Raadsvoorstel beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030

Bestuurlijk Voorstel raad Datum Behandelaar Zaaknummer Portefeuillehouder Besluitvormend orgaan Publicatie Onderwerp

: : : : : : :

15 april 2024 Moniek Spoor 1107086 D. Poortinga Gemeenteraad Rhenen Openbaar Beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030

Voorstel: De gemeenteraad besluit: 1. het beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030 vast te stellen; 2. de uitwerking van het beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030 in tweejaarlijkse uitvoeringsplannen vast te leggen; 3. bij de uitvoeringsplannen de beschikbare middelen vanuit het Rijk als uitgangspunt te hanteren.

Aanleiding/ korte voorgeschiedenis Van 1 januari 2020 tot 31 december 2022 heeft het Plan van Aanpak Armoedebestrijding 2020-2022 gelopen als project. De insteek van dit project was om armoedebestrijding op een hoger plan te tillen en te onderzoeken welke van de pilots en activiteiten binnen het Plan van Aanpak daaraan bijdragen. Het PvA Armoedebestrijding zou worden geëvalueerd en de opbrengst meegenomen in regulier beleid. Deze evaluatie heeft plaatsgevonden en is in april vastgesteld door het college en ter informatie aan de raad gestuurd ( Informatienota evaluatie Plan van Aanpak Armoedebestrijding December 2022 Gemeente Rhenen (raadsinformatie.nl)

Thema’s: Dit beleidsplan armoedebestrijding 2024-2030 stelt de drie thema’s voor om in de komende periode verder mee te gaan, die in gesprek met de Denktank van inwoners tot stand zijn gekomen: • • •

Bomen kappen Niets over ons zonder ons Voorkomen is beter dan genezen (maar het ziekenhuis is er niet voor niets)

Kaders Bestuursprogramma 2022-2026; Thema 5 Sterke en vitale samenleving, actiepunt actualiseren plan van aanpak Armoedebestrijding Visie Sociaal Rhenen 2030 Beoogd effect Eind 2030: 1. Ervaren inwoners dat de regelingen op gebied van armoedebestrijding zijn vereenvoudigd ten opzichte van de 0-situatie, het moment van vaststelling door de gemeenteraad.

1

2. Zijn inwoners met een laag inkomen meer betrokken bij beleid door doorontwikkeling van de Denktank, en stimuleren en faciliteren we deelname van deze groep inwoners aan participatietrajecten. 3. Worden inwoners aantoonbaar eerder bereikt ten opzichte van de 0-situatie. Doel is te zorgen dat de negatieve spiraal van armoede wordt voorkomen. En als dat niet lukt, dan in ieder geval zo vroeg mogelijk wordt doorbroken. Argumenten 1.1 Deze thema’s worden gedragen door de inwoners waar het om gaat. Uit de evaluatie van het Plan van Aanpak plus informatie uit landelijke ontwikkelingen/bijeenkomsten hadden talloze speerpunten geformuleerd kunnen worden. Dat zou niet volgens de Rhenense Principes zijn geweest. Daarom is de Denktank ‘Arm, maar rijk aan ervaring’ gevraagd om een zestal thema’s/speerpunten te ‘scoren’. De drie die het hoogst scoorden bij de inwoners – en daar staken de boven en in het beleidsplan genoemde speerpunten met kop en schouders bovenuit – zijn als thema’s in het beleidsplan opgenomen. Dit zijn de drie die voor de inwoners zelf het meest belangrijk zijn. 1.2 Deze thema’s sluiten aan bij de Visie Sociaal Domein en de Rhenense Principes Alle drie deze speerpunten worden in de Visie Sociaal Rhenen 2020 genoemd als belangrijk. Door de Rhenense Principes te hanteren sluit het beleidsplan armoedebestrijding 2024-2030 aan op de Visie Sociaal Rhenen 2030.

Risico’s en nadelen 1.1 De toekomst van armoedebestrijding is onzeker Op dit moment heeft armoedebestrijding ook landelijk de aandacht, en wordt er vanuit de landelijke overheid veel geïnvesteerd. Het is onzeker of dat de komende jaren zo blijft. De financiële situatie van gemeenten is eveneens onzeker. Het beleidsplan armoedebestrijding 2024-2030 is daarom een beleidsplan op hoofdlijnen en benoemt speerpunten. Dat zorgt voor flexibiliteit in uitvoeringsplannen die elke twee jaar worden geëvalueerd en opgesteld in de komende jaren, zodat er ook stappen kunnen worden gezet als de spoeling steeds dunner wordt. Financiële toelichting Financieel zijn er twee dingen meegenomen: Begroting: 1. De evaluatie Informatienota evaluatie Plan van Aanpak Armoedebestrijding December 2022 Gemeente Rhenen (raadsinformatie.nl) 2. De informatienota overschrijding minimaregelingen Informatienota overschrijding minimaregelingen Gemeente Rhenen (raadsinformatie.nl) Deze posten zijn afgestemd met de financieel adviseur en meegenomen voor de perspectiefnota 2024 en begroting 2025. Landelijk: Landelijk heeft bestaanszekerheid veel aandacht gekregen. Het is niet zeker of dat in de toekomst zo blijft, ook met het oog op 2026 en de druk op de gemeentelijke financiën.

Dit beleidsplan is daarom zo opgesteld dat er lokaal altijd stappen gemaakt kunnen worden die de Rhenense inwoners ondersteunen, ongeacht of er vanuit het Rijk nog ondersteuningsmaatregelen genomen gaan worden op bestaanszekerheid. Personele gevolgen In het bestuursprogramma is €90.000 vrijgemaakt voor 2023 en 2024 voor tijdelijke ondersteuning bij de uitvoering. Participatie De Evaluatie Plan van Aanpak Armoedebestrijding 2020-2022 is tot stand gekomen met input vanuit o.a.de Denktank, Cliëntenraad de Vallei en Kerngroep armoedebestrijding. De speerpunten van dit 2

Beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030 zijn tot stand gekomen in samenwerking met de Denktank. Na vaststelling door het college en de raad volgt nog een participatietraject met de diverse partners over de verdere vormgeving en uitvoering. Communicatie Na vaststelling door het college en de raad wordt een participatietraject ingezet met de diverse partners en vrijwilligersorganisaties over de verdere vormgeving en uitvoering. Daaruit volgt een twee jaarlijks uitvoeringsplan. Vervolgprocedure Na vaststelling door het college ter besluitvorming naar de gemeenteraad. Na vaststelling door de gemeenteraad wordt een participatietraject ingezet met de diverse partners over de verdere vormgeving en uitvoering. De gemeenteraad wordt uitgenodigd mee te kijken met dit participatietraject. Daaruit volgt een uitvoeringsplan inclusief indicatoren maatschappelijke effecten en het meten daarvan. Dit uitvoeringsplan wordt ter informatie aan de gemeenteraad voorgelegd. In 2027 wordt er een tussentijdse evaluatie opgeleverd aan de gemeenteraad. Bijlagen Bijlage 1: Beleidsplan Armoedebestrijding 2024-2030 Bijlage 2: Advies Denktank op speerpunten Bijlage 3: Raadsbesluit

3