Omgevingsanalyse Regio Foodvalley februari 2024 (toegevoegd op 26 februari)

OMGEVINGSANALYSE

21 februari 2024

1

Nijkerk

Barneveld

Scherpenzeel Renswoude

Veenendaal

Rhenen

Ede

Wageningen

Dit is de Regio: ingeklemd tussen Veluwe en Utrechtse Heuvelrug en Amersfoort en tussen de wateren Rijn en Veluwerandmeren en doorsneden door de Grift/Valleikanaal. Een substantieel deel is natuurgebied (Veluwe en Heuvelrug) op hogere zandgronden. En de vallei met de grift en beken (en daarmee veel ‘blauwe dooradering’) is landbouwgebied. De belangrijkste hoofdwegen van Oost naar West: A12 en A1 en Noord-Zuid: A30. Bron: PBL Atlas van de Regio (2020); BWI+ rapport (ongepubliceerd)

2

DEMOGRAFIE

3

Bevolkingsomvang 2023: ca. 360.000 Bevolkingsgroei Prognose: 435.000+ in 2040

Daling aantal MBO studenten

Vergrijzing, verhoogde demografische druk

(toekomstige) groei leerlingenaantal basis- en voortgezet onderwijs

Bevolkingsomvang en -groei: De bevolking van RFV zal in de komende jaren groeien. Deze groei is procentueel gezien aanmerkelijk groter dan die in Nederland en Gelderland. Utrecht zit hier tussenin. De groei in de regio komt grotendeels door een vestigingsoverschot (mensen van buiten die zich vestigen in onze regio). Daarnaast is er ook sprake van een – kleiner – geboorteoverschot (Bevolkingsstatistiek (CBS) i.c.m. Primos-prognose (ABF Research) 2023). Vergrijzing: De vergrijzing in de regio neemt toe, maar minder dan in Gelderland en Nederland. Utrecht heeft een vergelijkbare mate van vergrijzing. (Bevolkingsstatistiek CBS (2024)). Onderwijs MBO: Het aantal MBO studenten neemt af. Deze trend is vergelijkbaar met landelijke trends, hoewel de afname in RFV minder is. De daling heeft voornamelijk te maken met de afname van het aantal jongeren in de regio dat in de Regio naar MBO (wil) gaan. (Arbeidsmarktanalyse Regio Foodvalley (2023). Moventum, i.o.v. provincie Gelderland.) Basis- en voortgezet onderwijs: In de komende jaren (na 2025) wordt een toename van het aantal basis en voortgezet onderwijs leerlingen verwacht. Dit is het gevolg van het zogenaamde na-ijleffect van de babyboom na de Tweede Wereldoorlog. Deze leidt nog elke 25 tot 30 jaar tot een toename van het aantal geboorten.

Daarnaast is de verwachte toenemende vestigingen (zie ‘bevolkingsgroei’) een bron van meer kinderen. (Arbeidsmarktanalyse Regio Foodvalley (2023). Moventum, i.o.v. provincie Gelderland.)

4

Grotere bevolking vergt ondersteunende faciliteiten

Vergrijzing verergert arbeidsmarktkrapte en verhoogt zorgvraag

Minder mbo afgestudeerden betekent minder praktisch geschoolden

Grotere aanwas in basis- en voorgezet onderwijs vergt een groter aantal leraren

Grotere bevolking: Een groeiende bevolking vergt ook de nodige voorzieningen. Denk bijvoorbeeld aan huizen, elektriciteit, OV, een ziekenhuis, recreatiegebied, etc. Deze groei is de reden dat er t/m 2040 40.000 extra woningen gebouwd gaan worden (beleidsafspraak in NOVEX, Regioarrangement (2023)) Vergrijzing: Meerdere sectoren hebben te maken met een hoge mate van vergrijzing. Veel werknemers zullen in de komende jaren met pensioen gaan, en er is onvoldoende nieuwe aanwas om hen te vervangen (zie ook slide 8). Daarnaast zorgt vergrijzing voor een verhoogde zorgvraag terwijl er tegelijkertijd ook onder zorgpersoneel sprake is van vergrijzing. MBO: De daling in het aantal praktisch geschoolden heeft gevolgen voor veel sectoren zoals bijvoorbeeld de bouw en techniek, waar de arbeidstekorten zullen toenemen. Dit leidt tot vertraging en hoge kosten van projecten. NB: Er zijn hier twee parallelle strategische vraagstukken. Aan de aanbod kant het aantrekkelijk maken van MBO opleidingen en werk in de regio. Boeien en binden betekent bijvoorbeeld ook voldoende faciliteiten en de mogelijkheid voor een doorlopende leerlijn in het onderwijs. Aan de vraag kant arbeidsbesparende maatregelen zodat er minder personeel nodig is. Zelfs als er aanwas is in het MBO zullen tekorten blijven.

Lerarentekort: Om de grotere aanwas van basis- en voorgezet onderwijs leerlingen aan te kunnen zijn er meer leerkrachten nodig. Dit terwijl er al sprak is van een lerarentekort (Trendrapportage 2023, Ministerie van OCW)

5

Veel gehaaste gezinnen

INWONERPROFIELEN

Weinig eigenzinnige lokalen

Weinig idealistische globalisten

Citisens onderscheidt 8 verschillende inwonerprofielen. In vergelijking met het landelijke gemiddelde heeft Regio Foodvalley een specifiek inwoner-profiel: relatief veel ‘gehaaste gezinnen’ en relatief weinig ‘eigenzinnige lokalen’ en ‘idealistische globalisten’. De inwonersprofielen per gemeente zijn vergelijkbaar, maar er zijn een aantal uitzonderingen die laten zien dat elke gemeente ook unieke aspecten heeft. Omschrijving inwonerprofielen die opvallen: Gehaaste gezinnen: stellen met kinderen; theoretisch of wetenschappelijk opgeleid en vaak beiden een baan. Vaak een koophuis in een dorp of kleinere stad, woont vaak relatief lang op dezelfde plek. Hun inkomen is vaak modaal of boven modaal. De woningen van de Gehaaste Gezinnen hebben relatief hoge woningwaarde. Zij gaan veel op vakantie en geven hier relatief veel geld aan uit. Door de combinatie van kinderen en carrière heeft dit profiel het vaak druk. Hierdoor is deze groep minder betrokken. Wel hebben de inwoners uit deze groep veel vertrouwen in de gemeente en vinden zij het belangrijk om op de hoogte te blijven en mee te denken. Eigenzinnige lokalen: diverse groep; overeenkomst is de passie voor het lokale en de verbondenheid met waar ze vandaan komen. Kenmerkend is het wantrouwen ten opzichte van alles wat met ‘hogerhand’ te maken. Aanpakkers, graag zelf aan de slag.

Hun woningen hebben een lage WOZ-waarde, en het percentage uitkeringen in deze gebieden is hoger dan gemiddeld. Relatief betrokken, voornamelijk bij hun buurt of wijk. Idealistische globalisten: vaak HBO/WO-student of werken hard aan hun carrière, zowel als zelfstandigen als in het bedrijfsleven. Ze wonen vaak samen met huisgenoten of een partner in vrije sector huurwoningen met een relatief hoge WOZ-waarde. Ze gaan relatief vaak op vakantie, zowel binnen als buiten Europa, en doen op hun vakantie het liefst iets actiefs. De betrokkenheid van Idealistische Globalisten is hoog en ze hebben veel vertrouwen in de overheid. Ze ondernemen vaak maatschappelijke of politieke actie en willen graag meedenken. Een uitgebreidere weergave is te vinden in de Impact Analyse Regio Foodvalley (nog niet gepubliceerd)

6

ECONOMIE

7

360 70 2260

SAMENSTELLING BEDRIJFSLEVEN REGIO FOODVALLEY (TOTAAL AANTAL VESTIGINGEN)

7080 23530

Eenmansbedrijf

Micro

Klein

Midden

Groot

Bron: PAR-Utrecht 2022/PWE-Gelderland 2022

Aantal Vestigingen Eenmansbedrijf: Micro bedrijf: Klein bedrijf: Midden bedrijf: Groot bedrijf:

1 werkzaam persoon 2 t/m 9 werkzame personen 10 t/m 49 werkzame personen 50 t/m 199 werkzame personen >200 werkzame personen

De grootteklasse wordt vastgesteld aan de hand van het aantal mensen dat 12 uur of meer werkzaam is (grote banen). Het kan daardoor voorkomen dat een bedrijf, waar veel meer mensen werken (minder dan 12 uur en/of uitzendbanen) toch in een lage grootteklasse valt. Daarnaast telt de PWE vestigingen. Indien een onderneming uit meerdere vestigingen bestaat worden de werkenden verdeeld over die vestigingen. Hierdoor komen de beide vestigingen uit in lagere grootteklasse dan de totale onderneming. In de volgende overzichten zijn alleen de bedrijven opgenomen waar mensen meer dan 12 uur werken. Het totaal aantal vestigingen in een gemeente of regio is daardoor hoger dan de optelsom van de 5 categorieën. Uit dit overzicht kun je concluderen dat Regio Foodvalley een sterke MKB-regio is (veel MKBbedrijven in vergelijking met andere regio’s; en slechts weinig echt grote bedrijven met >200 werknemers). Binnen dat MKB is een zeer groot deel eemans-bedrijven (ruim 23.000 banen). De ‘banenmotor’ in de Regio wordt echter bepaald door het Micro, Klein en Midden-segment: grofweg 155.000 banen van de in totaal ruim 195.000 banen. (Innovatiemonitor 2024 (pending)).

8

2010

2022

% Groei

Zakelijke dienstverlening

23.300

30.200

+29,6%

Gezondheidszorg

21.900

26.020

+18,8%

Industrie/delfstofwinning

19.160

22.270

+16,2%

Groothandel

19.680

21.180

+7,6%

Onderwijs

14.230

18.900

+33,8%

Detailhandel/autohandel

15.510

18.720

+20,7%

Bouwnijverheid

11.740

14.480

+23,3%

Horeca

6.380

8.690

+36,6%

Informatie en communicatie

5.620

7.930

+41,1%

Overige dienstverlening

5.950

7.770

+30,6%

Vervoer en opslag

7.220

6.610

-8,4%

Openbaar bestuur

5.880

6.280

+6,8%

Landbouw/visserij

4.670

3.920

-16,1%

Financiële instellingen

4.310

1.900

-55,9%

Nutsbedrijven

540

820

+51,9%

GROOTSTE SECTOREN EN HUN GROEI Op basis van arbeidsplaatsen (2010 en 2022)

In dit overzicht staat het aantal banen (arbeidsplaatsen) in de Regio Foodvalley, uitgesplitst naar de grootste sectoren. Ook staat in de laatste kolom aangegeven of dit aantal arbeidsplaatsen in de betreffende sector is gegroeid of gekrompen tov 2010. In totaal is de groei over alle sectoren bijna 18% (bijna 30.000 arbeidsplaatsen). Dat is bovengemiddeld: we zijn ca. 4% harder gegroeid dan het landelijk gemiddelde. Zichtbaar is dat op regioniveau de werkgelegenheid divers is. In verhouding tot Gelderland is er in de regio meer zakelijke dienstverlening, onderwijs, groothandel en bouw. Vergeleken met Utrecht springt vooral de industrie eruit als grotere sector, met daarnaast bouw, groothandel en land- en tuinbouw. Vergeleken met Nederland is de regio sterk in bouw, groothandel, industrie en onderwijs. (KVK Regiodata (2024); Innovatiemonitor 2024 (pending)).

9

Negatief pendelsaldo  54.300

44.900 

Personeelstekort Moeilijk vooral voor klein MKB om draaiende te blijven door arbeidsmarktkrapte en snelle uitstroom

Pendel: in RFV is sprake van een negatief pendelsaldo van bijna 10.000 personen gemiddeld per dag. Er zijn dus meer mensen die in RFV wonen en elders werken dan andersom. Er zijn dus substantieel veel mensen die buiten de Regio werken. De aanname is dat deze pendel naar buiten de regio waarschijnlijk HBO/WO opgeleide mensen zijn. NB: deze cijfers gaan over Arbeidsmarktregio Foodvalley. Hier zit Nijkerk niet bij, maar Renkum wel. (Regio in Beeld (2023). UWV, AMR Foodvalley). Personeelstekort: In heel Nederland in bijna alle sectoren is sprake van een zeer krappe arbeidsmarkt. Er zijn meer vacatures dan beschikbare arbeidskrachten. Vooral in het micro-MKB (<9 werknemers) kan dit een grote uitdaging zijn. Dit tekort aan personeel uit zich ook in historisch lage werkeloosheidspercentages. Dit gaat gepaard met een hoge uitstroom: hoewel er regelmatig nieuw personeel binnenkomt, blijkt het moeilijk om hen te behouden. (Regio in Beeld (2023). UWV, AMR Foodvalley). Uit dit overzicht blijkt dat de pendel groot is en bij groei van de bevolking waarschijnlijk groter zal worden wat aandacht in mobiliteit en infrastructuur vraagt.

10

Agrocomplex Primaire landbouw +/- 2% van werkgelegenheid en TGW

Wereld-leidende kennis agrifood

Grotere agrocomplex vormt 12,9% van totale bruto TGW van de regio (t.o.v. landelijk 7,2%) en 13,8% van de totale werkgelegenheid Kracht door clustering, van sommige sub-sectoren (bijv. pluimvee) is de gehele keten in de regio aanwezig

Praktijkopleidingen

Agrocomplex: De agrifoodsector is van groot economisch belang voor de regio. In 2020 omvatte het agrocomplex van Regio Foodvalley een bruto toegevoegde waarde (TGW) van 1,69 miljard euro. Dit is 12,9% van de totale bruto TGW van de Regio. Landelijk is dit 7,2%. Binnen het agrocomplex was de toelevering en verwerking de grootste deelsector (40,1%), daarna de groothandel (36,1%), primaire productie (14,9%) en onderzoek en onderwijs (8,8%). Het aantal banen in het agrocomplex is 13,8% van het totaal aantal banen in 2021, wat meer is dan gemiddelden in Gelderland (8,1%) en Nederland (6,5%). De groei van het aantal banen in de regio voor het agrocomplex in periode 2012 t/m 2021 was maar liefst 16% (in Gelderland en Nederland bedroeg deze ongeveer 8%). Bedrijfsaandeel: Veehouderij is de grootste bedrijfstak in Regio Foodvalley. Van de ruim 1.600, volgens CBS-Landbouwtelling geregistreerde, agrarische bedrijven in 2019 zijn bijna 1.500 bedrijven een veehouderij (90%). Deze gebruiken 91% van het landbouwareaal en dragen voor 96% bij aan de standaard verdiencapaciteit (toegevoegde waarde) in de primaire agrarische sector. Er komen veel melkveebedrijven en overige graasdierbedrijven voor. Daarnaast heeft de regio, i.r.t. Nederland, relatief veel vleeskalver-, pluimvee- en varkensbedrijven.

Opvallend is dat in Regio Foodvalley bijna 30% van het aantal vleeskalver-bedrijven van Nederland aanwezig is, in de pluimveesector is dat ongeveer 20%. De akker-bouwbedrijven in de regio staan m.n. in het teken van het produceren van voedergewassen voor de veehouderij. In vergelijking met de rest van Nederland heeft Regio Foodvalley een relatief hoog oppervlak aan grasland en mais en relatief weinig akkerbouw gewassen. De meerderheid van de bedrijven (60%) valt in de categorie ‘zeer klein’ of ‘klein’. Bron: Agrifoodmonitor Regio Foodvalley (2022) Ten opzichte van regio’s zoals Agrifood Capital is Regio Foodvalley geen primaire bulkproducent, maar vooral een intensieve kennis hub en verwerker.

11

Arbeidsmarktkrapte

Vergrijzing

Op basis van openstaande vacatures

Op basis van aandeel 50+ en 60+

Technisch

Openbaar bestuur

Economisch en administratief

Transport en logistiek

Commercieel

Industrie

Zorg en welzijn

Financiële diensten

Dienstverlenend

Groothandel

Transport en logistiek

Onderwijs

ICT

Zorg en welzijn

Zoals eerder genoemd heeft de regio te maken met arbeidsmarktkrapte en vergrijzing. De vergrijzing verergert tevens de arbeidsmarktkrapte. De sectoren met het grootste aantal openstaande vacatures zijn hier weergegeven. Het profiel van de vacatures verschilt per sector. In de sectoren techniek, economisch en administratief, commercieel, dienstverlenend en transport en logistiek zijn er vooral veel vacatures op MBO niveau. In de dienstverlenende sector en in transport en logistiek zijn ook relatief veel vacatures op lager onderwijs niveau. In zorg en welzijn is er een meer evenwichtige spreiding, ongeveer een derde MBO/HBO/WO. Onder ICT en managers wordt vooral gevraagd naar HBO en WO niveau. (Regio in Beeld (2023). UWV, AMR Foodvalley) Voor de Human Capital Agenda zijn arbeidsmarktkrapte en vergrijzing belangrijke thema’s. Talentontwikkeling is zeer belangrijk en vraagt aandacht voor leven lang ontwikkelen (LLO) en doorlopende leerlijnen en (sociale) innovatie.

12

BREDE WELVAART

13

Relatief goede positie tov andere Gelderse gebieden Verschillen per gemeente en per thema Minder groen/blauwe ruimte, hoger aandeel bebouwd terrein in vergelijking met andere Gelderse gebieden Veel natuur- en bosgebied, vooral dankzij de Veluwe

Bron: Brede Welvaart in de Gelderse gebieden (2023), Provincie Gelderland

14

Brede welvaart gaat over diverse indicatoren: gaat dus over veel meer dan economie. Welzijn en welbevinden zijn belangrijke onderdelen in de brede welvaart. De ervaren brede welvaart in Regio Foodvalley is hoger dan de ervaren welvaart van Nederland. Dit betekent niet perse dat de omstandigheden beter zijn, maar dat inwoners meer tevreden zijn met wat ze hebben. Onderwijs springt hier wel uit: hierover zijn inwoners van Regio Foodvalley aanmerkelijk minder tevreden dan gemiddeld in Nederland. Bron: BWI+ rapport Regio Foodvalley (niet gepubliceerd)

15

TECHNOLOGIE

16

Autonome ontwikkeling digitalisatie

Een belangrijke landelijke ontwikkeling die plaats vindt, ook in onze regio is de digitalisering van de volledige samenleving. Dit wordt ook wel Industrie 4.0 genoemd. Dit is een ontwikkeling die een stap verder gaat dan alleen digitalisering en robotisering: het is de verbinding en communicatie tussen verschillende systemen en machines waardoor slimme fabrieken sneller, efficiënter en grotendeels geautomatiseerd werken. Industrie 4.0 is de overgang van digitalisering naar een economie en maatschappij waarin de grenzen tussen de fysieke, digitale en biologische wereld steeds meer verdwijnt. (Industrietalk, 2020). In de volgende slide staat uitgewerkt hoe dit van invloed is op onze regio. Figuur: Calsoft Systems (2022)

17

Veel potentie voor toepassingen in o.a. bouw, agrocomplex, transport, zorg Arbeidsbesparende technologie

Kwetsbaarheid door afhankelijkheid van systemen en beschikbaarheid van data

Groeiend belang ICT sector Arbeidsmarktkrapte ICT kan grotere gevolgen gaan hebben

Om- en bijscholing nodig voor werkenden in beroepen met veel digitalisering

Deze ontwikkeling vraag verdere gemeenschappelijke beeldvorming over wat Industrie 4.0 voor de Regio Foodvalley kan betekenen dan wel hoe we hier actiever op kunnen anticiperen (ook op mogelijke bedreigingen) en organiseren. Potentie voor toepassing: Industrie 4.0 biedt veel kansen voor een verscheidenheid aan sectoren. Naast proces- en productinnovatie biedt het ook kansen voor arbeidsbesparende technologieën waardoor de druk op de arbeidsmarkt verkleind zou kunnen worden en werknemers langer vitaal kunnen blijven, ook in zware beroepen. ICT: Voortschrijdende digitalisering zal het belang van de ICT sector ook doen groeien. Dit betekent wel dat de arbeidsmarktkrapte in de ICT grotere gevolgen zou kunnen hebben. Kwetsbaarheid: het voorgenoemde punt is ook een onderdeel van kwetsbaarheid. Door groeiende afhankelijkheid van systemen zullen “kleine” gebeurtenissen grotere gevolgen krijgen, zoals een probleem met een aansturingssysteem. Ook krijgen we te maken met vragen over databeheer en privacy. Scholing: digitalisering van beroepen zal ook om- en bijscholing vergen van personeel. Niet iedereen kan hier even makkelijk in meekomen. Hiervoor zijn ook leraren en flexibele cursussen en/of opleidingen nodig.

18

ECOLOGIE

19

Minder groen/blauwe ruimte, hoger aandeel bebouwd terrein in vergelijking met andere Gelderse gebieden

Druk op de Veluwe

Veel natuur- en bosgebied, vooral dankzij de Veluwe Hoge uitstoot stikstof, stikstofdioxide, fijnstof, hoge concentratie ammoniak  Verarmen (landbouw)grond  (grond)watervervuiling  Gezondheidsoverlast

Zoals werd geconstateerd bij het onderdeel brede welvaart is er in deze regio relatief veel natuur, voornamelijk dankzij de aanwezigheid van een deel van het Veluwse gebied. Er is echter minder groen/blauwe ruimte beschikbaar dan in andere Gelderse gebieden. Hieronder vallen o.a. stedelijk groen, kleine en grote wateren, landelijk groen zoals bermen, heggen en bomenrijen, bossen en natuurgebieden en gebieden onder agrarisch natuurbeheer. Naast dat reguliere landbouw en de Noordzee niet zijn meegenomen, zijn ook private tuinen en groene daken niet meegenomen in de berekening. Er is sprake van een afname van de groen-blauwe ruimte per inwoner in Gelderland en de verschillende regio’s zijn daarop geen uitzondering. Doordat er steeds minder groen-blauwe ruimte per inwoner is, komen onder andere ecosystemen steeds meer onder druk te staan. Denk aan recreatiegebieden die steeds drukker bezocht worden. Dit gaat ten koste van de brede welvaart. (Brede Welvaart in de Gelderse gebieden (2022). Provincie Gelderland.) Doordat het aantal inwoners toeneemt, zal ook de recreatiedruk en de vraag naar uitloopgebieden toenemen, ook op de Veluwe. In de NOVEX is hier aandacht voor. Deze regio kent een hoge uitstoot van stikstof, stikstofdioxide, fijnstof, hoge concentratie ammoniak. Naast schade aan water en grond brengt dit ook gezondheidsproblemen met zich mee. (Atlas van de Regio (2023).

PBL; Whitepaper meetnetwerk Regio Deal Foodvalley (2023); Brede Welvaart in de Gelderse gebieden (2022). Provincie Gelderland.) De ontwikkeling van de economie moet in deze regio in balans zijn met de begrenzingen die de ecologie hieraan stelt. Dit geldt zowel voor lucht, water als bodem. De nabijheid van de natuur levert ook een positieve bijdrage aan ons woon- en vestigingsklimaat.

20

POLITIEK

21

Onduidelijkheid over grote thema’s zoals landbouw wegens gebrek aan landelijk beleid.

(mogelijke) schuring of onduidelijkheid door beleidsverschillen tussen provincies

Kans: zelf agenderen als regio, leidende positie

NETCONGESTIE als randvoorwaardelijk thema Vertraging in uitvoer van plannen zoals verstedelijkingsstrategie

Verschillende claims op dezelfde ruimte Weinig beschikbaar

Welk beleid ligt vast: NOVEX – Verstedelijkingsstrategie : afspraak met Rijk: toevoegen van 40.000 woningen tot 2040 Regionale Energie Strategie: afspraak met het Rijk: 0,75 TW duurzame opwek erbij tot 2030 Uitwerking Nationaal Programma Landelijk Gebied in UPLG (Utrecht Programma Landelijk Gebied) en VLGG (Vitaal Landelijk Gebied Gelderland) en RPLG (Regionaal Perspectief Landelijk Gebied; ligt nu voor aan de raden) Belemmerende factoren in decentrale bestuurlijke besluitvorming: Demissionair kabinet: betekent onduidelijkheid over concrete visie, doelen en middelen 2 verschillende provincies (Utrecht en Gelderland) met verschillend beleid en sturingsfilosofie op verschillende thema’s Waterschap Vallei en Veluwe: eigen besluitvormingsstructuur op thema bodem en water Netcongestie: Liander heeft aangegeven dat er bijna geen nieuwe aansluitingen binnen deze regio bij kunnen. Dit betekent vertraging bij verduurzaming van bestaande huizen, beperkingen bij het bouwen van nieuwe huizen, weinig mogelijkheden voor uitbreiding van bedrijven, geen mogelijkheden voor het bouwen of uitbreiden van bedrijventerreinen, vertraging in uitbreiding duurzame opwek, etc.

22

SWOT ANALYSE

STRENGTH

WEAKNESSES

OPPORTUNITIES

THREATS

• Op basis van omgevingsanalyse • Wat zijn de • Krachten • Zwakten • Kansen • Bedreigingen in de Regio?

23

Foodclusters, hele ketens

Zakelijke dienstverlening

Twee provincies Samenwerking/ netwerk

Veel agri kennis

STRENGTH OPPORTUNITIES Agendastellend zijn (bijv. op landbouw) Technologie (o.a. arbeidsbesparend)

SWOT ANALYSE

Meetnetwerk

Veel lucht/water/bodem vervuiling

WEAKNESSES THREATS Ruimtegebrek

Netcongestie

arbeidsmarktkrapte vergrijzing

24

“

AMBITIE 2030 Regio Foodvalley is een topregio op het gebied van landbouw en voeding, ingebed in een omgeving waar het goed wonen, werken en ondernemen is. Vanuit ervaring en kennis, innovatiekracht, betrokkenheid en onderlinge verbinding zetten we gericht in op het duurzaam realiseren van brede welvaart. We zijn trots op onze regio en we zijn een voorbeeld in het combineren en verbinden van economische welvaart, fijne leefomstandigheden, gezondheid, natuurwaarden en het bijdragen aan mondiale voedseloplossingen.

”

Dit is de ambitie uit de huidige Strategische Agenda. Willen we andere accenten leggen of ons profiel aanscherpen?

25

IN GESPREK 1. Wat verwacht u van de Strategische Agenda? 2. Met welke strategische (toekomstgerichte) thema’s bent u bezig waarbij u meerwaarde ziet in regionaal samenwerken binnen de Regio Foodvalley? 3. Op welke thema’s en ambities zou u focus willen leggen? 4. Gezien de samenvatting van de huidige strategische agenda: a. Herkent u zich in de geschetste beelden en het profiel van Regio Foodvalley? b. Waar wilt u het profiel van Regio Foodvalley aanvullen dan wel nuanceren?

26

Bronnen • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Agrifoodmonitor Regio Foodvalley (2022). CHE. Arbeidsmarktanalyse Regio Foodvalley (2023). Moventum, i.o.v. provincie Gelderland. Atlas van de Regio (2023). PBL. Bevolkingsgroei prognose index Nederland, Gelderland en Regio Foodvalley. (2023) Bevolkingsstatistiek (CBS) i.c.m. Primos-prognose (ABF Research) Bevolkingsstatistiek, CBS (2024) Brede Welvaart in de Gelderse gebieden (2022). Provincie Gelderland. BWI+ (ongepubliceerd). Regio Deal Foodvalley CBS (2024). DNB (2023). Najaarsraming 2023. Economie van de Toekomst (2023). Savelberg. Eindrapportage Projectperiode uitvoering Manifest Gezonde Leefomgeving Veehouderij in de Regio Foodvalley (2020). Innovatie Monitor (pending) Impact Analyse Regio Foodvalley (pending). Regio Deal Foodvalley. KVK (2024). KVK (2023). Kwartaalrapportage. Liander (2023) melding over netcongestie LISA (2024). PAR-Utrecht 2022/PWE-Gelderland 2022 PBL Atlas van de Regio (2020); Regio Deal Foodvalley (verscheidene, 2018-2024) Regio in Beeld (2023), UWV. Regioarrangement (2023). RPLG deel A & B (2024, nog niet vastgesteld). Strategische Agenda 2020-2025 (2019). Regio Foovalley. Toekomstverkenning Digitalisering 2030 (2021). Freedom lab. i.o.v. Rijksoverheid. Tussentijdse Evaluatie Strategische Agenda 2020-2025 (2023). Regio Foodvalley. Whitepaper Meetnetwerk Regio Deal Foodvalley (2023). WUR (2023). WUR-perspectieven op landbouw, voedsel en natuur.

27