CONCEPT-reactie regio FoodValley programma van eisen busconcessie Gelderland (toegevoegd op 8 maart 2024)
Tekst van het document
Aan Provincie Gelderland De heer Peter Blanken Per mail: post@gelderland.nl
uw kenmerk: uw brief van: ons kenmerk: 2023-016188 20 december 2023 24/RFV/GP
behandeld door: S. Zaidi
onderwerp: Inbreng Regio Foodvalley voor aanbesteding OV concessie A-N-F
doorkiesnummer: 0318-680 434
e-mailadres: sharifa.zaidi@regiofoodvalley.nl
bijlage: -
datum: 22 januari 2024
Geachte heer Blanken, Bedankt voor de uitnodiging voor het sturen van achtergrondinformatie die relevant is voor de aanbesteding van het openbaar vervoer voor de regio Arnhem-Nijmegen-Foodvalley. In deze brief en de bijbehorende bijlagen leest u onze inbreng. Achtergrondinformatie namens Regio Foodvalley Namens Regio Foodvalley bieden we u het volgende totaalpakket aan als achtergrondinformatie die voor het Programma van Eisen voor de nieuwe concessie A-N-F: - Deze aanbiedingsbrief - Position paper en bijbehorende ambitienetwerkkaart - De lokale ontwikkelingen die relevant zijn voor het Programma van Eisen Position paper en ambitienetwerkkaart Graag leveren we als input voor het Programma van Eisen ook een Position Paper Regionaal Openbaar Vervoer en bijbehorende ambitienetwerkkaart aan. Deze stukken zijn in onderlinge samenwerking met Groene Metropoolregio en de gemeenten Arnhem en Nijmegen tot stand gekomen om aan te geven wat volgens ons belangrijke aandachtspunten en ambities zijn voor het Regionaal OV netwerk ten behoeve van OV-concessie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley. Zoals ook in de position paper is benoemd, hebben wij als regio flinke ambities voor het regionale OV. De aankomende concessie grijpen wij dan ook met beide handen aan om deze ambities concreet te maken. Dit doen we graag door als lokale, regionale en provinciale partijen samen te werken.
Lokale ontwikkelingen Het door u meegestuurde format voor het aangeven van lokale ontwikkelingen, wensen of ideeën is door de afzonderlijke gemeenten ingevuld met alle zaken die relevant zijn op lokaal niveau. Een deel van deze ontwikkelingen of wensen komt meermaals terug in de verschillende formats en onderstreept hiermee ook het regionale belang voor bepaalde verbindingen.
Datum: Betreft:
22-1-2024 Inbreng Regio Foodvalley voor aanbesteding OV concessie A-N-F
Tot slot We blijven graag op de hoogte van de verdere uitwerking van het Programma van Eisen en het proces hier omheen en denken graag met u mee over de verdere doorontwikkeling van het OV in Gelderland.
Met vriendelijke groet, Namens het Algemeen Bestuur Regio Foodvalley
Bas Mulder, directeur a.i.
René Verhulst, voorzitter
Bijlagen: -
PositionPaper Regionale OV Ambitienetwerkkaart OV Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Barneveld Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Ede Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Rhenen Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Scherpenzeel Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Veenendaal Format PvE ontwikkelingen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley Gemeente Wageningen
EINDCONCEPT - Positionpaper Regionaal Openbaar Vervoer Laat de boom weer groeien en vruchten dragen Bereikbaarheid voor iedereen
Eindconcept 26 februari 2024 Opgesteld door:
POSITION PAPER CONCESSIE ARNHEM-NIJMEGEN-FOODVALLEY Laat de boom weer groeien en vruchten dragen Bereikbaarheid voor iedereen Inhoud 1.
Waarom deze position paper? ........................................................................................ 3
2.
Achterliggend doel: de opgaven ..................................................................................... 4 Verstedelijkingsopgave .............................................................................................................. 4 Zero Emissie aan de bron .......................................................................................................... 5
3.
Ambities en eisen concessie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley ...................................... 6 OV in omliggende kernen en het landelijk gebied ......................................................................... 6 OV knooppunten in de stadskernen ............................................................................................ 7
4.
Regionale focus met groeipotentie................................................................................. 8
5.
Onze oproep: samen optrekken is een must................................................................. 9
1. Waarom deze position paper? De aanleiding van deze position paper is de aankomende concessie Arnhem-NijmegenFoodvalley 2026-2036 voor het Regionaal Openbaar Vervoer (de stads-, streek- en (trolley)bussen en spoorlijnen voor regionale treinen). Wij vinden het belangrijk om als gezamenlijke overheden onze ambities en ideeën voor het toekomstige regionaal openbaar vervoer kenbaar te maken. We bepleiten in deze paper een nieuwe aanpak, passend bij de nieuwe inzichten over mobiliteit en het regionale openbaar vervoer. De échte grondslag voor deze positionpaper is de verstedelijkingsopgave, de benodigde mobiliteitstransitie en de dreigende bereikbaarheidsongelijkheid. Het bereikbaar houden van de regio en de verstedelijkingslocaties is daarbij dus cruciaal. We spreken van bereikbaarheidsongelijkheid wanneer mensen vervoersmiddelen zoals een auto, fiets of het OV niet kunnen betalen. Dit komt helaas steeds meer voor. Bereikbaarheidsongelijkheid speelt voornamelijk in kleine, landelijke kernen waar nauwelijks OV is, fietsafstanden te groot zijn en mensen door persoonlijke omstandigheden (ouderdom , ziekte) geen auto rijden. Vanuit de verstedelijksopgave is een transitie nodig in de mobiliteit waarbij iedereen zich moet kunnen verplaatsen. Binnen de mobiliteitstransitie zien wij een cruciale rol voor het regionale openbaar vervoer.
In 2020 vroeg Provinciale Staten van Gelderland om nader onderzoek te doen naar de toekomst van het provinciale OV. Uitkomsten van dit onderzoek waren: Voor de regionale bus- en spoorvoorzieningen is - metaforisch gesteld ál het laag- én hooghangend fruit geplukt, is het dorre hout eruit en is de boom nagenoeg kaal. Nóg meer kaalslag tast de levensvatbaarheid van die boom aan ; Nóg minder OV leidt tot méér autogebruik, vervoersarmoede en bereikbaarheidsarmoede; Bij toekomstige keuzes voor het regionale OV dient altijd naar de woningbouwopgaven te worden gekeken, zoals het versterken van het (Hoogwaardig) Openbaar Vervoer (vanaf nu (H)OV). Wij vinden het van cruciaal belang om met de aankomende concessie de boom weer gezond en bloeiend te krijgen en samen weer de vruchten te plukken. De mobiliteitstransitie krijgt daarmee een stevige en vooral noodzakelijke duw in de goeie richting. Samen willen wij graag de vruchten daarvan gaan plukken. Hoewel de Provincie verantwoordelijk is voor de concessie, zien wij een grote kans én urgentie voor een goede samenwerking met elkaar. Ondanks soms verschillende politieke accenten tussen steden en , zien wij het onze taak om, daar waar stad en regio samenkomen, te zorgen voor de benodigde mobiliteitstransitie.
Het is van belang om te zorgen voor sterke trein, een BusRapitTransit (BRT) en HOV-corridors die vanuit regiokernen en stadswijken goed bereikbaar zijn met de fiets, auto of fijnmazig vervoer. Om de leefbaarheid in de meer landelijk gelegen in stand te houden en om verdere bereikbaarheidsongelijkheid tegen te gaan is het van belang om ook de zogeheten zijn bereid om mee te denken over alternatieven voor sociale lijnen zoals buurtbussen, deelmobiliteit, etc. Ook in steden ligt de urgentie om een sterk regionaal OV te hebben. Verder zijn ook fiets, gedrag en parkeren knoppen waar nadrukkelijk aan gedraaid moet worden als het gaat om de transitie binnen mobiliteit. In de (concept) Regionale Agenda 2025 2028 is het volgende aangegeven: eeft recht op bereikbaarheid, zodat ook iedereen kan meedoen in onze samenleving. Iedere inwoner in de GMR heeft in 2028 alternatieven voor de eigen auto beschikbaar binnen loopafstand (deelmobiliteit, (flexibel) OV) of korte fietsafstand (HOV). Bereikbaarheid wordt niet alleen bepaald door de afstand (nabijheid) en snelheid (reistijd), maar ook door de toegankelijkheid en betaalbaarheid van vervoermiddelen en het voorhanden zijn van alternatieven. Wij willen dat onze inwoners in 2028 meer ontplooiingsmogelijkheden 3|Pagina
hebben dan nu. Concreet willen we dat onze inwoners meer arbeidsplaatsen/voorzieningen Onze ambities voor de nieuwe concessie Gegeven de verstedelijkingsopgave en de onlosmakelijke opgave rondom de mobiliteitstransitie hebben wij de volgende ambities voor de nieuwe concessie: 1. De kern van de concessie (namelijk een voor reizigers en provincie betaalbaar hoofdnetwerk) verder versterken om de toekomstvastheid van het OV te kunnen waarborgen. Om de verstedelijkingsopgaven te realiseren zijn hierbij de verbindingen tussen stadskernen en het landelijk gebied/ommeland cruciaal; 2. Een sterk (betaalbaar) netwerk voor behoud van bereikbaarheid, met sociale lijnen voor het behoud van de leefbaarheid in delen van de regio; 3. De concessie biedt zo goed mogelijk invulling aan de sterk veranderende vervoersbehoeften en kwaliteitseisen van reizigers in het licht van de mobiliteitstransitie; 4. De concessie biedt ruimte voor de ontwikkeling en uitvoering van nieuwe vervoersvormen en/of mobiliteitsdiensten, om in veranderende vervoersbehoeften en betaalbaarheid te kunnen blijven voorzien; 5. De concessie maakt het mogelijk landelijk overeengekomen afspraken over verdere verduurzaming van het OV (waar mogelijk) versneld te realiseren om de leefomgeving te verbeteren. Deze ambities waarmaken gaat niet vanzelf.
Het vraagt van ons en van de provincie, en daarmee van ons gezamenlijk, een efficiëntieslag. En het vergt van ons allemaal de bereidheid om moeilijke, maar noodzakelijke, bestuurlijke keuzes te maken. In deze position paper geven wij handreikingen om de toegankelijkheid en de kostendekkingsgraad van het OV echt te verbeteren. Wij zijn van mening dat een Ambitienetwerk-kaart daarbij erg kan helpen. Helpen om zo een helder, overzichtelijk en visueel beeld te geven van de ambitie die we nastreven. Een visualisatie zodat iedereen hetzelfde beeld heeft bij de ontwikkelingen van het OV in de komende 10 jaar. Maar ook dat er een gedeeld beeld is van de investeringen die nodig zijn om het geambieerde OV netwerk voor (H)OV, regionaal spoor en een BusRapitTransit systeem te realiseren. De ambitienetwerkkaart is als bijlage aan de paper gevoegd. Op de ambitienetwerkkaart is het hoofdnetwerk van HOV, BRT en regionale spoorlijnen, inclusief HUBS, aangegeven. Het bestaande OV netwerk (waaronder de belangrijkste sociale lijnen) is, i.v.m. de leesbaarheid, beperkt weergegeven. Het HOV netwerk is op een metrokaart-achtige wijze vormgegeven en volgt daardoor niet geheel de daadwerkelijke bus routes. 2. Achterliggend doel: de opgaven Verstedelijkingsopgave , Groene Metropoolregio en de gemeenten Arnhem en Nijmegen staan voor een ongekende verstedelijkingsopgave.
Samen met de provincie Gelderland en het Rijk hebben we op 8 maart 2023 verstedelijkingsafspraken1 gemaakt om een bijdrage te leveren aan het oplossen van het woningtekort in Nederland. In de periode tot 2040 moeten er in de regio ArnhemNijmegen 60.000 woningen, en in de regio Foodvalley 40.000 woningen, bij komen. Dat heeft een ruimtelijke impact die zijn weerga niet kent. Ter illustratie: de gemeente Arnhem heeft nu ongeveer 80.000 1 Verstedelijkingsafspraken | 08-03-2023
4|Pag ina
woningen, de gemeente Nijmegen ongeveer 90.000 en de gemeente Ede ongeveer 60.000 woningen. Er komt in onze regio dus als het ware in omvang een stad bij die groter is dan Arnhem, Ede of Nijmegen. Dit heeft niet alleen impact op de ruimtelijke indeling van de steden maar ook op de mobiliteitsvoorzieningen. Meer huishoudens betekent meer mobiliteit. Elk huishouden heeft dagelijks ongeveer 5 mobiliteitsbewegingen. Dit betekent dat met 100.000 extra woni huidige aantal reisbewegingen, bijkomen. We zijn van mening dat deze groei in mobiliteit op een nieuwe manier moet worden gefaciliteerd. Dat maakt de verstedelijkingsopgave tegelijkertijd een grote mobiliteitsopgave: De auto is met name in de stedelijke omgevingen niet langer het meest praktische vervoersmiddel gezien de ruimtelijke opgaves, de verdichting van de stad en verduurzaming. Wij pleiten daarom het STOMP-principe steeds meer leidend te laten zijn. STOMP staat voor (volgorde in prioriteit): stappen (lopen), trappen (fietsen), OV, Mobility as a Service (vervoer via apps, deelfiets, -auto, -scooter etc.2 ) en privéauto. Ook het NOVEX programma benadrukt het belang van verstandig en duurzaam omgaan met ruimte. De bestaande inwoners maken hierbij ruimte voor nieuwe inwoners door over te gaan op ruimte-efficiënte mobiliteit. Dit betekent minder met de auto en meer met het regionaal OV met (trolley)bussen en treinen.
Ook de Rijksoverheid benadrukt het belang hiervan in haar Toekomstbeeld OV (in Pijler 1 Focus op de kracht van het OV). Om dit te realiseren moeten woningen worden gebouwd rond openbaar vervoerknooppunten en langs HOV-lijnen. Kansrijke locaties in onze regio zijn langs de (inter)nationale spoorcorridor Utrecht-Arnhem-Duitse grens en nabij de treinstations Presikhaaf, Velperpoort, Arnhem-Zuid, Goffert, Ede-Wageningen en Veenendaal de Klomp. Wij zien dan ook graag om in de concessie ruimte toe te voegen voor concessie-overstijgende buslijnen om te borgen dat de steden nog beter worden verbonden. Zero Emissie aan de bron De huidige OV-concessie in regio Arnhem-Nijmegen is met bussen op groen gas (regionaal geproduceerd) en de trolleybussen op groene stroom de schoonste van Nederland. Hiermee is de concessie klimaatneutraal maar nog niet zonder uitstoot. De provincie Gelderland wil in 2030 volledig emissievrij busvervoer realiseren. Deze ambitie lijkt op gespannen voet te staan met het aanbieden van de benodigde netwerkaansluitingen. We zijn van mening dat de provincie bij de uitvraag rondom de aanbesteding hierin een rol moet nemen met name op: - De keuze van de nieuwe vervoermiddelen (materieel).
Het moet niet zo zijn dat de huidige duurzamere aardgasbussen mn in Nijmegen e.o door nieuwe vervoerder tijdelijk vervangen worden door bv niet duurzame dieselbussen omdat gewenste elektrische-, waterstof- of trolleybussen nog niet beschikbaar/leverbaar zijn bij de start van de concessie; - Het op tijd beschikbaar hebben van de gewenste laadinfra en te onderzoeken of de laadinfra ook te gebruiken is voor het vraagafhankelijk vervoer of haltetaxi Reiss; - Hiermee samenhangend wordt aandacht gevraagd voor de netcongestie. Dit hangt ook nadrukkelijk samen met de techniek (elektrische bussen) die gekozen wordt: is laden van de busvloot wel mogelijk? Vanuit Arnhem wordt gepleit om de trolley/trolleytechniek en voor het trolleynetwerk veel meer regionaal in te zetten. De inzet van Trolley 2.0 (In Motion Charging techniek) mogelijkheid om toch op korte termijn met zero-emissie te kunnen gaan rijden. De inzet van de nieuwe Trolley 2.0 bussen tussen (Ede-) Wageningen en Arnhem is hier een mooi voorbeeld van. Zo 2 Ook genoemd in Pijler 2 van Contouren Toekomstbeeld OV 2040 - Rijksoverheid
5|Pag ina
heeft overigens een waterstoftankstation en ook in Veenendaal/Ede liggen daar ambities voor. Kortom, we zien ook veel kansen om nieuwe technieken te gaan toepassen in schone voertuigen. In het Toekomstbeeld OV van de Rijksoverheid wordt geëist dat het OV in 2030 100% groene stroom moet gebruiken, emissievrij moet zijn en 50% minder gebruik van primaire grondstoffen moet maken. Dit zijn volgens ons dan ook belangrijke en onvermijdelijke opgaven binnen de nieuwe concessie.
3. Ambities en eisen concessie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley De mooi in hun verscheidenheid van inrichting en landschap. Die verscheidenheid zorgt er tegelijkertijd voor dat een uniforme oplossing voor de mobiliteitsopgave niet mogelijk is. Een oplossing voor de landelijke gebieden past niet in de stedelijke omgeving en vice versa. Wij willen daarom inzetten op: Versterking van het hoofdnetwerk; Ruimte voor ontwikkeling en uitvoering van nieuwe vervoersvormen, mobiliteitsdiensten en alternatieve energiebronnen; Aandacht voor sociale lijnen i.v.m. leefbaarheid en bereikbaarheidsongelijkheid in meer landelijk gelegen delen van de regio. Alleen zo kunnen we ervoor z , kunnen we voorzien in veranderende vervoers- en kwaliteitsbehoeften, leefbaarheid en sociale functies van buslijnen waarborgen, betaalbaarheid blijven garanderen en landelijk overeengekomen afspraken over de verduurzaming van het OV versneld realiseren. OV in omliggende kernen en het landelijk gebied Voor de kleine en landelijk gelegen kernen willen we inzetten op het ontsluiten door (H)OV en snelfietsroutes. Het is financieel niet haalbaar om ieder deel van de kernen en het landelijk gebied tot in de haarvaten te voorzien van een sterke busverbinding.
Zoals eerder benoemd is een doel van de (concept) Regionale Agenda om in 2028 alternatieven aan te bieden aan iedere inwoner in de GMR voor de eigen auto, beschikbaar binnen loopafstand. Daarom gaan we graag in overleg met de provincie over het behoud van een aantal belangrijke sociale lijnen in gebieden waar bereikbaarheidsongelijkheid dreigt. Daarnaast dient in onze optiek gestreefd te worden naar een flexibel en vraaggestuurd product (zoals voorheen Breng Flex) als aanvulling op het bestaande OV in de omliggende kernen. Op deze manier zijn mensen, die 6|Pag ina
vanuit de omliggende kernen, alsmede vanuit het landelijk gebied, de stadskern in willen (voor werk of school), in staat gebruik te maken van het OV. Wij pleiten ervoor een fl
We realiseren ons dat de auto voor het landelijk gebied een belangrijk vervoersmiddel blijft. Aangezien de meeste werkgelegenheid en voorzieningen zich in de stad bevinden, beweegt een groot deel van de mobiliteitsbewegingen zich richting de stad, en terug. Hierom is het van belang om goede en voldoende stadrandhubs te realiseren als een vervoeralternatief. Auto s kunnen bij deze hubs geparkeerd worden en mensen reizen dan met het OV de stad in. Deze stadrandhubs worden momenteel al gerealiseerd in Arnhem-Zuid en
Intermezzo: Bus Rapid Transit systeem (BRT) Een Bus Rapid Transit systeem is een unieke schakel tussen de woon-, werk, en in het bijzonder tussen de campussen in Nijmegen, Arnhem en Wageningen. Hiermee kunnen relatief grote aantallen passagiers worden vervoerd met de snelheid van een trein/metro maar met de flexibiliteit en lagere kosten van een bus. De snelheid van een BRT is hoger dan van een normale bus omdat deze voor een groot gedeelte over een aparte busbaan gaat, prioriteit heeft bij verkeerslichten en er bij alle deuren kan worden ingestapt. Een voorbeeld van de succesvolle toepassing van een BRT systeem is in Groningen. Nijmegen en Foodvalley worden vele kansen gezien om een BRT-, of soortgelijk systeem in te zetten.
Nijmegen. Als aanvulling hierop zijn ook dorpsrandhubs gewenst om dorpen aan te sluiten op de regionale buslijnen tussen grote stadskernen. Ook hier biedt een vraaggestuurd product uitkomst. Hoewel de regionale spoorlijnen: Betuwelijn Tiel-Arnhem, Maaslijn (Cuijk-Nijmegen CS) en IJssellijn (Arnhem-Den Bosch), geen onderdeel uitmaken van deze OV concessie, maar in andere Concessiegebieden zijn gelegen, vragen we toch aandacht voor deze spoorlijnen. Graag willen we met u (en de vervoerder(s) en ProRail) onderzoeken hoe we de frequentie op deze lijnen kunnen verhogen en waar mogelijk nieuwe stations kunnen toevoegen. Langs deze regionale lijnen zijn nl. in de nabijheid van stations nieuwe woningbouwontwikkelingen voorzien. Een sterke spoorlijn met een hogere frequentie en eventueel nieuwe stations biedt o.i. een goed alternatief voor de auto en de soms wat marginale buslijnen in deze gebieden. Pas na realisatie/versterking van deze regionale spoorlijnen zullen marginale buslijnen worden geschrapt en niet andersom. OV knooppunten in de stadskernen In de gehele GMR zetten we in op het STOMPprincipe.
De opgave is echter niet alleen om de bereikbaarheid in de gebieden afzonderlijk van elkaar te verbeteren, maar juist ook om de verschillende mobiliteitsoplossingen elkaar te laten versterken daar waar de omliggende kernen, landelijk gebied en stedelijke kernen samenkomen (stadsrandhubs). Hierbij speelt de bereikbaarheid van voorzieningen, zoals HOVknooppunten, NS-stations, centra,
7|Pag ina
bedrijventerreinen, ziekenhuizen en scholen een cruciale rol. Bij de grote voorzieningen en knooppunten moeten haltes zo goed als direct voor de deur liggen. De concessiehouder dient in onze ogen proactief mee te denken over knooppuntontwikkeling, transferia en E-hubs. Ook moet het mogelijk zijn om tijdens de looptijd van het contract te voegen a.d.h.v. ruimtelijke ontwikkelingen. Daarnaast doen wij een pleidooi om de concessiehouder onderzoek te laten doen naar de mogelijkheden voor zo gehoor te geven aan de behoeften van verschillende bedrijventerreinen en kantoorlocaties. 4. Regionale focus met groeipotentie Wij zouden het een gemiste kans vinden om voor de concessie alleen naar regionale vervoermaatschappijen te kijken. De Nijmegen en Ede (Wageningen) hebben namelijk al decennialang ervaring en kennis met het verbeteren van, en visievorming op, de bereikbaarheid van de regio, met focus op het regionale OV. Daarom pleiten wij voor een concessie-ontwikkelteam dat bestaat uit bestuurlijke- en ambtelijke , de steden Arnhem en Nijmegen, plus de winnende vervoerder. Dit team denkt en stuurt mee tijdens de concessieperiode en zorgt voor structurele betrokkenheid van de regio bij de concessie. Het verbeteren van de bereikbaarheid en leefbaarheid betekent een extra financiële opgave. Tegelijkertijd zien wij ook dat het grote financiële kansen biedt.
Van de 500.000 toekomstige extra dagelijkse reisbewegingen (zie 2. Opgaven) kunnen we zeker 20-25% met het OV laten plaatsvinden. Concreet betekent dit 100.000 tot 125.000 extra reisbewegingen met het OV per dag, bovenop het huidige gebruik. Daarnaast kan door bijvoorbeeld het aanbieden van goedkopere busabonnementen voor specifieke doelgroepen, zoals: Gelrepashouders, nieuwe inwoners, etc., het aantal reisbewegingen met het OV nog hoger worden. Bij deze extra reisbewegingen met het OV zijn de verschuiving van auto-reisbewegingen Inspiratie uit Pv E concessie IJssel Vecht: Belangrijk dat de concessiehouder naar OV-reisbewegingen van de bestaande kwaliteit levert, nu en in de toekomst; dus huishoudens in onze provincie nog niet dat de Concessiehouder flexibel is en meegeteld. De sterke verwachting is dat door constructief samenwerkt met het aanbieden van HOV, een BRT systeem, verschillende stakeholders en aanbiede rs een nieuw vraag-gestuurd product en het van andere mobiliteitsdiensten zoals stimuleren van het gebruik van het OV het haltetaxi, RRReis, Deelfietsen, MaaSautogebruik in onder andere de stedelijke platforms, ROCOV s en gemeenten zal teruglopen en het gebruik van het OV gaat stijgen. Met deze potentiële groei van het aantal OV-reisbewegingen is de kostendekkingsgraad echt te verbeteren.
Uiteraard wordt er ook gewerkt aan parkeerbeleid (HUB , deelmobiliteit, de A12 gedragsaanpak3 en het doorgaan met het creëren van hoogwaardige fietsvoorzieningen (zoals DoorFietsRoutes en SnelFietsRoutes) om het autogebruik vooral in stedelijke gebieden te beheersen. De Groene Metropoolregio (GMR) en de Foodvalley houden niet op bij de regiogrens , maar hebben een sterke relatie met omliggende regio zoals Stedendriehoek (Apeldoorn), Achterhoek (Doetinchem met regio-express), Utrecht (de Foodvalley) en Noord-Oost Brabant/noord Limburg met HOV en regionale spoorlijnen). En niet te vergeten zijn er ook relaties met Duitsland, zowel per Bus (bijvoorbeeld Nijmegen - Kleve) als via Zevenaar met de RE19 naar Dusseldorf en de ICE naar Frankfurt.
3 A12 gedragsaanpak: A12 Slim Reizen 2020
8|Pag ina
5. Onze oproep: samen optrekken is een must Wij de Groene Metropool Regio, Foodvalley en de gemeenten Arnhem en Nijmegen - hebben dus flinke ambities voor het regionale OV. Nieuwe ontwikkelingen vragen om een nieuwe aanpak. De aankomende concessie grijpen wij dan ook met beide handen aan om deze ambities concreet te maken. Dit willen en kúnnen wij niet alleen. Wij doen daarom hier de oproep (dat mag u ook gerust lezen als hartenkreet) om als lokale, regionale én provinciale partijen zowel ambtelijk als bestuurlijk samen te werken. Wij benadrukken nog maar eens onze ambities, met samenwerking als de sleutel tot succes: 1. Het OV-hoofdnetwerk verder versterken; 2. De toekomstvastheid van het OV waarborgen; 3. Voorzien in veranderende vervoers- en kwaliteitsbehoeften, leefbaarheid te waarborgen en betaalbaarheid te kunnen blijven garanderen; 4. Landelijk overeengekomen afspraken over de verduurzaming van het OV versneld realiseren. Wij hebben een voorstel bijgesloten van een ambitienetwerk-kaart die wat ons betreft een belangrijk onderdeel vormt van de concessie. Deze kaart biedt vervoerders de mogelijkheid om optimaal gebruik te maken van de kennis en ervaring die binnen de provincie en de regio aanwezig is. Zo zijn vervoerders is staat een aanbod te maken dat optimaal aansluit bij de kenmerken van onze regio en provincie. Een win-winsituatie dus in onze optiek.
Met als gedroomd eindresultaat een hoger gebruik van het OV in de stedelijke regio s dat het OV in de omliggende kernen mede in stand houdt. Wij als regio s hebben het initiatief genomen voor het opstellen van deze Ambitienetwerk-kaart maar bouwen er graag samen op voort. Op deze manier leveren wij, samen met de provincie, een wezenlijke bijdrage aan de doelen voor de verstedelijkings-, mobiliteits- en verduurzamingsopgaven. Om terug te komen op de metafoor aan het begin van deze paper: wij zetten ons heel graag in om de van het regionale OV levensvatbaar te maken zodat deze weer volop kan groeien en vruchten gaat dragen.
9|Pag ina
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie Arnhem-Nijmegen/Foodvalley.
Naam Gemeente of regio Datum invullen document Gemeente Barneveld 18-01-2024 Ontwikkelingen Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Wat, Waar Verstedelijkingsafspraken tussen Rijk en Regio i.c.m. omgevingsvisie Barneveld: realisatie van ca. 6000 woningen (70% in Barneveld en Voorthuizen, 30% in de kleine kernen)
Wanneer
Tussen 2021 en 2040
Hiervan zijn de volgende locaties al concreet bekend -of in realisatie: Woonwijk Bloemendal Barneveld-Noord, +/- 1800 woningen. Voltooien woonwijk de Burgt Barneveld Zuid (nog ongeveer 600 woningen) Nieuwe woonwijken Kootwijkerbroek Oostbroek en Puurveen Zuid
2021-2030 2023-2028 Oostbroek in aanbouw (106 woningen), Puurveen Zuid (134 woningen) (Puurveensche Veld) 20252028
Nieuwe woonwijk Wulperveld Stroe (115 woningen)
In aanbouw, gefaseerd tot +/2026.
De Schooneng Voorthuizen (160 woningen) (woonwijk Holzenbosch)
Start bouw begin 2027
300 nieuw te bouwen woningen in Garderen
2040
/160 woningen) Onderwijs: Uitbreiding Van Lodenstein Barneveld, wordt twee keer zo groot met 1600 leerlingen. Nieuwe basisschool in Bloemendal met 10 leslokalen.
Start bouw naar verwachting 2024/2025
2027
Realisatie 2025/2026
Bedrijventerreinen Realisatie nieuw bedrijventerrein Harselaar Zuid 1B en 2 Harselaar 1B is 18,6 hectare netto uitgeefbaar Harselaar 2 is 16,6 hectare netto uitgeefbaar. We gaan uit van 46 arb.pl/ha. Realisatie nieuw bedrijventerrein Tolnegenweg West 3 hectare netto Nieuw woon-werk gebied Voorthuizen
Mogelijke forse opwaardering van het kazerneterrein in Stroe. Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
Infrastructureel: parkeerplaatsen fiets/auto bij stations e.d.
Voortzetting van betaald parkeren in Barneveld Centrum Voortzetting en waar mogelijk uitbreiding van blauwe zone(s) in Voorthuizen In de overige kernen vooralsnog geen parkeerregulering voorzien. Geen koopzondagen in de winkelgebieden van Barneveld en Voorthuizen. Aanleg Oostelijke Rondweg Barneveld Doortrekking Burgemeester Van Diepeningenlaan Barneveld Zuid Aanpak afrit Barneveld Noord i.c.m. omvorming turbo-rotonde tot VRI Thorbeckelaan Nijkerkerweg Barneveld
2
Kaveluitgifte vanaf medio 2026
Kaveluitgifte vanaf medio 2025
Fase huidig is planvorming, realisatie vanaf eind 2024/begin 2025 Barneveld West en Stroe in beeld bij Defensie voor nieuwe kazerne - Barneveldse Krant | Nieuws uit de regio Barneveld
2028-2030 realisatie 2024/2025 realisatie
beoogde realisatie rond 2028 2030
Vergroten capaciteit kruispunt afrit A30 N802 Scherpenzeelseweg afrit Barneveld-Zuid / Scherpenzeel Aanleg nieuwe bushaltes bij nieuwe woonwijk Bloemendal t.h.v. Nijkerkerweg huisnrs. 128130. Aanleg nieuwe bushaltes bij
beoogde realisatie rond 2026 2028 2025
2024
huisnr. Eendrachtstraat 27L Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
Vastgestelde OV-visie Gemeente Barneveld 2018 Vastgestelde Gemeentelijk Verkeer -en Vervoerplan Gemeente Barneveld Minimaal behouden van de vaste buslijnen die er nu rijden, liefst uitbreiden met het oog op de mobiliteitstransitie i.c.m. geplande woningbouw en mogelijk toepassen van lagere parkeernormen.
Aanwezigheid andere mobiliteitsalternatieven
Greenwheels Keobike/ Deelfiets Nederland NS OV-fietsen Automaatje Welzijn Barneveld HaltetaxiRRReis
(vrijwillige) wijkbusjes e.d.)
Greenwheels breid momenteel uit in Barneveld. Verzoek bij NS ingediend voor méér OV-fietsen en toevoegen OV-fietsen station Barneveld Zuid.
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
Vastgestelde OV-visie Gemeente Barneveld 2018 Gemeentelijk Verkeer -en Vervoerplan Gemeente Barneveld Omgevingsvisie Barneveld
Overig
Lijn 105 Arnhem Barneveld voorziet in een behoefte voor Aeres MBO Barneveld leerlingen die in/uitstappen bij halte Lange Voren, maar ook voor leerlingen van middelbare school JFC die in/uitstappen bij halte Thorbeckelaan. Ook het eindpunt Evenementenhal Barneveld voorziet in de bereikbaarheid van een grote evenementenhal, waar in 2024 een tweede forse evenementenhal bij gebouwd wordt met een
3
Heden -
totale capaciteit tot 5000 gasten. De nieuwe tweede evenementenhal biedt tevens capaciteit tot maximaal 5000 gasten. Lijn 105 reed tot 2023 door als lijn 205 naar Harderwijk. Sinds 2023 is door concessiegrenswijzigingen deze verbinding niet meer direct maar wordt wel een gegarandeerde overstap geboden op Barneveld Centrum. Graag aandacht hiervoor dat deze overstapmogelijkheid behouden blijft. In onze OV-visie zien we op termijn deze verbinding doorrijden naar LelystadAirport. Dit kan vanuit Foodvalley maar ook vanuit Arnhem een interessante en aantrekkelijke verbinding naar Lelystad Airport worden, zeker als ook station Barneveld Noord op de route blijft bestaan. Er ontbreekt momenteel een ov- verbinding tussen Barneveld en Veenendaal. Buslijn 110 is met ingang van december 2023 afgewaardeerd van volwaardige buslijn tot scholierenlijn. De wens is om deze buslijn op te waarderen tot volwaardige buslijn met nieuwe haltes (evt. via bijv. Barneveld Zuid, door de nieuwe woonwijken De Burgt) naar Scherpenzeel / Renswoude of evt. Veenendaal. De Gemeente Barneveld heeft veel campings en recreatie. Met name in het voorjaar en zomer zijn er vele toeristen te vinden en worden er vele activiteiten georganiseerd die veel bezoekers trekken, evenementen zoals o.a. de Oud Veluwse Markten in Barneveld Centrum, De Ballonfiesta, de Zandsculpturen Garderen , braderieën etc.
4
I.c.m. de verstedelijkingsstrategie wordt gelobbyd voor een treinstop op het hoofdspoor Amersfoort Apeldoorn bij Barneveld Noord Transferium.
Link naar het voorkeursscenario Omgevingsvisie Barneveld 2040 (nog uit te werken tot dé Omgevingsvisie) https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=barneveld&id=100286564 Link naar de OV-visie Gemeente Barneveld: https://barneveld.bestuurlijkeinformatie.nl/Reports/Document/b094a886-65fd-41ad-9b31c4a6229dce1b?documentId=19adb8c7-0ff4-4107-a0d8-42afa807b020 Link naar de Gemeentelijk Verkeer -en Vervoerplan Gemeente Barneveld: https://barneveld.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/5b3f1bf5-1cbc-43da-b063ae4840643add?documentId=a8299f45-392c-4f52-a757-f1322a73c518&agendaItemId=e7d9beed225f-470f-b2af-057ef63b0db2 Link naar informatie over de Doortrekking Oostelijke Rondweg Barneveld https://www.barneveld.nl/over-barneveld/projecten/doortrekking-oostelijke-rondweg-barneveld Informatie over Automaatje Barneveld: ANWB AutoMaatje - Welzijn Barneveld Barneveldse Krant: https://www.barneveldsekrant.nl/lokaal/nieuwbouw/993257/barneveld-west-en-stroe-in-beeldbij-defensie-voor-nieuwe-kazerne Barneveld West en Stroe in beeld bij Defensie voor nieuwe kazerne NIEUWBOUW Foto: Pauw Media 22 dec 2023, 13:31 STROE/BARNEVELD De gemeente Barneveld is bereid met het ministerie van Defensie te praten over een forse opwaardering van het kazerneterrein in Stroe. Dit wel onder voorwaarden van onder meer betere A30 en de dorpen Achterveld en De Glind, was en is voor Barneveld geen reële optie.
Dat zegt wethouder Bennie Wijnne in reactie op een recente brief aan de Tweede Kamer, over de toegenomen behoefte van Defensie aan meer ruimte. Om de krijgsmacht beter op haar verdedigingstaken voor te bereiden, is onder meer uitbreiding van oefenterreinen (op land, op zee en in de lucht) nodig en moeten verouderde kazernes worden opgeknapt. De totale ruimtebehoefte wordt de komende maanden in kaart gebracht via het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie (NPRD). CENTRALE LOCATIE Voor een van die ruimtebehoeften is de gemeente Barneveld in beeld, overigens al voordat alle ruimtewensen van Defensie werden gebundeld in het NPRD. Het ministerie zoekt namelijk al langere tijd een locatie in het midden van Nederland om een nieuwe kazerne te realiseren. Die is bedoeld voor het clusteren van ondersteunende eenheden, zoals geneeskunde, logistiek en
5
informatievoorziening. De nieuwe kazerne moet plek bieden aan 6.000 tot 7.000 mensen en daarvoor is een oppervlakte van 500 hectare nodig. In 2022 startte Defensie met een locatieonderzoek. Tien locaties werden bestudeerd en in december 2022 kwam onder meer de brug in Nijkerk in de gemeente Zeewolde als voorlopige voorkeurslocatie uit de bus. Begin dit jaar werd echter besloten om nog twee aanvullende gebieden te onderzoeken: Zeewolde Oosterwold en Barneveld West. Die laatste locatie was op verzoek van het ministerie van Landbouw aangedragen als potentieel geschikte locatie. De gemeente Barneveld werd in maart op de hoogte gebracht van het verbrede locatieonderzoek.
kun je niet zomaar volzetten. Dat het ministerie van Landbouw de locatie heeft voordragen, begrijp ik niet. Wat betreft de bereikbaarheid van het gebied, kan ik mij de optie voorstellen. En ja, het gaat om een landbouwtransitiegebied, maar die transitie leidt bij ons juist tot meer extensivering, dus trale kazerne zou gaan om een gebied nog een stuk groter dan bedrijventerrein Harselaar. ,,Het hele
NIET PASSEND De gemeente heeft volgens Wijnne Defensie gelijk laten weten Barneveld West geen goed idee te
agrarische sector juist veel verwacht wordt om de impact op natuur te verminderen. Het doet verder een ongewenst ruimtebeslag op landbouwgrond en heeft een grote impact op de arbeidsmarkt en de infrastructuur. volgens Wijnne ook zien dat andere locaties, gelegen in de provincie Flevoland, geschikter zijn dan Barneveld. ,,Als je naar de tabel in het rapport kijkt waarin Barneveld West wordt vergeleken met dat hier erg versnipperd is. Ook zal een
Het ministerie besloot In mei om geen definitieve voorkeurslocatie aan te wijzen, maar een breder ruimtelijk proces te willen doorlopen. Zo werd de zoektocht ingebed in het NPRD. In die zoektocht naar de centrale kazerne wordt niet meer gekeken naar één geschikte nieuwbouwlocatie, maar ook naar bestaande locaties. Zo zijn Ermelo (Generaal Spoorkazerne) en Stroe (Legerplaats Stroe en Generaal-majoor Kootkazerne) in beeld gekomen. BESTAAND TERREIN Stroe. ,,In tegenstelling tot Barneveld West, gaat het hier om een bestaand terrein en gaat een nieuwe kazerne niet ten koste van landbouwg stevige uitdagingen, maar daarmee samenhangend ook nieuwe kansen. ,Stroe is alleen al wat dergelijke kazerne in Stroe legt bovendien extra druk op de woningmarkt, de arbeidsmarkt en het als randvoorwaarde richting Defensie dat die belemmeringen worden weggenomen. Hij denkt daarbij onder meer aan de komst van het al langer door de gemeente gewenste treinstation Stroe,
6
de daadwerkelijke aanpak van verkeersknooppunten A1/A30 en Hoevelaken en het moderniseren van de bestaande voorzieningen in het dorp. De komende weken, tot 12 februari, kunnen alle betrokkenen reageren op de gepresenteerde onderzoeksopzet van Defensie. Wijnne: ,,Begin januari hebben we in het provinciehuis in Arnhem met alle Gelderse gemeenten, de provincie en het waterschap een gesprek met Defensie over de plannen. Niet alleen over de nieuwe kazerne, maar ook over andere ontwikkelingen. Zo willen we
Wijnne verwacht dat Barneveld West als locatie voor de nieuwe kazerne van tafel is. ,,Het is niet waarschijnlijk dat die locatie weer naar voren komt. Dat zou niet logisch zijn, maar zekerheid is er
7
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie Arnhem-Nijmegen/Foodvalley.
Gemeente Ede
22 februari 2024
Ontwikkelingen
Wat, Waar
Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Ede-Noordwest Kievitsmeent II, 10ha bedrijven Kernhem-Noord, 1.800 - 3.000 woningen Kievitsmeent III, 37 - 40ha bedrijven Ede-Stad Verdichting met 6.000 woningen, waaronder: - afronding Kazerneterreinen en Spoorzone (Ede-Wageningen) - Centrum - Hoogbouw Ede-Zuid - Transformatie Pascalstraat (van kantoren naar wonen) - langs as Keesomstraat Kastelenlaan Kennisintensief werken Spoorzone, 9-12ha KennisAs 400-1.100 woningen, waaronder: - Nieuw Hoekelum (Kenniscampus en huidige sportvelden) - Poortwachter (nabij aansluiting A12) - Bennekom West (langs de N781) Kennisintensitef werken, 15ha Uitbreiding Lunteren: 950-1.100 woningen Uitbreiding de Ederveen / Klomp: Reservering tot max. 1.500 woningen
Wanneer Periode 2024 - 2030 Periode 2028 - 2040 Vanaf 2030
Periode 2024 - 2028 Periode 2024 - 2036 Periode 2028 - 2040 Periode 2028 - 2036 Vanaf 3036 Periode 2024 - 2030
Periode 2028 - 2036 Vanaf 2036 Periode 2028 - 2040 Periode 2028-2040 Periode 2024 - 2040
Vanaf 2036
Dorpen Otterlo, Wekerom, Harskamp: 800-1.500 woningen
Periode 2024 - 2040
Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
Te verwachten is dat gebieden met betaald parkeren en vergunninghouderparkeren geleidelijk aan wordt uitgebreid buiten het centrum van Ede. In de dorpen is voorlopig geen regulering te verwachten.
Vanaf 2024
Infrastructureel: o.a. nieuwe wegen, (i) parkeerplaatsen fiets/auto bij stations e.d.
Project Parklaan wordt opgeleverd. Project Spoorzone wordt opgeleverd (Ede-Wageningen). Project PicoBellopad wordt opgeleverd met als laatste een fietsstraat op de huidige busroute Bovenweg in Bennekom
2024
Meer gebiedsontslutitingswegen gaan ingericht worden voor 30km/u.
Periode 2024-2040
Maatregelen ter bevordering van het openbaar vervoer netwerk (bijv. plaatsen DRIS panelen, wandel en fiets-verbindingen naar haltes verbeteren).
Periode 2024 - 2040
Onderzoek naar de effecten van de schaalsprong Ede op de bestaande infrastructuur. Er zijn diverse knelpunten te verwachten die moeten worden opgelost, maar waarvoor nog geen concrete plannen bestaan.
Onderzoek gereed medio 2024
Onderzoek loopt naar: - een westelijke ontsluiting van Kernhem-Noord tussen de N224 en over / onder A30, ook geschikt voor busverkeer. - HOV studie Ede-Veenendaal, uitvoeren infra maatregelen die bijdragen aan realisatie hiervan. Onderdeel GWG-maatregelen. - HOV-studie Ede - Wageningen, uitvoeren infra maatregelen die bijdragen aan realisatie hiervan. Onderdeel GWG-maatregelen. Uitvoeren maatregelen IHP de Klomp + verkenning financiering lange termijnmaatregelen: Noodzaak om station Veenendaal-De Klomp te verbeteren (ook vanuit concessie Utrecht). Het nieuwe elektrische materieel kan straks niet meer door het tunneltje, waardoor het
2
2025 2024 - 2026
Realisatie na 2030
Periode 2025 - 2030
Periode 2025 - 2030
Zo snel mogelijk
busstation uit elkaar wordt getrokken (en dus verslechtering voor de reizigers). Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
- uitbouw HOV-corridor Rijnlijn tot Bus Rapid Transit. Dit draagt bij aan ontwikkeling van KennisAs tot multimodaal evenwichtige corridor (fiets-autobus) waarin HOV helpt om de groei automobiliteit te beperken Deze BRT zien we als een stamlijn die in verschillende regionale lijnen verder uitwaaiert over de regio en diverse kernen met elkaar verbindt. - uitbouw HOV-corridor EdeVeenendaal met efficiënte busknoop bij ziekenhuis draagt bij aan aansluiting op stedelijk net en op regionale koppeling tussen Veenendaal en Wageningen. Dit draagt bij aan een multimodaal evenwichtige corridor (fiets-auto-bus) waarmee groei automobiliteit wordt beperkt. - toekomstbestendige knoop streekvervoer Veenendaal-De Klomp: korte termijnmaatregelen omdat bussen niet door de tunnel passen en lange termijnmaatregelen met nieuwe infra - directe verbinding Ede Centrum met Ede-Wageningen en buitendorpen in kader van behoud hart-op-hart verbindingen tussen stad, OVknoop en ommeland - behoud en versterking stadsvervoer met specifiek aandacht voor ontsluiting Kernhem-Noord, Veldhuizen en Ede-Oost (Kazerneterreinen). Door de verstedelijking in de afgelopen en komende jaren is er ten behoeve van de geografische dekking een herijking van het stadsnet nodig.
- behoud en versterking bediening buitendorpen, met specifiek aandacht voor efficiënt gelegen halte/overstaplocaties en voorzieningen voor ketenmobiliteit. Denk met name aan haltelocaties in Wekerom, De Valk en Harskamp. Stimuleren vervoersopties in buitengebieden ter bestrijding van bereikbaarheidsarmoede, zoals bijvoorbeeld buurtbus,
3
Periode 2025 - 2030
Periode 2025 - 2030
Zo snel mogelijk
Nu
Periode 2026 - 2030
Nu
haltetaxi of vrijwilligersinitiatieven. Aanwezigheid andere mobiliteitsalternatieven (vrijwillige) wijkbusjes e.d.)
Deelfiets: Keobike (4 bushaltes in Ede), OV-fiets (EdeWageningen, Veenendaal-De Klomp, Otterlo), Veluwe Deelfiets (Ede (2x) en Otterlo) Deelbakfiets: Baqme (13 locaties in Ede en Bennekom), Hely (Enka) Deelauto: Greenwheels (4 locaties in Ede en Bennekom), Hely (Enka), JustGo (Kenniscampus), MyWheels (diverse zones in Ede en Bennekom), We Drive Solar (4 locaties op Kazerneterreinen)
Situatie 2024, verdere uitrol van deelconcepten vindt plaats in de komende jaren, met name in Ede en Bennekom.
Verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen Foodvalley Regio-arrangement Foodvalley NOVEX ontwikkelperspectief
2023
Omgevingsvisie Ede 2040
Vastgesteld in 2022
Koersnota Mobiliteit
Vastgesteld in 2023
Nota Parkeernormen
Vastgesteld in 2023
Visie Deelmobiliteit
Vastgesteld in 2024
Lunteren, Kernhem en de westelijke woonwijken van Ede gaan in de komende jaren sterk groeien. Wij verwachten dat hierdoor, aanvullend op de huidige Valleilijn, welke Lunteren met het Centrum van Ede en Ede-Wageningen verbindt, vervoervraag ontstaat om een OV-verbinding tussen deze bestemmingen te realiseren.
Voorstel om te onderzoeken
Er ontbreekt een rechtstreekse busverbinding tussen Renkum/Heelsum en Bennekom/Ede. Het kan in samenhang met de ontwikkeling van de Rijnlijncorridor en de verwachte groei op de KennisAs in inwoners en arbeidsplaatsen interessant zijn om hier een ontsluitende OVverbinding tot stand te brengen.
Voorstel om te onderzoeken
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
Overig
4
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie Arnhem-Nijmegen/Foodvalley.
Gemeente Rhenen, regio Food Valley
21 februari 2024
Ontwikkelingen
Wat, Waar
Wanneer
Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Samen met gemeente Veenendaal: verstedelijkingslocatie nabij Rhenen-Noord/Veenendaal-Zuid. Ruimte voor woningbouw en aanverwante voorzieningen, waaronder een nieuw station (tot 5.000 woningen).
Periode 2030-2040
Nieuwbouw ca. 100 woningen station Rhenen
Periode 2025-2030
Beoogde groei van 20.000 naar 25.000 tot 27.000 inwoners
Periode 2024-2040
Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
Vergunningparkeren in centrum-zuid Rhenen en blauwe zones. Verwachting verdere uitbreiding gereguleerd parkeren.
Periode 2024-2035
Infrastructureel: o.a. nieuwe wegen,
P+R bij station Rhenen Verbreding Rijnbrug Rhenen Kesteren (N233) Aanpassing kruispunt N225-N233 (ook verbetering doorstroming bus)
fiets/auto bij stations e.d. Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
Een betere bediening met Ziekenhuis Gelderse Vallei, Ede, Wageningen en Rivierenland (Kesteren/Tiel).
Zo snel mogelijk
Voor lijn 87 tussen Veenendaal-De Klomp en Rhenen zien we graag de doortrek naar station Kesteren gerealiseerd worden. Dit kan gemakkelijk gerealiseerd worden zonder investering van Gelderland, omdat deze lijn door Utrecht wordt gereden. Hiervoor hebben we alleen toestemming van provincie Gelderland nodig.
Zo snel mogelijk
Buslijn vanuit Rhenen, via Rooseveltweg / Wageningen naar Ziekenhuis-Ede en dan door naar Lunteren (zie ook format PvE Wageningen)
Aanwezigheid andere mobiliteitsalternatieven
Deelauto s en OV-fietsen bij station Rhenen. Verdere uitbreiding voorzien.
(vrijwillige) wijkbusjes e.d.)
Mobiliteitsconvenant met diverse grote bedrijven in Rhenen/Foodvalley.
Zo snel mogelijk
Start inzet OV-ambassadeurs AutoMobiel (individueel vrijwilligersvervoer) / Sociaal Vervoer Rhenen (55+ busje)
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
Overig
Ontwikkelperspectief Arnhem-Nijmegen-Foodvalley 2021 onderzoeksagenda-gebiedsuitwerkingen_arnhemnijmegen-foodvalley_2023
Periode 2024-2040
Bereikbaarheidsagenda_Regio_Foodvalley_20232026 https://www.regiofoodvalley.nl/programma/slimopweg/ https://www.regiofoodvalley.nl/projecten/rijnbrug
Periode 2024-2026
Visie-op-Rhenen-2035
Periode 2024-2035
Mobiliteitsagenda-Rhenen-2022
Periode 2024-2026
Goede afstemming en samenwerking met doelgroepen- en vrijwilligersvervoer (Publieke Mobiliteit) Invulling geven en samenwerken deelmobiliteit en Mobility as a Service (MaaS)
2
Periode 2024-2030 Periode 2024-2026
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie Arnhem-Nijmegen/Foodvalley.
Scherpenzeel
02-01-2024
Ontwikkelingen
Wat, Waar
Wanneer
Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Bouw Woonwijk De Nieuwe Koepel: 450 woningen aan de zuidkant van Scherpenzeel
Oplevering eerste woningen in 2025
Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
-
Infrastructureel:
-
parkeerplaatsen fiets/auto bij stations e.d. Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
Groot voorstander van het optimaliseren van de
Aanwezigheid andere mobiliteitsalternatieven
Nog niet, wens om dit in de nieuwe woonwijk in te voeren. Wel met de kanttekening dat er een grote afhankelijkheid van de
(vrijwillige) wijkbusjes e.d.)
auto blijft in een kern als Scherpenzeel.
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
In 2024 wordt een mobiliteitsplan opgesteld.
Overig
2
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie Arnhem-Nijmegen/Foodvalley.
Gemeente Veenendaal, regio Foodvalley
12 februari 2024
Ontwikkelingen
Wat, Waar
Wanneer
Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Realiseren van Spoorzone Veenendaal, nabij station Veenendaal Centrum. Het totale programma voorziet in minimaal 3.500 woningen. Ook wordt er gekeken naar ondersteunde voorzieningen (dagelijks) en werkgelegenheid.
Periode 2024-2035
Verdere verdichting van het centrum van Veenendaal met 500 á 1.000 woningen
Periode 2024-2030
Afronden Veenendaal Oost met oplevering Veenderij (afbouw) en Groenpoort (ca. 1000 woningen te bouwen).
Periode 2024-2030
Ontwikkeling 5e GWG-locatie betreft een intergemeentelijke locatie waarbij verkend wordt welke mogelijkheden er zijn voor wonen (tot 5.000 woningen) en werken (in ieder geval uitbreiding Kievitsmeent).
Periode 2030-2040
Samen met gemeente Rhenen: verstedelijkingslocatie nabij Rhenen-Noord/Veenendaal-Zuid. Ruimte voor woningbouw en aanverwante voorzieningen, waaronder een nieuw station (tot 5.000 woningen).
Periode 2030-2040
In 2020 zijn de parkeernormen verlaagd. In het centrum en
Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
Infrastructureel: parkeerplaatsen fiets/auto bij stations e.d.
stationsgebieden zijn deze sterk verlaagd. Verdere verdichting van de bestaande bedrijventerreinen in Veenendaal. Hierbij zetten we in op meer arbeidsintensieve bedrijvigheid.
Periode 2024-2040
Meer werkgelegenheid in Spoorzone Veenendaal. Inzetten op bedrijvigheid die gecombineerd kan worden met woningbouw Verbreding van de RondwegOost
Periode 2024-2035
Maatregelen ter bevordering van het openbaar vervoer netwerk (bijv. plaatsen DRIS panelen, wandel en fiets-verbindingen naar haltes verbeteren).
Periode 2024-2040
Opknappen van station Veenendaal Centrum als multimodaal knooppunt midden in Spoorzone Veenendaal.
Periode 2024-2030
Verplaatsen halte BuurtlaanOost naar noorden Groenpoort.
Periode 2024-2026
O.b.v. uitkomsten HOV studie Ede-Veenendaal, uitvoeren infra maatregelen die bijdragen aan realisatie hiervan. Onderdeel GWG-maatregelen.
Periode 2025-2030
Periode 2024-2030
Zo snel mogelijk
Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
Uitvoeren maatregelen IHP de Klomp + verkenning financiering lange termijnmaatregelen: Noodzaak om station Veenendaal-De Klomp te verbeteren (ook vanuit concessie Utrecht). Het nieuwe elektrische materieel kan straks niet meer door het tunneltje, waardoor het busstation uit elkaar wordt getrokken (en dus verslechtering voor de reizigers). Een betere bediening met Ziekenhuis Gelderse Vallei, Ede, Wageningen en Rivierenland (Kesteren/Tiel). HOV tussen Ede en Veenendaal kan hier aan bijdragen. Dit integraal te bezien met de verbindingen tussen Ede en Wageningen om directe verbinding Veenendaal en Wageningen te realiseren.
Zo snel mogelijk
Periode 2024-2030
Zo snel mogelijk Voor lijn 87 tussen VeenendaalDe Klomp en Rhenen zien we graag de doortrek naar station
2
Kesteren gerealiseerd worden. Dit kan gemakkelijk gerealiseerd worden zonder investering van Gelderland, omdat deze lijn door Utrecht wordt gereden. Hiervoor hebben we alleen toestemming van provincie Gelderland nodig. Aanwezigheid andere mobiliteitsalternatieven (vrijwillige) wijkbusjes e.d.)
Greenwheels Binnenkort deel e-bakfietsen Baqme, samen met Ede en Wageningen OV-fietsen bij alle treinstations
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
Omgevingsvisie Veenendaal 2030 Omgevingsprogramma Integrale Mobiliteit Notitie parkeernormen Veenendaal 2020, herziening 2023 Verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen Foodvalley Regio-arrangement Foodvalley NOVEX ontwikkelperspectief
Wordt herzien in 2024
Overig
Op dit moment ontbreekt een OV-verbinding tussen Barneveld en Veenendaal. Een mogelijke route via Renswoude en Scherpenzeel kan interessant zijn om te realiseren.
Voorstel om te onderzoeken
Op dit moment ontbreekt een directe verbinding tussen Veenendaal en Wageningen. We hopen dat we hier een knoop over kunnen doorhakken in HOV onderzoek Foodvalley
Te onderzoeken in huidig onderzoeksproject, geleid door provincie Gelderland
3
Wordt vastgesteld in najaar 2024
Lokale ontwikkelingen Dit bestand bevat achtergrondinformatie die door de gemeente of regio is verstrekt. Dit document maakt geen onderdeel uit van het Programma van Eisen van de Concessie ArnhemNijmegen/Foodvalley.
Gemeente Wageningen, regio Foodvalley
Datum invullen document
Ontwikkelingen
Wat, Waar
Wanneer
Ruimtelijk: o.a. nieuwe of af te bouwen woonwijken, bedrijventerreinen, onderwijsinstellingen
Wonen: Ambitie is om in de periode tussen 2020 en 2040 3.500 extra woningen toe te voegen De grotere locaties met aantal woningen zijn (realisatie 2025-2030) Dorschkamp: 150 Duivendaal: 211 De Dreijen-1: 80 Churchillweg / Spelstraat: 90 Marijkeweg 22: 80 Costerweg: 175 De Dreijen fase 2: 550 Kortenoord: 175 Menzis terrein: 315 Zoekgebieden voor woningbouw (2030-2040): entree, oksel, stadsbrink, stadsgracht, WICC
Wonen
Bedrijventerreinen, Harde plannen, toevoeging: Nieuwe Kanaal / BSPW: 5,6 ha Born-Oost (Zie ook hieronder bij WUR): 8 ha Zachte plannen: 8 ha extra kennisintensief aan westkant van Wageningen
Plannen met aantallen woningen: - tot 2030
zoekgebieden woningen: tussen 2030-2040 Bedrijventerreinen: Born-Oost: tot 2030 Overige harde + zachte plannen: tot 2040
Regulier MKB: 8 ha (Nudepark 2 en inbreiding) WUR+bedrijvigheid op campus: tot 2030 Onderwijs/WUR - Eind 2023 had
-
-
medewerkers in dienst op Wageningen Campus. + ca. 10% externe medewerkers die niet bij WUR op de payroll staan. 2.100 (ook Upfield en Plus Ultra 2). Verwachting 2030 is voor WUR een ontwikkeling +/10% afhankelijk van conjuncturele ontwikkelingen. Maar is moeilijk te voorspellen. Grove schatting voor bedrijfsleven is een toename van 1.000 tot 2.000 medewerkers op Campus Oost (= Born-Oost) en in Plus Ultra 3. Verwachting 2040 is voor WUR onmogelijk te geven. Maar voor robuustheid zou je een marge van 15% en + 25% kunnen aanhouden t.o.v. cijfers 2023. Voor het bedrijfsleven zitten we tegen die tijd aan de planologische grenzen, met een totale toename van 2.500-3.000 medewerkers t.o.v. de huidige situatie (ofwel 4.500-5.000 in totaal) in het bedrijfsleven op Wageningen Campus.
Studenten: groei van 13.000 studenten (2023) naar maximaal 15.000 studenten
2
WUR+bedrijvigheid op campus: 2030-2040
Studenten: tot 2030
Mobiliteitstransitie Om al deze ontwikkelingen mogelijk te maken is mobiliteitstransitie randvoorwaardelijk. Voor mobiliteitstransitie is goed/beter HOV/BRT randvoorwaardelijk (zie ook position paper) Economisch: o.a. wijziging in aantal koopzondagen, invoeren/afschaffen betaald parkeren
Betaald parkeren in centrum van Wageningen blijft. We voorzien toename groeigebieden gereguleerd parkeren. Aantal koopzondagen (eerste zondag van de maand), verandert niet. Wel zijn steeds meer winkels standaard open op zondag In centrum / 5 meiplein komt nieuwe locatie bioscoop/congres: naar verwachting tov bestaande locatie 30.000 bezoekers per jaar meer (van 50.000 naar 80.000 bezoekers per jaar)
Infrastructureel: o.a. nieuwe wegen,
Capaciteitsverruiming Mansholtlaan- Nijenoord Allee (project beter bereikbaar Wageningen), met op OV-haltes voldoende fietsstallingen
parkeerplaatsen fiets/auto bij stations e.d.
Realisatie voor 2030
Realisatie voor 2030 Westelijke ontsluiting campus (extra toegang autoverkeer vanaf Mondriaanlaan campus op) Busroute over hoogwaardige fietsroute Pico Bello Pad Churchillweg-GrintwegBennekom: wordt fietsstraat (30 km/h)
Realisatie voor 2030
Tussen 2026-2030
Diedenweg tussen Nijenoord Allee en Ritzema Bosweg (gaat geen bus over): maatregelen rotondes/oversteek Mogelijk nog meer wegen naar 30 km/h.
3
Zover nu bekend: geen wegen waar een bus over rijdt, op bovengenoemde lijn na (Churchillweg en Grintweg).
Nieuwe (extra) bushalte op Lawickse Allee (Haarweg), ivm nieuwe woonwijk
Politiek: Visie op OV Wensen / aandachtspunten
Aanw ezigheid andere mobiliteitsalternatieven (deelfietsen, wijkbusjes e.d.)
Aanvullend op position paper en ambitiekaart, specifiek voor Wageningen: 1. - Realisatie en implementatie Rijnlijn conform afspraken. - Dit willen we vervolgens verder ontwikkelen naar Bus Rapid Transit. 2. Nachtbus die aansluit op laatste treinen van/naar Utrecht op station Ede-Wageningen Daarnaast een vroege bus die aansluit op de eerste treinen 3. Verbinding Campus met Veenendaal-De Klomp 4. Buslijn vanuit Rhenen, via Rooseveltweg / Wageningen naar Ziekenhuis-Ede en dan door naar Lunteren 5. Kwaliteitsslag busstation Wageningen (tot hub) + realisatie stadsrandhubs + regionale hubs/bij A12 (incl. halte HOV) 6. Busbaan over de campus: veiligheidsmaatregelen bij oversteken nodig. Wageningen heeft relatief hoog aanbod lokale aanbieder deelfiets (Cycl), + een stalling op busstation van Deelfiets Nederland. Noodzaak in periode tot 2040 ivm randvoorwaardelijke mobiliteitstransitie:
4
1.
2.
3.
4.
5. 6.
de afgesproken Rijnlijn-corridor in schema:
Daarna doorgroei naar BRT, zie ambitiekaart. Op 16 juli 2019 nam onze gemeenteraad unaniem de motie aan voor het streven naar deze nachtbus. Met een vroege bus, die aansluit naar de eerste trein, is Wageningen altijd bereikbaar per trein. Dat verwacht je van station Ede-Wageningen ! Deze lijn heeft tijdens coronatijd gereden. Maar vanwege algemene reizigersdaling en deze reizigers kunnen omreizen rijdt deze lijn nu niet. Tijdelijk: want er is genoeg potentie voor deze lijn volgens onderzoek van Ecorys. Deze buslijn is voor de verstedelijkingsvisie nodig. Het verbindt diverse woningbouwlocaties met het ziekenhuis en de stations Lunteren en Rhenen. De buslijn gaat in Wageningen via de Rooseveltweg. Volgens onze netwerkvisie is daar behoefte aan een bus en bushalte. Gaan we nog met de provincie mee in overleg Gaan we nog met de provincie mee in overleg
uitbreiding deelmobiliteit (auto), realisatie hubs aan stadsrand, centrumhub (busstation?), regionale hubs o.a. bij de A12 (incl. HOV/BRT) Meer deelfiets-aanbod (meer OV fietsen bv.) op KennisAs (EdeWageningen-campusBSPW-centrum) Voldoende fietsstallingen bij OV-haltes (en hubs)
Mobiliteitsconvenant met diverse grote bedrijven in Wageningen/Foodvalley. OV-ambassadeurs: maandelijks inloopspreekuur en Mobiliteitsmaatjes
Documenten o.a. visies op mobiliteit / aangenomen moties / ruimtelijke plannen
Concept visie bebouwde kom (december 2023) mobiliteitstransitie: - Nabijheid, - 15 minutenstad, STOEP-principe (E staat voor elektrische (deel)auto, - autoluwe wijken, - parkeren niet meer vanzelfsprekend voor de voordeur, - wijkhubs, hubs bij de entrees van de centrum, regionale hubs bij belangrijkste knooppunten hoofdwegennet - onderzoek en effect van max.snelheid 30 km/h alle wegen binnen de kom - iedere inwoner kan binnen vijf minuten lopen een hub of OV-halte bereiken en de uitvalswegen moeten blijven functioneren. Als blijkt dat deze wegen onvoldoende
5
capaciteit hebben, zoeken we naar oplossingen waarbij we het verbreden van wegen proberen te voorkomen. Overig
Grote evenementen: - 4/5 mei, bevrijdingsfestival - Introductieweek studenten (augustus)
Downloads: -Koersdocument Wagenings Kompas, via https://stemvan.wageningen.nl/nlNL/projects/wageningenover20jaar -Concept visie bebouwde kom Wageningen via https://stemvan.wageningen.nl/nlNL/projects/wageningenover20jaar - startnotitie omgevingsprogramma mobiliteit: https://wageningen.raadsinformatie.nl/document/12818359/1 Te actualiseren beleid (2024-2025) conform beschreven mobiliteitstransitie in concept visie bebouwde kom + in startnotitie omgevingsprogramma mobiliteit - Gemeentelijk mobiliteitsplan: https://www.wageningen.nl/wpcontent/uploads/2022/04/Gemeentelijk-Mobiliteitsplan-.pdf - Netwerkvisie verkeersnetwerk Wageningen: https://www.wageningen.nl/wpcontent/uploads/2022/04/Rapport-Netwerkvisie-verkeersnetwerk-Wageningendefinitief.pdf - Nota parkeernormen wageningen 2015 https://zoek.officielebekendmakingen.nl/gmb2015-108471.html - Parkeerplan Wageningen 2015 https://wageningen.raadsinformatie.nl/document/6766667/1#search=%22parkeerplan% 20wageningen%20%22
6