Bijlage 4 Alternatievennota samenvatting scenarios afvalinzameling aan huis (inc. doorgerekende PM-posten) (Correctie)

Alternatievennota CORRECTIE Datum

:

31 oktober 2024

Ambtenaar

:

Yvette Marijnissen

Zaaknummer

:

1178456

Portefeuillehouder

:

Caroline Folmer

Onderwerp

:

Samenvatting scenario’s verminderen restafval via afvalinzameling aan huis (inclusief doorgekende PMposten)

Toelichting op correctie: De geel gekleurde tekst en getallen in deze alternatievennota zijn gecorrigeerd ten opzichte van de eerder verstuurde alternatieven nota. In de eerdere alternatievennota waren de volgende kosten als PM-post opgenomen: Wekelijkse PMD-inzameling bij appartementen (scenario Optimalisatie) Ledigingskosten luiercontainers en verwerkingskosten extra ingezamelde luiers en incontinentiemateriaal. De aanschaf van de extra luiercontainers was wel in de kostendoorrekeningen meegenomen. (alle scenario’s) Deze kosten zijn in deze gecorrigeerde alternatievennota wel in de raming meegenomen. Inleiding Op 25 augustus 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030 en het bijbehorende Uitvoeringsprogramma. Fase 1 van het Uitvoeringsprogramma is inmiddels uitgevoerd. Fases 2 en 3 moeten leiden tot 30 kg restafval per inwoner per jaar in 2030. Hierbij hebben we als tussentijdse doelstellingen 110 kg restafval in 2023 en 70 kg restafval in 2026. In 2023 is de hoeveelheid restafval gedaald naar 126 kg per inwoner per jaar. Dat is 16 kg meer dan de doelstelling voor 2023. Daarnaast zien we dat de huidige maatregelen steeds minder effect hebben. Dat vraagt om nieuwe maatregelen om de doelstellingen voor de komende jaren te halen.

Daarom hebben we een onderzoek laten uitvoeren naar mogelijke scenario's om het aantal kg restafval per inwoner te verminderen. Daarin zijn 5 mogelijke scenario’s onderzocht, waarbij het 3e scenario twee varianten heeft (a en b). De uitkomsten van dit onderzoek zijn op 21 mei tijdens een werksessie aan de raad gepresenteerd en zijn in deze alternatievennota samengevat. Beoogd doel Hoeveelheid restafval verminderen van 126 kg per inwoner per jaar naar 70 kg restafval per persoon per jaar in 2026 en 30 kg in 2030. Welke opties of scenario’s overwegen we? Voor de vermindering van restafval zijn de volgende scenario’s uitgewerkt: 1. Optimalisatie 2. Diftar 3. Omgekeerd inzamelen a. hele gemeente b. alleen bebouwde kom 4. Eerst Diftar, daarna omgekeerd inzamelen met behoud prijsprikkel 5. Eerst omgekeerd inzamelen, daarna Diftar Aan welke waarden toetsen we deze opties? • Milieu • Service • Kosten benodigde investering jaarlijkse kosten (+)/opbrengsten (-) (exploitatiekosten + kapitaallasten investering afgerond op 10.000 euro) jaarlijkse kosten per huishouden per jaar (indicatief) incidentele kosten • Draagvlak 1

Vergelijking scenario’s verminderen restafval Let op! De kosten in het rapport van Avalon (Bijlage 1 bij raadsvoorstel) zijn exclusief BTW. Daarnaast zitten de incidentele kosten die niet afgeschreven kunnen worden, in het rapport in de benodigde investering. Verder is in het rapport van Avalon bij alle scenario’s gerekend met het daadwerkelijke aantal huishoudens. Dit is juist voor de scenario’s met Diftar, omdat dan eenzelfde basistarief gehanteerd wordt voor alle huishoudens. Dit is het geval voor scenario 2, 4 en 5. Bij de scenario’s zonder Diftar moet gerekend worden met het gewogen aantal huishoudens. Dit omdat eenpersoonshuishoudens een lagere afvalstoffenheffing betalen dan meerpersoonshuishoudens. Dit is het geval bij scenario 1, 3a en 3b. De cijfers hieronder zijn de daadwerkelijke kosten inclusief BTW en de incidentele kosten zijn uit de investeringen gehaald. Ook is in scenario 1, 3a en 3b gerekend met het gewogen aantal huishoudens. De cijfers wijken daarom af van de kosten in Bijlage 1 bij het raadsvoorstel. 1.

Optimalisatie Wekelijks PMD-zakken ophalen bij appartementen Meer containers voor luier en incontinentiemateriaal, vooral bij ouderencomplexen, in verband met incontinentiemateriaal Toezichthouder of voorloper Inzet op voorlichting en afvalpreventie Bechippen mini-containers voor restafval, gft en papier voor efficiënter containerbeheer (dit is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030)

-

Niet meegenomen in dit scenario is de wekelijkse inzameling van PMD-zakken in heel de gemeente en het wekelijks ophalen van GFT in de zomer. Dit vanwege: De hoge kosten omdat dit niet in de huidige inzamelroutes past (daardoor is inhuur van een voertuig en personeel nodig) Levert nauwelijks extra GFT of PMD op en deze maatregelen zorgen dus niet voor daling van het restafval Milieu: 114 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie Wekelijks PMD-zakken ophalen bij appartementen Meer containers voor luier en incontinentiemateriaal, vooral bij ouderencomplexen, in verband met incontinentiemateriaal Kosten: - benodigde investering 185.000 euro - jaarlijkse 167.000 euro kosten(+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per huishouden per jaar (indicatief) incidentele kosten waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: -

+ 22 euro per huishouden + autonome prijsontwikkelingen (zoals stijgende energieprijzen) geen 26% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest dit scenario als 1e keuze

2

2. Diftar Prijsprikkel voor restafval. De afvalinzameling blijft hetzelfde, alleen de manier van betalen verandert. Iedereen betaalt een lager vast bedrag per jaar dan wanneer er geen Diftar is Daarnaast betalen inwoners kosten voor: o elke keer dat zij de grijze restafvalcontainer laten legen, o of elke keer dat zij restafval in de gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk gooien (het puntensysteem op de afvalpas vervalt). Bechippen mini-containers voor restafval, gft en papier voor mogelijk maken Diftar en efficiënter containerbeheer (dit laatste is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030) We plaatsen in dit scenario ook extra luiercontainers Milieu: 72 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie. De afvalinzameling blijft hetzelfde. Kosten: benodigde investering 244.000 euro jaarlijkse kosten -14.000 euro (+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per -2 euro per huishouden + autonome prijsontwikkelingen (zoals huishouden per jaar stijgende energieprijzen) (indicatief) incidentele kosten 130.000 euro waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: 46% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest dit scenario als 1e keuze -

3. Omgekeerd inzamelen: a. hele gemeente De manier van betalen blijft hetzelfde: iedereen betaalt hetzelfde vaste bedrag per jaar. Het restafval wordt niet meer aan huis opgehaald. Iedereen brengt het restafval naar een gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk. De restafvalcontainer aan huis gaat weg. In plaats daarvan brengen inwoners het restafval naar een gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk. Bechippen mini-containers voor gft en papier voor efficiënter containerbeheer (dit is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030) Milieu: 86 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie. Bewoners moeten restafval wegbrengen naar ondergrondse verzamelcontainer in de wijk. Kosten: benodigde investering 1.120.000 euro jaarlijkse kosten 112.000 euro (+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per +14 euro per huishouden huishouden per jaar + autonome prijsontwikkelingen (zoals stijgende (indicatief) energieprijzen) incidentele kosten 130.000 euro waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: 10% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest voor restafval wegbrengen als 1e keuze -

3

3. Omgekeerd inzamelen: b. alleen bebouwde kom De manier van betalen blijft hetzelfde: iedereen betaalt hetzelfde vaste bedrag per jaar. In de bebouwde kom gaat de restafvalcontainer aan huis weg. In plaats daarvan brengen alle bewoners in de bebouwde kom het restafval naar een gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk. Buiten de bebouwde blijft de afvalinzameling hetzelfde. De restafvalcontainer aan huis blijft en wordt net als nu 1x per 4 weken geleegd. Bechippen mini-containers voor gft en papier voor efficiënter containerbeheer (dit is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030) Milieu: 90 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie. Binnen de bebouwde kom moeten bewoners restafval wegbrengen naar ondergrondse verzamelcontainer in de wijk. Buiten bebouwde kom blijft de service hetzelfde. Kosten: benodigde investering 1.008.000 euro jaarlijkse kosten 102.000 euro (+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per +13 euro per huishouden huishouden per jaar + autonome prijsontwikkelingen (zoals stijgende (indicatief) energieprijzen) incidentele kosten 115.000 euro waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: 10% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest voor restafval wegbrengen als 1e keuze -

4. Eerst Diftar, daarna omgekeerd inzamelen met behoud prijsprikkel Eerst blijft de afvalinzameling hetzelfde en verandert alleen de manier van betalen: o Iedereen betaalt een lager vast bedrag per jaar dan wanneer er geen Diftar is. o Daarnaast betalen inwoners kosten voor het restafval dat zij weggooien (het puntensysteem op de afvalpas vervalt). Na een paar jaar, gaat de restafvalcontainer aan huis weg en brengt iedereen het restafval weg naar een gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk. Het apart betalen voor het weggooien van restafval blijft. Bechippen mini-containers voor restafval, gft en papier voor invoering Diftar en efficiënter containerbeheer (dit laatste is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030) Milieu: 44 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie. Bewoners moeten in 2e stap restafval wegbrengen naar ondergrondse verzamelcontainer in de wijk.

Kosten: benodigde investering 857.000 euro jaarlijkse kosten -3.000 euro (+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per 0 euro per huishouden huishouden per jaar + autonome prijsontwikkelingen (zoals stijgende (indicatief) energieprijzen) incidentele kosten 300.000 euro waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: 19% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest voor combinatie van betalen voor restafval en restafval wegbrengen als 1e keuze -

4

5. Eerst omgekeerd inzamelen, daarna Diftar Eerst blijft de afvalinzameling hetzelfde en verandert alleen de manier van betalen: o Iedereen betaalt een lager vast bedrag per jaar dan wanneer er geen Diftar is. o Daarnaast betalen inwoners kosten voor het restafval dat zij weggooien (het puntensysteem op de afvalpas vervalt). Na een paar jaar, gaat de restafvalcontainer aan huis weg en brengt iedereen het restafval weg naar een gezamenlijke restafvalcontainer in de wijk. Het apart betalen voor het weggooien van restafval blijft. Bechippen mini-containers voor restafval, gft en papier voor invoering Diftar en efficiënter containerbeheer (dit laatste is een actie uit Fase 2 van het Uitvoeringsprogramma behorend bij het Afval- en grondstoffenbeleidsplan gemeente Rhenen 2020-2030) Milieu: 44 kg restafval per inwoner per jaar Service Meer bewustwording door inzet op voorlichting en afvalpreventie. Bewoners moeten in 2e stap restafval wegbrengen naar ondergrondse verzamelcontainer in de wijk.

Kosten: benodigde investering 1.010.000 euro jaarlijkse kosten 26.000 euro (+)/opbrengsten (-) jaarlijkse kosten per 3 euro per huishouden huishouden per jaar + autonome prijsontwikkelingen (zoals stijgende (indicatief) energieprijzen) incidentele kosten 365.000 euro waarvoor geen dekking in de begroting is Draagvlak: 19% van de respondenten van de inwonerpeiling kiest voor combinatie van betalen voor restafval en restafval wegbrengen als 1e keuze -

5