Presentatie Bibliotheek

Presentatie Bibliotheek Z-O-U-T Rhenen - 20 mei 2025 – Margriet Overmeyer

De bibliotheek is een brede basisvoorziening, onmisbaar voor een vaardige, veerkrachtige en vitale samenleving

Maatschappelijk rendement Laagopgeleid In 2019 was 30% van de Rhenense inwoners tussen de 15 en 75 jaar laagopgeleid. Onder laagopgeleid valt: het afronden van basisonderwijs, v(mbo) of mbo niveau. Eenzaamheid Ernstige eenzaamheid onder jongeren 10% en sociale eenzaamheid ouderen 28%

Toename zorg en ondersteuningsvragen De dubbele vergrijzing in Rhenen is een belangrijke ontwikkeling binnen het sociaal domein. Dit zorgt voor een toename in de vraag naar zorg en ondersteuning. Toename online criminaliteit intimidatie en hacking. Jongeren tussen de 15 en 25 jaar hebben vaker te maken met online bedreigingen, Volwassenen tussen de 25 en 64 jaar zijn het vaakst slachtoffer van aankoopfraude en fraude in het betalingsverkeer. Phishing is het grootste probleem onder de 65-plussers.

Opdracht bibliotheek ZOUT huidige coalitie akkoord • Iedere inwoner moet echt mee kunnen doen in de samenleving. • Een sterke en vitale samenleving • Participatie in de samenleving • Iedereen moet digitaal vaardig kunnen zijn • Voor iedereen toegankelijke voorzieningen gericht op ontmoeten en (digitaal) meedoen • Focus op preventie

De totale kosten laaggeletterdheid in Nederland

Bron: Stichting Lezen en schrijven - vervolgonderzoek naar maatschappelijke kosten van laaggeletterdheid pwc 2018. De inhoud van dit rapport is uitsluitend bedoeld voor informatiedoeleinden en kan niet worden gebruikt om besluitvorming op te baseren.

Bibliotheek Z-O-U-T De bibliotheken dragen bij aan brede maatschappelijke opgaves en gemeentelijke ambities. Ze ondersteunen en adviseren op het gebied van educatie, cultuur en digitale hulp

Wet Wsob Het ter beschikking stellen van kennis en informatie Het bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie

Convenant Opgave 1: Geletterde samenleving – Bevorderen geletterdheid en leesplezier

Het bevorderen van het lezen en het laten kennismaken met literatuur

Opgave 2: Participatie in de (informatie) samenleving – Digitale inclusie, democratie en burgerschap

Het organiseren van ontmoeting en debat

Opgave 3: Leven lang ontwikkelen – vaardigheden en blijvende inzetbaarheid

Het laten kennismaken met kunst en cultuur

Zorgplicht vanaf 2026 Vanaf 2026 gaat een Zorgplicht gelden. Gemeenten krijgen een wettelijke taak om ervoor te zorgen dat inwoners toegang hebben tot een volwaardige bibliotheekvoorziening. De zorgplicht heeft als doel dat het bibliotheeknetwerk kwantitatief en kwalitatief in stand blijft en kan bijdragen aan lokale maatschappelijke vraagstukken.

Rhenen Cultuur Activiteiten

Taalhuis

Zoute Inval Elst

Taalhuis coördinator

Basispakket

Educatie BoekStart VoorleesExpress

Een neutrale, toegankelijke plek ontmoeten meedoen ontwikkelen

Informatiepunt

Financiën 2023-2025 • Exploitatiesubsidie

Op niveau brengen van het Productenboek

Exploitatiesubsidie

CPI-index

Toegekende indexering 2024 t.o.v. 2023 is 2,4%.

De indexering CAO en overige CPI indexering bedroeg 7,5%. Het verschil tussen de subsidieaanvraag 2025 en de verlening 2025 bedraagt € 140.538 (26%).

Aandachtspunten • Zorgvuldigheidsbeginsel: we willen onze taak goed uit kunnen voeren en hebben hierbij de zorgplichtgelden nodig. • Door tegemoet te komen aan de indexering kunnen wij de basis duurzaam en structureel continueren. • Realistische vergoeding huisvesting waardoor wij onze dienstverlening en lokale activiteiten in stand kunnen houden. • We hebben de certificering met hakken over de sloot behaald en zullen de acties op moeten pakken.

Huisvesting 2024 • Verschil subsidieverlening 2024 en realisatie 2024

Zorgplicht Middels Decentralisatieuitkering heeft Rhenen in 2025 € 100.000 extra ontvangen voor de bibliotheekvoorziening in de gemeente. In 2026 ontvangt de gemeente nogmaals dit bedrag, waarna het structureel wordt.

Rijksmiddelen voor bibliotheken Bibliotheken zijn onmisbaar in de bestrijding van laaggeletterdheid en in de bevordering van leesvaardigheid, leesplezier en digitale geletterdheid.

1. Rijksmiddelen voor het versterken van het bibliotheekstelsel In 2025 en 2026 krijgen gemeenten de middelen via een decentralisatie-uitkering in het Gemeentefonds (zie vorige dia). 2. Rijksmiddelen voor de Informatiepunten Digitale Overheid (IDO) Er is voor 2025 €17,13 miljoen beschikbaar, wat wordt verdeeld op basis van het aantal inwoners in de gemeente. Vanaf 2026 wordt het budget voor IDO’s overgeheveld naar het gemeentefonds en met 10% gekort. Hierdoor is er structureel €15,41 miljoen beschikbaar. 3. Rijksmiddelen voor de Bibliotheek op school en BoekStart Voor 2024, 2025 en 2026 is er in totaal €75 miljoen beschikbaar voor bibliotheken vanuit het Masterplan basisvaardigheden. https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/04/18/3-miljard-extra-voor-gemeenten

Trots • Doelsubsidies • Projectsubsidies geworven (landelijke fondsen)

• Bezuinigingen doorgevoerd • Investeren in samenwerking met andere organisaties

Focus Het is de ambitie dat in 2029 geen enkel kind met een leesachterstand van school gaat. We doorbreken het doorgeven van laaggeletterdheid naar de volgende generatie. We zetten ons in voor een goede start voor iedereen. Z-O-U-T geeft smaak aan je wereld. Zo vormen we een hechte en inclusieve gemeenschap: in iedere gemeente bouwen we aan verbinding en ontmoeting

Om dit te bereiken investeren wij in

Welke keuze gaat u maken als wij de zorgplichtmiddelen niet ontvangen en er niet tegemoet gekomen wordt aan de indexering? • Openingsuren reduceren • Vierkante meters teruggeven • Verhoging abonnementen • Overige inkomsten verhogen • Snijden in personeel (formatie) en reorganiseren • Snijden in bedrijfsvoering (altijd de goedkoopste optie kiezen) • Snijden in collectie (boeken, tijdschriften)/aanbod • Herinvesteringen beperkt / uitgesteld