Bijlage 6 Adviesbrief gezamenlijke provincies

PROVINCIE :: UTRECHT

z: provincie

Gelderland Regio Foodvalley

tav het algemeen bestuur Postbus 9022 6710 HK EDE

Onderwerp

Advies Huisvestingsverordening

Datum

26-08-2024

Documentnummer

□158-1778402294-15890

Documentnummer

Telefoonnummer

+31642526677

Telefoonnummer

E-mailadres

nick romboutOprovincie-utrecht rff-mailadres

Domem/opgave

Team

+31652801917 n booiiOqelderland nl

SLO

Domein/opgave

-

PL3

Team

Wonen

Geacht algemeen bestuur,

Hartelijk dank voor uw adviesaanvraag die wij op 18 juli jl hebben ontvangen Bij deze voldoen wij als provincie Gelderland en provincie Utrecht gezamenlijk aan uw verzoek

De Huisvestingswet 2014 is per ijanuari 2024 aangepast De aangepaste wet geeft gemeenten de mogelijkheid om regels op te stellen voor koopwoningen, om meer eisen te stellen aan lokale binding en

ruimere bevoegdheden om bepaalde woningen in de gemeente toe te wijzen aan specifieke woningzoekenden Als regio wilt u deze aanpassing in de wet benutten om gezamenlijk een

huisvestingsverordening op te stellen

Tevens is in de gewijzigde Huisvestingswet een adviesrol aan Gedeputeerde Staten van de provincie

toegewezen Uw regio ligt in twee provincies en wij kiezen ervoor om gezamenlijk te adviseren op uw huisvestingsverordening

Voor ons als provincies is dit een nieuwe rol die wij nog aan het vormgeven zijn De provincie Utrecht heeft inmiddels een kader opgesteld wat gebruikt wordt om gemeenten te adviseren De provincie Gelderland gebruikt de woondeal als kaderen houdt daarbij, zoals de wet van provincies vraagt, rekening met de

gevolgen voor de woningmarkt, de effecten op de woningbouwopgave en de toepassing van artikel 14

(toewijzing aan personen met binding met de gemeente) In de toekomst komen daar de gemeentelijke en provinciale volkshuisvestelijke programma's bij en mogelijk opvolgers van de woondeals Vanuit deze aanpak

komen wij tot dit gezamenlijke advies V\/e zullen in dit advies allereerst ingaan op een aantal adviezen op

hoofdlIJnen, vervolgens gaan wij specifiek in op de voorgestelde huisvestingsverordening (ook in relatie tot de lijst met afwijkingen die u heeft meegestuurd in bijlage 7)

Adviezen op hoofdlijnen Open woningmarkt

De Huisvestingswet geeft meer mogelijkheden voor voorrang aan woningzoekenden met lokale binding (bijvoorbeeld kernbinding bij kleine kernen, vitale beroepsgroepen of nieuwbouw) De vraag is of deze

mogelijkheden (volledig) benut moeten worden Als provincies adviseren wij om deze mogelijkheden beperkt in te zetten en de balans te bewaken in het toegankelijk houden van de woningmarkt De woningmarkt

functioneert immers over bestuurlijke grenzen van gemeenten, regio's en provincies heen

We kunnen ons voorstellen dat het bouwen en toewijzen voor bepaalde doelgroepen een lokaal

maatschappelijk belang kan dienen Toch willen wij vanuit het oogpunt van een regionale woningmarkt iedereen zo veel als mogelijk dezelfde kansen geven bij de verdeling van woningen Als provincies streven we

naar zo mm mogelijk lokale blokkades in huisvestingsverordeningen, zoals toewijzing aan vitale beroepen, lokale binding e d

Regionale afstemming

Zoals hierboven al aangegeven, functioneert de woningmarkt over bestuurlijke grenzen heen De

woningmarkten tussen gemeenten zijn communicerende vaten waar regels en maatregelen de andere

gemeenten in de regio raken moet eerst afstemming plaatsvinden Daarom is het vanuit onze coördinerende

en regisserende rol als provincies van belang dat er regionaal wordt afgestemd over regels en instrumenten die worden toegepast Wij zijn dan ook blij dat binnen de regio Foodvalley deze afstemming plaatsvindt Aandachtsgroepen

Als de Wet versterking regie op de volkshuisvesting (Wvrv) is vastgesteld en in werking treedt, zullen de huisvestingsverordeningen daarop moeten worden aangepast in verband met de urgentieregeling voor de

wettelijke urgenten (aandachtsgroepen) In aanloop daarnaartoe is het advies om vooruitlopend op de Wvrv

alvast rekening te houden met deze categorieën urgenten en dit mee te wegen bij beslissingen over de huisvestingsverordening De maatschappelijke opgave bestaat immers al, ook al is de wetgeving er nog met In de huidige verordeningen zou de aanzet tot regionale afstemming gemaakt kunnen worden in de artikelen

over gronden voor urgentie en bemiddeling Gemeenten kunnen lokale urgentiegroepen toevoegen aan de verordening We vinden het een lokale/regionale verantwoordelijkheid om in het kader van zo'n eventuele uitbreiding van

urgentiegroepen de juiste balans te vinden en aandachtte hebben voor voldoende aanbod van betaalbare woningen voor de reguliere woningzoekenden Bij het toevoegen van een extra lokale urgentiegroep is een goede onderbouwing dan ook wenselijk

Monitorinq

Om de effecten van de bepalingen te kunnen volgen, adviseren wij de gemeenten om gezamenlijkte

monitoren We vragen daarbij om monitoring op in ieder geval de ingevoerde voorrangsregels, het aantal toewijzingen voor de urgentiegroepen uit de verordening, hoe eventuele vitale beroepsgroepen slagen om

woningen te vinden ten opzichte van andere beroepsgroepen en hoe instrumenten rond lokale binding

uitwerken op lokaal, gemeentelijk en regionaal niveau Zo kunnen eventuele waterbedeffecten tijdig worden geanalyseerd en kan hierop gehandeld worden We adviseren daarom een gezamenlijke periodieke evaluatie binnen de regio Zo kan tijdig de (model)huisvestingsverordening worden aangepast

Haalbaarheid en capaciteit Het opleggen van voorrangsregels voor woningsegmenten, vitale beroepen, personen met lokale binding en

regels voor specifieke kernen vraagt om ambtelijke capaciteit van gemeenten om te toetsen, te vergunnen en te handhaven Met de bouwopgave die voor ons ligt, met name in de betaalbare segmenten, zien \«e een mogelijk knelpunt ontstaan in regeldruk en capaciteit voor gemeenten, maar ook voor ontwikkelaars en

kandidaat-kopers We adviseren om deze afweging mee te nemen bij het opnemen van nieuwe regels in de huisvestingsverordeningen en het gebruiken hiervan in de praktijk

Advies regionale huisvestingsverordening en de lokale afwijkingen

Graag adviseren wij op een aantal punten uit de regionale model huisvestingsverordening en de lokale

afwijkingen in bijlage 7

•

Voor alle gemeenten is een goede schaarste onderbouwing aangeleverd Voor de gehele regio geldt dat de druk op de sociale huursector de afgelopen jaren verder is toegenomen Inwoners zijn langer

op zoek en moeten vaker reageren om in aanmerking te komen voor een woning

•

U kiest ervoor om in de verordening op te nemen dat 50% van de woningen met voorrang

toegewezen kan worden De gemeente Barneveld en gemeente Ede kiezen er aanvullend voor om in de kleine kernen de lokale woningzoekenden voorrang te geven Gelet op het gegeven dat veel woningen reeds toegewezen worden aan lokaal en regionaal woningzoekenden vragen wij aandacht

voor nut en noodzaak van deze maatregel Wanneer nut en noodzaak met voldoende onderbouwd kunnen worden, adviseren wij deze voorrangsregels met toe te passen Dit mede gelet op de

uitvoerbaarheid en effectieve inzet van middelen Daarnaast adviseren wij een scherpe monitoring op de effecten van voorrangsregels •

De gemeente Scherpenzeel heeft de brandweer aangemerkt als vitaal beroep en daarmee als

urgentiegroep Er ontbreekt echter een onderbouwing Wij adviseren een urgentiegroep alleen toe te voegen als hier een aantoonbare noodzaak voor is

•

Daarnaast constateren wij dat de vergunning plicht voor bewoning geldt voor sociale huurwoningen van toegelaten instellingen en voor betaalbare nieuwbouwkoopwomngen (maximaal €390.000) voor alle gemeenten en dat de gemeenten Veenendaal en Renswoude hier nog de particuliere

verhuurders met meer dan 50 woningen aan toevoegen We constateren daarmee dat er verschillen

bestaan tussen gemeenten binnen de woningmarktregio, maar dat deze verklaarbaar zijn vanuit de lokale situatie

•

Ook IS ons opgevallen in bijlage 7 dat de doelgroep woonwagenbewoners door de gemeente Rhenen

wordt toegevoegd aan de huisvestingsverordening, maar door de andere gemeenten met Het is onduidelijk wat erdoor gemeente Rhenen zal worden opgenomen over woonwagenbewoners Wij adviseren om onderlinge verschillen tussen de urgentiecategorieen zo veel mogelijkte beperken,

zodat er een eenduidig toewijzingssysteem is in deze woningmarktregio

•

Uit bijlage 7, van de door u aangeleverde documenten, blijkt dat de gemeenten Scherpenzeel en

Renswoude de vergunninghouders met opnemen in artikel 22 van de voorgestelde verordening De

Huisvestingswet geeft een gemeente de mogelijkheid om vergunninghouders met op te nemen als urgentiecategorie Artikel 12 lid 4 van de Huisvestingswet verplicht een gemeente echter wel aan te

geven op welke wijze de gemeente invulling geeft aan de geldende taakstelling Wij adviseren om

onderlinge verschillen tussen de urgentiecategorieen (art 20 tot en met 28) zo veel mogelijk te

beperken, zodat er een eenduidig toewijzingssysteem is in deze woningmarktregio. •

Wij zijn tevreden met de regionale afstemming die heeft plaatsgevonden bij het opstellen van de verordening. Wij zien dit mede als een wenselijke eerste aanzet richting de afstemming in de

verdeling van aandachtsgroepen, zoals de Wet versterking regie volkshuisvesting beoogt. We vragen

daarbij wel aandacht voorde categorieën waar nu lokaal verschil tussen is ontstaan. Tot slot, vernemen wij graag uw reactie op het door ons geformuleerde advies.

Hoogachtend,

Gedeputeerde Staten van Utrecht,

Gedeputeerde Staten van Gelderland,

Namens hen,

Namens hen.

Rob van l^ilekom

Marieke Kassenberg

Gedeputeerde Wonen

Teamleider Wonen

Hoogachtend,