Concept ontwerp Programma's 6
Tekst van het document
Begroting 2026
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid 1 - Visies en ambities Wat zijn onze beleidskaders?
Visies Rhenen wil een vitale en inclusieve samenleving zijn waarin iedereen naar vermogen meedoet. Samenwerking met scholen, werkgevers en regionale partners moet zorgen voor een inclusieve arbeidsmarkt en meer kansen op regulier werk. Daarnaast biedt de gemeente aan mensen met een laag inkomen hulp om armoede om sociale uitsluiting te voorkomen.
Ambitie
❶ ❷
Economische agenda 2023-2026
❶
Beleidsvisie Recreatie en Toerisme 2021-2025
❶
Erfgoedvisie Rhenen (2023)
Op economisch vlak richt Rhenen zich in haar visies op een duurzame economie met bedrijven
❷ ❸ Bestaanszekerheid en basisvaardigheden 2025 – 2030
die meer werkgelegenheid bieden. Nieuwe bedrijventerreinen en kleinschalige ondernemingen
❷ ❸ Schulddienstverlening 2024 - 2028
zorgen voor banen dichtbij huis. Voor agrarische bedrijven is er ruimte om andere activiteiten te ontplooien. Het toerisme blijft kleinschalig en richt zich meer op de kwaliteit dan de kwantiteit van
Beleidsplannen
de voorzieningen. De nadruk ligt hierbij op natuur, cultuur en gastronomie.
Met wie werken wij samen?
Ambities
❶ ❷ ❶
De visies van de gemeente vertalen zich in onderstaande ambities. Deze volgen uit het coalitieakkoord, het (bestaand) beleid dat door de raad is vastgesteld en uit landelijke en regionale opgaven. Ambitie ❶
Ambitie
❷
Verbonden partijen en stakeholders
❸
(in € x 1.000)
JRR24
NJR25
BGR26
Bedrijvenkring Rhenen
0,00
0,00
0,00
Rhenen Stad
0,00
0,00
0,00
Gemeente Veenendaal
0,00
0,00
0,00
Overige partners zoals: Schuldhulpmaatje, Budgetloket, Ondernemersloket,
Het versterken van de lokale, brede economie door verduurzaming, samenwerking en
-
-
-
van Mozaïek en de Steiger
innovatie met aandacht voor de specifieke kwaliteiten van Rhenen. Focus: 5% toename aantal banen (Bron: PAR, peildatum xx-xx-xxxx).
de Denktank, Taalhuis, Bibliotheek, Welzijn Rivierstroom en Jongerenwerk
Wie subsidiëren wij?
Ambitie ❷
Ambitie
Gesubsidieerde partijen
(in € x 1.000) JRR24
NJR25
BGR26
Stimuleren duurzame arbeidsparticipatie.
❶ ❷
Partij 1
0,00
0,00
0,00
Ambitie ❸
❶
Partij 2
0,00
0,00
0,00
Partij 3
0,00
0,00
0,00
Versterken van sociale inclusie en zorgen voor noodzakelijke middelen van bestaan.
❷
❸
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-2-
2 - Focusdoelen Middelen focusdoelen en acties
Inleiding De bestuurlijke ambities die zijn opgenomen in het coalitieakkoord, zijn vertaald naar twee focusdoelen. Naast het beoogde doel worden de activiteiten, de middelen en de planning weergegeven.
FD
Middelen (financiën en personeel)
Planning
1
Actie 1
Binnen structureel beschikbare budgetten.
2026
Focusdoel 1 - ambitie ❶
1
Actie 2
Kosten onderzoek € 25.000. Incidenteel budget beschikbaar.
2026/2027
Realiseren van een toekomstbestendig bedrijventerrein Remmerden, dat bijdraagt aan de
2
Actie 1
Binnen structureel beschikbare budgetten.
Doorlopend
werkgelegenheid, een duurzame en circulaire economie en waar de ruimte intensief wordt benut door: XXX Actie 1 Initiëren overleg met de provincie Utrecht en in afstemming met Regio Foodvalley
voor een onderzoek naar verduurzaming, intensivering en uitbreiding van
bedrijventerrein Remmerden. Hierin nemen we ook de behoefte naar een of
meerdere bedrijfsverzamelgebouwen mee.
Indicatoren en monitoring focusambities en -doelen Aantal banen per 100 inwoners (bron: Provinciaal Arbeidsplaatsen Register)
Toename aantal banen in Rhenen 90
Actie 2 Uitvoeren onderzoek naar netcongestie oplossingen voor Remmerden. Dit doen
we samen met de ondernemers en omwonenden van het bedrijventerrein.
Ook worden met dit onderzoek de kansen voor collectieve energieproductie verkend.
82,4
83,4
50,1
50,1
2023
2024
80 70 60 50 40
Focusdoel 2 - ambitie ❶
30
Realiseren van een toekomstbestendig buitengebied als belangrijke drager voor de kwaliteit van leven en de economie en behoudt van het agrarisch bedrijf in onze gemeente door: XXX
20 10 0 2020
Actie 1 Waar mogelijk aanbieden van ruimte voor agrarisch ondernemers om passende
Rhenen
2021
2022
Provincie
nevenactiviteiten te ontwikkelen, zoals een zorgboerderij of kinderopvang.
Totaal 9.590
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-3-
3 - Reguliere doelen en acties Inleiding
Kernwoorden: ondernemersklimaat, recreatie en toerisme, erfgoed, evenementen, markt,
Naast de focusdoelen zet de gemeente zich ook via de reguliere doelen in om hun visies en
museum en exploitatie Kwintelooijen.
ambities waar te maken. In onderstaand overzicht zijn die doelen en de voorgenomen acties 2026 en de bijbehorende middelen gepresenteerd.
Middelen ambitie ❶ Lasten € xx.xxx
Ambitie ❶
Baten € xx.xxx
Het versterken van de lokale, brede economie door verduurzaming, samenwerking en innovatie
Formatie 2026 2,3 FTE / 2025: 2,3 FTE
met aandacht voor de specifieke kwaliteiten van Rhenen. Doel 1
Behouden van de levendigheid in de kernen Rhenen, Elst en Achterberg met zowel
Ambitie ❷
fysieke als niet fysieke maatregelen (Bron: economische agenda).
Stimuleren duurzame arbeidsparticipatie.
Actie 1 Realiseren van een horecavoorziening op Kwintelooijen. Doel 1 Doel 2
personeel kleiner wordt (Bronnen: participatiewet en economische agenda 2023-2026).
Versterken van het lokale vestigingsklimaat met focus op MKB door in te zetten op de kwaliteit en aanwezigheid van andere bedrijven, vestigingsmogelijkheden en de
Activeren van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt, zodat het tekort aan
Actie 1 In samenwerking met het Werkgeversservicepunt en de regio Foodvalley benaderen we lokale ondernemers en bedrijven voor mogelijke stage en/of leerwerkplekken.
kwaliteit van gemeentelijke dienstverlening (Bron: economische agenda).
Actie 2 Als gemeente geven wij het goede voorbeeld door voldoende stageplekken, werk-
Actie 1 Organiseren van startersdagen: XXX.
ervaringsplekken aan te bieden voor alle opleidingsniveaus en bieden we kansen aan Doel 3
Inzetten op kwaliteitstoerisme die het DNA van de gemeente versterkt, in balans is met
mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
de draagkracht van de leefomgeving én waar ondernemers, inwoners, natuur/ omgeving van meeprofiteren (Bron: beleidsvisie Recreatie en Toerisme 2021-2025). Actie 1 Het oprichten van een toeristisch samenwerkingsplatform. Actie 2 Ontwikkeling passantenhaven en omliggend gebied. Doel 4
Kernwoorden: sociale werkvoorziening (IW4) en re-integratie. Middelen ambitie ❷ Lasten
€ xx.xxx
Het bewaken en versterken van de cultuurhistorische identiteit van Rhenen door erfgoed
Baten
€ xx.xxx
zichtbaar en beleefbaar te maken en structureel te integreren in ruimtelijke en
Formatie 2026 1,0 FTE / 2025: 1,2 FTE
maatschappelijke ontwikkelingen (Bron: erfgoedvisie 2023). Actie 1 Actualiseren van archeologische beleidskaart en Cultuurhistorische Waardenkaart. Actie 2 Ontwikkeling erfgoed-app en cultuurhistorische bebording in het centrum.
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-4-
Ambitie ❸ Versterken van sociale inclusie en zorgen voor noodzakelijke middelen van bestaan.
Middelen reguliere doelen en acties
Doel 1
Amb
Terugdringen en voorkomen van armoede en versterken van basisvaardigheden bij inwoners met een laag inkomen zodat zij zelfstandig kunnen meedoen in de samenleving (Bron: Bestaanszekerheid en basisvaardigheden 2025 – 2030).
Actie 1 Vereenvoudigen van het minimabeleid. Actie 2 Versterken Gemeentelijke Gezinsaanpak Geletterdheid door verbinding tussen scholen en huiswerkgroepen te vergroten. Doel 2
collegeperiode het aantal huishoudens dat met problematische schulden kampt te verlagen met 10% ten opzichte van 2025 (bron: Schulddienstverlening 2024 – 2028 Lichte stijging in problematische schulden onder Rhenense huishoudesn
❶ ❶ ❶ ❷ ❷
6%
❸
4%
❸
2% 0%
❶ ❶
Terugdringen en voorkomen van inwoners met problematische schulden door in deze
8%
❶
❸ 2016
2018
2020
2022
Actie 1 Het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) verbreden tot centraal toegangspunt voor informatie en doorverwijzing.
❸ ❸
RD
Middelen (financiën en personeel)
Planning
1
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
2
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
3
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
3
Actie 2
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
4
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
4
Actie 2
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
1
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
1
Actie 2
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
1
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
1
Actie 2
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
2
Actie 1
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
2
Actie 2
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
2
Actie 3
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur.
ipsum
Actie 2 Bij schuldregelingen inzetten op saneringskredieten zodat problematische schulden snel en duurzaam worden opgelost. Actie 3 TOEGEVOEGD: verhogen frequentie monitoring inwoners met problematische schulden door lichte stijging daarvan. Zie 4.0 ‘Trends en ontwikkelingen’. Kernwoorden: bijstand, minimabeleid, schuldhulpverlening en dienstverleningsovereenkomst Veenendaal. Middelen ambitie ❸ Lasten
€ xx.xxx
Baten
€ xx.xxx
Formatie 2026 1,8 FTE / 2025: 1,6 FTE
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-5-
4 - Trends en ontwikkelingen, kansen en risico’s Omschrijving
Actie?
Ambitie
Lichte stijging van het aantal inwoners
Ja, halfjaarlijks monitoren i.p.v. 1x
met problematische schulden.
per jaar (doel 2, actie 3)
Toename van het aantal faillissementen
Toelichten ...
Nieuwe of aangepaste wettelijke taken
Toelichten ...
❸ ❶ ❷
Financiën Overzicht baten lasten BM2024** Baten en van lasten € x en 1.000
JRR2024
NJR2025
BGR2026
BGR2027
Baten*
P.M.
5.756 V
6.005 V
5.962 V
5.981 V
Lasten*
P.M.
11.480 N
9.080 N
8.525 N
8.414 N
Saldo van baten en lasten
P.M.
5.724 N
3.075 N
2.563 N
2.433 N
P.M.
208 V
265 V
107 V
22 V
P.M.
5.516 N
2.810 N
2.456 N
2.411 N
Saldo onttrekkingen uit en toevoegingen aan reserves Resultaat
5 - Middelen
* Hyperklink naar onderliggende taakvelden ** BM2024: Benchmark 2024
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam eros velit, mattis a eleifend sed, consequat a ligula. Cras sit amet purus a felis tristique eleifend. Morbi dictum lectus vel faucibus egestas. Vivamus dapibus nisl porttitor est volutpat, vel vehicula tellus scelerisque. Pellentesque rhoncus ut orci ut fermentum. Nullam dapibus consequat nibh id commodo. Integer sed scelerisque nulla, vitae auctor neque. Aliquam porta, ante eget malesuada sodales, risus justo bibendum enim, id fringilla ante orci vitae sem. Vestibulum laoreet velit at condimentum posuere. Duis viverra viverra porta. Proin lobortis quis nisl ac suscipit. Praesent eleifend urna urna, at vehicula nulla suscipit eu. Praesent sodales sem sed ipsum mattis, nec rhoncus ex laoreet.
Overzicht van baten en lasten exclusief reserves (in € x 1.000) 12.000 10.000 8.000 6.000 4.000 2.000 0 BM2024
JRR2024
Baten exclusief reserves
Lasten exclusief reserves
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
NJR2025
BGR2026
BGR2027
-6-
Financiën overig
c. Financiële benchmark taakvelden
a. Verloop boekwaarde investeringsprojecten € x 1.000
Ambitie Omschrijving
❶ ❶
31-12
31-12
31-12
31-12
31-12
4.195
4.096
3.997
3.898
3.808
0
820
1.640
1.599
1.558
64 64
143 82 61
5.562
5.508
2025
Afgesloten Lopend
2026
2027
2028
Voorgenomen - Inventaris oude Raadhuis - Verduurzamen stadsmuseum
❶
Totaal
4.195
4.916
5.637
2029
b. Verloop boekwaarde reserves en voorzieningen € x 1.000
❶ ❶
Gemeente Rhenen
Gemeenten 15.000 - <25.000 inw.
Absolute afwijking
2.3 Recreatieve havens
-36
-14
22 N
2.4 Economische havens en waterwegen
-87
-58
29 N
3.1 Economische ontwikkeling
-232
-261
29 V
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
-51
61
112 N
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
-59
-65
6V
3.4 Economische promotie
95
677
582 N
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproduct
-210
-394
184 V
5.4 Musea
-211
-112
99 N
5.5 Cultureel erfgoed
-345
-124
221 N
5.6 Media
-351
-459
108 V
31-12
31-12
31-12
31-12
31-12
Beklemd?
2025
2026
2027
2028
2029
Restauratiefonds museum
Nee
11
12
14
15
17
6.3 Inkomensregelingen
-2.523
-1.789
734 N
Restauratie Cuneratoren
Ja
669
650
631
612
594
6.4 Begeleide participatie
-1.580
-2.227
647 V
Stadshaven en omliggend gebied
Ja
1.582
1.582
1.582
1.529
1.477
6.5 Arbeidsparticipatie
-134
-579
445 V
0.10 Reserves
208
-
208 V
2.262
2.244
2.227
2.156
2.088
Amb. Omschrijving
❶
€ x 1.000 Taakvelden 2024
Totaal ambitie 1
In het financieel overzicht worden t en t+1 nog toegevoegd
❸ ❸
Wet werk en bijstand
Nee
303
276
249
222
194
Armoedebestrijding
Nee
202
202
202
202
202
505
478
451
424
396
Totaal ambitie 3
Beschrijving van claims voor zover van toepassing Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam eros velit, mattis a eleifend sed, consequat a ligula. Cras sit amet purus a felis tristique eleifend. Morbi dictum lectus vel faucibus egestas. Vivamus dapibus nisl porttitor est volutpat, vel vehicula tellus scelerisque. Pellentesque rhoncus ut orci ut fermentum. Nullam dapibus consequat nibh id commodo. Integer sed scelerisque nulla, vitae auctor neque. Aliquam porta, ante eget malesuada sodales, risus justo bibendum enim, id fringilla ante orci vitae sem. Vestibulum laoreet velit
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-7-
c. Voortgang realisatie ombuigingen (in € x 1.000) Amb.
Nr.
Omschrijving
2026
2027
2028
2029
❸
A8
Inkomensregelingen
1
1
1
1
❸
C5
Minimaregelingen (deels amendement 20.A.1)
55
115
115
115
❷
C17
Re-integratie instrument loonkostensubsidie
23
20
0
0
❸
D6
Jeugdfonds Sport & Cultuur
-40
-40
-40
-40
❷
Non-formele middelen WEBregio (amendement 20.A.1)
20
20
20
20
❸
Resultaat onderzoek (amendement 20.A.1)
-
20
20
20
Totaal
59
136
116
116
Inhoudelijk
Financieel
Toelichting Inhoudelijk: Besloten is om de overeenkomst per 1 november op te zeggen. Dit betekent dat voor 2025 nog geen ombuiging mogelijk is maar vanaf 2026 wel. Financieel: In 2025 realiseren we de besparing nog niet. Vanaf 2026 realiseren we de besparing wel. Financieel: Is financieel verwerkt. Inhoudelijk: Meer investeren in loonlostensubsidie (LKS). Bij lagere uitgaven aan bijstand volgt op termijn een lagere BUIG-uitkering van het Rijk. Financieel: Momenteel is een afname van het aantal LKS zichtbaar t.o.v. begin 2025.
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-8-
Meerjarige ontwikkeling van de personeelskosten
Apparaatskosten en programmalasten
De hierboven genoemde apparaatskosten bestaan voor een groot deel uit de kosten van persoDe verhouding tussen de apparaatskosten* en de programmalasten in de begroting 2026 is
neel. Door de financiële omvang en de bestuurlijke aandacht is de ontwikkeling hiervan hieronder
met 56% niet significant gewijzigd ten opzichte van de eerdere jaren.
in beeld gebracht. De kosten van inhuur is gebaseerd op de definitie die het A&O fonds hanteert voor deze kosten in haar personeelsmonitor.
Ontwikkeling programmalasten en apparaatskosten (in € x 1.000)
Ontwikkeling personeelslasten 2024-2027 (in € x 1.000)
5.000
800
4.000
700
660
660
535
535
125
125
2026
2027
600 3.000
500 400
2.000
300 200
1.000
100 0 JRR2024
NJR2025
Programmalasten
Apparaatskosten
BGR2026
0
BGR2027
2024 Loonkosten
*Dit sluit aan bij de definitie die door Berenschot in de formatiebenchmark wordt gebruikt.
2025 Inhuur
Totaal
Toelichting: De loonkosten 2027 zijn gelijk aan die van 2026 omdat de loonindexering 2027 is gereserveerd middels een stelpost binnen de Overige Eigen Middelen.
Programma Economie, arbeidsparticipatie en bestaanszekerheid
-9-