Bijlage 4 def. plan Sportpark Candia

Sportpark Candia, in beweging voor een veelzijdige toekomst. De plek om te sporten, bewegen en te ontmoeten.

Opdrachtgever

Kerngroep Candia

Rapportnummer

2023-062-002

Auteurs

Marco Smits/ Simon Meere

Laat maar komen

Antonie Fokkerstraat 1-E 3772 MP Barneveld (0318) 654 124 info@greenengineers.nl greenengineers.nl

Colofon Opdrachtgever Projectleider

Bas Stoker, namens de kerngroep Candia (SV Candia ’66, TC Rhenen en KV Arena)

Project

Sportpark Candia, een sport-, beweeg en ontmoetingspark dat klaar is voor de toekomst

Status Datum

definitief [1 november 2023]

Auteurs

Marco Smits en Simon Meere

2

Inhoudsopgave 1.

Wensen, uitgangspunten en landelijke ontwikkelingen ................................. 6 1.1 Huidige en toekomstige gebruikers, een overzicht ................................................. 6 SV Candia ‘66 ........................................................................................................ 6 TC Rhenen ............................................................................................................. 6 KV Arena ............................................................................................................... 7 Atletiekvereniging Arena ......................................................................................... 7 Volleybalvereniging Excelsior ................................................................................... 7 Tafeltennisvereniging RTTV Rhenus .......................................................................... 7 1.2 Wensen van huidige en toekomstige gebruikers .................................................... 8 Voetbalvereniging Candia ’66 ................................................................................... 8 Tennisclub Rhenen ................................................................................................. 8 Korfbalvereniging Arena ..........................................................................................

8 Excelsior Volleybal .................................................................................................. 9 Arena Atletiek ........................................................................................................ 9 Tafeltennisvereniging RTTV Rhenus .......................................................................... 9 Biljartvereniging ..................................................................................................... 9 1.3 Beleid gemeente Rhenen ................................................................................... 9 1.4 Landelijke ontwikkelingen ................................................................................. 10 1.5 Demografische gegevens Rhenen ....................................................................... 11

2.

Van traditioneel sportcomplex naar multifunctioneel sportpark in drie fases 12 2.1 Fase 1, tijdelijke blaashal, aanleg kunstgrasveld SV Candia, open verbinding met bosperceel Utrechts Landschap, aanpassingen korfbalveld in het kader van de plaatsing blaashal. (2024) .................................................................................................... 12 2.2 Fase 2, vervanging korfbalvelden en aanleg multicourt waaronder outdoor-volleybal, Powerhill, basketbal, beweegpark en wandel/ beweegroutes, Bootcamp, jeu de boules, atletiekonderdelen en de verdere landschappelijke inpassing en de vertaling naar open en vitaal sportpark (2024-2025) .................................................................................. 14 2.3 Fase 3, realisatie nieuw multifunctioneel gebouw en facelift entree van het sportpark. (2025-2028) ......................................................................................................... 15

3

2.4 Meerjareninvesteringsplan en financiering ........................................................... 16 2.5 Wet en regelgeving .......................................................................................... 17 3.

Sportpark van de toekomst Candia 2050 ..................................................... 18 3.1 Waterberging en het zelf op wekken van energie bij de aanleg van een kunstgrasveld ........................................................................................................................... 18 3.2 Geluid en verlichting ........................................................................................ 18 3.3 Biodiversiteit ................................................................................................... 18 3.4 Vervanging verharding ..................................................................................... 19 3.5 Duurzame inzetbaarheid van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ............. 19 3.6 Energieneutraal bouwen ................................................................................... 19 3.7 Natuurlijke verbindingen ................................................................................... 19 3.8 Veiligheid, een groot goed................................................................................. 19 3.9 Parkeergelegenheid en toegankelijkheid ............................................................. 20 3.10 Flexibel en toekomstbestendig .........................................................................

20 3.11 Toeschouwersfaciliteiten ................................................................................. 20 3.12 Onderhoud en beheer na realisatie van het sportpark ......................................... 20

4.

Tot slot ........................................................................................................ 21 Samen altijd verder ............................................................................................... 21 Hoe zien wij het vervolg ......................................................................................... 21 In gespreken met de vereniging .............................................................................. 21

5.

Bijlagen ....................................................................................................... 22

4

Sportcomplex Candia, in beweging voor een veelzijdige, sportieve toekomst Sportcomplex Candia, een sport-, beweeg en ontmoetingspark dat klaar is voor de toekomst. In dit park draait het om vitaliteit en gezondheid. Het is een plek voor recreatie, sport, beweging, maar ook een plek om te ontmoeten en te zijn. Een plek waar iedereen welkom is en zich thuis voelt. Wij als kerngoep Candia geloven in deze woorden en hebben een plan opgesteld. Een plan voor een vitaal open sportpark in een bosrijke omgeving; een plan voor een park dat aandacht heeft voor belangrijke hedendaagse thema’s als duurzaamheid en meervoudig gebruik. Zo is er ruimte voor voetbal, korfbal, tennis en atletiek, maar ook zijn er padelbanen, een volleybalveld en jeu de boules banen. Een multifunctioneel sportcourt is er voor de urban sporten, net als een powerhill. Bezoekers kunnen ontspannen wandelen in de bosrijke omgeving. Samen kom je altijd verder. Daarom hebben we vanzelfsprekend de gebruikers en toekomstige gebruikers naar hun wensen gevraagd. Ook zijn we in gesprek gegaan met het Utrechts Landschap, eigenaar van het bosperceel en Ouwehands dierenpark als naaste buur en eigenaar van de parkeerplaats. Met toewijding hebben we samen met adviesbureau Green Engineers dit plan opgesteld. Helder, duidelijk, met oog voor maatschappelijke context en realistisch, zijn wat ons betreft kernwoorden.

Wij zijn enthousiast, van harte hopen wij u ook. Kerngroep Candia

5

1. Wensen, uitgangspunten en landelijke ontwikkelingen Een realistisch plan, dat is ons uitgangspunt geweest. Een plan voor een multifunctioneel sportpark dat voorziet in een sportbehoefte, maar ook recht doet aan de wensen van huidige en toekomstige gebruikers. Een sportpark dat bovendien rekening houdt met de uitgangspunten die de gemeente heeft opgesteld om sportaccommodaties te ondersteunen. Tenslotte zijn er ook landelijke ontwikkelingen die van invloed zijn op de ontwikkeling van een multifunctioneel sportpark. 1.1 Huidige en toekomstige gebruikers, een overzicht De huidige gebruikers van sportcomplex Candia zijn voetbalvereniging Candia ’66, tennisclub TC Rhenen en korfbalvereniging Arena. Naast deze drie verenigingen willen atletiekvereniging Arena en Volleybalvereniging Excelsior ook graag een plek hebben op het sportpark. Om een goed beeld te geven in wie ze zijn, waar de verenigingen tegenaan lopen en wat hun wensen zijn, hebben we hen geïnterviewd. Onderstaand een uitleg over en van elke vereniging. SV Candia ‘66 Voetbal vereniging Candia ’66 is een vereniging met een groeiend ledenaantal en zit nu op 766 leden. De voetbalvereniging beschikt over een eigen kantine met kleedlokalen. In totaal heeft de vereniging 3 voetbalvelden tot haar beschikking, 2 hiervan zijn van natuurgras en 1 kunstgras.

Door de groei aan leden is er dringend behoefte aan een 2 e kunstgrasveld. De rekentool van de KNVB om de behoeftebepaling te berekenen geeft dit ook aan. Op basis van de rekentool zijn er 4 wedstrijdvelden nodig. Gelet op het ingesloten karakter van het sportcomplex tussen een bosperceel en een woonwijk is uitbreiding met een 4 e veld niet haalbaar. Het enige alternatief is dat een natuurgrasveld omgezet wordt in een kunstgrasveld met verlichting. Dit alternatief is al eerder geopperd bij de gemeente Rhenen en is geparkeerd in afwachting van dit plan. Tevens beschikt de vereniging over een kunstgras korfbalveld. Dit verhuurt de vereniging aan Korfbalvereniging Arena en wordt gebruikt voor trainingen. Ook dit veld is dringend aan vervanging toe. Nu blijkt dat de gemeente op dit kunstgrasveld graag een tijdelijk blaashal wil plaatsen in verband met de renovatie van een sporthal. Door plaatsen van deze blaashal wordt het capaciteitsprobleem nog nijpender. Met name veld 3 wordt extra belast. Het is daarom goed om het 2e kunstgrasveld aan te leggen voordat de bouw van de blaashal start. SV Candia 66 heeft ten behoeve van de gebouwen een zakelijk recht gevestigd. Het opstalrecht is op 6 februari 2020 gevestigd en geldt voor 25 jaar. Voor de velden geldt een huurovereenkomst. TC Rhenen Tennisclub Rhenen heeft de nadrukkelijke wens om ook de padelsport aan te bieden.

Tennisclubs in Nederland zien een toename aan leden van 30% wanneer zij padel toevoegen aan hun club. Het ledenaantal van de club is 500, dit is in de afgelopen jaren een vrij constant getal geweest. Met het aanbieden van padel wordt het interessanter voor alle sporters van het Candia complex en denkt TC Rhenen door te kunnen groeien naar 650 leden. Met de huidige 7 banen zit de tennisclub ruim in haar jasje en daarom is TC Rhenen bereid een baan op te offeren ten behoeve van padel.

6

Het liefst realiseert de tennisvereniging de padelbanen op basis van het verenigingsmodel, zodat het betaalbaar blijft voor de leden en de extra inkomsten terecht komen bij de club en dus geherinvesteerd in sport. Het plaatsen van padelbanen buiten is om die reden de meest duurzame variant. De mogelijkheden zijn echter sterk afhankelijk van de investeringskosten (geluidswanden) en locatie gelet op de afstand tot de woningen. De grond en opstallen zijn in eigendom van de club. Naast de kantine is er een apart gebouw met kleedlokalen. Het dak van de kantine en het bijgebouw zijn aan vervanging toe. Korfbalvereniging Arena maakt op dit moment gebruik van de kleedlokalen van de tennisvereniging.

KV Arena Korfbalvereniging Arena telt op dit moment circa 125 leden en groeit snel. De vereniging heeft een eigen clubgebouw. De staat van dit gebouw is slecht en is dringend aan vervanging toe. KV Arena maakt nu gebruik van de kleedlokalen van de tennisvereniging. De staat van onderhoud van het clubgebouw geeft een verkeerde uitstraling en de kunstgras korfbalvelden voldoen niet meer. Kortom de faciliteiten voor de korfbal zijn dringend toe aan vervanging. Hierover is Arena al in gesprek met de gemeente. Deze gesprekken zijn opgeschort in afwachting van dit plan. Arena ziet het liefst een nieuw multifunctioneel clubgebouw in samenspraak met andere sportverenigingen en andere partijen die op zoek zijn naar huisvestiging. Zij willen graag een multifunctioneel gebouw realiseren dat naast gebruik door sportverenigingen gebruikt wordt door maatschappelijk organisaties voor ontmoeting en activering van diverse doelgroepen. KV Arena ziet graag meerdere kleine velden op het kunstgras. Zo gepositioneerd dat het aantrekkelijk is voor het publiek. Liefst twee velden op de locatie van het huidige veld. Het huidige veld iets verbreden is nodig voor de voetbal. Een combi-veld voor korfbal en voetbal is de wens dus. De vereniging heeft de ambitie om meer buiten te willen trainen. Zij nemen deel aan 2 competities.

De gemeente Rhenen huurt op dit moment de kleedlokalen voor de vereniging bij de tennis, TC Rhenen. KV Arena maakt gebruik van de kunstgrasvelden die in beheer en exploitatie zijn van SV Candia 66. Op de eigen kantine rust een recht van Opstal.

Atletiekvereniging Arena Op dit moment maakt de vereniging geen gebruik meer van sportcomplex Candia. Zij heeft in het voortraject om te komen tot dit plan wel haar wensen te kennen gegeven. Volleybalvereniging Excelsior Voor de volleybal geldt ook dat zij op dit moment geen gebruik maken van sportcomplex Candia. Zij heeft in het voortraject om te komen tot dit plan wel haar wensen te kennen gegeven. Tafeltennisvereniging RTTV Rhenus Deze vereniging heeft ook serieuze interesse. Zij willen graag gebruik maken van het multifunctionele verenigingsgebouw. Op dit moment maken zij gebruik van “Het Bestegoed” in de kern Elst. Deze wens nemen wij mee bij de uitwerking van het programma van eisen voor de multifunctionele voorziening.

7

1.2 Wensen van huidige en toekomstige gebruikers Voetbalvereniging Candia ’66 De voetbal heeft behoefte aan een extra kunstgrasveld op de plek van een natuurgrasveld. Dit is nodig door de toename van leden de afgelopen jaren. De speelintensiteit van de huidige velden is daardoor vergroot. Daarnaast speelt door de plannen van het plaatsen van een tijdelijke blaashal op het lager gelegen korfbalveld dat er ten behoeve van de voetbal geen uitwijk mogelijkheden zijn bij slecht weer. Tennisclub Rhenen De tennis wenst een drietal padelbanen. Hiermee speelt de club in op de huidige trend met een sterke belangstelling voor padel. Hiermee kan de vereniging haar huidige aanbod uitbreiden en wordt het sportaanbod op het sportpark uitgebreid. Verder is het dak van het clubhuis aan vervanging toe. Renovatie lijkt hier de beste optie. Gelet op de ligging van het sportpark ten opzichte van de woningen dient nader onderzocht te worden of het haalbaar is om outdoor padelbanen te realiseren. De wet- en regelgeving is hierop de laatste jaren flink aangescherpt. Er geldt een gemiddelde richtlijn van minimaal 160 meter afstand tot de naastgelegen bebouwing (woningbouw), het blijft per project maatwerk specifiek. Hiervoor geldt wellicht een uitzondering wanneer er sprake is van een hogere grenswaarde voor het tenniscomplex.

Dit dient nog nader onderzocht te worden in overleg met de gemeente en de omgevingsdienst. Duidelijk is wel dat outdoor padel ongeacht de exacte locatie op het sportpark aanvullende maatregelen behoeft in het kader van geluidsoverlast. De ontwikkelingen rondom de padelsport, geluid reducerende constructies, staat niet stil. Op grond van de laatste innovaties lijkt padel inpasbaar op het sportpark. Opties voor de aanleg van outdoor padelbanen zijn baan 7 of de ruimte die ontstaat door de sloop van het clubgebouw van KV Arena. In dit plan zijn wij uitgegaan van baan 7, centraal gelegen op het sportpark. Korfbalvereniging Arena Korfbal ziet het liefst een nieuw multifunctioneel clubgebouw in combinatie met nieuwe korfbalvelden. Het huidige veld is afgeschreven en de belijning is niet meer conform de huidige normen van de KNKV. Voor KV Arena staat daarom in 2025 vervanging van het kunstgras opgenomen in de gemeentelijke begroting. Het is haar wens om meerdere velden met wedstrijdbelijning voor senioren en jeugd te maken op het kunstgras. Zo gepositioneerd dat het aantrekkelijk is voor het publiek. Liefst twee velden op de locatie van het huidige veld. Het huidige veld iets verbreden is nodig voor de voetbal. Een combi-veld voor korfbal en voetbal is de wens dus. De vereniging heeft de ambitie om meer buiten te willen trainen. Zij nemen deel aan 2 competities.

Het huidige clubgebouw is overduidelijk aan vervanging toe. Het is de wens om samen met andere verenigingen een gezamenlijk multifunctioneel clubgebouw/ ontmoetingshuis te realiseren. Het nieuwe multifunctionele gebouw kan dan naast de sport ook gebruikt worden voor andere maatschappelijke doelstellingen zoals recreëren, ontmoeten en andere sociale activiteiten. Door activiteiten te bundelen en hiervoor partners te zoeken wordt de exploitatie gunstiger.

8

Arena is hierover in gesprek met o.a. de tafeltennisvereniging, RTTV Rhenus. Het is de wens om binnen 2 tot 3 jaar te starten met de bouw van het multifunctionele gebouw. Excelsior Volleybal De volleybal wil al jaren in Rhenen outdoor-volleybal kunnen aanbieden. Arena Atletiek De atletiek wil jeugdleden de ruimte bieden voor diverse onderdelen van atletiek, kogelstoten, verspringen, speerwerpen en sprinten op een sprintbaan. Ook volwassen leden willen graag regelmatig gebruik maken van een sprintbaan, bijvoorbeeld een baantje parallel aan een van de sportvelden. Tafeltennisvereniging RTTV Rhenus De vereniging is gebaad bij een omgeving met meer potentie als het gaat om het aantrekken van nieuwe leden. In de huidige accommodatie lukt dat niet. De tafeltennissport is geschikt voor alle leeftijden. Tevens is de sport inclusief en geeft ruimte aan een grote diversiteit aan potentiële beoefenaars. Hiermee past de sport uitstekend binnen het sporten beweegakkoord binnen de gemeente Rhenen. Het is de nadrukkelijke wens om gebruik te maken van het multifunctioneel ontmoetingshuis/ accommodatie op sportpark Candia. Met het terugkeren van RTTV naar een nieuw onderkomen op Candia komt zij weer terug in Rhenen waar haar oorsprong ligt. Biljartvereniging De biljartvereniging heeft interesse getoond om deel te nemen in het multifunctionele ontmoetingshuis.

Alle verenigingen wensen een aantrekkelijke toegang en routering op het park en de gemeente wil op het terrein ruimte maken voor collectieve voorziening zoals outdoorfitness, jeu de boules en andere mogelijkheden voor ontmoeten. 1.3 Beleid gemeente Rhenen De gemeente heeft een aantal belangrijke beleidsdocumenten waarin zij richting geven. In ons plan geven wij nadere invulling op deze beleidsvoornemens van de gemeente. 1. Sportbeleid 2019 – 2023, Actief op weg naar een “Vitale Samenleving”. Wij borduren verder op de ingeslagen weg van het sportconvenant voor meer eigen regie en zelfstandigheid voor de verenigingen en bezuiniging op de kosten van de gemeente. 2. Sociaal Rhenen 2030 Wij sluiten aan op het advies van de samenleving van Rhenen. De bewoners vonden: Natuur en water zijn onze belangrijkste bezittingen (37%); Behoud ons Rhenen en maak het nog mooier (34%); Innoveer en geef ruimte aan de jeugd (29%)

9

3. Sport en beweegakkoord Rhenen Dit plan is een direct voortvloeisel uit het beweegakkoord en gaat concreet in op hoe gaan wij de doelstelling uit het beweegakkoord bereiken? “Gemeente en verenigingen gaan met elkaar in gesprek en vinden een oplossing voor ervaren knelpunten zoals de toegang tot het sportpark Candia, het groenonderhoud en binnensportaccommodatie ’t Gastland” Onlangs heeft de gemeente Rhenen zes uitganspunten opgesteld voor de ondersteuning van sport- en beweegaccommodaties. Het college is op 22 augustus 2023 met het beleidskader Sport- en beweegaccommodaties akkoord gegaan. Op 19 september 2023 besluit de gemeenteraad over het vaststellen van het beleidskader Sport- en beweegaccommodaties. Belangrijk om daar ook in dit plan bij stil te staan. Wat zijn deze uitgangspunten en voldoet dit plan daaraan? In het beleidskader Sport- en beweegaccommodaties staat dat de accommodaties: -

gericht zijn op het bevorderen van gezondheid van inwoners gebruikt worden en toegankelijk zijn voor zoveel mogelijk inwoners. multifunctioneel zijn gebruikt worden door verschillende organisaties gebouwd zijn voor de lange termijn voor verenigingen en/of stichtingen zijn en niet door een commerciële marktpartij gerealiseerd worden. Ons plan voldoet aan de bovengenoemde criteria en dient in gezamenlijkheid met de gemeente en andere partners gerealiseerd te worden.

1.4 Landelijke ontwikkelingen Steeds meer sportparken veranderen in open sportparken. Uit onderzoek van het Mulier Instituut uit 2022 blijkt dat er landelijk inmiddels 69% van de gemeenten één vrij toegankelijk sportpark heeft. In 2019 was dit nog 48%. Een sportpark (deels) openbaar maken en omvormen tot open sportpark is een manier om de ruimte beter te benutten. Bij een open sportpark wordt het sportpark fysiek opengesteld voor maatschappelijke functies. Denk aan gebruik door onderwijs, kinderopvang, zorg- en welzijnsorganisaties, zorgverleners of omwonenden. Het resultaat is een park waarbij wonen, werken, onderwijs, zorg, sport en dienstverlening naast elkaar mogelijk zijn. Een open sportpark is bovendien via actieve verkeersroutes, groen en recreatie structuren verbonden met de openbare ruimte. Fiets- en wandelroutes lopen door het park heen. Zo is het sportpark een ontmoetingsplek of startpunt van verschillende sporten, maar is er ook ruimte voor recreatie.

10

1.5 Demografische gegevens Rhenen De gemeente Rhenen kent 20.329 inwoners. Hiervan wonen de meeste inwoners in de woonplaatsen Rhenen en Elst. Voor de woonplaats Rhenen geeft onderstaande tabel aan hoe de leeftijdsopbouw is van haar inwoners. Wat opvalt is dat de leeftijdsgroep 45-65 en 65 plus groot is. Met name de groep 65 plussers biedt perspectief omdat deze groep over het algemeen veel tijd heeft en deze nuttig wil invullen. Ook de jeugd heeft in Rhenen toekomst en geeft kansen voor sport en recreatie op sport en beweegpark Candia. Op basis van deze leeftijdsopbouw is het nu een mooie gelegenheid om hierop in te spelen in het beweeg en sportaanbod op het sportpark.

https://allecijfers.nl/woonplaats/rhenen/#leeftijdsgroepen

11

2. Van traditioneel sportcomplex naar multifunctioneel sportpark in drie fases We weten nu wie de gebruikers zijn; wat hun wensen zijn; met welke uitgangspunten uit het gemeentelijk beleidskader we te maken hebben en welke landelijke ontwikkelingen er zijn. Hoe transformeren we het sportcomplex Candia naar een multifunctioneel sport-, beweeg en ontmoetingspark? Dit plan laat zien dat deze transformatie uit 3 fases bestaat. Elke fase heeft een aantal te realiseren onderdelen. In deze uitwerking gaan we niet in op het toekomstig beheer en exploitatie. Wel geven we inzicht in de investeringen voor de komende jaren om de transformatie te realiseren. Het plan kent 3 fases om te komen tot het gewenste eindresultaat te komen. De planperiode is circa 5 jaar. 2.1 Fase 1, tijdelijke blaashal, aanleg kunstgrasveld SV Candia, open verbinding met bosperceel Utrechts Landschap, aanpassingen korfbalveld in het kader van de plaatsing blaashal. (2024) Het aanleggen van een kunstgrasveld ter vervanging van een natuurgrasveld, lost het capaciteitstekort van voetbalvereniging Candia op. Het gaat dan om het natuurgrasveld (noordelijk) dat tegen het bosperceel van het Utrechts Landschap aan ligt.

Het stuk onbenutte grond tussen dit voetbalveld (kopse kant, noordzijde) en het bosperceel van het Utrechts Landschap geven wij terug aan de natuur en kan als (beleef-)bos worden ingericht en gebruikt worden voor educatieve doeleinden. Bovendien ontstaat er zo een natuurlijke overgang tussen bosperceel en het sportpark. De eerste stap voor een open en vitaal sportpark is gezet. De open verbinding zorgt ook voor aansluiting op de wandelpaden die door het bos lopen. Door het kunstgrasveld is er voldoende trainingscapaciteit en is er ruimte voor een tijdelijke blaashal op het lager gelegen kunstgrasveld. De tijdelijke blaashal is noodzakelijk voor het bewegingsonderwijs en het faciliteren van de binnensporten omdat de binnensportaccommodatie ‘t Gastland wordt gerenoveerd en aangepast. De tijdelijke blaashal staat schuin op het kunstgrasveld. Er blijft dan ruimte over voor 1 veld voor het afwikkelen van de korfbaltrainingen en wedstrijden. Het tijdelijk plaatsen van de blaashal heeft grote gevolgen voor de korfbal. Trainingen zullen over alle dagen van de week verspreid moeten worden om te kunnen blijven trainen. Dit vraagt dus veel van het trainingskader en leden. Ook kan het schoolkorfbaltoernooi geen doorgang vinden. Dit toernooi staat jaarlijks garant voor nieuwe leden.

De kerngroep (KV Arena) ziet het grotere belang van de blaashal en rekent er op dat deze positieve houding wordt meegenomen in de beoordeling en financiering van het multifunctionele gebouw ter vervanging van het huidige clubgebouw. De optie om de blaashal overdwars te positioneren is met de gemeente verkend. De aanwezigheid van de duizendknoop, niet gesprongen explosieven is dit niet haalbaar. De huidige veldbelijning moet wel worden aangepast.

12

Plattegrond fase 1. waarbij de blaashal schuin op het kunstgrasveld wordt geplaatst. Padel De tennisvereniging verkent op dit moment de mogelijkheden om padel aan te bieden. De gemeente is in deze fase belangrijk voor de toetsing en de planologische inpassing. In deze fase is het belangrijk dat de tennisvereniging en de gemeente de mogelijkheden verkennen. In dit plan gaan wij uit van de huidige baan 7. De uitwerking en realisatie is in de laatste fase, fase 3.

13

2.2 Fase 2, vervanging korfbalvelden en aanleg multicourt waaronder outdoor-volleybal, Powerhill, basketbal, beweegpark en wandel/ beweegroutes, Bootcamp, jeu de boules, atletiekonderdelen en de verdere landschappelijke inpassing en de vertaling naar open en vitaal sportpark (2024-2025) Als de tijdelijke blaashal niet meer nodig is, kan gestart worden met fase 2. In deze fase borduren wij voort op de inrichting van het open sportpark en passen de openbare ruimte aan en zoeken verbinding met de omgeving. Het lager gelegen kunstgrasveld en de directe omgeving wordt getransformeerd en geschikt gemaakt voor korfbal en multifunctioneel gebruik. Een powerhill en een wandel/recreatief pad zorgen voor verbinding met het hoger gelegen deel van het sportpark. We passen bestaande paden en wegen klimaat adaptief en duurzaam aan. Bloemen -en kruidenmengsels langs de paden en wegen zorgen voor extra groen en vergroten de biodiversiteit.

Plattegrond fase 2.

14

2.3 Fase 3, realisatie nieuw multifunctioneel gebouw en facelift entree van het sportpark. (2025-2028) Tegen de keerwand tegenover het nieuwe korfbalvelden bouwen wij een nieuw multifunctioneel gebouw. Dit gebouw vormt de thuisbasis voor de korfbalvereniging, de tafeltennisvereniging, atletiek, volleybal en andere maatschappelijk georiënteerde instellingen. Naast een gezamenlijke kantine, multifunctionele ruimte zijn er voldoende kleedlokalen (kleedkamernood bij SV Candia) en opslagruimtes. Het is een openbaar gebouw waar plek is om elkaar te ontmoeten. Als dit gebouw er staat slopen wij de bestaande opstallen van de korfbalvereniging. Dit biedt ruimte voor de aanleg van een ontmoetingsplek met jeu de boules, speelgelegenheid en picknick bankjes. De overig vrijkomende grond wordt openbare ruimte. Afhankelijk van de dan beschikbare ruimte kan dit nog een functie krijgen. De entree van het sportpark krijgt een facelift. Het sportpark is zichtbaar en nodigt uit om te bezoeken. Hiervoor is het ontwerp van Xi aangehouden. Dit ontwerp is geheel duurzaam.

Plattegrond fase 3.

15

2.4 Meerjareninvesteringsplan en financiering Om van sportcomplex Candia, een sport-, beweeg en ontmoetingspark te maken is voor de korte en langere termijn een aantal investeringen nodig. Deze zijn in beeld gebracht in bijgevoegd meerjaren investeringsplan sportpark Candia. Per fase is een raming opgesteld. Wij beseffen ons dat het gaat om een grote investering waarbij de kassa niet alleen bij de gemeente staat. Om de sport in de toekomst betaalbaar te houden is een samenwerking met (markt-) partijen, w.o. de gemeente gewenst. Dit verdient nadere uitwerking, waarbij verschillende financieringsbronnen, zoals subsidies, sponsorships, donaties en eventuele gebruiksvergoedingen geïdentificeerd worden. De nadere uitwerking van fase 2. en 3, de transformatie van de sportaccommodatie naar een open en vitaal sportpark 2050, zullen wij in gezamenlijkheid met de gemeente Rhenen en andere partijen moeten uitwerken. Ons plan biedt hiervoor een goede basis. Wij zien hierin een rol weggelegd voor de gemeente (in de rol van projectleider/ aanjager). Een dergelijke transformatie kunnen wij er als vrijwilligers niet bij doen. De projectleider trekt de transformatie en heeft de expertise voor de realisatie en de financiering. Vanzelfsprekend nemen de verenigingen deel en spannen zich in. Wij hebben de investeringskosten voor u in beeld gebracht.

Ook hebben wij een aantal subsidieregeling in beeld gebracht waar gebruik van kan worden gemaakt. In tabel 2.0 treft u op hoofdlijnen de kosten en de subsidiemogelijkheden aan per fase, hierin zijn de kosten van padel en het multifunctionele gebouw niet meegenomen. In de bijlage is een uitgebreide raming per fase opgenomen. In tabel 2.1 zijn de investeringskosten voor padel (outdoor) inbeeld gebracht. Tabel 2.2 geeft de investeringskosten aan voor het multifunctionele gebouw. Hierbij zijn de kwaliteitseisen korfbalaccommodaties KNKV en de normen en richtlijnen Nederlandse Tafeltennisbond als uitgangspunten genomen.

Investeringskosten Plan Candia Fase 1

Fase 2

Fase 3

Totaal

Totale investering

€ 782.289

€ 898.428

€ 79.017 € 1.759.734

BOSA subsidie deel 30% Spuk subsidie 20% Subsidie bio diversiteit provincie SKNL

€ -180.300 € -120.200

€ -147.560 € -98.373 € -17.456

€ -327.860 € -218.573 € -5.558 € -23.014

totaal subsidies

€ -300.500

€ -263.389

€ -5.558 € -569.447

Totaal

€ 481.789

€ 635.039

€ 73.460 € 1.190.287

Tabel 2.0 investeringskosten en subsidiemogelijkheden.

16

Outdoor padel

per baan

3 banen

Op ondergrond tennisbaan grondwerk padelbaan geluidsabsorptie in de kooi

€ 12.000 € 65.000 € 15.000

€ 36.000 € 195.000 € 45.000

totaal

€ 92.000

€ 276.000

opgave skypadel

Tabel 2.1 investeringskosten padel

Multifunctioneel gebouw Multifunctioneel gebruik korfbal en Tafeltennis (incl. installaties e.d.) bouwhoogte 7 meter

bvo

€ 1.950,00 per m2 460 € 897.000,00

Tabel 2.2 investeringskosten MFA Bosa regeling De stimuleringsregeling Stimulering bouw en onderhoud sportaccommodaties (BOSA) is bedoeld voor amateursportorganisaties. Deze organisaties kunnen subsidie aanvragen voor bouw- en onderhoudskosten van sportaccommodaties en aanschaf van sportmaterialen. Een deel van de investeringskosten kunnen de verenigingen op sportpark Candia opvoeren en subsidie voor vragen. In tabel 2.0 is een benadering gemaakt van de kosten die in aanmerking komen voor de bosa-subsidie. Regeling specifieke uitkering sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023 – 2026 (SPUK). Naast de bosa-regeling voor sportverenigingen geldt de SPUK als stimuleringsregeling voor de lokale overheden. De gemeente Rhenen kan op basis van deze regeling een subsidieverzoek indienen en een substantieel deel van de investeringskosten voor het vitale sportpark Candia vergoed krijgen. In tabel 2.0 is een benadering gemaakt van de kosten die in aanmerking komen. Provinciale subsidie voor biodiversiteit https://www.provincie-utrecht.nl/loket/subsidies/biodiversiteit-leefgebieden-bedreigdesoorten#waarvoor 2.5 Wet en regelgeving Ons plan voldoet aan alle relevante wet- en regelgeving, zoals bouwvoorschriften, veiligheidsnormen en milieuregels. Tijdens de realisatie gaat het er om ook de juiste vergunningen te verkrijgen.

De transformatie van het sportpark kan plaatsvinden binnen het vigerende bestemmingsplan en kan gezien worden als revitalisering/ renovatie.

17

3. Sportpark van de toekomst Candia 2050 Vanuit het coalitie akkoord Samen bouwen aan een duurzame toekomst (2022-2026) heeft de gemeente Rhenen de ambitie om in 2040 energieneutraal en in 2050 klimaat neutraal te zijn. Een grote opgave, die ons allemaal raakt. Vanzelfsprekend draagt sportpark Candia daaraan bij en zijn er kansen op velerlei terrein. Onderstaand een overzicht en hoe wij dit meenemen in de transformatie van sportcomplex naar Sportpark Candia. 3.1 Waterberging en het zelf op wekken van energie bij de aanleg van een kunstgrasveld Bij het realiseren van nieuwe kunstgrasvelden zijn waterberging onder het veld of het zelf opwekken van energie kansen om te benutten. De nieuw aan te leggen kunstgrasvelden in fase 1 en fase 2 willen wij gebruiken voor extra waterberging en energieopwekking. Technisch kan het en er zijn ook al voorbeelden van. Een zelfvoorzienend sportpark worden heeft echter ook een prijskaartje. Het biedt anderszijds ook mogelijkheden voor cofinanciering in de vorm van subsidies. In den lande zijn hier al diverse pilots gedraaid. In Eindhoven en Zwolle zijn hier al ervaringen mee opgedaan. 3.2 Geluid en verlichting Ook al zijn er op dit moment geen klachten over geluids- en lichthinder, toch is het goed daar rekening mee te houden. Aan de zijde van het sportpark bevindt zich namelijk een woonwijk en aan de andere zijde is de habitat van dieren.

De veldverlichting op het sportpark bestaat nog niet allemaal uit ledverlichting. Hier is een slag te maken. Er zijn armaturen beschikbaar die minder lichthinder geven, meer licht geven en goedkoper zijn in de exploitatie. Dit straalt positief af op de omgeving en geeft ook een win-win-win situatie voor de verenigingen en de exploitant. Voor de sportvelden nemen wij darklight armaturen mee in onze planuitwerking. Dit geeft minimale overlast en is een significante verbetering voor de omgeving. 3.3 Biodiversiteit Voor het verhogen van biodiversiteit is het belangrijk om elementen met elkaar te verbinden en aan te sluiten op de omliggende omgeving. Zo kunnen insecten, vogels en kleine zoogdieren zich makkelijker verplaatsen en worden grotere afstanden voor deze dieren overbrugbaar gemaakt. Dit doen wij door het creëren van natuurlijke overgangen, zoals bosranden door middel van aanplant van heesters en creëren van een bloemrijke randen. Voor biodiversiteit zijn bosranden zeer waardevol. Een natuurlijke bosrand bestaat uit een geleidelijke overgang van kruiden, naar heesters die vervolgens weer overgaan naar bomen/bos (zogenaamde kern-mantel-zoom vegetatie). Deze overgangen zijn belangrijk voor vogels en insecten en kleine zoogdieren. Ze bieden voedsel, schuil- en nestgelegenheid. Belangrijk bij een bosrand is dat deze niet kaarsrecht wordt aangelegd, maar golvend/slingerend is.

Bredere grasstroken in te zaaien zodat, bloemrijke vlakken en linten ontstaan. Belangrijk voor met name insecten vanwege nectar en stuifmeel, maar ook vogels vinden er voedsel in de vorm van zaden, maar ook de insecten die er door worden aangetrokken. Door de verschillende bloeiende plantensoorten ontstaat een kleurrijk en aantrekkelijk beeld. Door de buitenste rand van ca. 1m breed wel intensief te maaien behouden we toch een nette uitstraling.

18

Aanplanten van bomen, (solitaire) heesters, hagen en plantvakken. Deze bieden voor met name vogels en insecten voedsel, vlucht/schuilplek, maar ook nestgelegenheid/voortplantingsplek. Daarnaast geven bomen, heesters en hagen structuur en kleur aan een gebied, maar bieden ook schaduw en verkoeling. Heesters en bomen kunnen solitair worden aangeplant, maar ook in groepen of als een combinatie van bomen heesters en een onderbeplanting van kruidachtigen/ vaste planten. 3.4 Vervanging verharding Door alle verharding (asfalt en beton) op het park te vervangen door elementenverharding of open bestrating, draagt het park bij aan het voorkomen van hittestress en de klimaatverandering. Het water kan beter weg en wordt opgenomen in de grond. Dit heeft een verkoelend effect. 3.5 Duurzame inzetbaarheid van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt Sportpark Candia kan als werkgelegenheidslocatie dienen om bijvoorbeeld onder begeleiding werkzaamheden in het onderhoud van het sportpark uitvoeren of meedraaien in het multifunctionele gebouw. Zo kan het sportpark een plek zijn om ervaring op te doen in het onderhoud van groen. De kantine en het ontmoetingsplein bieden een plek voor werkervaring of dagbesteding. Dit willen wij gedurende de voorbereiding van het programma van eisen voor het multifunctionele gebouw verkennen met de toekomstige gebruikers.

3.6 Energieneutraal bouwen We bouwen het nieuwe multifunctionele gebouw volgens de laatste normen energieneutraal. Op de bestaande gebouwen liggen deels al zonnepanelen. Maar ook valt te denken aan beteren isolatie of het groen maken van de daken. In ons plan vergoenen wij het dak van de tribune van SV Candia. De mogelijkheden voor zonnepanelen dient nader onderzocht te worden gelet op de laatste ontwikkelingen van energietransitie (netcongestie). 3.7 Natuurlijke verbindingen Hagen en ander inheemse planten dienen als erfafscheiding om bos en sportpark van elkaar te scheiden. Dit geeft direct een natuurlijke verbinding. Er is aansluiting op de haagstructuur zoals deze aan de andere zijde van de Grebbeberg ook is. Een aantal paden op het sportpark komen te vervallen. Deze ruimte benutten wij voor klimaat adaptieve maatregelen in de vorm van groen, biodiversiteit en de aanleg van een wandelpad, zodat er een aantrekkelijke omgeving ontstaat. Vanzelfsprekend houden we rekening met de toegankelijkheid voor alle gebruikers, inclusief mensen met een handicap. 3.8 Veiligheid, een groot goed Op dit moment zijn er geen camera’s of iets dergelijks op het sportpark aanwezig. Het installeren van bewakingscamera’s, naast een goede verlichting helpt om de sociale veiligheid op het park te waarborgen. Langs de paden op het sportpark leggen wij verlichting aan.

Camera’s is voor ons nu niet aan de orde.

19

3.9 Parkeergelegenheid en toegankelijkheid De toegankelijkheid van het sportpark behoeft aandacht. In het verleden is hiervoor al eens een voorstel gemaakt. Dit traject is vanuit de gemeente en SV Candia 66 on hold gezet in afwachting van dit plan. Vanzelfsprekend nemen we de schetsen die er al liggen mee in dit plan. Het sportpark wordt toegankelijk voor mensen van alle leeftijden en met verschillende fysieke mogelijkheden, door bijvoorbeeld te zorgen voor rolstoeltoegankelijke paden en faciliteiten.Op het sportpark zelf zijn geen parkeervoorzieningen ook niet voor mindervaliden. Gebruikers maken gebruik van naastgelegen parkeervoorziening van Ouwehands dierenpark. Met hen zijn afspraken gemaakt over het gebruik. Op dit moment is er met deze parkeervoorziening voldoende parkeergelegenheid. Ouwehands dierenpark wil in de toekomst wel graag uitbreiden en dit heeft wellicht ook consequenties voor het parkeren. Recent contact met Ouwehands dierenpark leert dat zij overwegen een ander parkeersysteem te gaan gebruiken, nl. parkeren achter een slagboom. Uitbreiding van de dierentuin zien zij op de gronden van het sportpark. Dit betekent dat het sportpark elders naar toe moet. Dit is nu niet aan de orde. In het verleden is al een gekeken naar uitplaatsen naar de Reumers. Dit bleek toen financieel niet haalbaar.

3.10 Flexibel en toekomstbestendig Demonteerbare of verplaatsbare doelen, netten, losse speelmaterialen zorgen voor een flexibel gebruik van de ruimte. Zo kunnen para medische instellingen gebruik maken van de voorzieningen voor revalidatie, sportontwikkeling, coaching programma’s of jeugd ontwikkelprogramma’s. Dit biedt mogelijkheden om met een partner te kijken naar samenwerking en co-financiering. 3.11 Toeschouwersfaciliteiten Naast de sporter(s) komen er natuurlijk ook toeschouwers. Dit kent niet de omvang van een betaalvoetbalvereniging maar vraagt wel om enkele faciliteiten. Op dit moment is er alleen een tribune voor het voetbal. In de uitwerking van de plan zijn er tribuneplaatsen, staanplaatsen of andere voorzieningen. Zo heeft de powerhill in het ontwerp een dubbelfunctie. Naast de trainingsfaciliteit is het ook te gebruiken als sta- en zitplaats om uit te kijken op het multifunctionele sportcourt en de korfbalvelden. 3.12 Onderhoud en beheer na realisatie van het sportpark Als er veel tijd, geld en energie is gegaan in de realisatie van het sportpark, is daarna een plan voor onderhoud en beheer essentieel. Zo blijven de faciliteiten in goed staat. De oprukkende Japanse Duizendknoop is, net als op meerdere plekken in Nederland, ook bij het sportpark een probleem. Aandacht hiervoor en een goed beheerplan zijn onlosmakelijk verbonden met duurzaam beheer.

20

4. Tot slot Samen altijd verder Dit plan is tot stand gekomen door de samenwerking met lokale sportverenigingen, zoals in het sportakkoord van de gemeente Rhenen is opgenomen. Dit is een belangrijke eerste stap. Vanzelfsprekend is er ook ruimte voor scholen, gemeenschapsorganisaties of commerciële partners om deel te nemen aan de realisatie van het sportpark. Dit vergroot de diversiteit van de aangeboden activiteiten, financiële middelen en zorgt voor een breed draagvlak binnen de gemeenschap. Hoe zien wij het vervolg Wij zien ons plan als een goede basis om in gezamenlijkheid met de gemeente de nadere uitwerking op te pakken. Wij beseffen ons als verenigingen dat dit veel tijd en energie kost. Wij doen dan ook een beroep op de gemeente om een kwartiermaker, regisseur gebruik sportaccommodaties, dit plan samen met de verenigingen te realiseren. De vastgestelde beleidskader Sport- en beweegaccommodaties bieden hiervoor voldoende houvast om met de wethouder sport in gesprek te gaan om het plan voor de inwoners van de gemeente Rhenen te verwezenlijken. In gespreken met de vereniging Elke vereniging is uniek en heeft haar eigen dynamiek, sentiment en financiële draagkracht. Wat de onderlinge verenigingen bindt is dat zij samen gebruik maken van sportpark Candia.

Daarom zijn de handen in een geslagen en ligt er een plan dat het sportpark aantrekkelijk maakt voor de inwoners van Rhenen om te sporten, bewegen en te ontmoeten. Echter gelet op de verschillende beheer- en eigendomssituaties op het sportpark ontkomen wij er niet aan dat elke vereniging afzonderlijk haar businesscase uitwerkt in de gedachte van dit plan.

Kortom: Het is nu aan de gemeente om samen met de (individuele) verenigingen en andere partners de onderdelen uit het totale plan uit te werken dat hen betreft.

21

5. Bijlagen Bijlage 1. Fase 1. Plankaart en raming Bijlage 2. Fase 2. Plankaart en raming Bijlage 3. Fase 3. Plankaart en raming Bijlage 4. Uitgevoerde Quick scans

22

Bijlage 1. Fase 1. Plankaart en raming

23

Bijlage 2. Fase 2. Plankaart en raming

24

Bijlage 3. Fase 3. Plankaart en raming

25

Bijlage 4. Quickscans 4.1 vigerende bestemmingsplan Bouweisen conform bestemmingsplan: Volgens het meest recente bestemmingsplan “Correctieve Herziening Kernen 2014” heeft het perceel de Enkelbestemming Sport, het maximum te bebouwen oppervlak van het bouwvlak 5%, het bouwvlak is niet specifiek (kleiner dan) het perceel weergegeven op de kaart. -

Geen max. bouwhoogte vermeld in het bestemmingsplan; Totaal oppervlak sport vereniging 39.056 + 8.301 = 47.357 m2; Max bebouwd oppervlak (gebouwen) 47.357 x .05 = 3.567 m2 zijnde bebouwing, onduidelijk als sporthallen hieronder vallen.

4.2 Stankcirkel dierentuin: Volgens het meest recente bestemmingsplan “Buitengebied 2010, pariële herziening 2012” heeft het perceel de Enkelbestemming Cultuur en ontspanning, met als dubbelbestemming “Waarde – Archeologie” Gekeken naar de stankcirkels die gelden voor veehouderij zijn er de volgende regels waar mee gerekend word: Citeer: De afstand tussen een veehouderij waar dieren worden gehouden van een diercategorie waarvoor niet bij ministeriële regeling een geuremissiefaxtor is vastgesteld, en een geurgevoelig object bedraagt: -

Ten minste 100 meter indien het geurgevoelige object binnen de bebouwde kom is gelegen, en

Ten minste 50 meter indien het geurgevoelige object buiten de bebouwde kom is gelegen. Bron, artikel 4 https://wetten.overheid.nl/BWBR0020396/2013-01-01/#Artikel3 De afstand tussen rand dierentuin en rand perceel vereniging bedraagt +/- 22 m1 (gemeten afstand tussen kadastrale grenzen), de locatie bevindt zich binnen de bebouwde kom. Echter is het niet herleidbaar als de betreffende stankcirkels van toepassing zijn voor de dierentuin en als er gemeten dient te worden vanaf de kadastrale grens of vanuit het verblijf (deze afstand is niet herleidbaar vanuit de BGT). -

4.3 Regelgeving m.b.t. vervanging en reconstructie: Voor zover de werkzaamheden binnen het huidige bestemmingsplan passen hoeft hier geen bestemmingsplan wijziging voor worden aangevraagd. (de gemeente Rhenen heeft momenteel ook een stop op het behandelen van bestemmingsplan wijzigingen) Wel zal er voor de diverse werkzaamheden een vergunning(en) aangevraagd moeten worden (bijv. bouwvergunningen).

26

4.4 Flora en fauna Augustus 2023 heeft Laneco een quick scan flora en fauna uitgevoerd. De rapportage is bijgevoegd. Hier vermelden wij de aanbevelingen: Er zijn vanuit ecologisch oogpunt enkele aanbevelingen ten aanzien van de inrichting: Bij het aanbrengen van beplanting wordt aanbevolen om gebruik te maken van inheemse bes- en bloemdragende struiken en planten. Ook is het aangeraden om gevarieerde plantensoorten te gebruiken zodat voedselmogelijkheden voor vogels en insecten verspreid zijn over het jaar. Tevens bevelen wij aan om een groot insectenhotel te plaatsen ter bevordering van de bevruchting van planten en het voedselaanbod voor vogels te vergroten. Gebruik bij de inrichting voor nieuwe verlichting gebundelde en naar beneden gerichte armaturen die niet uitstralen naar de omgeving. Nieuwbouw kan geschikt worden gemaakt voor vleermuizen door het gebruik van inbouwvleermuiskasten of door op een hoogte van 2,5 meter en hoger in muren in verschillende windrichtingen (voorkeur voor zuidgerichte zijden) open stootvoegen van 2 centimeter bij 5 centimeter breed aan te brengen. Een andere optie is het creëren van 2 centimeter ruimte achter houten gevelbetimmering of het aanbrengen van kierende planken. Nieuwbouw kan ook geschikt worden gemaakt voor huismus en gierzwaluw door bijvoorbeeld: 1. Het plaatsen van gevelkasten; 2. Het twee pannen hoger plaatsen van vogelschroot; 3.

Het laten oversteken van de nokpannen en het opruwen van de windveren onder de nokpannen.

27