn intrede doet.

Zeker tegen het licht van de woningbouwopgave de komende jaren. 7.1 Op grond van artikel 191 en 192 GW dient de raad expliciet in te stemmen met een wijziging van begroting. Kosten, baten, dekking We voldoen aan de wettelijke regels dat leges maximaal 100% kostendekkend mogen zijn. De voorgestelde tarieven zijn conform een sluitende begroting 2023.

5

Bijlagen − Bijlage 1 Concept-belastingverordeningen 2023, A t/m M − Bijlage 2 Overzicht berekening tarief afvalstoffenheffing 2023 − Bijlage 3 Overzicht berekening tarief rioolheffing 2023

6