Leefbaarheidsplan Elst 2024-2028
Tekst van het document
Leefbaarheidsplan Elst 2024 - 2028 03-07-2024
Inhoudsopgave
1.
Inleiding.................................................................................................................. 2 1.1
Wat is een leefbaarheidsplan? ................................................................................ 2
1.2
Waarom een leefbaarheidsplan? ............................................................................. 2
1.3
Hoe is het leefbaarheidsplan tot stand gekomen?...................................................... 2
1.4
Wie is verantwoordelijk voor het leefbaarheidsplan? .................................................... 2
1.5
Monitoring en vervolg .............................................................................................. 3
2.
Wat is leefbaarheid? ................................................................................................. 4
3.
Thema’s .................................................................................................................. 5 3.1 Het dorpse karakter ................................................................................................. 5
3.2 Wonen ...................................................................................................................... 6 3.3 Bereikbaarheid ......................................................................................................... 8 3.4 Ontmoeten, horeca en kleine bedrijven ........................................................................ 10 3.5 Buitenruimte ............................................................................................................ 12 3.6 Verenigingsleven ....................................................................................................... 14 Bijlage 1: Voorbeelden van bewonersinitiatieven ................................................................... 16
Leefbaarheidsplan Elst
1
1.
Inleiding
Elst is een rustig dorp van ongeveer 4500 betrokken inwoners uit alle lagen van de samenleving. In het dorp zijn een aantal ontwikkelingen die invloed hebben op de inrichting en de sociale structuur. Bijvoorbeeld (gewenste) woningbouw en de behoefte aan ontmoeting tussen inwoners. Deze vraagstukken zijn ook benoemd in de Visie op Rhenen 2035. De betrokken partijen uit Rhenen en de gemeente werken deze vraagstukken samen verder uit. Deze uitwerking leggen we vast in een leefbaarheidsplan. Dit plan geeft een beeld van de kansen, knelpunten en oplossingsrichtingen voor Elst. Ook biedt het plan duidelijkheid over wie vervolgens wat doet. Elstenaren zijn over het algemeen onafhankelijk, betrokken en praktisch. Dat biedt veel mogelijkheden om samen concrete resultaten te behalen. 1.1 Wat is een leefbaarheidsplan? Het leefbaarheidsplan is gericht op het verbeteren van het leven en wonen binnen de kern. Het moet inzicht geven in vragen zoals: • Wat maakt Elst uniek? • Waar staat Elst nu? • Wat te behouden, wat te versterken en wat af te bouwen? • Welke rol hebben medewerkers van de gemeente, inwoners en andere partijen? 1.2 Waarom een leefbaarheidsplan? Leefbaarheid gaat om de beleving en ervaring van de inwoners. Anders gezegd: leefbaarheid begint en eindigt bij de inwoner. Om daar meer zicht op te krijgen, is gestart met het opstellen van een leefbaarheidsplan.
We zitten middenin een verandering naar dat er steeds meer zelfstandigheid verwacht wordt van de inwoner. Ook wordt er meer verwacht van de instanties en organisaties die inwoners vertegenwoordigen. De gemeente blijft uiteraard ondersteunen waar dat nodig is. 1.3 Hoe is het leefbaarheidsplan tot stand gekomen? Het leefbaarheidsplan is een plan voor en door Elstenaren. Het is de bedoeling dat Elstenaren zelf actie ondernemen. Daarom is het belangrijk dat veel mensen enthousiast zijn over het leefbaarheidsplan. Er is dan ook de tijd genomen voor een goed participatietraject. In juni 2023 is er een werkgroep gevormd in samenwerking met de Dorpsvereniging Dorpsbelangen Elst (DVDE) en drie inwoners van Elst. In oktober 2023 is er een vragenlijst verspreid, die 340 keer is ingevuld. Op 4 maart 2024 is er een bewonersavond georganiseerd. Hier kwamen ongeveer 70 inwoners langs. De meeste input is verwerkt in het leefbaarheidsplan. Per thema is een tabel gemaakt met acties benoemd door bewoners. Ook is per actie aangegeven of het haalbaar is, wie wat doet en wanneer. In juni 2024 heeft de werkgroep het concept van het leefbaarheidsplan bekeken. De opmerkingen zijn verwerkt. De burgemeester en wethouders hebben het plan in juni 2024 vastgesteld. In oktober is er een aftrap geweest van het plan. De uitvoering van het leefbaarheidsplan is afhankelijk van bewoners die initiatief nemen.
1.4 Wie is verantwoordelijk voor het leefbaarheidsplan? Als bewoners is het mogelijk om subsidies aan te vragen via het initiatievenfonds Rhenen, buurtbudget of Regeling Preventief Jeugd & WMO. De gemeenteraad van Rhenen heeft budget beschikbaar gesteld voor een multicourt (multifunctioneel sportveld) en ontmoetingsplekken. Als bewoners hiervan gebruik willen maken, of andere ideeën hebben, moet er een goed uitgewerkt plan worden geschreven. De gemeente bepaalt of en hoeveel budget hiervoor beschikbaar wordt gesteld. 1.5 Monitoring en vervolg Er wordt regelmatig gecommuniceerd via verschillende communicatiekanalen, zoals Facebookpagina Elst Informatief, gemeentepagina en de Klamp. De werkgroep monitort de
Leefbaarheidsplan Elst
2
voortgang en neemt dit mee in de halfjaarlijkse overleggen met de wethouder. De DVDE zorgt ervoor dat leden tijdens de halfjaarlijkse ledenvergaderingen bij worden gepraat over de ontwikkelingen. Over 2 jaar vindt er op initiatief van de DVDE een evaluatie plaats met de intern betrokken ambtenaar, de betrokken wethouder en leden van de werkgroep.
Leefbaarheidsplan Elst
3
2.
Wat is leefbaarheid?
Leefbaarheid volgens Elst Uit de vragenlijst die is gehouden, komt naar voren dat Elstenaren leefbaarheid zien als een samenspel van verschillende onderdelen. Het is belangrijk om in te spelen op uitdagingen als de wooncrisis en om het dorp bereikbaar te houden. Daarnaast is er een behoefte aan makkelijk contact kunnen leggen, verbinding en ontmoetingen. Verenigingen en het dorpshuis Bestegoed spelen hier een belangrijke rol in. Ook veiligheid is belangrijk. Een onderdeel hiervan is ook verkeersveiligheid. Dit wordt verbeterd als bijvoorbeeld auto’s rustiger rijden op de Rijksstraatweg. De supermarkt is ook belangrijk voor de leefbaarheid. Verder is het fijn als straten en het openbaar groen netjes zijn. Het groene karakter van het dorp moet blijven en worden verzorgd. Leefbaarheid volgens de Visie op Rhenen en Visie Sociaal Rhenen De Visie op Rhenen en de Visie Sociaal Rhenen sluiten goed aan bij hoe Elstenaren leefbaarheid definiëren. De Visie op Rhenen 2035 is een toekomstvisie en omgevingsvisie die richting geeft voor de komende jaren tot aan 2035. De Visie op Rhenen 2035 geeft aan waar we op inzetten bij wonen, werken, samenleven, bereikbaarheid en de openbare ruimte in de gemeente Rhenen. Voor Elst betekent dit (onder andere) dat er wordt ingezet op goede fiets- en wandelroutes, minder (vracht)auto’s door het centrum en extra woningen.
De Visie Sociaal Rhenen 2030 gaat dieper in op de sociale onderdelen en gaat verder op de Visie op Rhenen 2035. Beide visies staan in verbinding met elkaar en vullen elkaar aan. Onderwerpen zoals wonen, bereikbaarheid en economie uit de Visie op Rhenen 2035 zijn ook van toepassing op de Visie Sociaal Rhenen. Omdat deze onderwerpen ook uitgebreid in de Visie op Rhenen 2035 worden beschreven, komen deze onderwerpen kort terug in de Visie Sociaal Rhenen 2030. Visie Sociaal Rhenen zet in op veel activiteiten, betrokken organisaties, goede samenwerking tussen zorgprofessionals en aandacht voor sport en bewegen. Dit gaat al goed in gemeente Rhenen en tegelijkertijd is het belangrijk dat dit ook zo blijft. Als uitdaging beschrijft de visie dat er een vergrijzing plaatsvindt en dat er te weinig woningen zijn voor het groeiend aantal inwoners. Jongeren hebben vaker mentale klachten. Daarnaast vraagt het personeelstekort op de arbeidsmarkt meer van mantelzorgers. Ook benoemt de visie dat gemeente Rhenen hoopt op meer actieve vrijwilligers. Vrijwilligers zijn namelijk ontzettend belangrijk! Het doel van de visies en het leefbaarheidsplan Elst is om bij te dragen aan een gezonde en vitale samenleving, waar iedereen (met of zonder ondersteuning) mee kan doen.
Gemeente Rhenen zet in op verbinding, een aantrekkelijke leefomgeving, preventie en heeft vertrouwen in de eigen kracht van inwoners. Dit betekent onder andere dat we bewonersinitiatieven graag ondersteunen. Zo blijft zorg en ondersteuning mogelijk voor inwoners die dit nodig hebben. Bewonersinitiatieven Bewonersinitiatieven zijn erg belangrijk. Ze dragen bij aan verbinding en zorgen dat mensen samen hun omgeving mooier maken. Zo vergroten inwoners van Elst samen de leefbaarheid in hun dorp. Daarom steunt gemeente Rhenen dit graag. Ook Kern met Pit ondersteunt bewonersinitiatieven. Elke deelnemende groep krijgt een persoonlijke adviseur uit de provincie als contactpersoon. Voor Elst is dit iemand uit provincie Utrecht. Deze persoon biedt ondersteuning en beantwoordt vragen. Projecten die meedoen, kunnen ook elkaar inspireren. Verder organiseert Kern met Pit workshops en trainingen. Bezoek voor meer informatie de website www.kernmetpit.nl In Elst zijn een aantal bewonersinitiatieven. Zo is er bijvoorbeeld een maandelijks eetcafé, is dorpskrant de Klamp een bewonersinitiatief en is er een groepje bewoners die zwerfafval opruimen. In het hele land zijn veel interessante voorbeelden te vinden van bewonersinitiatieven. Ter inspiratie in bijlage 1 een aantal voorbeelden.
Leefbaarheidsplan Elst
4
3. Plannen en ideeën per thema Inwoners van Elst benoemen in gesprekken en in de vragenlijst een aantal belangrijke onderwerpen. Deze onderwerpen zijn het dorpse karakter, wonen, bereikbaarheid, ontmoeten, buitenruimte en verenigingsleven. In de volgende paragrafen staat per onderwerp een tabel met de ideeën die zijn benoemt. Daaronder worden een aantal ideeën verder toegelicht.
3.1 Het dorpse karakter Wat is het idee? Heuvelrugtuin Christinastraat onderhouden Extra heuvelrugtuinen
Wie gaat het doen? Bewoners
Wanneer? Doorlopend
Kosten? N.v.t.
Bewoners
N.v.t.
Meer handhaven op overlast: elkaar aanspreken over overlast of melding maken. De gemeente faciliteert hierin. Oprapen uitwerpselen hond
Bewoners
Als er behoefte aan is Doorlopend
Hondeneigenaren
Doorlopend
N.v.t.
N.v.t.
Het dorpse karakter van Elst wordt door bijna alle Elstenaren die de vragenlijst hebben ingevuld positief gewaardeerd. Het onderlinge contact, de ‘ons-kent-ons mentaliteit’, de rust en het groene karakter willen inwoners behouden. Groen behouden Heuvelrugtuinen dragen bij aan het groene karakter van Elst. De heuvelrugtuin bij de Christinastraat wordt onderhouden door een aantal bewoners. Ze kunnen hier extra hulp bij gebruiken. Bij deze is de oproep gedeeld in het leefbaarheidsplan. Ook kan deze oproep worden gedeeld in dorpskrant de Klamp. Verder is er de wens om een extra heuvelrugtuinen aan te leggen. Hier is geen gemeentelijke grond voor beschikbaar, omdat er al een heuvelrugtuin in Elst is. Wel verkopen tuincentra planten zodat mensen zelf een heuvelrugtuin kunnen maken. Als één van de bewoners een heuvelrugtuin wil, kunnen zij deze aanmelden bij www.heuvelrugtuin.nl Rust behouden Een belangrijk onderdeel van het dorpse karakter is ook het behouden van de rust. Daar hoort overlast natuurlijk niet bij. Vanuit een aantal bewoners is ook benoemd dat er behoefte is aan meer handhaving op overlast. Op dit moment is er in Elst – ook relatief gezien – minder overlast dan in Rhenen. Daarom zijn de BOA’s op dit moment vaker te zien in Rhenen. Dat betekent natuurlijk niet dat ze niet langskomen in Elst.
Als er toch overlast is, kunnen bewoners een melding maken via het formulier op de website. Dan komen de BOA’s langs. Een andere optie is om elkaar aan te spreken. Het niet opruimen van hondenpoep geeft ook overlast. Hondeneigenaren hebben een verantwoordelijkheid om dit zelf op te ruimen. Eventueel kunnen bewoners elkaar hierop aanspreken.
Leefbaarheidsplan Elst
5
3.2 Wonen Wat is het idee? Project wonen en zorg Diverse woningbouwprojecten
Wie gaat het doen? Gemeente Rhenen Projectontwikkelaars
Wanneer? Doorlopend Doorlopend
Kosten? Lopend initiatief Afhankelijk van het project
Bewoners van Elst geven aan dat er een tekort is aan zorgwoningen en starterswoningen. Dat sluit aan bij de landelijke trend: in heel Nederland is een tekort aan deze woningen. Ook de projectgroep wonen en zorg is bezig om te regelen dat er meer zorgwoningen komen. Woningcorporatie Rhenam is eigenaar van de sociale huurwoningen in de gemeente. Daarom zijn er regelmatig overleggen tussen de gemeente en Rhenam over dit onderwerp. Woningbouwprojecten Er komen in Elst in ieder geval een aantal woningen bij: • • • •
•
Aan de Franseweg 44-46 wordt een appartementengebouw met 5 appartementen en tien woningen gebouwd. Het college is akkoord met ontwerp-omgevingsplan. Zwijnsbergen 31 in Elst. De bouw van 3 woningen is goedgekeurd door de raad. Rond de Rijksstraatweg achter nummer 79 worden ongeveer 20 woningen gebouwd. Dit is een project in ontwikkeling. Rijksstraatweg 147-151 in Elst. De vergunning voor de bouw van een appartementencomplex aan de Rijksstraatweg 147-151 is al een paar jaar geleden verleend. De 19 appartementen zijn nog niet gebouwd. Ook bij het Oude Dorpshuis en het Damkro-terrein bieden mogelijkheden om woningen te bouwen.
Uiteraard wil gemeente Rhenen graag dat er meer woningen worden gebouwd, ook in Elst. De bovenstaande lijst is dus niet compleet, maar wordt in de praktijk aangevuld. Woningbouwprojecten kosten tijd: zeker nu het steeds lastiger wordt voor bouwbedrijven om personeel te vinden. Toch maakt dat het bouwen van meer woningen natuurlijk niet minder belangrijk. Projectgroep wonen en zorg Naar aanleiding van een motie in de gemeenteraad, is er in het bestuursprogramma budget opgenomen voor de projectgroep wonen en zorg. De projectgroep bestaat momenteel uit medewerkers van de gemeente Rhenen. Het doel van de projectgroep is dat er meer zorgwoningen komen. Er zijn een aantal mensen die zorggeschikte woning nodig hebben. Dit zijn mensen met een zware zorgvraag. Het heeft de voorkeur om een cluster/combinatie van woningen met zwaardere zorg en minder zware zorg te bouwen. Bij deze clusters/combinaties horen ook ontmoetingsruimtes. In alle kernen zoekt de gemeente naar een locatie voor een woonzorg-combinatie. Ook in Elst. Dit voorkomt dat mensen moeten verhuizen uit hun vertrouwde omgeving. O.a. het Oude Dorpshuis is een mogelijke locatie voor zorgwoningen. Het doel van de projectgroep is ook om de samenwerking tussen verschillende zorgaanbieders en de woningcorporatie te verbeteren.
Woonvisie gemeente Rhenen De ambitie van Elstenaren voor met name meer zorgwoningen en starterswoningen, sluit goed aan bij de bestaande woonvisie van gemeente Rhenen. De behoefte aan geclusterd/gecombineerd wonen voor ouderen wordt meegenomen bij de woningen die worden gebouwd. Deze woonvormen nodigen uit tot samenleven, activiteiten ondernemen en prettig wonen. Dit zijn zowel woningen op de begane grond als appartementen.
Leefbaarheidsplan Elst
6
De gemeente organiseert begeleiding voor inwoners met psychiatrische- of gedragsproblematiek zoveel mogelijk aan huis. Zorgaanbieders, woningcorporaties en het wijkteam wisselen op tijd belangrijke signalen uit om snel te kunnen handelen. Als 24-uurszorg nodig is, kan deze persoon gebruik maken van de regionale Beschermd-Wonen voorzieningen. Uiteindelijk wordt het stuk over wonen en zorg in de woonvisie opgenomen in een nog op te stellen aparte woonzorgvisie voor de hele gemeente.
Leefbaarheidsplan Elst
7
3.3 Bereikbaarheid Wat is het idee?
Wie gaat het doen?
Wanneer?
Kosten?
Deelname Automobiel
Bewoners: Elstenaren die willen chauffeuren
Initiatief loopt al.
Beter parkeren in de Oranjestraat
Bewoners: Gemeente neemt initiatief voor bewonersavond, bewoners maken onderling afspraken. De omvang van de problemen en de oplossingen moeten eerst worden onderzocht. Daarvoor is geen personele capaciteit. Bewoners kunnen uiteraard wel het gesprek met elkaar aangaan. Bewoners
Doorlopend – in april een artikel in de Klamp. Nog te plannen
N.v.t.
N.v.t.
Doorlopend
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
Doorlopend
Afhankelijk van maatregelen die worden ingevoerd.
Beter parkeren op de Heideweg
Bewoners parkeren zoveel mogelijk auto op eigen terrein Veenendaalsestraat en Rijksstraatweg: auto te gast Onderzoek naar haalbaarheid buurtbus i.s.m. provincie en gemeente Utrechtse Heuvelrug Vergroten veiligheid van de Rijksstraatweg
Dit is niet haalbaar. Er rijden nog teveel auto’s en vrachtauto’s over deze wegen. Gemeente is in contact met omliggende gemeentes, maar geeft prioriteit aan meer bekendheid voor automobiel. Gemeente voert momenteel al gesprekken met de provincie. Naar aanleiding hiervan is bijvoorbeeld een tijdelijke spaarpaal geplaatst, waarbij mensen hebben gespaard voor het dorpsfeest door de juiste snelheid te rijden.
N.v.t.
De meeste Elstenaren ervaren de bereikbaarheid van hun dorp als ‘goed’, ‘prima’ of in ieder geval als ‘redelijk’. Wel worden er opmerkingen gemaakt over het Openbaar Vervoer, parkeren en de Rijksstraatweg. Parkeren Gesprek met bewoners Oranjestraat Bewoners aan de Oranjestraat willen graag meer parkeerplekken. In september 2023 heeft het college besloten om het beleid en de weginrichting niet te veranderen, gebaseerd op het parkeeronderzoek. De parkeerplekken die er zijn, blijven, maar er komen geen nieuwe parkeerplekken bij. Uit het parkeeronderzoek blijkt namelijk dat er binnen 200 meter voldoende parkeerruimte is. Wel komt er een gesprek met de bewoners om samen afspraken te maken. Parkeren op de Heideweg In de vragenlijst is ook aangegeven dat parkeren in de Heideweg lastig is. Voor de gemeente is dit nieuwe informatie. Daarom moet er eerst onderzocht worden hoe groot dit probleem is en wat mogelijke oplossingen zijn. Op dit moment is daar geen financiële en personele capaciteit voor. Het staat bewoners uiteraard vrij om met elkaar in gesprek te gaan en afspraken te maken. Parkeren op eigen terrein Het is de bedoeling dat bewoners die op eigen terrein kunnen parkeren, dit ook doen. Bewoners geven aan dat een oprit soms wordt omgebouwd tot tuin. Dit verhoogt de parkeerdruk op straat.
Leefbaarheidsplan Elst
8
De gemeente stelt hier geen extra handhaving of verbod voor in. De gemeente roept wel bewoners op hierin verantwoordelijkheid te nemen en elkaar aan te spreken. Rijksstraatweg Bewoners vragen al een aantal jaar aandacht voor het hard rijden op de Rijksstraatweg. Hierover zijn samen met een werkgroep van bewoners en medewerkers van de gemeente gesprekken met de provincie. De provincie is namelijk de wegbeheerder. De wens vanuit bewoners is om een fietsstraat te maken van de Rijksstraatweg. Op dit moment rijden er veel meer (vracht)auto’s dan fietsers over deze straat. Een fietsstraat is lastig als er zoveel meer gemotoriseerd verkeer in een straat is dan fietsers. Een ander probleem is dat de Rijksstraatweg te smal is. Om deze te verbreden, is het een optie dat bewoners hun voortuin verkopen. Veel bewoners willen dit niet. Wel nemen provincie en gemeente een aantal maatregelen om de veiligheid te vergroten. Eerst zetten gemeente Rhenen en provincie Utrecht in op maatregelen voor de korte termijn. Er komt bijvoorbeeld in april 2024 een tijdelijke spaarpaal. Als mensen de juiste snelheid rijden, komt er een klein bedrag in de spaarpot. Het geld gaat naar het dorpsfeest in Elst. Verder onderzoeken de gemeente en de provincie of oversteekplaatsen beter gemarkeerd kunnen worden. Vervolgens wordt ingezet op maatregelen voor de middellange termijn.
Er wordt bijvoorbeeld onderzocht of het haalbaar is om kruispunten aan te passen met haaientanden. Ook is er grote behoefte aan maatregelen op lange termijn. Daarbij wordt vooral gedacht aan het omleiden van doorgaand verkeer. Hiervan moet de haalbaarheid goed worden onderzocht. Uiteraard vragen we ook iedereen zich aan de maximumsnelheid te houden. Veenendaalsestraatweg Er wordt hard doorgereden vanuit Veenendaal. Ook op de Veenendaalsestraatweg is daarom behoefte aan het vergroten van de verkeersveiligheid. De provincie is de wegbeheerder van deze weg. Omdat niet de hele Veenendaalsestraatweg breed genoeg is, kan de Veenendaalsestraatweg geen fietsstraat worden. Net als op de Rijksstraatweg verzoeken we iedereen om zich ook hier aan de maximumsnelheid te houden. Vrijwilligersvervoer Uit de vragenlijst bleek dat er behoefte is aan een buurtbus. Dit vraagt minimaal 300 ritten per maand en minimaal 20 – 30 vrijwilligers. Voor nu wordt er vanuit de gemeente daarom eerst ingezet op meer bekendheid te bieden aan Automobiel. Automobiel zorgt ervoor dat vrijwilligers met een auto in contact worden gebracht met minder mobiele plaatsgenoten. Daarom is er in mei een bericht in de Klamp geplaatst. Gemeente Rhenen blijft ook op de hoogte van eventuele interessante ontwikkelingen in buurtgemeentes.
Als er onder bewoners toch behoefte is aan een buurtbus, is het natuurlijk ook mogelijk om zelf initiatief te nemen. Als er een plan is en een groep van 30 vrijwilligers, denkt de gemeente graag mee over de aanschaf van een bus. Omdat dit een initiatief van bewoners is, mag deze bus ook hetzelfde traject rijden als buslijn 50. Bij een buurtbus van de gemeente mag dit namelijk niet. Ook mogen bewoners gebruik maken van Sociaal Vervoer Rhenen en de Valleihopper. Sociaal Vervoer Rhenen is voor inwoners van gemeente Rhenen die 55 jaar of ouder zijn en/of in een rolstoel zitten. De Valleihopper is ook beschikbaar voor alle inwoners, maar goedkoper voor inwoners met een WMO-indicatie. Een rit begint of eindigt altijd in regio Foodvalley, dus in Barneveld, Ede, Nijkerk, Renswoude, Rhenen, Scherpenzeel, Veenendaal en Wageningen. Meer informatie over de mogelijkheden van vrijwilligersvervoer staat op de website van gemeente Rhenen (www.rhenen.nl).
Leefbaarheidsplan Elst
9
3.4 Ontmoeten, horeca en kleine bedrijven Wat is het idee?
Wie gaat het doen?
Wanneer?
Kosten?
Activiteiten in het weekend
Bewoners/verenigingen
Doorlopend
Koffietent/lunchroom rondom AH Uitbreiding middenstand Toestaan van commerciële activiteiten in het Bestegoed
Bewoners/ondernemer
N.v.t.
Hiervoor kunnen subsidies aan worden gevraagd bij paragraaf 1.4. N.v.t.
Bewoners/ondernemers
N.v.t.
N.v.t.
De gemeente staat openbare feesten toe als er een vergunning is aangevraagd. Echter is het Bestegoed een openbaar gebouw en kunnen daar geen besloten feesten worden gegeven. Jongerenwerkers Mozaïek
N.v.t.
N.v.t.
Doorlopend
Dit is onderzocht. De gemeente kan dit faciliteren, maar voor veel ondernemers is het niet rendabel vanwege relatief lage bezoekersaantallen. Jongerenwerkers van Mozaïek werken samen met jongeren een plan uit.
N.v.t.
Lopend initiatief. N.v.t.
Jongerenwerkers in contact met jeugd Eén marktdag i.p.v. losse kraampjes
Ontmoetingsplek
Bestegoed meer verwelkomend en gezelliger maken
Werkgroep Bestegoed als Woonkamer van Elst
Wanneer zij tijd hebben/het initiatief nemen De werkgroep is gestart.
Er is budget beschikbaar
De werkgroep heeft budget
Ontmoeten In Elst is een grote behoefte aan verbinding en contact met andere Elstenaren. In het Bestegoed zijn een aantal activiteiten die hieraan meehelpen. Andere goede locaties om elkaar te ontmoeten, zijn horecagelegenheden en bij ondernemers van kleine bedrijven. Daarnaast is ook behoefte aan activiteiten in het weekend. Hiervoor kan subsidie aan worden gevraagd (buurtbudget bijvoorbeeld). Een voorwaarde is dat een vereniging, een groep bewoners of een bewoner bereid is om dit te organiseren. Eventueel in samenwerking met verenigingen. Werkgroep Bestegoed als woonkamer van Elst Het Bestegoed is het hart van Elst. In 2023 is er een werkgroep gestart van Elstenaren en medewerkers van de gemeente. De werkgroep onderzoekt hoe het Bestegoed nog meer de functie van woonkamer van Elst kan vervullen. Er zijn op dit moment veel activiteiten in het Bestegoed. Naast activiteiten van een aantal sportverenigingen, waar later meer over wordt verteld, onder andere: •
•
Taalhuis. Bij het taalhuis is het mogelijk om huiswerkbegeleiding te krijgen, een cursus Nederlands te volgen, Nederlands te oefenen in een taalgroep of met de hulp van een taalmaatje. Bibliotheek. De bibliotheek in het Bestegoed is dagelijks geopend van 14:00 – 17:30.
Leefbaarheidsplan Elst
10
•
• • • •
Huiskamer van Elst. Elke ochtend van 10:00 – 12:00 kunnen inwoners koffie drinken in het Bestegoed. Ook op dinsdagmiddag en donderdagmiddag vanaf 14:00 zijn mensen van harte welkom. Talent house. Elke woensdagmiddag is er een bijeenkomst met jongerenwerkers voor jongeren tussen 12 – 18 jaar. Creatief café. Dit is elke donderdagmiddag. Ouderensoos. Elke donderdagmiddag van 14.00 - 16.30 uur zijn er activiteiten voor ouderen in het Bestegoed. Dansavond. Elke eerste zaterdag van de maand is er een dansavond.
In juli 2024 hoopt de werkgroep het ontwerp voor de woonkamer van Elst klaar te hebben. Er is nog niet bekend wanneer exact wordt gestart met de verbouwing. Bezoek 75+’ers Het is belangrijk om te weten hoe het met bewoners gaat. Daarom bezoeken vrijwilligers van Welzijn Rivierstroom in de hele gemeente 75+’ers. Echter is er uit Elst nog niemand die zich heeft aangemeld als vrijwilliger. Als dit u als bewoner leuk lijkt, kunt u contact opnemen met Welzijn Rivierstroom. Ontmoetingsplek Uit de vragenlijst en ook uit eerdere inventarisaties, blijkt dat er behoefte is aan een plek waar ook jongeren samen tijd door kunnen brengen. Bewoners, jongeren en jongerenwerkers van Mozaïek kunnen hiervoor een goed uitgewerkt plan opstellen. Daarna denkt de gemeente graag mee. Horeca Er is behoefte aan een lunchroom in Elst. Deze behoefte is begrijpelijk. Toch is Elst hiervoor afhankelijk van een ondernemer die vertrouwen heeft in voldoende inkomsten. De gemeente speelt hier zelf geen rol in. Een optie is dat bewoners zelf het initiatief nemen om op zoek te gaan naar ondernemers. Bij een vergunningenprocedure denkt de gemeente uiteraard graag mee als dit nodig is. Vanuit het centrumplan is er wel ruimte voor ondernemers om een paar tafeltjes en stoelen buiten te plaatsen.
Ondernemers van kleine bedrijven Op dit moment zijn er een aantal winkels, zoals bijvoorbeeld een bakker, slager en supermarkt, in Elst gevestigd. Hiermee zijn Elstenaren erg tevreden. Toch is er ook de behoefte om het aanbod uit te breiden. Hiervoor is Elst afhankelijk van ondernemers. Gezien de grootte van Elst, is het wel de vraag in hoeverre verdere uitbreiding realistisch is. Als het gaat over leefbaarheid, is het wel belangrijk om primaire diensten in het dorp te behouden. Bij vragen kunnen mensen terecht bij het ondernemersloket van de Rhenen.
Leefbaarheidsplan Elst
11
3.5 Buitenruimte
Wat is het idee?
Wie gaat het doen?
Wanneer?
Kosten?
In de Klamp communiceren over waar mensen meldingen kunnen doen (over groenonderhoud en wegonderhoud) Verlichting Elst/Amerongen
Gemeente
Juni 2024
N.v.t.
Omdat dit een provinciale weg is, kan de gemeente dit helaas niet veranderen. De gemeente begrijpt de behoefte. Bewoners kunnen via de website een melding maken van waar ze prullenbakken willen. De gemeente kijkt of dit haalbaar is. Bewoners kunnen via de website een melding maken van waar ze bankjes willen. De gemeente kijkt of dit haalbaar is. De gemeente heeft dit aangegeven bij de eigenaar, maar gebouw is in handen van een particulier. De gemeente gaat dit niet doen. Dit is een paar jaar geleden met een participatietraject vastgesteld. Het is niet logisch om dit nu weer te veranderen. De gemeente heeft dit signaal doorgegeven aan de eigenaar. Die heeft vervolgens direct actie ondernomen.
N.v.t.
N.v.t.
Doorlopend
Afhankelijk van hoeveelheid prullenbakken.
Doorlopend
Afhankelijk van hoeveelheid bankjes.
Wanneer de eigenaar bereid is het te verkopen. N.v.t.
N.v.t.
Maart 2024
N.v.t.
Meer prullenbakken, o.a. bij de bankjes aan de rand van het bos
Meer bankjes bij wandelpaden
Opknappen/verkopen voormalig Chinese restaurant Weghalen grasbeton bij Franseweg
Netjes houden DAMKROterrein
N.v.t.
Centrumplan Elst Het doel van het centrumplan is om meer samenhang rondom het winkelplein te creëren en het centrum uitnodigender te maken. Samen met de dorpsraad (DVDE) is er een werkgroep gevormd waarin ook aanwonenden deelnemen. Opdracht is om na te denken over hoe dit vorm moet krijgen. Gemeente Rhenen ondersteunt hierin. Ook wil de werkgroep de verkeersveiligheid vergroten. Inmiddels is er een initiatiefnemer in beeld gekomen die woningen achter de supermarkt Albert Heijn wil realiseren. De werkgroep vindt dat woningbouw alleen kan als dit verkeerstechnisch kan en parkeerplaatsen behouden blijven. Meldingenformulier buitenruimte Er worden regelmatig schouwingen gedaan van het openbaar groen en de stoepen. Als er tussendoor onderhoud nodig is, kan dit worden doorgegeven via de website van de gemeente. Via het formulier op de website komt er een melding binnen bij de Buitendienst, die vervolgens langskomen.
Leefbaarheidsplan Elst
12
Via hetzelfde formulier kunnen ook meldingen worden gedaan over de verlichting en het plaatsen van prullenbakken en/of bankjes op specifieke plekken. De gemeente bekijkt of het haalbaar is om aan de vraag te voldoen. Om extra bekendheid te geven aan het meldingenformulier, is er een artikel geplaatst in de Klamp. Opknappen/verkopen Oude Chinese restaurant De gemeente begrijpt de wens om het Oude Chinese restaurant voor iets anders te gebruiken nu het restaurant is gesloten. De wethouders willen dit ook graag. Het restaurant is alleen niet in bezit van de gemeente. Dat maakt dat de gemeente er heel weinig tot geen invloed op heeft.
Leefbaarheidsplan Elst
13
3.6 Verenigingsleven Wat is het idee?
Wie gaat het doen?
Wanneer?
Kosten?
Meer plekken waar de (culturele) activiteiten bekend worden gemaakt.
Repaircafé gaat hun agenda delen. Ook andere organisatoren van activiteiten mogen uiteraard gebruik maken van bijvoorbeeld de Klamp. Historisch Vereniging Oudheidskamer Rhenen en omstreken. TV Musketiers Als het niet in strijd is met de regels uit het bestemmingsplan en verordening drank- en horecawet, mogen er feesten worden gegeven. Er moet dan sprake zijn van een bijbehorende activiteit van vereniging of stichting. 12 keer per jaar mag er een commerciële activiteit worden georganiseerd, maar maatschappelijke activiteiten hebben vanuit het bestemmingsplan voorrang. Een andere optie is dat een particulier een onderneming van zaalverhuur begint.
Doorlopend
N.v.t.
Als het HVOR dit wil organiseren N.v.t. N.v.t.
N.t.b.
Regionale evenementen over de historie van Elst Padelbanen bij sportpark Zaalverhuur in het Bestegoed toestaan voor commerciële activiteiten en feesten
N.v.t. N.v.t.
Het verenigingsleven in Elst is heel actief. Verenigingen zijn ook een goede ontmoetingsplek voor bewoners. Het aanbod is vrij divers en tegelijkertijd mag het aanbod nog wat vaker bekend worden gemaakt. De verenigingen die niet aanwezig zijn in Elst, zijn vaak wel aanwezig in Rhenen, Veenendaal of Amerongen. De meeste mensen geven aan dat dat goede aanvullingen zijn. Toch zijn er nog wel wat verzoeken vanuit sportverenigingen en mag het culturele aanbod volgens sommige bewoners worden uitgebreid. Sportverenigingen In Elst zijn verschillende sportverenigingen. Zo zijn er onder andere twee voetbalverenigingen (vv Musketiers en Oranje-Wit), een tennisvereniging (TV Musketiers), een rijvereniging (de plantage), karateclub (sportschool van Laar), volleybalvereniging (Musketiers) dansvereniging (DES), een biljartvereniging en sportscholen. Ook de Rhenense tafeltennisvereniging speelt in Elst. De tennisvereniging wil graag een padelbaan. Eén van de kaders van het sportaccommodatiebeleid van de gemeente Rhenen, is dat voorzieningen flexibel en multifunctioneel zijn. Een padelbaan heeft één specifieke functie. Dat maakt het voor de gemeente lastig om er een bijdrage aan te leveren. Als de tennisvereniging een padelbaan wil plaatsen, moeten ze voldoen aan wet- en regelgeving voor bijvoorbeeld geluidsnormen.
Ook is er een verzoek om zaalverhuur in het Bestegoed toe te staan voor feesten. Voor besloten feesten is dit helaas niet mogelijk. Het Bestegoed heeft een openbare en maatschappelijke functie. Besloten feesten passen niet bij de niet-zakelijke functie van het Bestegoed.
Leefbaarheidsplan Elst
14
Culturele verenigingen In Elst zijn een muziekvereniging (Crescendo) en een popkoor (future). Inwoners geven aan dat ze voor culturele activiteiten vaak naar Veenendaal of Rhenen gaan. Het is belangrijk om meer te communiceren over wat er in Elst is. Het is ook belangrijk om meer te promoten wat er allemaal is. Het repaircafé deelt hun agenda wat vaker. Ook voor andere organisaties helpt dit om bekender te worden. Wellicht kan er nog meer gebruik worden gemaakt van de Klamp en/of kunnen activiteiten wat vaker via de kanalen van de DVDE of gemeente Rhenen worden gedeeld. Kerken In Elst zijn 4 kerken: de PKN, hersteld hervormde kerk en twee gereformeerde kerken. Inwoners zijn blij met het kerkelijk leven. De kerken leveren een waardevolle bijdrage aan de samenleving in Elst. Het is ook belangrijk om oog te houden voor mensen die niet een kerk bezoeken.
Leefbaarheidsplan Elst
15
Bijlage 1: Voorbeelden van bewonersinitiatieven • • •
• • • • • •
De Groene Stap in Hoogersmilde: Vrijwilligers kunnen aan het werk in de moestuin, mensen kunnen hier wandelen en producten kopen Dorpspicknick in Alblasserdam Brink 2.0, een tweewekelijkse koffieochtend op het plantsoentje aan de Madernastraat in Almere. Dit is ontstaan omdat een aantal jaar geleden bewoners een ‘hangplek’ voor senioren wilde creëren. Stichting Antilopespoor in Maarssen organiseert een Kinderkermis Vrije Lekpoort van Stichting Vrije Lekpoort te Vianen Voorstelling Zumbakids in Veenendaal Wijkvereniging Noord-Oost De Bilt maakte samen ontmoetingsbankjes van mozaïek. De Dorpsraad Maarsbergen organiseert historische wandelingen door de gemeente. Project Rondom het transformator huisje in Amersfoort. Om de betrokkenheid bij de buurttuin te vergroten, mochten jongeren het huisje aan de rand van de tuin kleurrijker maken.
Leefbaarheidsplan Elst
16