Presentatie richting uitvoering jeugdwet

Kaders uitvoering jeugdhulp 17 september 2024

Wat is het doel? 1. Context en opdracht gemeenten m.b.t. jeugdwet 2. Richting geven uitvoering jeugdwet

Aanpak 1 Informatie ➢ Ontwikkelingen landelijk ➢ Ontwikkelingen lokaal

➢ Lokale maatregelen ➢ Planning 2 Consultatie ➢ Richting uitvoering jeugdwet ➢ Verordening jeugdwet

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 1. Maatschappelijke trends a) Toename jongeren jeugdhulp b) Toename complexiteit c) Oorzaak problematiek veelal op ander terrein (bestaanszekerheid, volwassen GGZ, woningnood) d) Invloed gemeente beperkt e) Social media, prestatiedruk bij jongeren Conclusie rijk: • Onhoudbaar/onbetaalbaar zorgstelsel • Grote hervormingen nodig • Wetten zullen nog worden aangepast. Zorg wordt soberder en ‘ alleen’ voor mensen die echt niet zonder kunnen. Lichte zorg als samenleving zelf opvangen.

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 2. Zorgplicht en open einde regeling a. Vraaggestuurd: beperkte invloed zorgvraag en planbaarheid werk a. Open einde: a. geen budgetplafond b. Vast budget vanuit overheid naar gemeente c. Herverdeling gemeentefonds - risico

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 3. Verwijsrecht andere partijen • Huisarts • Jeugdarts • Medisch specialist • Gecertificeerde Instellingen

• Rechtbank (kinderrechter)

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 4. SKJ registratie – conflicterende belangen • Persoonlijke aansprakelijkheid binnen maatschappelijk belang • SKJ: • Vanuit belang en perspectief kind • Financien geen rol • Belang gemeente is breder

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 5. Aanpalende wetgeving • WLZ • Zvw • Passend onderwijs • Wmo

Ontwikkelingen jeugdwet landelijk – complexiteit van het speelveld 6. Regionale (verplichte) samenwerking • Regionale inkoop • Regionale contracten en afspraken

Waar hebben we wel (beperkte) invloed op • Zorgvragen via de gemeentelijke toegang • Herbeschikkingen • Niet op het aantal zorgvragen, wel op toeleiding geïndiceerde zorg • Inzetten zelfoplossend vermogen • Voorkomen geïndiceerde jeugdhulp door inrichting voorliggende voorzieningen • Inkoop (NB regionaal)

Ontwikkelingen en uitgangspunten lokaal • Wat zien we • Toename autonome kosten (b.v. indexatie) • Toename cliënten • Toename zorgzwaarte (kosten per client) • Elkaar versterkende effecten stijging

Genomen maatregelen • Verscherping werkproces verwijzing medisch domein • Kostenbewustzijn jeugdteam • Opnieuw instellen 4 ogen principe • Eerste stappen aanvullende preventieve/collectieve projecten • Kansrijke start • Vroegsignalering onderwijs • Tienergroepen • Verscherping beleidsregels • Conclusie: onvoldoende resultaat, kosten blijven teveel stijgen

In te zetten maatregelen • Poortwachter (gestart medio 2024) • Project ombuigingen • Bestuursopdracht optimaliseren toegang i.c.m. financiële kaders • Versobering uitvoering jeugdwet - Kaderstellende keuzes voor een soberder uitvoering van de jeugdwet

- Raad aan zet om richting te geven - Dient als basis voor opstellen verordening - Uitvoering geven aan versobering

Planning • scenario 1: 17 september is de richting voor de kaders helder verordening nov in B&W, dec ASD en feb raad

• scenario 2: als meer sessies nodig zijn loopt verordening voor eenzelfde periode uit.

Lees/bespreekwijzer • Gericht op versobering (hervormingsagenda, noodzaak financieel perspectief) • Geen versobering: groei kosten zeker 10% per jaar • Algemene regel • Veiligheid altijd ondergrens • Niet nieuw, wel verscherping en verbetering • Richting ophalen voor verordening

Stelling 1: Geen inzet jeugdwet bij voorliggende wetgeving • Strak oppakken + grootste kostenbesparing + Conform hervormingsagenda jeugd + Meer behoud eigen regie en duurzame oplossing. - Jongeren kunnen (tijdelijk) tussen wal en schip vallen - Jongeren komen later in jeugdhulpsysteem met zwaardere hulpvraag - De samenwerking met passend onderwijs kan verslechteren - Meer personele inzet nodig - Meer bezwaren

• Niet strak oppakken + Jongeren en ouders worden (vraaggericht) geholpen - Kostenverhogend - Niet conform de hervormingsagenda jeugd - Anderen blijven zich onthouden van verantwoordelijkheid

Stelling 2: Geen verlengde jeugdhulp • Geen verlengde jeugdhulp + Kostenverlaging + Verantwoordelijkheid daar beleggen waar deze hoort + Duidelijkheid voor jeugdigen en zorgpartners + Gericht op integraliteit, samenwerking en levensloopbestendige zorg - Mogelijk gat zorgproces - (tijdelijke) verslechtering door wisseling zorgverleners - Goed aansluitende zorg niet per definitie best passende zorg • Wel verlengde jeugdhulp + Best passende zorg i.p.v. de goedkoopst/aansluitende passende zorg + Jongeren kunnen zorgtrajecten zo lang als wenselijk afronden - Hogere kosten jeugdhulp - Het voorkomt niet uiteindelijke overgang andere wetgeving

Stelling 3: beperking van voorzieningen • Beperking + Erkende en gekwalificeerde inzet jeugdhulp. + Hulp of verzorging beschikbaar onder andere wetgeving is geen jeugdhulp + Duidelijkheid naar partners en inwoners - Risico bezwaren (wens ouders telt minder zwaar) - Minder maatwerk mogelijk - Regionale contractafspraken

• Geen beperking + Meer maatwerk mogelijk + Wanneer andere wetgeving niet volledig vergoedt, kan de jeugdige toch de hulp krijgen - Kans op schade bij de jeugdige door inzet niet bewezen interventies - Hogere kosten door brede verantwoordelijkheid jeugdhulp

Stelling 4: grenzen aan duur, stapeling en ondersteuning • Grenzen + Meer duidelijkheid jeugdteam, inwoners en aanbieders door heldere richtlijnen + Op basis van wetenschappelijk onderzoek + Effectieve en efficiënte inzet van zorg + Kostenbesparend + Minder belasting voor de jeugdige en/of ouders - Acceptatie bij ouders dat zorg op een bepaald moment stopt - Risico bezwaren • Geen grenzen + Langere zekerheid over geboden hulp + Minder administratietijd + Meerdere hulpvragen kunnen tegelijkertijd aangepakt worden. - Minder regie en sturing - Langere hulptrajecten - Risico op overvraging - Risico op minder effect

Stelling 5: Onderzoek en actieve regie bovenliggend aan wachtlijsten • Gedegen onderzoek en regie is bovenliggend + Kostenbesparing door efficiency van zorg + Conform gedachtengoed wetgeving en hervormingsagenda + Actieve regie: snelle aanpassing en minder afhankelijkheid zorgaanbieders. - Extra inzet jeugdteam bij start (terugverdieneffect) - Wachtlijsten kunnen oplopen, - Risico meer verwijzingen huisarts

• Wachtlijsten zijn bovenliggend + Snelle hulp, minder risico verergering problemen + Makkelijker behalen wettelijke termijnen; + Verkleint het risico op inhuur - Risico van onterechte, te veel of onvoldoende passende hulp - Meer kans op herbeschikkingen

Stelling 6: Maximeren van het zelfoplossend vermogen • Maximeren zelfoplossend vermogen + Kostenbesparing + Maximeren duurzame oplossing, behoud eigen regie + Passend bij jeugdwet en hervormingsagenda jeugd - Training en inzet jeugdteam (terugverdieneffect) - Andere mindset inwoners nodig, dit levert wrijving op. - Een scherpe uitwerking verordening noodzakelijk - Risico op bezwaren

• Zelfoplossend vermogen gelijkstellen aan gebruikelijke hulp AWBZ + Geringere kostenbesparing + Duurzame oplossing, behoud eigen regie - Minder passend bij jeugdwet en hervormingsagenda jeugd - Training en inzet jeugdteam (terugverdieneffect langer) - Andere mindset inwoners nodig, dit levert wrijving op

Stelling 7: eerst aanpakken oorzaak • Eerst aanpakken oorzaak + Kostenbesparing + Duurzame en tijdelijke oplossing + Volgordelijkheid zorginzet zorgt voor rust. - Oorzaak op terrein zonder gemeentelijke rol of taak. - Het dilemma ouders niet meewerken aan oplossen oorzaak - Juridisch lastige stelling

• Altijd aanpakken gevolgvraag + Kinderen krijgen altijd hulp geboden - Kostenverhogend - Meer ineffectieve en inefficiënte, langdurige zorg.

Stelling 8: Geen beschikkingen terugwerkende kracht - Geen TWK: + Kostenbesparing, zij het in beperkte mate + Scherpere sturing op zorg - Aanvullende werkzaamheden:

- Communicatie met aanbieders - Intern werkproces

- Wel TWK: + Dit is conform huidige werkwijze, dus geen aanvullende acties nodig. -

Minder sturing / actieve regie op zorginzet en vervolg

Stelling 9: ministeriële regeling informele hulp • Ministeriële regeling + Kostenbesparing + Past binnen doelstelling jeugdwet en hervormingsagenda • CAO + helpt in voorkoming wachtlijsten zorg - Kostenverhogend - Risico toename PGB aanvragen