Raadsvoorstel Jaarstukken VRU 2024 en ontwerpbegroting VRU 2026

Bestuurlijk Voorstel raad Datum Behandelaar Zaaknummer Portefeuillehouder Besluitvormend orgaan Publicatie Onderwerp

: : : : : : :

8 mei 2025 Rob Sardemann 1203848 mr. drs. G. A. Kaai Gemeenteraad Rhenen Openbaar Jaarstukken VRU 2024 en ontwerpbegroting VRU 2026

Voorstel: De gemeenteraad besluit: 1 2

3

kennis te nemen van de jaarstukken VRU 2024, de ontwerpbegroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025; een zienswijze over de jaarstukken VRU 2024, de ontwerpbegroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025 aan het bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) kenbaar te maken, zoals verwoord in bijgevoegde brief; de financiële effecten in de voorjaarsrapportage 2025 en de perspectiefnota 2026 te verwerken.

Inleiding In overeenstemming met de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Utrecht biedt het algemeen bestuur van de VRU de voorlopige jaarstukken VRU 2024, de ontwerpbegroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025 voor zienswijzebehandeling aan. De financiële stukken zijn op 24 maart 2025 unaniem vastgesteld door het algemeen bestuur. Een eventuele zienswijze wordt betrokken bij het vaststellen van deze stukken door het algemeen bestuur van de VRU op 7 juli 2025. Kaders - Wet gemeenschappelijke regelingen Beoogd doel De gemeente participeert in de gemeenschappelijke regeling VRU. Het doel van deze regeling is het door de VRU realiseren van een goede brandweerzorg, preparatie op de rampenbestrijding & crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening zorg in alle gemeenten in de regio Utrecht. Argumenten 1.1 Het jaar 2024 wordt afgesloten met een positief resultaat van € 7,3 miljoen.

Dit incidentele resultaat wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door de hogere overheadvergoeding voor de tijdelijke taken die de VRU op verzoek van het Rijk en gemeenten hebben opgepakt in de crisisnoodopvang (€ 2,3 miljoen) en lagere personeelskosten, onder andere door de uitwerking van de CAO 2024/2025 (€ 1,6 miljoen) en het langer openstaan van vacatures als gevolg van de krappe arbeidsmarkt (€ 1,2 miljoen) 1.2 € 4,8 miljoen van de positieve resultaatbestemming 2024 wordt teruggegeven aan de gemeenten De teruggave vindt plaats naar rato van de begrote bijdrage voor het gezamenlijke basistakenpakket in 2024. De teruggave aan de gemeente Rhenen is 65k. Het resterende deel van het resultaat (€ 2,5 miljoen) is bestemd voor verhoging weerstandscapaciteit (1,2 miljoen), Doorlopende activiteiten

1

versterking crisisbeheersing (€ 0,2 miljoen), Programma Veerkracht (€ 0,7 miljoen), Digitale veiligheid (€ 0,4 miljoen) 1.3 De ontwerpbegroting VRU 2026 is gebaseerd op de vastgestelde meerjarenraming uit de begroting VRU 2025 en de mutaties uit de kadernota VRU 2026 De stijging van de bijdrage is grotendeels het gevolg van de loon- en prijsaanpassing, zoals opgenomen in de kadernota VRU 2026. 2.1 Ontwikkeling toekomstscenario’s om de benodigde investeringen en mogelijke besparingsopties in beeld te brengen Naar aanleiding van een aantal ingediende zienswijzen op de kadernota VRU 2026 heeft het algemeen bestuur op 24 maart 2025 opdracht gegeven om naast de andere scenario’s ook de consequenties in beeld te brengen van een bezuiniging van 3% op de gemeentelijke bijdrage. In de zienswijzen op de kadernota 2026 is door meerdere gemeenteraden gevraagd om de besluitvorming over de toekomstscenario’s synchroon te laten lopen met het dekkingsplan en de scenario’s voor het beheer van de huisvesting, zodat de financiële consequenties integraal kunnen worden afgewogen. De bestuurlijke keuzes/principebesluiten ten aanzien van de toekomstscenario’s worden geagendeerd voor het algemeen bestuur van 7 juli 2025, gelijktijdig met de uitgangspunten voor het nieuwe dekkingsplan en een beeldvormende bespreking van de uitgewerkte scenario’s voor het beheer van de huisvesting.

Vervolgens vindt de formele besluitvorming plaats in het algemeen bestuur van 1 december 2025. Gemeenten en andere relevante partners worden de komende periode actief betrokken bij dit proces. 2.2 Aanpassen van de indexeringssystematiek onderzocht In de zienswijzen op de kadernota VRU 2026 hebben enkele gemeenten gevraagd om (een gesprek over) het aanpassen van de systematiek voor de prijsindexering. Een werkgroep, met vertegenwoordigers van zowel de gemeenten als de VRU, is gevraagd een advies voor te bereiden, zodat het bestuur een weloverwogen een besluit kan nemen over het al dan niet aanpassen van de indexeringssystematiek en mogelijke beheersmaatregelen om eventuele risico’s op te kunnen vangen Kanttekeningen (risico's en nadelen) Effecten van de toekomstscenario’s zijn nog niet bekend, maar wel invloed op toekomstige gemeentelijke bijdragen en/of op primaire taken VRU. Het huidige op ‘op orde’ scenario leidt tot en met 2030 tot een structurele stijging van de gemeentelijke bijdragen met € 8,4 miljoen. Het ‘op koers’ scenario, inclusief het ‘op orde’ scenario, leidt tot een stijging van de gemeentelijke bijdragen van € 9,6 miljoen. Dit is inclusief fase 2 voor de voorziene uitbreiding van de brandweerzorg in Amersfoort van ruim € 2.4 miljoen. Voor de gemeente Rhenen betekent het ‘op orde’ inclusief het ‘op koers’ scenario een hogere bijdrage van € 119.000 in 2030.

De stijging van de gemeentelijke bijdrage vanuit deze twee scenario’s bevatten niet de extra kosten die mogelijk gaan voortvloeien uit de toekomstbestendige huisvesting van kazernes en het dekkingsplan. Een nulscenario als het krimpscenario (-3%) zullen ingrijpende voorstellen bevatten die impact hebben op de primaire taken van de VRU. In dit kader geeft de VRU aan dat het onvermijdelijk is om het sluiten van kazernes te berekenen en taken op het gebied van risicobeheersing te heroverwegen. De wens van de VRU om de gemeentelijke bijdragen VRU te laten meegroeien met gemeentelijke inkomsten uit het subcluster brand & crisisbeheersing uit het gemeentefonds is niet vanzelfsprekend De inkomsten voor het subcluster brandweer en crisisbeheersing uit het gemeentefonds zijn immers niet-geoormerkte middelen in de algemene uitkering vanuit het Rijk en ook bedoeld voor dekking van een aantal kostenposten van de gemeente Rhenen. Er zit wel een groeirelatie tussen hogere kosten brandweerzorg VRU (zoals in Amersfoort-Noord) enerzijds en toenemende collectieve inkomsten van gemeenten in de regio Utrecht vanuit het gemeentefonds anderzijds door groei van het aantal inwoners in de provincie Utrecht.

2

Aanvullende financiële notities Jaarresultaat 2024 De bijdrage van gemeente Rhenen aan de VRU over 2024 was €1.355.000. Het voorstel resultaatbestemming voor de teruggave aan onze gemeente bedraagt €65.000. De totale gemeentelijke bijdrage over 2024 komt hiermee op €1.290.000. Geactualiseerde begroting 2025 Met de voorliggende geactualiseerde begroting 2025 van de VRU wijzigt de gemeentelijke bijdrage voor 2025 niet en blijft €1.293.000. Voor de bijdrage aan de VRU voor 2025 is in de vastgestelde gemeentelijke begroting 2025 €1.421.000 opgenomen. Bij vaststelling van de kadernota 2026 van de VRU is (zie zaak 1191819) voorgesteld om dit budget te verlagen naar €1.293.000 als gevolg van bijstellingen voor de ijkpuntscores, loon- en prijsbijstellingen en bijstelling van de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BduR). Ontwerpbegroting 2026 Met de voorliggende ontwerp begroting 2026 van de VRU daalt de gemeentelijke bijdrage voor 2026 met €7.000 door een technische wijziging in de correctie van de prijsaanpassing door de VRU. Totaal komt de gemeentelijke bijdrage voor 2026 hiermee op €1.371.000. Voor de bijdrage aan de VRU voor 2026 is in de vastgestelde gemeentelijke begroting 2025 €1.421.000 opgenomen.

Bij vaststelling van de kadernota 2026 van de VRU is (zie zaak 1191819) voorgesteld om dit budget te verlagen naar €1.378.000 als gevolg van bijstellingen voor de ijkpuntscores, loon- en prijsbijstellingen en bijstelling van de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BduR). Vervolg De ingediende zienswijzen worden meegenomen bij het opstellen van de definitieve jaarstukken VRU 2024, de begroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025, die op 7 juli 2025 ter vaststelling aan het algemeen bestuur worden voorgelegd. Na deze bespreking worden de financiële stukken aan de gemeenteraden aangeboden. Participatie De jaarstukken zijn besproken in de Bestuurlijke Adviescommissie Bedrijfsvoering en Financiën van de VRU, in een bijeenkomst met gemeentelijk accounthouders VRU, financieel adviseurs van gemeenten en met de financieel adviseur van de gemeente Rhenen. Communicatie Nvt Bijlagen Bijlage 1: Aanbiedingsbrief voorlopige jaarstukken VRU 2024, de ontwerpbegroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025 Bijlage 2: Voorlopige jaarstukken 2024 Bijlage 3: Ontwerpbegroting VRU 2026 en geactualiseerde begroting 2025 Bijlage 4: Overzicht zienswijzen Kadernota VRU 2026 Bijlage 5: Concept zienswijze voorlopige jaarstukken VRU 2024, de ontwerpbegroting VRU 2026 en de geactualiseerde begroting VRU 2025 Bijlage 6: Infographic jaaroverzicht VRU 2024

3